Literarishe bleter · 1932-11-25 · 48 (25.11.1932) · p. Seite 767

זײט 767 ^טי ליזזפראריפזגג בימםטר וזװ. 48 4471.) פאדדדרסלעכעד דררקפעלער אין א. ליעסיכס לידער אין ציר ״םון ריר צו דיר״ (״איט. בלעטער״ נומ. 42, זײמ 665), א־ן רעצטער שוידה םון ערשטן פערז: אנשטאט ״אן שיעור אין רײן שיעור״, יא־ו־ ש־ט״ן ״אן־ש־עור א־ן ד־ין אךשיעור״. עם דארוי זין־ ■׳עזן־• און איז כרין שאטנד־קע ז־נד דע־ שאמן דײן — דער שאטן םון דײן ערד, וואם שװ־נד־צט צוזאמען מיט מײן זײן; און א־ז דײן ערד נ־שטא, םארבצײב איך יציבמ א־ן דיר, א־ן רעצ־נעװעלבטן־בלא, אן־שיעור אין דײן אן־ש־עור. אין ליד ״רורבן םענםמע־״ אין ערשטע־ שורה םון אכטן םערז•. םעלט א װארט ״א־ן״. עק דארו• זיך לעזן: טראנט ז־ך דער נעזאננ אץ בלו־ען און אין גרויען. א־ן ליד ״ראם נעװ־ין םון שאהראזאד דא־וי אומעטום זײן רער א־־םנלייך ״טאוזראואר״ און נ־שט עואהאראואר, װאם א־ז נ־שמריכ־ ט־ק אויסנעלײנט. קןןמ־סעט אויף ארויסצוגעבן אליעור שסײנבארנס שרישס ן -םשערנןןװיץ.- נאר װאס *רוים פיו דרוק *ײ א הניפלר צאל־־1 דעד ערשטער באנד סין אליעזד שטײכבאדגס שדיפטן מעשאלים באנו ו — 320 זײטן פראבטםול נעבונדן — ט־ט םע־צן האלצשניטן פון ארגזור?אוגי? און א צײבענוננ פון געארג לזװועוראד אויח באזונרערן סונםטדרוקפאפ־ד. א־ן דעם ראזיקן באנד נײען אד״ן 150 משל־ם אין םינף ציקלע װאם יעדער פון זײ ה״בט זיך אן פ־ט א באזונדע־ טאטא און; אר־ינםי,־־פאבל. דער באנד באקומט נאך א באװנדערע חשיבות דורך דעם, װאס דער מחבד האט אים אלײן מםרד געװען, באשטיםט דענ: דרויםנלעבן אויסוען און צוגעב־ײט צופ דרוק. דעד ״קאפיטעט אויױ ארו־םצונעבן אליעז־ שטײנבאדנם שריפטן״ האט נ־שט נעקארנט כײן ה־צאות און ק־ין ט־רחא, דעם באנד א־ױם־צוגעבז װאים שענעד און בעבע.־, א־ן מען קען אן א־בערטרײבונג זאגן, אז האס בוך קער צו ד־ ש־ענםטע און בעםט־ארו״םנענעבענע או־םן ײדישן ביכערסארק. א־נלאנד — 250 לײ, אױסלאנד - - ן>1.0 ראלעד. לוקםום־או־םנאבע: א־נלאנד — 500 לײ, או־םלאנד — 3.20 דאלער. ימ־ט באשטעלוננען זיך װענדן אויםן אדרעס םון ״שט״נבארג־ קאסיסעט״: ,4 3114111־€1ע1חס .ז51 י1(סט1;1ח*לס11 1״4<־1י1 זנ■> .ז0 .פנחחומס}! .!}טסחוס י י ד י ש ־► װאכנ׳סריםט םאר קולסור־ענינים, ליטעראטור און קוטםט אװיסגעגעבן פח דעו ײדישער קולסור ־ געזעלשאפט רעדאקציע: ם. בארײשא, ד״ר ח. זשיםלאװםקי, לײבוש לעהרער. ה. לײװיק, דוד פינססי. — אננעקומען רער 20 ״א — אבאגאװגװזז פריװ.• אין די שסאמן: 6 חדשים 2.50 ראלאר, אין אויםלאנד — 6 חדשים 3 דאלאר. .ז1זס¥-״16^ .ז81 17-111 .•£ 130 מ18סס¥1 אי\ פ\יל\ — אבאג־רגז ר\ר\ רי ״דיגזבר. בריװזבר״ גיריױ פאר א?װארגזי — ר גילד\. אדרעס: ,,ריסי. ברנזגזגור״, װארפזגז, רנובװא ס\ פאר דײטשע אםיצירן אין די ערשטע רײען. און ײדישע אקטיארן, װאם האבן נעקאנט ארײנבראקן דײטשע אױסדרוסן, זענען בײ זיך נעװען נעהויבן. םען איז געשטאנען םאר א נעםאר פון שפראך־אםיטילאציע, פרא־ פאניהט דורך ײדישע ארמיסטן. אבער די ״מאדע״ איז :יך םאריבעד. דער בעסערער, באװוםטזיניקע־ עיעמענט םונם ײד־שן אקטיאר האט ז־ר באצײטנס :עכאפט און מ׳האט באקעטפט ד■ מנםה, װאס האט;עד־אט דעם ײרישן טעאטער. און נישט;אר װאם די ״דישע ארט־םטן