Literarishe bleter · 1932-07-15 · 29 (15.7.1932) · p. Seite 455

ליױזזדאדױזוגו בדעסיסר 1\ס. 29 (־428.) די־־ו;4$ .דז• ד ו ד 3 י נ ם ק ' פ ו ז א ײ ג ע ם, װאס האם ז י ך געפוגעז װנוניױ \ ג ג > 2 אײגמאק האמ ער געי*־•:; א ברױו, געשריב; איי£; £83•,' םון א געװיםעד אפע־יעאגער געזעדעטבט, וועקכע גיט זיך?(3 ט־ט שסוידירן דעם?,•?טוד־צו-טסציגד *•; פאר׳עײדעגע אימיגר&גטן־ גדופעם. דער בדױו״ וואס א־ז געווע; אויפגעמזאפט■ אויף א שרײב־ מאיס־ן, איז געװען אונטעדגעטדיבן אױױזא רױגעל, און די אירמא ד־גגעק ה$ט פאדלאגגט פון אים א; איגטעדװױ אי; א ם־אגע בג,״ע ״דיעעד?יטעדאסוד. זי ה#זס אים געבעטן צו עכטםעד; שריפטדע, #רעד אפ־ופן זי אין א באיפט־םטער שעה אי; איד!!)פיפ. עד האמ ז■ אבנעדום;. ער־צטגפ, עם איז א־ם?ײכטער געװע. װי אגצושרײבן צ בדױו, רעד ע־קר אן עגגר״ש; בדױו. צזוײטגם, ,־,אם עד נעװאגט העד; א־ר •צזט-פע. עד װעט דארפ; זיצן ם־ט דעד א־רטא דיגנע? א פערט', ^דעד א האהבע •צעת, הןזט ער .*װאדט האיבן א באנדיף באט־ס פון איד •צט־מע. די יעטימע האט א־ם נעקלוגגע; האדט און ג״םט פדײגכלעך. די אגנעזעעגע אידפא אויף דעד אגדער זײט פו; טעהעפא; איז נע־ װע; װאדטקארג. אידע אייגצלגע װערטעד האט זי א־ו־םנעדעדט קאהט, אפנעהאקט. ער האט ז■ געפדענט, װי עד דארף זי ט-נ*־?ירןנ מ*ם אדעד ט־ש-ם> ״םים״, האט עם א־-ם״עברומט אויף דעד איגדעד זײט, אײזיק־קאקט, װי א כאדבאט צו פקידס;. *ם איז נעװע; א פוק א; א יטםיינק אין אים. עד האט זיך עפעם געיעדאק; ם*־ איד קומען. דאם טוז ־עפעש זײן א בײזע אקטע םויד. און זיכער א מיאוםע. א העםקעכקײם. עד האט זיך םאדקדיסט. אבעד באקד האט זײן געזיבט אױםנעקויבט;: עד האט א טעפע פאר א דעדצײקוגנ; עד האט זיך געבאפט צום •שרײבנעצײג״ אויפ־ ,עינג־יב; פיט גדויפע אותױח: פיױ אױנתורװױערי;, אוגט׳עדגעפי־ט אונטעד די צװײ װעדטער א עװאדצע קיניע או; געגומען אדײנ־ אדבעט; זיך א־ן דער דערצײקוגב אין דעד אפנעדעדטעד ׳פעה איז עד נעזעםן בײ ז״; ׳טרײבט״ט איבעד דער דאזיקער דעדצײקוגב עד האט ׳טוין געהאט םארטיק , עם גאי,צ; אדײגפאד. איצטער האט עד נעדארםט האב; ד• אײגצק־ הײטן און די אגטװיקקוגג. אבעד עד האט יטוי; בא׳םדיבן א־ד ױ״-טזע; — ראם אויםזע; פון דע־ אקטעד, מ־אופעד או; בײזעד םויר פיט א קוק א; א ׳טטייכק. ער איז נעװע; גע׳טפאגט צו זע;, צ• עד דזאט געטדאפ;. װען ער האט זי דע־זע;, איז עד פאדנאפט געװאדן און .