Literarishe bleter · 1934-02-23 · 8 (23.2.1934) · p. Seite 124

ליטערארישע בלעטער נימ.9 .(י51) זײט 124 ביליי פון ד׳ר צ. שאבאד! זאל יעדער אײנער באשטײערן פאר דער אםפיראנטיר בײם ײװאיא׳נ פון ד׳ר צ. שאבאד אין אזוי־ארים געבן אונז די מעגלעכקײט צוצזגרײםן א ױנגן דיר ײדישע פארשער, װיסנשאפטם־לײט און קװאליפיצירטע געזעל־ שאפטלעכע טוער. דער גענויער פלאן םון דער אםפיראנטור װעט אינגיכן פארעפנטלעכט װערן דורן דער צענסראלער םארװאלטוגג םון יױז׳א. די צענטראלט פארװאלטונג פון ײװא האט אויך איבערגע• געבן דעם אויםםיר־בױרא צו קאנםטיטױרןי דעם ד׳ר צ. שאבאד. ױבל־קאמיטעט פאר דער דאזיקער ײיכטיקער גרינדינג בײם יױוא. א גאנצע ריי אנגעזעענע שריפטשסעלע*, געלערנטע און געזעל• שאסטלעכע טוער האבן שוין געגעבן זײער הםפמה מיםצוארבעטן אין דעם קאםיםעט.' דער באשטאנד פון דעם קאמיםעט װעט גע־ מאלדן װערין באזינדער. צענטראלע פארװאלטונג פין יױוא: י. גיטערמאן װוארשעו, מ. װײנרײך <װילנע>, מ. זיל־ בערפארב <װארשע>, א. טשעריקאװער יפאריזו, י. יא• שונסקי <װארשע>, י. עםרויקין ייפאריז), ב. פהן־װיר• גילי <ײילנע>. יעקב לעשטשינםקי (װארשעו, י. םארק <קאװנע>, נ. מײזיל <װארשע>, נ. פרילוצקי ױוארשעו, ז. קלמנאײיסש ױוילנע׳, ב. קלעצקין!וױלנע>, ז. רײ• זען יװילנעו, י. שאצקי <ניו־יארק>, י. שיפער (ײארשעו. א בדיװ אין דעדאהציע כ׳בעט נעבן ארט פא~ די עשלעכט שודות 1 ביי םיין צודיקםארן פין דדום-אטעריקע, עשעת די שיף הוןע נעאנקעדט אין באהיא/ איז אױף דער ש־ף ארויםנעקוםען די דיןר• טיקע םאליציי און רױט א טעלעג־אםישע־ םאדאדדנוננ םון רי>ן דורכנעםירט ביי םיד א דעדיזיע. ס׳איז נעדען אויף סיר א םסידר, אז איך פיד אדויט םון לאנד גאלד, װאס עס איז שטדענג םא־־ באטן (״נאיװע׳ םענטשן גלויבן, אז די יידישע םארלאנן ,גיען א־ן נאלד״ו. די םאליציי־אנענםן האבן טיט םיין דערלויבעניש די דע־ װיזיע זײער העםלעך אדודבגעםידט, און שםעשע״ זיך םיל םאל אנט־ שולדיקט םאר דער איםזיםםעד באאוטרויקוננ. איך האב דע־נאך באזובט באהיא און דע־צײלט װענן דעם םאדםאל. װי איך זע אבעי םון די דיאעד צײםזננען זענען דא־ט םא־־ שםרײט נעװא־ן סאלשע קלאננען, אז ט׳האט םיך באפאלן אין אםילו נעשלאנן. םילא, םעשױת! אבער םיך ארט דא אן אנדער זאך: די ״ײדישע םרעסע״ םון ריא נעטט זיך בלוםרשט אן ם־ן ״קריװדע״ און װארםט אויף דער ״ײדישפ־ םאלקםצײטוננ׳ אוסבא- נרינדעטע באשולריקוננען װענן םםידה און םװאװאקאציע. איך נעב זיך נישט אונטעי זיך אדײנטישן זיך אין דעם ״הײליקן קאםף׳, װאע דע־ ־עדאקטאד ם־ן ״ײד. ם־עסע״ ם־דט יא־נלאננ קעגן זײן קאנ• קורענ־ן־צײםוננ. ב׳װאלט אבע־ בעשן טיך נ־שט אדינציען אין ״קאטף׳, םא־אן דאדט גענינ אדשיקע *בוהות׳. טיט דאנק י. ם י י ז י ל אספױאנטװ צוגוגוײםן ײדישעגעדעונ■ טע און פאושעו א״נ פון דו צ. שאבאד די ײדישע געזעלשאפטלעכקײט פײערט הײ-יאר דעם סז־רטן געבוירנטאג פון דעם פארדינסטפולן ײדישן געזעלשאפםלעכן טו־ ער, שריפיטשמעלער און מעדיצינער ד״ר צמח שאבאד. דער ײדישער