Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1923-01-01 · Nummer 4 (15. Juni) - נומער 4 · p. [Seite]

^י■ 11111.* *סי•^ י^?י.י ״*1*1' 1 1 '^י'*יײי^י0י13>וי'.י^יײ ו״ 236_םרןןם■?י< בחצקוס 4 עדדיממײעד דדעדע דער בייעד ק^לןןניסט.ףי ערעעוע יןןרן ביו־ םױיגג דעדחנער אמ זעדר באפיחחדיך, ווןןם די רןןוינע ניס׳מאדנעסע םרייע ס^דער סרן דדוססנוקראינע ציהק זנד צד זיך רי אױם• טעךקמטקןיט םק דעד אידײצעד סממלקעדוע, װןןס נײמ ארה $ן טחנםר, אין 3*19 יןןר •וײנק אין במירבדינן טײל םון ןץע• סער טנעדניע, צװישן ןץ־עם און באלטע, געשאםן געװ$רן 11 נײע אירישע קןןלןןניעם, באועצט הןןבן ױך ד$חטן 497 נע״ רגרן, װןןם ציידן 2914 נטשות♦ דער עחד*שטזז םון די 11 קןןלןןניעס נאםרעםט 7278 דעיםיאטין, רי הױםסיימעבים םק דײ נײע קןןלןןניעם נעםעק רך ארום שטעטל םעטרןןוחער^זקןן אין סטאנציע ראזדעלנאיא. לױט רי ידיעות טון ,#רט״ באטרעסט רי אלנעסײנע צ$ל נײע אידישע קןןלןןניסנק, װןןם האנן דך אײננעםחנדעוועט אױף דער ערד אין םשך פחן 1923 יןןר: *רד^סוו (אין דסס•) <*ל נמעות 0ל מזינוץ <*ל גײיתס * ר ם לימר ורד 9(1זו (ייןחנם•) 14,0 14,6 5316 7278 2239 2914 379 497 10 11 ןןלסע אידישע קןרז$ניעס... נײ־געגרינדעםע ק*ל*ניעס... 14,4 12494 6168 876 21 סך־הנל .., אלזןן, עדד הזןבן די נײע קןןלןןניסםן באקוטק נאנץ נענונ; ארך די קליטאטישע נאריגגװגק זײנק נאגץ טטע, נעקוסען זײגוען די אלע נײע קןןקןכיםטן םק אק ראיק, פק רעם װינקל, יואו עס נײט זיך צחנױףי קיעדעד, ©יךןנלער און ןןדעםער יובעד־ניע (נעװ. באלי&ד אויעיוד). דער דאזינע־ .יאקק לינט יזעהר נ$עגט צו.די עחטעד, חאו רי ק$ל$ניסטן הןןבן זיך איצט ב^ועצס, כלדו 44 נעזינרן םק רי נײע ק$ל$ניםמן, ױןןם דןןבן זיך באועצט אין ױ קןןלןןניעס ארום קױז״ר ר$נ, הןןבן אױבעדגעװאנדערט םק װײסרחםלאנד. ױ נײע אידישע קןןלןןניסנק טוק ױ אדבעט זײערע נאנץ סיסטעטאטיש. צועדשט סאחאײגיגן זײ זיך אין נרו&עם; םון די נרובעס װידעד טײלן זיך שםעםער ארס קלענע־ע גמנעףע םאר־ אײנינונגוען — ארטעלן, װןןם םירן נעטײעאם ױ ארגעט אין תם ערשטן מ>סע שװערן םעריןץ םק אײנןןחרענק ױך אױף נײע ערטעד בא א נײער באשעסטינוע. אין ״עדעד נרו&ע איז שטענ• דינ םאהאן םק 10 בת 20 סרןןצענפ נעגיטע עהריארבעטער. ד$ש זײנק אועלכע אזרן, װןןם הןןבן שױן נעהאט ע,חר בא ױך אין רעףהײם, $בער צו וױינינ אק ה$בן דך דערלבער נעלןןזט ראגדעק; ^דער אלטע קןןלןןגייםנק, ווןןם זײגק זץ־ םריער צע• ל$םן צוליב ױ םןקרזקנען; ןק־ער סעװעוענוע ןןננעשטעלטע אק די נרױםע קןןל^ײעס.. דער איבעױגער מײל סק יעדעד נרוםע באי שטײט אינם רוב זײנעם םק נעװעוענע ארבעטעד אק בעלי• טלאכות און אין א באדײטנדיגעד מ$ם אױך סון פעװעזענוע הענר• לעד. אק אלע נרחםעם איו םאראן א םך הײםלןןזע, װןןס זײנען נעלנןקון םון די םוקרי^מען אק זײנק פא־ ־עד צײט נעוהןרן זעדר באװענליך. לזןן־ עדשטער טױש םק י׳עדעד נרושע איז — שקן טרנלים, ײ*ם זןץן ארוסקוקן די םעלדער אק אױסםועלן בא די זץטינע מלוכה׳שע ערד*ץש*ק, * רי נײע ערד׳חליקים יזןןלן עגרנילטינ םארטעסט־נמ װעדן טאר רער נרזםע. ר$ס איבעחװאגדערן נוםא קוטט