ע־ בקיבן א; ק׳נזו;. פאד אים איז נעיעטאגען א ױגג םײדק. אין אגהויב םון די צװאגציקעד, און פון א פארכאפגדיקעד שײגהײט. עטװאם איבע־ כ״טקװוקם, שקאגק, קרעפטיק, קורצע אפנעשו־רעגע שאקאקאדן־ .זאד, א?עגנקעך מאמ געזיכט, אין װעקכ; יעדע?י־גיע, װי יעדע?יג-ע פון א־ר בויג־קער נעיטטאקט, האט געדעדט םון קראפט, אגטיסקאםגקײט או; גדו־םעד פארגעםקיינב און װאס פא־ אוינן; װאם פאד גרויפע, נרויע, דודבדד־גגעגדיקע אוינ;! װים־ק קקוגה״ט איז געקעגן אין זײ, װ־פיק איגטעקינעגץ, און װיםיל זעקבםט־ באװוסטזײן. או; װיםיל װײבקעבעד ד״ץ! זי א־ז געװען אגגעטון זעער א״ג־ פאך, אבער אקץ האט פו; א־ד אראפנעזוגגע;, אלץ אויף א־ר האט געפרײט דאם אויג מ־ט גיױױםעד ר״גקײט או; ציכטיקײט. עד האט געמוזס ג״טט־װיליגדיק, װי בנגבתדיק, א םיד מון דעפ קאפ אין דער זײט פון דעד אגגעהוייבעגעד דעדצי״לוגג, און אויפ־ נעלאכט אין ז־ך. או; דעדגאך װידער אגגעקוקט ד• אירטא ריגנעל, פאדנאפט, אן װערמיעד, װי א ביס; װאקט אים געיבליבן ׳עטעק; אין האלז. זי האט זיך אװעקנעזעצט, גי־םט דערװארנגדיק זיך, ביז עד װעט זי בעטן זיצן, ארויפגענוםען פא£יר און בל״פען אי; צוגעגרייט זיך ציר שטעלן פדאגן או; צו םאד׳טרײבן ד• עגטםערפ. זי האט זיכער באםערקמ, װאם םאר א; אײגדרוק זי האט איויף אים :ע־ 1. וױיל עד האט נעדארפט מאכן א לעבן, האט ע־ געיטדיבן צװײ דעדצײקוגגען א װאך פא״־ א טעגקעכעד צײטויגג, און יעדן װיגטער צוגע׳נגטעקט אײגעפ פון די ייידישע טעאםע,־ם א״גע אדעד צוױי פיעםעם. ער איז געווען א קיגםטקעד און איז גי&װען טאקאגטםול. װע ער האט אגגעהויבן, האט ״ער דעדװעקט גדויפע האםעג״יגגע;. ט*: האט פיל געעוארט םון א־ם. עד האט אדײננעבדאכמ אי; דער ײנ־ נעד ײד״טיעד ל־טע־אטוד ׳זי״ן א״געגע ודעקמ און זײן אײגעגעם קוק אויף װעלט און םעגטפן. און אויך זײן א״געגיע קגםט, א־ן יםפדאך און פאדם אדױםצוברעגגען א.ין א*בעדצ<געב;, װ#זפ ע־ האט גע׳זע; און איבעדגעקעבט. אבעד וױ״ל ער האט געדארפט מאכ; א קעבן... האט עד קײ; צײט גישט געהאט אפצויטטעק; ױך, אפצובאפן דעם אטעם או; אדופצוקוקן זיך ארופ זיך. עד אױ געװאר; טויב און בל־גד צו די גחויםע געשעעגישן פון דעד צײנב און האט עד זיך צוגעװעגדט צו זײ, א־ז עם געװע; אויבגאויםיק, פאדבײג״עגדיק, אםיקו קעבקעך. ער האט גישט געהאט רי מעגקעכקײט צו פאדט־םן זיך, אױפצוגיג■ סע; רי דע־שײגוגנען און איבעדצוקאבן זײ גיט און גריגטקעך א; ,־ער קאבאדאטאריע ם,ין ז״ן באדײטגד־ק; טא׳קאגט. װאם גאך עדגעד: די צײטוגג און דאם טעאטעד האבן גישט געװאקט׳ קײן פא״־ט־פוגגע;. דעד עיקם, האכ; זיי געמעגהט, װיק *״סט קיין ט־פע םדאב־עמען, םאבט זיך גישט אוים פון קוגסם. ק,י*טם א״-ן טיפע פדאבקעמען זעגען דעם עולם לאגגװײליק, א.