Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 10 (1934)
- Issue
- 9 (2.3.1924)
- Date
- 1924-03-02
- Page
- Seite 137 (sequence 9)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 71% known words query
- IRI
…/4795427-8804861-8804874--09235-4804195- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
זײט 137 'יםערארישע בלעטער נוס. 9 (512) לאזן ליגן װײט אין א דארף... נישט, חלילה, שעדיקן .עם״ אויפן װענ... דער ײנג האט ביגעשאקלט מיטן קאפ און געפרעגט: — הןןט זי עם שוין געבוירן?.. שכנא-בער: — נאכנישט... גײ אריבער דארטן צו דער מוטער אין שטוב און װארט צו... נאכן אפרעדן האט ער אים מכבד־געװען מיט עטלעבע גלעזלעך םאק פון א בוטעליק, װאם איז געשטאנען אויפן טיש, און דער ױנג האס זיך אויפגעשטעלט צו גײן. שכנא־בער האט אים אבער נאך קריקגעהאלטן, צוגערוסן אים צו א שענקל, פון װאנען ער האט אים דערלאנגט א זעקל חפילין אין די הענט ארײן און געזאגט אים אזײ: — דו קריגםט אויך באלד באצאלט, נאר שװער: חוץ דו, איך, מײן װײב, די דינםט און איר מוטער װעט קײנער נישט װיסן... — דאס איז א קלײניקײט... — האט דער ױנג א שפריץ■ געטץ איבער דער פאדלאגע א ביסל שפײעכץ דורך די צײן. ער האט זיך טאקע באלד אויסגע לײכט דעם גױשקן דאשעק, וױ א לײטישער מענטש און באלד אפגעשוװירן. (סוף קומט) לאלא םאלמאן אויר די פליטן כון ״סידענא-דעקאדד״ לןל# ם*למ*ן, די נ$ליבסע ס^לקס־זינגירן, װעסיס דע- ■ערםריר עם איז יזרי ■$־ ■ולער נײס ײדיען עולס, ה$ס ירײנגעזינגען אירע שסערקסטע עלענער - לידער אין די ■ליסן נוין ־״סירענע* *ל*קסרן׳*. עװיען ענדערע .רײזעלע״, ,״נערל שמיר״, ״מעיאות״ און .די הויף- זינגעיין״. די •ליסן םין לעלא םןל־ מאן וענען ע 1שורה־סוכה םןר עלע מעלןמענען און זײ ח־עלן זיך זיכער נעםינען אין יעדן ײדישן הויז. אויף םןרװײליגגס-ןװנסן און בענקעסן איז די שענ- ססע אסראקזיע און דער אנגענעמססער סײרעריז — די ■ליסן םון לעלא םןלמען. ײיו99וײוי999ױ9 - או־פגאנג — אילוסטרירטער חודש-זשודנאד ■ ■— פ>)ר?יסעדיעסזד םע$םער אק קתסם ׳■׳ דערשײנט אין רומעניע א*נםער דעד רעד$קצ'ט ד. איוראעל אדועס: 65חטוח3׳י3ײ-*6^519 ,"עחכעזט&״ 011131113^ ,48 1116 .ת51 געקומען דער הויזדינםטם מוטער — אן אײנגעבאבעט קלײן ײדענע שטיקל, װאס איז געזעםן אין קיך, װי א געפרוירענע הון — און האס געזאגט צו שכנא-בערן, װאס איז נעכסן | אנטלאסן : | - מיכאבע... § שכנא-בער איז געשטאנען אינמיטן שטוב און האט גע• < קוקם אויף איר, װאסארא מינע זי מאכט. אבער זי האט געטון ■ נאנאמאל א שאקל מיטן קאפ אץ נאכאמאל אים באגריסט: 1 — מיכאבע. -ן דאםדאזיקע ,באגריסן״ האט אים געקאסט א םך געזונט. מ וױיל אין דעם ״מיכאבע״ איז געלעגן עפעם העזה און האס י פון א נישטגלײכן מענטש, א שלעפערין, װאס ס׳האס געמײנט: — נו?.. איר זענט קריקגעקומען, אז אירם זיך שוין; אצינד נישט שעמען מיט מיר, װי נעכטן, װי אלע חדשים? איריס שוין אצינד יא װעלן עפעס ^טון, אז די חרפה זאל נישט ארויםקומען ז״ שכנא־בער האט איצטעיי געפילט, אז די גאנצע װעלט איז פול םיט האס, נישט נאר בײ אנדערע, נאר אויך היפש בײ אים. ער מײנט עס אנטקעגן זײנע געסילן איצטער צו דער ײדענע. — אץ אז מ׳האם שוין אן שװלד״ — טראכט ער — דארף מען אזוי ם׳בלוט צאפן פון א מענטשן?.. די װעלם װאלם ואך אונטערגעגאנגען, װען ס׳זאלן נישט זײן קײן עװלות... צו װאס האט דען דער אױבערשטער באשאפן די װעלט? כדי כענםשן זאלן זיך לערנען דורך עװלות, װיאזוי זיך נוהג׳צו־זײן אץ דינען גאס... איז דארימעך, פארװאס טוט זי נאך אן עגמת■ נפש דעם מין מענטש, װאם איז באשאען געװארן בצלם אלקים?... 5 נאר נאכן אראפטראגן ס׳געלס דעם פריץ און נאך לאנג פארען זיך אין שטאס-םארק — איז ער עפעס קריקנעקומען, שכנא-בער, מיט א ײנג, האט זיך פארשלאסן םיט אים אין א באזונדער חדר, װײט פון דער קיך, און קײנעם דארטן׳אהין נישט ארײנגעלאזט — נישט זײן םרוי און נישט דער דינםט בוטער. — ס׳איז אפשר לםובה, — האס ער צו זיך געבורטשעט, שכנא־בער — װאם זי, די דינסט, האט נאכנישט געהאט ם׳ממזר... דער יונג — מיט א גויאישקן היםל אויפן קאפ, אן כאטע׳םאמע, א נפש, װאס אױ אױסגעװאקםן אן עמעצנם השגחה, אן קרוב, אן א לערער, ײי א קראפױוע צװישן שטײנער בײ א זיפפ. ער האט געװאלדיק אכזריותדיק אויםגעזען, אבער שטארק געגלויבם אין הימל און אויך אץ מענטשן, װאס טוען אים אמאל א טובה. — א בײשפיל — שכנא־בער: שכנא־בער טום אים איטלעכן םאר־הושענא־רבא שיקן אייף די לאנקעם נאך הושענות און דערפאר קריגט ער, דער ײננ. חוץ א באצאלונג אויך א העםד און א פעםםע פארציע עםן איז װעט ער עס אים גוט געדענקען, דער ױנג שכנא׳ בערן. חוצדעם כאפט ער אויך נאך פארדינסטלעך בײ שכנא■ בעין אין באד — פאר צודערלאנגען אים צעבערם הײם אזן זיויש װאםער, בעת ער, שכנא׳בער, זיצס הויך אויף דער עײיצבאנק. איז אט — מיט דעם׳א ,צוגעבונדענעם׳ םענטש ה?ט זיך דאם שכנא-בער אװעקגעזעצט ביי א טיש אין א 8*ישלאםן חדר און אין אים ארײננערעדט: - קײנער דארף נישס װיסן... װעסט קריגן געלט, עםן, אלץ... נאר זאלםט ,עם־