האבן אננעהויבן צור־ס צו דעדן א דײנעם ײדיש, נ#ר זײ האבן אויך ט־טנעריםן די דײטשן, װעלכע האבן זיך;עשםאק גענומען צו לערנען זײערע ראלן אין ײדיש. עם איז נעװען א נחת צו הערן, װי ד־ דײטשקעס מ־ט די דייטשן, צװישן װעלכע עס האבן זיך נעםונען שו־ן;ענונ פאפולערע און בא־ ליבטע א׳־טיםטן — ײי: םיצי האםע, פינא סערבע, פריצ־ ארסא און ק. מעטעי, האבן נערעדט א נאנץ נישקשהדיקן ײד־ש. םון די אלע דײמשן ־אט זיך אויםנעטײלט צום גוטן מ־ט זײן שי״נעם, זאפטיקן ײדיש דער לאדזשער אקט־אר ײארדעםאר ה״נצע. ע־ שטאםט פון אן אננעזעענער קדיםמלעבער מש&חה אין לאדזש. בעת דעד מלחמד איז עי־ אריבער צום ײד־שן טעאטעד, װו ער שפילט ב־ון הײנטיקן טא;. ער באהערשט נלענצנדיק א־ן װארמ און שריםט ד• ־יד־שע שפדאך. פי־ן די ארט־םטן, װאם זענען נאך דעיר מרחמד אריבער צום ־•ד־שן טעאטעד, דארף מען סודם כל דערסאנען ד־ באװוםטע ד״טשע א־טיסטן דזשעני װאליער, װעלבע א־ז נעקומען ק״ן אמע־־קע שפ־לן ד־־טש טעאטע־. א־ז ־אד 1019 װערט ז־ אננאזש־דט דו־ך מאי־־ה שװאד׳ז אין קונסט־ט־יגאטעד. וי שפילט ײדיש טעאטער קנאפע 10 יאר. ז• װערט אױײננעצו־נן אין א;דויסן סקאנדאל, װאם צװיננט ז־ צ־ םא־ראזן די ײדישע בינע, און ציוריקצופארן קײן דײטשלאנד. עם דא־ף :אך דערמאנט װערן ד־ בעדר־נעי־־ן הענ־ רע־מאן, .־וערכע א־ז א־־בער ציפ ־יד־שן טעאטע־ א־ן;עשפ־לט א־ן קאװנע א־ן דע־נאך א־ן רינע מיט קו^ערן. ז• רײענט און שי־ײבט אן אויםנע־ צ־־בנטן ײד־ש. מ־ט צװײ ־אר צוריק דאט ז־ ז־ך מנײד געװען. ד־ באקאנטע אפערעטן־אי־ט־םט־ן ק. איז א פראװאטלאװנע. דעד־ צוי;ן נעװארן א־ן װ־־נע א־ן א ײד־שעד םב־בד, דאט ז־ אזו־ ארום באװיזן או־םצול־ע־נען נר־נטרעך ד־ ײדישע שפי־אך. אנניעדויבן אים באריםט־ן א־ן װ־לנע־ ייד־שן טעאטער און מ־ט דער צ״מ נעװא־ן א באוװםטע ״ד־שע אפע־עטן־שו־שפילעד־ן. ז־ שפ־יט ב־זן דײנט־סן >ב*אנ ײדיש טעאטעד, צוזאמען מ־ט א־ד קר־סטיעבן מאן (א םערב). מען רא־ף אדעד או־ך צו־עבענעך בוזעט — כעװען אמא־ א ם־ים־בטא־. א קאריקאטו־־סט, א קונםמ־באטאנ־אף. זי־ן םאטע־ א־ז נעװען א ד־־טשע־ אפ־ציר, װעיכע־ דאט ז־ך מ:־־־;עזוען אין נעבױדן. װערבע ע־ א־ז םון ז ײר־שע־ :־־־, *ט :! חת־נה :עדאט מ ־ ־טפ־אס;עװא״־ן א־־ם ״: אדום דאבן;עבו־דן אזױ בד עט זאל שוין י א :וטז ן בא־עבנט פאד או ״ד־ש טינאטע־, ב־זן ה־ינט־קן טאנ אקטיאי־. דם־סטאד ימטז ר־ס־שן ם־ באד ברודער ם־נם א א־אנםק־ - י :יעזרא־ מע־־פ־־ז־ױע־ ב־ טעא אננעהויבן אלס — א־װאן מאזשוב־ן יאיז ב־י אננעה־־בן צ־ שפ־רן ן טעאטע־, שפעטע־ ב־נען א־ן רוסיש ט־עאטער בע־ צופ ־־ד־בן אר־ ־א־ 13—912 נ א־ז ב־על־א־עװן א־ן א־ז נעשפילט בײ;וזש־קן, אויסס־עטנד־ק א־ב נ־אף א־ן ״פ־נטעלע ״ד״. װ־ מ׳נ־ט א־בע־ זאל אדאנםק־ פונקט װ־ ז־ין באר־מטע־ בדו־ ־ע־ מאזשוב־ן שמאמען פין פאל־אקן. אנחערי — א פראײאסלאװנע — א־אנטק־ם פ־־־, :עװען א :־ענצנד־קע א׳־ט־סט־ן, נעשפ־לט דע־נאך צוזאמען מ־ט א־־ מאן ב־י נוזש־קן — א פא־ מאל אין דעד ײאך רוםיש, א־ן ד־ א־בע־־קע טענ - ■ייףייןי א באזונדער קאפ־טל א־נפ ״דישן טעאטיער זענען ד־ משומד־ם. װענן דעם — א־ן א צװ־־טן ארטיקל. אין כיד־יאדק *י בעקיסע^ די ,,?יסעד^די׳&ע נײ םזאקס ג בלידזעל *סםזלצ^חא־וס 424 — ,151.1א א ■■זסצ-סו^ח