Literarishe bleter · 1934-03-23 · 12 (23.3.1934) · p. Seite 187

זײט ■8! יייםערארישע בלעםער נוס.11 (514) *ז דןרנן סיז גערעין *ים דער רודעױ, *ון זיך ןרים דער רויסער ט*ן נעקיסמערס־. נאר פאפיערניקאװ סזןרצװײפלט נישס, הגם דער צװײםל נאנט סון יעדן בלעטל אראפ, ער רעדט װעגן ,דעם לאנד מים לענדער גלייך׳: * י*נו סיס קויסענם, רויך >װן ויומף, סיס ה*רן *ון סים קנעבם ן םך, סים רויס, *ק*גן סײ*רץ *ין ק*מף — העי, *רעעםעי 1 זײ װ*ך, זײ װ*ך 1 די דאזיקע װארנוננ איז נישט פון א ״שונא״, נישט סון אזא, װאס לאכט אויס די דערגרײכונגען אין אײפטיען, נאר אזא אײנער, ײאס װארנמ, װאס זאגט םארויס, אז דאס לאנד םון ארבעס און מי, דאס לאנד פון חלוצישע קיבוצים װערט ״מים לענדער צוגלײך״, און דעריבער ריפט ער אויס ״זײ װאך, זײ װאך:״ דיכטעריש האש פאפיערניקאװ א םך דערגרײכט אין נײ- עם ביכל לידער. װי תמיד, מיט עבטער פשטות, מאלט ער, דערציילט ער, װייזס ער. פאראן אויך לידער, װאס זענען ארײנ- גענומען צוליב דעקאראציע, צוליב דעם פאלעסטינישן קא■ לאריט. ״בײנאכט אין אראבישע געםלעך״ און ״שאפען אױף די גלעקער סון ירושלים״, דאס איז א מײסטערהאפטער צושטײער צו אונזער עקזאםישעד פאעזיע. א־־נצל-העפטן די אבאנענשן םין די ״ליט. בלעסער״ קאנען באקומען אײנצל• העםטן פון די פרעמיעס צו די ״ליט. בלעטער״ די םאלגנדיקע ביכער: *. םכורינדבערג — װידײ םין * נ*ר ב. גל*זס#ן - אריף *ן אינזל ק. הןםסץ - דןם לענםע קאייםל״ מלנה שבי׳ מיסםעריסן, * רי לענםע פרײד, װןגלער, װיקםןריו, שםןם זעגיל־ סןס. רןזן, נענוני, װײנער נײם נרינען, עןן ל. טןלסשןי ־־ ןננן קןרענינן, דעקןנריםסן, .ירידערגענררם, די קרײנער סןנןםע, קיגדהײט אין ייגגס שןמאס מאן - דער צריעערנןרג ןז. ודעלם — װעלנדגעשיבםע פ. גןךקי — סןמן גןרדעיעװ, אין םםעי, מײן קינדהײס, די מיםער, צװישן מענסשן ע, רעמארק - ד*ר װעג אײף עיריק נ״ *גניעװ - קןסשין רןנעעװ י. *■ןכוןשי — די םעננערין, ן םןג אין רעגענסנירג ױןזענפעלד - נןשערסע זןכן פ. בזדעוםין — איעער די חירכות פין עליינע ■. ױ$ם*נ*יו - דרײ *ןר זײדענע זןקן ל. םדײססעד — אין די שסילע סעג ק. ם^ןדןןודסק- - דזשיקע גןם י. בןםןשאנםקי - עןרםרעסן עין ײדישע שרײנער ■״ חירשע״ין - מײנע קינדער־יןרן ג. ■ר^בעײ י מןדןם *ןװןרי די העפטן זענען פארבליבן אין א הלײנער צזןל. 9ר״1 19| א 031171 50 גראשן (־ש **דט*> ס*ד נעלט (אץ ■ײין): 639 .0.א.ק ,3׳װ523־ז3^\,261(3וי1 .א 24/7 3ז31״\סג1ץצק0 ,3״ו8צ5ק8^\ ."