Literarishe bleter · 1933-01-27 · 5 (27.1.1933) · p. Seite 76

זייט 76 ליסיעו־אריפיע גז־זסיזר 1\\ז. 5 13׳,-״ד- וו/1ילט=7*,ט/1ראט^ר כ■■■■■■■■■■■■■■■^■■^■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■■*■■■■■■■■■■■■■■■■■■ ״כתבים םון א קאװאאנדיםט״ םון נ. נוסי^עור״ א ריי #וםבאין&נטע לידער םון םאלאנוב און יעסענין, נישט יץין םארעפנטצעכטע אר־ טיקלען םון װל. מאיאקאװםקי. די ״זװעזדא״ (שטערן) םובאיקירט א נײעם ראטאן פון?אנסט. םעדין ״בארויבוננ סון אייחז&ע״ אין אן ארטיקל פון אנא אכמאטאװא װעגן פושקינם ״גאצדענער האן״.?יבדמר־װעפװזלער אי\ ראסי\־ר\װלא\ר לעניכם אלמנה, נאדעזשדא םרופםקאיא, האט ארויםנערוםן א סענםאציע אין די קאמוניםטיש״ יןרײזן מיט איר םאדערוננ, אז י־י סאװעט־שע מאכט זא<5 ארונטערנעמען דעם ביזאיצטײןן םארבאט אויך קינרע׳־־מעשהלעך און רענענדעם פאר קינדער. מימ דער רא־ זיקער פאדערונג איז פרוי קרופסקאייא ארױם אין דער צײטוננ ״קאמ־ םאמאלםקא־א פראװדא״. אין רעם ארטיקא ברענגט זי ארויס דעם :עדאנק, אז מען שפײזט די םאװעטישע קינדער צופיל מיט אזו־נע ט־וקענע זאכן, װי מאשינען, טראקטארס, עלעקטרישע סטאנציעס און מילימעריש־פאליטישע ע׳נינים. זי נלײבט, זאנט זי, אז די קינ־ דע׳רשע נשמות זענען נאך פאר אװינע זאכן כישט נרײט, אז מען מוז זײ נעבן די קצאסישע קינרער־נעשי׳כטעס, מעשהלעך און ׳לענענױעם, װעצכע בארײכערן די פאנטאזיע םון די קינדער אין אנדערע צענדער. אן אויסנאם דארף מען דאך טאכן פא׳ד א ספעציעצן םארט מעשהצעך, װי םעשהצעך װענן מכשפות, שדים, מצאכים, װאם דארפן זײן װײטער פארבאטן. אין פאדבינדוננ מיט דעם א׳־סיקצ םון קרופםקא׳יא, איז אין דער זעצבער צײטונג דערשיגען א צוױיטער אדטיקצ, װאס םאדערט, אז רער םאװעט־שער פארצאנ זאצ איבערדרוקן א רײ ביכצעך און מעשהצעך פונם רײכן אוצר םון קצאםישע קינדער־געשיסטעם. גאלסיװארסײ אװעעגעעופוקסי די ואבנול־פרסוזיפ װי באקאנט, האט די הײ־יאריקע נאבעצ־פרעטיע םאד ציטעדא־ טור באקומען דע׳ר בארימטער עננצישער דאםאניםט דזשאן נאצםװאר־ טי. דעד שריפטשטעצער האט דעם גאנצן םכום, זואס באטרעפט נײן טויזנט פונט, אװעקנעגעבן דעם ציטעראטור־פאגד בײ דעם עננצישן פען־קצזב. נאצסװארטי איז דער פדעזידענט פון דעם אינסערנאציא־ נאצן פען־קצ׳וב, װאס זײן צענטער איז אין צאנדאן. סיעוארלי סיפואפלױוז א?אװעריע ״צװעלף ארתדוז״ צוריק םיט א 20 יאר, װען טשארצי טשאפצין איז נאך נישט;עװען באקאנט, האט ער אננעשריבן א .