Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 9 (1933)
- Issue
- 4 (20.1.1933)
- Date
- 1933-01-20
- Page
- Seite 56 (sequence 8)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 63% known words query
- IRI
…/4795427-8804799-8804806--08225-4803243- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
וייט 56 לױוסךאריבװו ^דוזסיזןך 1\\ז * 4551.) — ארבעטםט, פאטער? — האט נײניריק א םרענ נעטון דער ׳שד אזן א ט׳עטאקע נעמון, װי ער װאצט א קאנםעקטי נעהאיטז א־ז מויצ. — זעט אוים, אױך בײ אײך האדעותט םען נישט אומזיסט! — אט די גריבער רײניק איך, — האש הײזער־ס געענטםעדמ רעך קאםע־היטער. — װאם־זשע קוקםט׳י ז־ך אזוי צו צו מיר, דערקאנםמ כויך, צ־ װאם? — דו ביםט א ישד... — האט טימ פאדפראנטערטע נעדאנקעז;עזאנט װאםיאן. — אויב א שד, א־ז פארװאם געװאדדעװעסטו גישס? — האט זיך יענער דעאאכמ. דע•־ נעפצ ארום האט זיך א שאקא נעטון ײי צעבויטעט ײאסעד. — דאם קוצ פאאנט נישט... פאדאכטוגנ־ב־טעדקײט האט זיך אויםנעשפדײט אויםן שדם פנים. — נו, םטארע זיך, פאטער! — און, קצאפנדיק איבער ד־ ברע־ טער, איז עד פארשװונרז אין נעפצ. פאוצאינגדיקע שװאכקײט האט זיך צענאםן איבערן קאםע־ היסע־ם קע־פער: ער איז נעאאםן, שטדויכאענדיק זיך, איבער דער כ־אטע, און מיטאמאא אומנעריכט דערזען זיך שמײן אויםן ברענ. פ־נקט אין דעד שעה האט ז־ך םאט נערירט, באאון האט זיך נאך נע־ קװעטשט א,־ז נעבאויט װי א װײבא, װאם נ״ט דאס ערשטע םאא צו ק־נד. מ־מ נעד־בטע שט־קער האט זיך דער געפא נעזעצט אויױ ־־ צװײנן, געשפדײט זיך םון טײך צו טייך. די ײעאט איז נאכגיביק א־ו פויאבאעך: זיך צענאננען א־נם נעפא, און נעדאכט האט זיך, ם׳איז אננעקומען יענעד קדמונישער טדיבעד תהו ובהו, אין װעאכן ס׳איז אמאא צעבויטעט נעאענן די גאנצע צוקונפטיקע נעשיכטע םון מענטשן, בויאוננען און שטעט. מיט פארטויבטער קנאאערײ איז םוא נעײעז די נאכט; א פײערא פון מאקאריכע האט םאראוי־ן נע־ שײנט אין נעפא, וױ א םארבאאנדזשעט שטערנדא. מיט שרעק האט ־ואםיאן נעהעדט דעם בורטשנדיקז טײך־אויפװאך... ער איז נעװען א בוך־קענעד, עד האט נעװוםט די פניטער און תנועות פון אאע בא־ -מטע שדים, נאר אט דער דאזיקער איז גישט ענאעך געװען אויױ ק״נעם פון ז־ין ער האט דעםאאט נ־שט נעװוםט, אז אינדעראםתן צעטײאט זײ נאך א נרעםערער אפנרונט, װי דער, װאם צװישן שד און מאנאך. ער האט זיך נעקדינט סיטן שכא און אאץ נעײאאט דערנײז דעם נאמען פונם אקארשט־דעדשינענעם שר, נ־שט געװוסט, אז דעם שד ־ופט מען פאפױ־. םארלאג בוכהאנדלוננ .