װיסנשאפטלעכער אינסטיטוט, װאס מיט אים איז ד׳ר צ. שאבאד פארבונדן זינט דעם טןןג פון זײן גרינדונג אלס אײנער םון זײנע אקטיװסטע בויער, אלס מיטגליד פון אוים־ פיר־בױרא, אלס שטענדיקער סיטארבעטער פון די ײװא־אײסגא־ בעס, האלט פאר זײן ערן־חיב צו פארצײכענען דעם 70־יעריקן יובילײ פון אײנעם פון די שענסטע רעפרעזענטאנטן פון אונזער קולטור־באװעגונג. די צענטראלע פארװאלטונג פון ײװא האט דעריבער באשלאםן צו םארפיקםירן דעס יובל פון ד׳ר צ. שאבאד דורך א םפעציעלער גרינדונג, װאם זאל באזונדערם בולט אנ־ טשפרעכן דער לעבנם־ארבעט פון דעם יובילאר - דורך אן אס־ פיראנטור אויף צוצוגרײטן ױנגע געלערנסע פארשער. מיט דער הילף םון די פרײנד פון דער יידישער קולטור און װיסנשאפט אין דער גאנצער װעלט איז אייפגעשטעלט גע־ װארן דער בנין פון ײדישן װיסנשאפטלעכן אינםטיטוט און דער- םייט איז א פעסטער פונדאםענט ארונטערגעפירט געװארן אינטער דער גאנצער ארבעט פון ייװא, א באװארעניש, אז נישט קוקנדיק אויף אלע שװעריקײםן און מיניעות, װעט די גרויםע און װיכםיקע טעטיקײט פון אינסטיטוט נישט איבערגעײסן װערן. איצט איז געקומען ענדלעך דער מאמענט, װען דער ײדי־ שער װיסנשאפטלעכער אינסטיטוט דארף צוטרעטן צום רעאליזירן אײנעם פון די װיכטיקםטע פונקטן פון זיין ארבעטס־פראגראם - אויסצובילדן נײע ארבעטער אײפן פעלד פון דער ײדישער קול־ טור און ײיסנשאפט. דאס באדערפעניש אין אזעלכע ארבעטער לאזט זיך באזונדערס פילן שארף אין דעם איצטיקן מאמענט, וזען מיר נויםיקן זיך אזוי אין פרישע געשולטע כוחות' װאס זאין קענען קומען צו הילף אונזער פאלק אין זײן שװערן קאמף פאר זײן עקאנאמישן און קולטורעלן איײפקום. די אםפיראנטור ביים ײװא, װו ױנגע יידישע געלערנטע און פארשער זאלן זיך צוגרײטן צו א ײיסנשאפטלעכן צוגאנג צו די פראבלעמען םון דער ײדישער װירקלעכקייט, לוים די מעטאדן פון דער אלגעמיינער װיסנשאפט, װעט דעריבער זײן נישט ניאר די שענכטע און פאסיקסטע מתנה, װאס אלע פריינט אונזערע קענען אונטערטראגן דער אלװעלטלעכער קולטור־באװעגונג צו דעם ױביליי פון אײגעם פון אירע געטרײסטע דינער ד־ר צ. שאבןזד - נאר אײך די פארװירקלעכונג פון אן אויפנאבע, װאס איז דרינננדיק און אקטועל אין דער העכםטער מאם. אלע סריינט פין דער יידישער קולטור און װיסנשאפט פון דער גאנצער װעלט בכלל און די פאדערער און פריינט פון אונ־ זער הויך געערטן בעל־הױבל בפרט װערן גערוסן מיטצוהעלפן דעם אינסטיטוט צו רעאליזירן זיין איניציאטױו לכבוד דעם ױ• ףזןז^ףןדדן- --• זןבאזשנע 1-3 טעלעפאן 07=48=2 •- אנפירונג - אידא קאמיגס?,, איספדעסאריז* - דאנצי^עד פ*ן יאנואד גאםמשפילן םון אלעקסאנדער גדאנאך עדשסע אויפידונג די םינםטע ײאך פדידדיך וואלף - די *עלע לאטע כיעסע אין * אקטן דע־׳־ש־■. מיכאד כראנדט עס נעםןן ןןנש״ל: העלענא בןויקיןרםקא׳ א. גיאנאך, י. נרודבערג, ד. רואי, עני ־יטןןן, ט. לייטאן, ט. םעלטאן. ח. ניסענציד״נ, . ■״ ■ ק־איע םענאלןוװיטש, א. קיר•;, ט. רןןטשט״ן, דינה שאיעװיטש. ן ו - — קאמינסקיס