Literarishe bleter · 1933-10-27 · 43 (27.10.1933) · p. Seite 689

זייט 689 ליםערארישע בלעטער נומ. 43 (494) 0 0 5 אין זעקם װ>ןכן ארום דערשײנט דער 500־סטער נומער פץ די ״ליטערארישע בלעטער״. האט זיך עמעץ פון אונזערע מיטארבעםער און פון די טויזנטער לײענער פון אונזער צײטשריפט געריכט, אז בײ דעם אלגעמײנעם עקאנאמישן הייזיס און בײ דע־ אינעװײניהםטער דערשלןןננהײט, װןזם עם הערשט בײ אונז, זאל מעגלעך זיץ אויפצוהאלטן די ״ליט. בלעטער״ גאנצע סס= װאכן אן איבערײםנ עס איז פון די זעלטנסטע פאלן אין דער גע־ שיכטע פון אונזער פרעםע, אז א ליטעראטור־צײט־ שריפט זאל דערשײנען סן יאר נאכאנאנד. פיל לי־ טערארישע אויםגאבן זענען פאר דער צײט אויפגע־ הומק און אומגעהומען, און די ״ליט. פלעטער״ עק־ זיםטירן אלץ. מיר האבן עם צו1 פארדאנהען די שרײבער און הינםטלער, װעלכער טוען אלץ, אז זײעי־ ארגאן זאל נארמאל דעישײנען. א גרויםן טײל אין דער עהזיסטענץ פון אונזער זשירנאל האבן די אלע פרײנד, װעלכע האבן זיך באשטײערט פאר דעם פאנד פון די ״ליט. בלעטער״.- די ״ליט. בלעטער״ האבן זיך שוין פון לאנג אײנגע־ בירגערט אין אונזער הולטור-װעלט. יעדער פרײנד פון ײדישן װארט הוהט ארויס װאך־אײן װאד־אױם אויף דעם נומער ״ליט. בלעטער״, װאס ברענגט אים גריםן פון דעם אלעם, װאם עס טוט זיך אין גאר דער ײדישעי ליטערא־ ריש הינסטלערישער ״װעלט. מיר װענדן זיך צו אונזערע פרײנד: העלפט אונז צו באפעםטיהן די ״ליט. בלעטער״: פארגרעסערט די צאל אבאנענטן! װען יעדער אײנער זאל־ זיך געבן די מי צו שאפן לכל הפחות אײן נײעם אבאנענט, איז די לאגע פון די ״ליט. בלעשער״ א פעם^ טע, א געזיכערטע! באשטײערט זיך לטיבת דעם פאנד פון די ״ליט. בלעטער״! די ״ליט. בלעטער״, װעלכע האבן באװיזן צו דער־ גרײכן צום 500־סטן נומער, דארפן אויך װײטער עהזיםטירן! ״ליטעואוישע בלעטסו״ פײעולענע אויפדעןזנג פון דעו אליעזו שםײגבאוג סגבה אין סשעונאװי? זונםיק ז־עפ 8יםן סקםאבער איז #ןןדגעקוםען די אײ*דעקיננ םין דער םעבה, װוןם דע־ קינםםרער■ א. חולניק דאט נעשאסן אױםן קב־ םין דעם ם־־צ־םיק־סא־שטון־בענעם םוןבל־ם־פםע־ א. שט־נבאדג. סון נאנץ ס־■ אן האבן נעשםדאםם םאסן־םענםשן צ־ם ב•־״ ע־ים. נ־שט נאד סין םשעדנןןװ־ץ איז םען נענאננע;, אױך סין ד• שטעםלעך א־יפ, אזן נעםט זענען םאעצ־עד געקיםע;. סין ביקא־עשט ד׳ד ש. ב־קי, סון ־אם• דע־ באקאנטע- דיבםע־ י. שטע־נב״ינ א-ן דעד ש־־סשטעלע־ ם. אידטטא;. א,; עשע־נןדיץ הןןם נעװ״ייט דאן א קי־צע צ־ם ־. פ־אך. םען האט זיך נע—בט א״ף נאך אן איםיאזאנםע־עד דעםא• סםיאציע. ר־דעד דאט ד• ק־לםי—נעם־נ־ע סא־באטן צ• ־עדן אוסן קבר םינפ באי־בטן סא־שטא־בענעפ ציריבן ••פ־ט-ב. א-ז דאם װא־ט סין ריב-אסט אין באנ־טטעריננ נעקיםען צ־ם א־־סז—יק עיעם א-ן א־נט ־עםזע־ב; טאנ, ב־ דעפ ס־עדלעבן נעדענק-אדנם, דאם איז א־ננעא-דנם נע־א־ן סינפ א. שם־נבא־נ־ קאםיטעם ב־ דע־ ם־ט—קיננ סינס ידע; שיי־סא־־;. ם׳דאם דך סא־זאםלם א קא־אסאלעי