ײדישי םון ש. נרןדזיםקי, *וענאם־אײרעס ערשם דעדישינע/ יעקב באטאשאכסקי משה לייב האלפערז פרײז 75 1 גילדן פ*ןר רי לעזער סדן די *ליס. בלגטער׳- סיס *$רס$ 1.20 גילוץ אדרעס: .ליד. בלעסער״, װארשע״לעשנא סז. פ. ק ןן. 6.39 דערשינען ־ו) נײ ב־יד * װ. לאבקי-בעדט^לדי ע ר ד ־ ג ײ ס ט 312 זײסן — אײף א נוסן פאפיר _םאדערם אין די בוכהאנדלוננען_ װאסיאן איגט ם־ט אםענע אוינן און קוקט אין דער פינםטער־ ניש אד״ן — נישטא א־ן דע־ פ־נםטעדניש ק״ז ענטפעד אויף זוא־ שיאנם צעדודעדטע פ־אגן. װאםיאנס דו־שותופטע, די קאין, שפדיננט אײכט א־אפ אויפז ד־א; ז■ זוכט אומז־םט־אומנישט שפייז, נענעצט און קערט ו־ך אום צופ באאעכאכ פעאצא. װאס־אן צ־נדט אז א א־כט און באט־אנט במ־רנע ד־ קעא־ע. איץ איז א־ר, פון די צעטראטענע שמאטקעאעך בײ דעד שװעא ביזן איבט־פאעק אויױ רער איקאנע, שדײט ײענן דעם דא־ת א־ז םק־ט. דע־ צעקאאפמעד שאאױ קאעפט ז־ך צוריק נ־שט צונו־זי. װאם־אן ײײםט בכאא נ־שט, ײאם צו טון מ־ט זײנע נעכט. ע־;עמט פון פענםטע־־בדעמ א־אפ א שמאא קעכט־י מיט ערר; די באײכע שפראצן פ־ן נר־נס־פאאנצונג צ־ען זיך צו א־ם. און עד שמ־יבאט צו ז־י מ־ס די אויגז, װאס אן ײ־עס. דעם נארטן־ נדינם האט ער אװעקנעשענקט ד־<ם נשאד אעבן זײנס, א שפע נארטז־ נד־נם איז בײ אים :עײאקםן און אפט דעדנדײכט אומנעהויערע נריים. — אן אויםנאם, נ־שמ געהערט אזעאכעם, — האט ז־ך נישט א־־נמאא געח־דושט א־פאט אוק־טש, דעד פאדז־צעד פון מאקאריכע, װאם האט א־ב א א־ימ־שז שמועם, — ס׳א־ז דאך שויז נישט קײז .־עטעך, נאד טאקע א :אנצע־ פדאדוקט! —;־ין, — האט װאפ־אן קאונעששקע;עשמ־יכאט, נאעטנד־ק ד־ קאץ. — פא־אז א־ז רער דאז־קער ערד א נ־שט־באדירטע קראפט, און ק־ינעד האט ז־ :אך נ־שט או־םנענ־אבן. כ׳האב אומעטום נעזוכט, א־ז םטעפ :עב־אנקעט, ב־י די באשק־רז;עװען, א־ז די בעדנ אאס זעאנעד ז־ך אדײנגעריםן, און קײן שענער אדט װי םאט האב א־ך נ-־שט נעקדיגן אויף דער ערד. — דאם ברו־ט א־ז אבער בײ אונז אן אומעטיקט, — האט;עטענהט דער פא־ז־צע־, א־ז נעקוקט קאםע א־יםז ־עטעך.