קאםעדיע א. ד. ג. ״צװעצף צדיקים״ און זי איבערגעגעבן דעם אדטיםט און רעזשיםער ערנעםט צאטיננ. דעד מאנוםקריפט, װי עם טרעםט אפט מיט מאנוםקדיפטן פון אומבאקאנטע אנפאנגער, איז געבציבן צינן ערנעץ אין די ארכײון פון טעאטער. װען טשאפצין איז געװאדן א װעצט־נאמען, האט מען נענוםען זוכן די קאטעדיע און גישט נעקענט זי אויסגעםונען. ערשט צעצטנם האט זיך דער מאנוםקריפט אפנעזובט. צי רי קאמעדיע איז אינטעדעםאנט — איז דערוױיצ נישט באװוםט. אנב, האט טשארצי טשאפצין צוריק מיט עטצעכע יאר אדויסנעגעבן א בוך ״א ר״זע איבער אײראפע״ (דא אויך אין א ״דישער איבעטרזעצוגנ). — טשאפצין שדײבט צעצטנם אײנדריקן פון זײ׳נע באנענענישן מיט באריםטע פערזענצע׳כקײמן. ספ יאר זאך ו־יכאו־ו־ װאגופרגז וזזיפ עם װערט א־צט 60 יא־, זינט עם איז נעשטארבן דער באריםמע־ דײטשער מוזיקער ריכאדד װאננעד. אין צחאמענהאננ מיט דעם יאר־ צײט װעדט אין בערצין נעשטעצט וײן װ״ניק־באקאנטע אפע־ע ״פארבאטע׳נע ציבע״, װאס איז נאך אין בערצין נישט אויםגעםירט נעװארן. ״פאדבאטענע ציבע״ איז נאר א״ן מאצ ניעשפיצט געװא־ן אין מאגדעבורנ ביים צעבן פון קאמפאזיטא׳ר. די ואםערע איז נעדדוקט געװארן עדשט אין יא־ 1926. װײ־יאריסער אױסיערואאיאואלער פעו־עאוגרפס דער ה״־יאריקער אינטערנאציאגאצער קאנגרעם פון די פען־קצובן װעט םארקוטען אין ױנאםצאוױע, אין דעד שטאט דובראװניקי. ־י דףײ ױנאםצאװישע ציטעדאדישע קרײזן פון בעצנראד, צובצאן און זאנרעב זענען שוין צוגעט־אטן צו די הכנות צום קאערעם. אין דעם קאםיטעט זענען ארײן אײניקע אנגעזעענע ױנאסצאוױשע שריפט שטעצער. צװישן אנרערע — איװאן מעסטראװיטיצ, א. זשוראנטש־ט, ט. נראצ, מ. דעזשמאן, ם. פעטראװיטש, אי. גאנקאד. — דער קאנ־ נרעם װעט םארקומען אין פא״חודש, און די זיצוננען װעצן, וױ עס ווערט;עפצאנט, פארקומען אויפן דעק פון דעיר שיף. דער קאט־מעט גרײט אויך א רײ אויספצונן איבעדן צאגד. די סאװעסייפוע לױזעדאסױד אי\ 933\ צום נ״־יאר האט די מאםקותד פאװעטישע ״ציטעראטודנאיא נאזעטא״ נעבראכמ א רײ ענט&ערן פון באקאנטע רוםישע שרײבעי אויף דער פראנע, אײף װעצכע װערק ז״ ארבעטן איצט, און װאם זײ האבן בדעה אין דער;אענטער צ״ט צו פארעפנטצעכן. אײניקע שרײבער האבן קײן קצארן ענטפער נישט נענעבן און האבן ױצא נעװען ט־ט אצנעמײנע װעדטער. ױ. אציאשא (דע־ םחבר פון ראםאן ״קנאה״), צמשצ, האמ זיך באגנוננט פ־טן ענטפער, אז ער קצויבט זיך צו פארנעמען זיך סיט דער פאדפאצקאמונג פון ז״ן דראמא־ טישער