ײ ער זו־ק זיך אט־זיר;. דער עוקם װיל נעק־צלט ורע־;. יא, גאד פו; אויבן, גאר םון אויב;. א•; דעד ט־ף אױ גוט דערטריגקיען זיך. ׳האט עד או־טגעגוצט אקע באנאכעגישן םו; זיין אײגעגעם :*ב;, דיוגגעדיק אויפנעבאםט די םאריטײדעגע געשעעגיש; אין ,־עם .עבן פון זײגע םרײ*ט און באקאגטע, פארװאגדקט אין קורצע כק־צעם און קאגגע דדאטעם יערעם שטיקק א־נמדינע, װעקבע ע־ ,אט ׳דורביגעיק״עגט אי; די צײטוגנע;, אויםנעטריקגט זיך דעם מאי־ך א•; אױםטדאבטן מע׳שױת און צוגעשטעקט פיגקטקעך יעדע װא צװײ ק־צקדיקע, אויבגא״פ־קע דעדצײקוגנע;, און יעד; םעזאן אייגע אדער צוױי אטיזירגריקע דדאטעפ זײט יאר; און יאדן. וו־יל עד האט געדארםט א?עב; מאב;. אבעד מיף א•; זיך אױ ער אוס־ויק ניעווע;. עד אױ געװי*; ערקע־ און א־ז געװען א קיגסטקעד. עד האט נעװוםט, אז עד ט,ם גייטט ריבטיק. עד פאדיטװעגדט זיך אויף גייננט־קײט; און אויבע־■ פקעכקעכקײמ; או; זיגדיקט קעגן זיך אקיין און קענ; כ;?, װעקב, עד אױ שוקריק די דערפיקוגג פי; א האשיעגוגג, דאס האקט; פו, א פאדיעטדעך, און ט־ף א•; האדצן האט עד זיך געיעעמט. ארום א־ם האט נעשטורעטט, או; עד איז געיעטאגע; אין מ־ם, און אוסגעיםטערט נעקיצקט דעם עוקם מ־ט די קקײנקעססטע גי׳שטי־ קײטן. או; האט ע־ אויםגעכאפט יעפעפ םוגם •םטודעם, איז דאס •עטענד־ק געװען אין טאן או; פאדם און איגהאלט, װאס זאק נע פעק; װערן דעם נרוים; עולם און אם־קו דער אײגפאכסטע־ ״יעגמע״. וױיל דאס האב; געפאדערט רי צײטוגג און דאם טעאטע־; אויך דער אײםפאוכסטעד ״יעגטע״ן אפט האט ער זיך אםיקו געםילט אוסגליקלעך. דאם איז נעװע; אין די טאמעגט;, װעי; ער טלענט אויסגעםילט װער; םו; א טיםעד בעגקעגיש גאך אסתן •םאםן, גאך קיגסטלערישן אויםקעבן זיך. יגד האט :ע־זאט ב־יויםע םקענער גאך *־ן אטאק, כמעט םון אגהײב םון זײן ליט־ע״־אדישער טעטיקײננ אבע־ איצטער האמ ער מודא נעהאט א טראבט צו טו; װעינן זײ, און אויך קײ; צײט ני״םט נעדזאנב איז ער םארטיק נעװאר; םיט אײן קלײנער דערצײלו::, האט ער זיך גלײך געטוזט פארנעמען מיט דער צװייטעד, און אין צװיש; איז ער געװען טרוד אויםצוטראכטן און אייםשרײבן לאגנע אװגט־אויםפ־קגריקע פ־עםעם — און אלץ האט נעטוזט זײן אמ ־ ז־חגדיק, קיצלריק, יעגטי׳ש.