— שטא־ק כעע־פושט האבן װאפ־אנם נ־־נסן. — א־ד קאנט :־שט א־ו־פנ־אבן ד־ קראפט, א־ר אעבט, װ־ ד־ צ־גײנער א־ן א בײדא, אן איבשאפט צום א־ט, און :יריס זעגט איר: דאם, װאם :עהערט צו כאט, װ־אט א־־ פא־כאפן... — און ע־ םאענט;עמען דערצ־יאן, ווי אזו־ ע־ האט פארבדענט או־םנעקאדטשעטע קאעצער, נענדאבן קאנאאן או־ױ אפצ־ײענדן דאס װאםעד, א־ן די דארע;עװאשענע זאטדן ־עדעס ־אד כאדעקט מ־ט צואה, װאפ ער פאענט אויױ רער אײנענעי־ פאײצע שאעפן, כ־עננען אט אין די דאז־קע צײםן. פאענס טאקע ע־פ־שן פון װאם־אנע;; א־ן מאאצי־ט־צ־מע־ האט טע, פאר א־ם א־ײננענ־אכן א כאזונדע־ן ט־ש, און א־ע םאעגן רעם טיש או־םמײדן. .עד האט איב דאם;עװ־קם, — פאענט .־עדן װענן אים רעי־ כײזעד כרודעי־ פ־אאם־י. — װעםט א־ינמאא א שמעס טון, װעםטו שו־ן אײביק;־שמ אפשפ־־ען ייך!־ . ...באטראכט ד־ פאאנצוגנ, האט עד אנגעטון דאם פעאצא און א־ו אריו־ט צו פרײוױא־קער מאנאך־איכעט.;עפא איז;עקראכן אויםן ברענ ארו־ף, א־ן רעי :אטי־ <זאט ז־ך אננעהויבן פ־־עי־אעבע צו־בערײ. עד איז ארײננענאן;עמען דאפ שעפ־קרינא און דאט קוישא, זואס אאזט שוין נ־שמ דודך די צעק־אכענע צו־בעד־משא. האט א דאװן;עטון צו מזרח־זײט און נעאאזט ז־ך א־כעי די גד־בעד: נענאננען איז טיט־נאכט. עד האט אראפנעאאזט דאס דעסי, :עשעפט די צעױ־רענע שװארצקײט, אין װעאכער ס׳תאבן זיך םון צ־־ט צו צײט אפנעשפ־נאט די שטערן, און אײעקנעטראנן צ־ ד־ כ־יטן. נעעאטע־ט זיך אין התבודדות םיט דע־ :אטור, א־ז ע־ נעװו־נט;עװען צ־ באפעאקערן זײן מדבר־העק מ־ט באשעפענ־שן, װענן ײעאכע עד האט נעאײענט א־ן די אודאאמע כתב־־דן! ער א־ז נעװי־נט;עײען צו רעישפירן זי־ אומעט־ם, װוהין דער שבא ז־ינער האט נ־שט נעקאנט דעדנדײכן, און געטרו־עיט האט ע־ שטא־ק, װאם ם׳א־ז אים קײנמאא נישמ או־םנעקופען ׳.־ כאנענענען א שד און דאננלעז ז־ך מ־ט א־ם. זײן טאנ האט שו־ן;עהאאטן כײ שק־עה, און ע־ דעד שד, האט ז־ך אאץ נעזאמט, און ק־ין כאנענעניש א־ז נ־שמ;עשען. װענן דעם טאקע האמ עד;עט־אכט יעבן נרוב, װאפ נאענט צו ט־מאא־־ם קעאיע, כעת פ׳האט ז־ך העדן;עאאזט א קראקעניש א־נם היאצערנעם אפט־עטל, און ם׳א־ז פון דארט א־ויםנענאן א שװאד־צעד, פעסט־פל־יציקעד פי־ע־ א־ן א פיטע־נעפ קארטוז, א פריער, װאפ דעד קאםע־ה־טעד האט איפ כ־ז א־צט;־שט;עזען. מ־ט ידײט־צעעפנטע א־־נן, א־ן פלאטעינ־ש האט ײאפיאן געױאדט א־־פן המשך פ־ן דעי זעוננ ז־־נער. דער;עפא א־ז געד־כטער נעװארן, האט או־פנעםרעםן דעם װאלר, און אויף דער צעװײקטעד שטרעקע איז אײנער אא״ן;עשטאנען װאם־אן פנים־אא־פנים מיט זײן םאר־ װירקאעכטן טדוים.