•816161 6צ15ת3־ז116״1״ ^ייי|)|ן|)|)|)ןוו%ו%ו%יו די שמחה איז זיך אנגעגאננען װײםער, אן פאפיערניקאװן. די םיבה פ^ן זײן בחגז װערן איז — דאם קריםיקירן פין זײנע לידער אין דעם ביכל ״מיט לענדער צוגלײך״. געװײנלעך, אין אזא פאל, רערם מען זיך אביםל ״אראפ פון הארצן״. דאם געשעט אין ניו׳יארק, װארשע, בוענאם-אײרעם. ״אראפרעדנדיק״, פארקריכט מען אמאל אין ״גרגרת״ ארײן... האט םען קריםיקירט פאפ־עגיקאװן דערפאר, װאס ער קאן נישט שרײבןז נײן. קײנער צװײםלט נישט אין פאפיערני- קאװם סאלאנם, װאם גראד אויף די פאלעםטינער זאמדן, האלט ער אין אײן װאקסן. די קריטיק איז געװען, אזוי צו זאגן, א פרינציפיעלע: צי דארף מען שרײבן אזוי װי עם לעבט זיך דא. ריכטיקער: די קריטיקער האבן קריטיקירס פאפיערניקאװן, הלםאי עד קריםיקירט דאס לאנד. דא איז גדאי אויפמעקרזאם צו מאכן אויף א שטריך, װאס די פאלעםטינער תושבים באמערקן עם נישט — א געװי- סע סענסיטיװקײט אױף אמת. אין פאלעםטינע װיל מען נישט הערן י ע נ ע ם אמת, װען ער איז נישט אזא זיםלעכער, אזא אנגעצוקערטער. דאם נעמם זיך סון אײנגעװוינטקײט צו הערן בלויז ליבעס-לידער און םארהערלעכונג-געזאנגען. דאם נעמם זיך אפשר אויך דערםון, װאם עם איז א םך מי ארײננעלייגט געװארן אץ דער אנט• װיקלונג םון לאנד. און דא קומס אזא אײנער, װאם האט נישט געפאקס און נישם געמאזלט און ״קריטיקירט״. אװדאי איז עס אן ארגומענט. אבער קײנער קאן נישט צונעםען די אײנדריקן, װאס עס האס א דיכטער, בםרט פון א דינםער, ױאס איז אײסגעװאקסן אויםן היגן באדן. מען װיל זאגן, אז דאם איז פאפיערניקאװס א םוביעק• טיװער צונאנג צו דער אנטײיקלונג פון פאלעסמינע, אז ער װײםס נישט, אז דער פראצעס פון קאפיםאליזירן זיך איז אומפארםײדלעך, אז דאם ראמאנטישע האט נאר געהאט אן ארט דאן, װען דאס לאנד איז געװען אין די וױקעלעך. עס איז טאקע נישט נויםיק צו טאנצן אין גאם. װײל עם זענען דא זאלן... עם איז נישם נײטיק צו קלײדן זיך אײנפאך, װען עס קלעקט אײף לוקסוס, און מק דארף גישט חברתוהדיק פאד• ברענגען בײ א חברם םיש, װײל יעדער אײנער האט שױן זײן אײגענעם. דאס זענען טאקע ארגוםענטן, אבער נישט םאר א דיכטער אץ פאר א סאציאלן דיכטער. דאם לאנד איז אץ דער םטאדיע פון אנסױיקלען זיך, דאס לאנד װאקםט מםש פאר די אױגן, ם׳איז נישטא קיץ צײט זיך אפצושטעלן אויף די אלע ענדערונגען, און אפשר װיל םען זיך איצט נישט אפשטעלן, נישט װעלנדיק אפשװאכן די אי־ ניציאםיװ פון בויען... קוםס צוגײן א דיכטער און װארנט, אץ טחפם ארײן םראפנס אומצופרידנקײט און שרײט גאד אױס ״ס. א. ם. :״ און דערצײלט, אז: .*ןן וויםנס איז גןסולן מיר *יין ליני םיז אינזער גרײםער סרײד, ןץ אימ*ס אין דער ל**עדיקסט*ר גרריס־שסןמ; תליאביכ; נןנומאן הןנ איך דעם יןריד דן אין זײן גןנבער סיף אין ברײס אין מן< רערזעץ דן זיך און ןל* אייף ן ראםינגס־מיף. אדער *מיך מרײס עוין דן נימס םער די םרײד םין פןםן* מיך סרײס *וין דן נישס מער די סרײד סון *ויען, ין* ס׳װןקסס דןם לןנד, נןר ם׳װןקסן םיס די שקלןסן* װןם הןגן לינ דעם הןר ןלץ ןגגעסרויען. עס איז א געװאגסער אמת געזאגט אין די אױגן אריץ, אז: .כיד,*נ <ז׳י*ף געשינזן ד* *־ן יזנדן נרזדזר, ױ*ס ה*ט נ״*ט ל*נג דין שניעה *ויסגעהןמעדט.