טעכניק. אנדערע שרײבער האבן קאנקרעטעד נעדעדט װענן זײערע ציטערארישע פצענעד. ר. םאנפעראװ האט בדעה צ\ פארענדיקן דאם דרימע בוך םיז זײן ראמאן ״ברוסקי״. צ. םײפוצינא שרייבט א;תיםע דעדצײצוננ ״סמראנא״ (צאנד) און אויך א בוך רײזע־באשר״בונגען, װו זי װעם םאכן פארנצײכן צודשן ר״זעס איבעד אױסצאנד און רײזעס קײן םװערדצאיװסק און טאנניטאנארםק. װ. װערעסאיעװ צאזט ארוים אינ־ ניכן א דאמאן ״שװעםטער״ און אין צונאב צו זײן בוך ״פושקין אין צעבן*, נרײט ער א באנד ״ציטעראטור־שטײנערישע פארטרעטן סון פעדזאנען, װעצכע האבן אדוםנעריננצט פושקינען״. זײער צאצ דערגרײכט ביז 400. — אי. איצף און יע. פעטראװ (די מחבד־ם פון ״צותצף בענקצעך״) צאזן ארוים א קאטעדיע ״ארדען״. די דים־ טעדיז ותרא אינבער פארענדיקט א בוך צידער ״אין האצבער שמימע״ און א באנד דערצײצוננען ״אן אדט אונטער דער זון״. נ. אנגיעװ שרײבט דעם המשך פון זײן ״טאנבוך פון קאסטיא ריאבצעװ״. פ. גצאדקאװ (דער םחבר פון ״צעםענט״ און ״נײ״ערד״) ניט ארויס דעם צװײטן באנר פון זײן נײעם ראמאן ״ענערגיא״ און נעטט זיך צי שרײבן א פיעםע *ויף דער טעמע ״װעגן דעם איבערבוי פון דעי מענטשצעכעד פםיביק בײ אונזערע באדיננוננען״. ײ. קאטאיעװ אר־ בעט אויף א נרויםן ראמאן פון דעם הײנטצײטיקן מאםקװעד צעבן און אויף א פיעםע ״ותנן דער צאנע פון דער פרוי אין דער איצטיקע־ װירקצעכקײט״. דעד באקאנטער קריטיקער ק. טשוקאװםקי גרײט א ביך .־תנן דעם סרויםן דוםישן םאצער רעפין, און שרײבט םעטוארן װענן א. בצאק, װ. מאיאקאײסקי, צעאניד אנדרעיעװ, װאצ. ברױםאװ און קראפאטקין. — מ. קאזצאװ גרײט צום דרוק דעם צוױיטן באנד פ־ן זײן ראםאן ״נײן פונקטן״, װאם נעמט ארום דעם פעריאד 1915— 1918. רער שרײבער פארשט איצט די ארנױו־מאטעריאצן פון דע־ ״נאםודארסטותנע דומע״, כדי אױפצושטעצן א ביצד פון דער זיציננ פון 1־מן נאותמבער 1916 און כדי צו באצויכטן די ארבעט פון דער באצשעװיסטישער פראקציע. ײ. קאותרין שרײבט א בוך װענן דעם בארימטן מאטעמאטיקעד צאבאטשעװםקי. אינטערעסאנטע ידיעות קאן מען אויך געפ״נען אין די פראנרא־ מעס פון רי םאװעטישע זשורנאצן אײף יאר 1933. דער חוד־ע־ זשורנאצ ״שאם״ (זאצפ) פירט אײן א ׳נית רובריק: ״צימעראריש־ פאציטישער א׳רביװ״. אין אט דער אפטײצוננ װעצן;עדדוקט זײ!נ ׳די ברױו פון צעאניד אנדרעיעװ צו זײן ברודער בעת דער װעלם־ טצחמה, די ארטיקצען םון א. קופדין זוענן דער דוםישער ■ארמײ, נישט םײן םארעםנטצעכטע בצעטעד םון טאנ־בוך םון ז. ניסױם,