עייס. ד׳״ר דאזענ־ויך, סא־ײצע־ ס־נם שט־נבא־נ־קאט־טעט דאם נעעסנט דעס א־נם םיט א *א־ דא־ציקע ־ע־טע־. ד״י ניטדע־־, •יעױדזונט םין דע־ קירטי־־געם־נ־ע, דא־ט אפ א קי־צן םרויעי-װא־ם. דאם ע־שטע װא־ם דאט דע־ דיבטע־ י. שטע־נבעדג: נישט ק־ן טדויע—דעדעס װע-ן דא נעדאלם;, נא־ אן אושאציננ םי; שט־נבאדנס שאסיננען אין ז״נע ־־סטיננען א־ס •ע־זענלעבק־ט. י. שטעדנבעינ שםערם ױך אס א־יף דע־ א־ננא־טיק־ט םין שט־נ־ בא־נ־שאסיננען, עי סא־נר־בם איס פיט ש־-פ״עליבם. אזוי א־ננא־םיק אין טיע-םאלקסטיםלעך. 0. אלםםאן דארט א ב־־ט; ־עסעדאם אין שםעידם זיך אס או־ססי־לעך א־יף א. שם־נבארנ א•; זין שאסן. ל. ם־א־ ניט איבע־, אי שט־נבא־נס םעשדרעך א־ן םש־ים זענען באקאנם איבע־ נא־ דע־ ־ד־שע־ ־עלם• א-ן ד■ סא־װאדסנסטע װינקעלעך סון ־ד־שע •שיב־ם קװיקט םע; זיך פיט ז־נע םשרים. די דאױקע ם־אנן א ם־ס־ע, א נרי־סע םים־ע. נ־שט נא־ א םעשדלע, װאם דעדקװיקם םיט ז־ן קינםםלע—שע־ סא־ס אין אינהאלט, די םיםיע איז נאך טיסעד אין נרעםע־. דאס א־ז ד• אקםיװק־ט סין װארט, דאס װעקן צי סאצ־ארעד נע־עבם־ק־ם. דאס איז נעװעזן שט־נבא־נס ־װנד אינפ ם־םטעד־שי־ל ס•; ז־נע םשריס — צי װעקן דעס סאדשטאנד צ• גע־עבט־ק־ט. דאס לעצםע דא־ט דאם ש. ב־קר. ע־ •אלעםיזידט טים א־ניקע קריטיקע־ ס•; שס־נבא־נ;. ע־ ד־זט, אז די ק־יט־קער זענען נעבליבן שט־ן סא־ שט־נבארניםשדים םיט דע־ ■ען אין האנט, אין נישם נעדיסם, דאם צי שד־בן, נעזיבט דם־ונוד., נדא■ םאםיק. ז־ האבן סא־זען דעם ט־סן נעדאנק, דעס שא־סן נ־סט, װאם ב־יצם א־ויס סין ■עדע־ שידד. א. שם־נבא־ג א־ז נעװען א נרויםער ם־םםע־ און א ־יױטע־ע ■ע־זענרעבק־ם. זערםן װען דאס טרעסט אץ א־ן אין דע־זעלבעד •ע־זאן. אסט דען א '1*ענע־ בא־ נעננט ײך םיטן םדב־ סון א נרויס װע־ק, בל־בט עד אן אנט״שםע־. םים א. שם־נבא־נ א־ו נעװען סא־קע־ם, איפ קענען — דאט נעט־נם איס ריבן, א־ם סא־ע־ן. ס׳איז נישט ק־ן דונדע־, װאם טשעדנאװיץ סאינעטע־ט דעפ אנדענק סץ שט־נבא־נ;. דא דאט ע־ נעיעבט א ־־ ־א־ן. אץ דא האט םען איס אטםע־סםן נעקענט. שעעינאוױץ?אסי פיד?־1ד מולי בלומבערג, ל. בערמאן, גלאזער, אברהם דישײקא, דוד דײנאװ (רעדאקטאר םון .זײאניסט רעקארד״ז, װיניק, לײב זמי- ניק, פרוי אסתר חגי, חזן בערעלע חגי, לײב יודײקין, ליװי, ריטשארד פעלדמאן. פרײנקל. פרוי צילע קוסער, מ. ראזענבוים, א. שאבאן, י. מ. שערמאן, רעדאקציע און אדמיניסטיאציע םון ״אפריקאנער ײדישער צײטינג״ (אין יאהאנעסבורג); ב. אײב• ראמסאן, ג. קירשנער — בענאנין מאריס האפמאן - דע אאר; םרײלין סיביל פראס — לאנדאן. — פאגד פ#ד די ״לים. בלעםער״ שלמה שווארץ (שיקאגא) ענטפערם ז. ױײנפערן מיט 5 דאלאר און ריפט ארוים. מדה גיציס, משה טאלטשין, בן• שלום און מאטעס דײטש ,שיקאנא). — דוד פראם (יאהאנעסבורג), ענטפערט ב. י. ביאלאםטאצ• ▼ ׳ ־ י ז קין (נױ־יארקז מיט א סונט און רופט ארויס די פרײנט פון ײדישן װארט און ליטעראטור אין דרום־אפריקע: בן־צױן אלמוני,