Yor-bukh fun Yidishn yishev in Argenṭine · 1945-01-01 · 1945-1946 · p. Seite 49

מיכל הכהן סיני דער נאנינען פװ או-נדזמר ישוב א וױכוח איבער דעם רבונו-של-עולם בלבנול וברגןגה.) אנהויב 1898 בין איך געהאט געקומען אהער אין בוענאם אײרעם, אף* צו בלײבן ד*ז װאוינען. ם׳דאכט זיך מיר אוים, װי ם׳װאלט ערשט נישט לאנג געװען. װי שנעיל ם׳לויפן און פארשװינדן די יארן! װי־אזוי האט דעמאקט אונדזער ישוב דא אויםגעזען? נו, זעלבםטפארשטענדצעך, אז גאמ אנדערש פון דעם, װי ר׳זעט אוים אייצט. האט דאך בוענאם א״רעם אל״ן, די שטאט-גופא, אויםגעזען דעמאלט גאר אנדערש, װי זי זעט אוים איצט. ב. אײרעם האט נאך צו יענער צ״ט פארנומען קוים א םערט־חלק פונעם שטח װאם זי פארנעמט הײנט. אנהויבנדיק זיך םון א״ן ז״ט פון די גאםן ״פאםעא קאלאן״ און ״נועװע דע כוליא״, פון דער אנרערער ז״ט װידער פון ״אװענידא אלקארטא״, איז צוקומענדיק צו די גאםן ״פועירעראן״ און ״כוכוי״ און דאן צו דער גאם ״בראזיא׳/ האט זיך געהאט שוין פארענדיקט דער גאנצער צענטער פון שטאט. װ״טער ז״נען שוין געװען נאר הינטער-גאםן, װאם האבן מיט זיך צוזאמענגעשטעלט — װי מ׳זאגט אפן היזיקן קשון — ״קא אריזשא דעל פועבלא״, און געװען זײנען עם גאםן אזעצכע אפגע־ קאזטע, פאראײנזאמטע, פאר׳יתומטע... אבער נישט װ״ניקער אפגעלוןזזט זײנען עם געװען דעמאצט אויך די צענטראקע גאםן, א5ע אזעקכע שקעכט ברוקירטע, מיט האלב-צעװארפענע טראטוארן און באבויטע מערםטנטײא מיט בלויז אײנשטאקיקע הײזער/ װאו-נישט-װאו האט זיך געזען אין א ״קװאדרע״ אויך א פאד צװײשטאקיקע ה״זער. דרײשטאקיקע ז״נען געװען ממש פון די יקר־המציאותן. נישט מער די צװ״ גאיםן, ״אװענידא דע מאזשוןז״ און ״פ^ארידא״׳ ז״נען געװען פרעכטיק שײן שוין דעמאלט. װאם שײך װירער צו דער אלגעמ״נער באפעקקע־ רונג, האט זי דאן געהאט זיך געצילט — אויב כ׳מאך קײן טעות נישט — בםך־הכק א זעקם- זיבן הונדערט טויזנט נפשות. נאר — לאמיך אפאאזן די שטאט, װאם װעגן איר אמאקיקן אויםזען, געפינען זיך גענוג בא־ שיר״בונגען אין היגע שפאנישע אויםגאבעם, און ^זמיך אריבערגײן צום עצם-ענין, ס׳ה״םט,. צום בוענאם אײרעםער ײדישן ישוב. א?זא. אזיסגעזען האט אונדזער היגער שטאטישער ישוב, װי שוין פריער געזאגט, א םך אנדערש װי ר׳זעט אוים איצט, װאם דאם איז גאנץ פארשטענדקעך, װארום ם׳האט זיך — 49 —