Yor-bukh fun Yidishn yishev in Argenṭine · 1945-01-01 · 1945-1946 · p. Seite 101

יאר-בוך פון ״רישן ישוב אין ארגענטינע מיט גרינ^עכע רעמלעך, װאם אסתר האט געמאכט פון ז״ד-פאפיר. מערםטנס םון די ק^יינע בי^עך ז״נען נישט מער װי אויםשניטן פון אידיש-שפאנישע צ״טונגען און זשורנאי^ן: אט ^ערנט אן אלטער ז״דע אנטאן זײן אײניק^ די תםי׳^ין; צװײ אקטע װ״בער זיצן פארװ״נטע .איבער א גרויםן ט״טש־חומש; עטלעכע רבנים מיט שטרײמלעך אויר די קעפ םירן צװישן זיך א װיכוח און א״נער כאפט זיך אזש אן בײם קאפ, פון דעם װאם די אנדערע זאגן; צװײ ״דישע ישיבה בחורים שפיילן אין שאך און צופן זיך מיט פארזארגטע פנימער די נאך נישט אויםגע- ׳שפראצטע בערדיצעך; עטיצעכע ״דן מיט טורבאנען אויףי די קעפ, װ״נען זיך אוים זײערע שװערע חערצער ב״ם כות? המערבי; משה רבינו צעברעכט די?וחות, צוזעענדיק װי די ״דן טאגצן ארום דעם גא^דענעם קאצב! א מחנה ״דן אין צאנגע קאפאטעם און װײםע זאקן, דרײען זיך ■ארום צװישן פויערישע װעגעלעך, ערגעץ אויח א מארק אין א גאליציש שטעטא; און אנטקעגן, איבער דער מוטערם בעט, קוקט ארוים פון א באגילדעטער ראם, דער טאטע מיט די גראבע פריצישע װאנצעם; װען ער האט געילעבט האט ער זיך ארומגעטראגן מיט נישט דערגר״כבאדע ח^ומות; ער האט געװאי^ט װערן א פרעזידענט פון עפעם א קרעדיט-בענקל און איז עם נישט געװארן״ ער האט געװאי^ט װערן א קאמיםיאנם מיטגי^יד פון דער חברה קדישא און איז עם גישט געװארן; ער האט געח^ומט צו מאכן א רײזע קײן ארץ ישראצ — און נישט• געפארן... בײ די זײטן פון טאטנם בייצד העגגען עטאעכע גרויםע בילדער פון טאטנם א״ניקצעך: ־צװײ שײנע ״נגעקעך, װאם זײנען װי טראפנם װאםער עני^עך צו זײערע קריםטלעכע טאטעם... :אויף דער מאמעם נאכט-שענקעלע, אונטערן קרישטאי^ענעם ג?אז-פ5אט,?יגן אויםגעשפרײט נאך ־פאטאגראפיעם פון• די איבעריקע אײניקי^עך, װאם זײנען קײנם נישט ענ<5עך צו די ״דישע מאמעם, נאר בלויז צו די קריםטי^עכע טאטעם. אםתר באקוקט זעיצטן די פאטאגראפיעם פון אירע פי^ימעניקי^עך און קען זיך קײנמאא זאט נישט אנקוקן פון די ײדענעם און ײדן אויך די אויםשניטן פון די צײטונגען און זשור־ נאי5ן. זי ^ויםט צו צו דער שאםע, נעמט ארוים איר טונקלבילוי קי^יידל און הויבט זיך אן איבערטון. — נא, טרינק! — קומט אן די מוטער מיט א גלאז םאדע װאםער אין דער האנט — טרינק פאמע^עך, װײא ם׳איז שטארק קאלט. אםתר נעמט צו דאם גצאז םון דער מוטערס האנט און גיט א טרונק אוים ם׳ביםצ גואםער מיט אײן זופ — א דאנק, מאמע. — פארװאם האםטו אזוי שנע^ אויםגעטרונקען? קענםט זיך נאך אנמאכן, גאט זא^ אפהיטן, די ערגםטע קרענק — ב״זערט זיך די מאמע און נעמט בײ איר צו דאם?ײדיקע גלאז. — ם׳װעט מיר גארנישט ז״ן, מאמע — ציט אםתר אריבער דאם געביטענע <זלײרל .איבערן קאפ — איך אײ^ מיך. איך ג״ אביםצ צו דער מומע רײזצ. — אהא! גײםט שוין אװעק! אײדער נאך ביםט ארײנגעקומען אין שטוב ארײן יגײםטו שוין אװעק. און איך דארך?יגן א גאנצן טאג אין שטוב, װי א צוגעבונדענער הונט... — ס׳איז הײנט פרײטיק, מאמע — צעפײכטן זיך אםתרם שװארצע אויגן — איך גײ זען װי אזוי די מומע רײזל בענטשט קיכט. ם׳װערט שבת... דאניא ראקעלם פנים םארציט זיך מיט א שװארצע כמארע: א-זוי פארציט זיך א מאמעם פנים מיט אינער5עכע שרעק, װען אין אירם א קינד הויבן אן ארויםשילאגן םימנים פון א קלעפיקער קראנקײט אדער שגעון... אין אנבליק פון איר קינדם קיבע צום װײטן אוים־ געברענטן קעבן פון זײדעם און ע^טער־ז״דעם און צו געשטארבענע דורות, װאם זײנען אװעק, װײזט זיך אוים דאניא ראקעצן, אז איר קינד איז םארכישוםט און קראנק... און פונקט װי מען װי? נישט װ״ טאן א קראנק קינד, אזוי װערט זי נאכגיביק, דר״ט אװעק דעם גרויען קאפ אין א זײט און זאגט אן א״נגעשרומפן געװארענע פון באהאלטענער מורא: — גײ, גײ. מעגםט זאגן דײן מומע, אז זי מעג זיך דערמאנען צוצוקומען אביםל צו דער שװעגערן. זאג איר, אז עם מעג איר אנשטײן... — זאגט זי צו דער טאכטער מיט הארץ, װיסנדיק, אז די שװעגערן װעט צו איר אלצאײנם נישט קומען. — איך װע5 איר זאגן, איך װעל איר זאגן. באלד קום איך צוריק. איך װע^ זיך צאנג — 101 —