םוץ ביסלעברײז. בלויז נעצײלמע מיטסלידעד םק יעדעד דעחנער ה$בן רי קןןלןןנחסטן אין 1923 יןץ םמרוײט בלד״ו 30% סק זײעד יעדד׳שטח, װק םאר דער סלחסה םלענן זײ שדין םאר• זײען םק 5/* ביו ,/* טחנם עדד׳שטת, רי םעאחער, װןןם לינן װײט םק רי י׳שובים, הןןם םק שױן יןןרן לאננ נש באארבעט. רעם שװערן ערח׳שםײעד דארםן ױ ק^־ליףגמםננן צ$לן נש םק דעם םארזײטן שטח, נ#ר םחגם אלנעמײנעם םעלד־שטח, אײ דןןס םאר זײ אג׳אחטגעהױערע לאםנג דעריבעד זײנק זײ איצט געגױנם ארײגצוגעסק צו זק כײע ערד׳אחנעטער און, םארשטײט דך, קודם בל גײע אידישע קןןלןןניםנק, ניז איצט הןןבן דך באזעצט גײע אידישע ק^לזץיסטן בלויז אין די ק^לןץיעם, װןןם ארום ניקןןל*׳עװ<ערס$ן אק ק-יוקןי 1 רןןג, װײל דןןס זײנק די:ןןענטעדע םחגקנק. אק רי ק*ל$גיעס םק גוליאי״&^ליע אק מאױועןןלער רא־׳ןק ה$ט זק סןקי גיט באועצם קק אײן גײער אידישעד קן^ניםנק רגם דןן אמ די נײע ק*ל*ניז*ציע א צויטינערע זאך, והןץום דזן םוםטע־וק סע־ רעד םעלדער, אק אק צװײ ק^לןץיעס םו־ן נוליאיי&זןליעד ראיזןן ד^בן דך שוין נעגוטען ארײנציק ארומינע סויעױם. ןןט זײנען די ״ױעזת, װ#ם ״זץט״ הןןט צונרסנעואטלט װענך די ק^לןןניעם, יזזאחתק ס׳זײנק ןץנעקושק נײע קןןלוןץיסטן: ויױסמ־ <וײ£מ *דד (איןדצם•) 3330 1986 6114 אין 4 נו־ױסע קןןלןץיעס הןןבן די אלטע קןןלןץיסגק 6$• נענעבן די נײ**ײננעװן*מיעדטע ערד־ארבעטער די םעלרער, װןץ לינן װײט םק י׳שוכ. חןץט װעוק איצט נעשאםן נײע 6 קןןי לןץ״עס; מהק הןףין זק־ אױבערנעט׳נן אױך אײגינע מעד עגער־ נישע אלטע קןץןןנשטי, װןןס םאחגרעםעדן ןןוױ ארום זײער אײנענעפ ע־ז־ישטח. םק רי ארבגןןנגעװיוענע 6316 דעםיאטין ערד הןןבן רי נײע קןןלןץימק באקחמק 4716 דעסיאנרן םון די אלטע קןןלןץיעס אק 600 דעםס*טין (נעבן דער קןןלןןניע ל־ןןדדןן) םמם מלובה־סןןנר. ןןבער חױן ךי אלטע אירישע קןןל^ניעם אמ אױםן נאנצן שטח סק דױס־אוקראינע פאחק א םך עדד, װןןס םוםטעװעט אק װעדט נימ פמאהבעמ. םאר רעד סלחטה זײפען אין די אחנךןןיגישע סנוע&עס שטענדיג נעװק נאנץ היםשע לאטיםװדיעם, ױ$ם סלענן בןןארבעמ װעדן נ׳ש חדך ןץטיגע םויעױם, גןץ דודך אהןן£נעקומעגע אחבעטעד םק די צםוגריגע גובערכיעס. נןק־ דעם בידנער־קרינ אק שלענטע נערעטענישן וײנק רי זרצטינע פױעױם את־זר גיט ביבחלת צו באאדעענק רי דזץינע נרױםע עדדישטרעקעס, זײ במ־ױיזן נש צו באארבעטן אםילו זײעדע אײנענע עוד־חלקים, װןןם ד,ןןבן זיך סןך דעד רעװןןלחצ׳ע היפש סארגרעסעדט. כלױז אין די דרײ נובערניעס — ןןדעםער, נ^זטע־ ריגןןםלטװעך און חןןנעצער, :ועםינט זיך אין רשות םק די ןןרנממ םלדכה׳שע עחדאןהנאנק 1.400.000 ז־עםואטין עדד, וחןןם װערט לחלו־םין כיט באארבע* אק לדט רי הײגטינע רחםישע נעזעצן ק$ן יעדער סענש באקוםק א טײל םוגם םו־ײען סלוכה׳שן ערר• םןןנר, ארב עד ודל סןר אלײן ױ ערד באארבעטן; דעם דןקינן עחסחלק ביזקחטמ דער נײעד קןןלןןגיםט אחמזיםט און אױף שטענריב ד. ד״ עס נײט אםילו איבעד ביח׳שה צו וײנע קמרער, אױב זײ װעק אױך זק ערד־ארבעטער. ןןםילו טון דעם שװעדן <*ל גססות 1350 889 2289 ״יל ימד ל$ני*ס 231 5 148 4 879 9 ר*י$ן: כערםןק*ניק*ל*יעװ קריװ*י־ר$ג .... םך־הבל..