Literarishe bleter · 1932-04-08 · 15 (8.4.1932) · p. Seite 236

ליססרארימס בלעטסר װגז. 5\ * אוסזער םיא םיט אירע צווױי גחויםע ,װאםעדזרעףעד, האס נןור נעצע&ט אין סדילינג, <וען דער שגײ זזאמ מלעוון ןאון וואסעו־ו איז נעוחען צדוב; ווען פון א׳רוטיקע דערפזןד האזבן פויעדיס געבראכט זיײערע יוױיצן א׳ון סאךן ציום מאלן אויױ ב׳רויט און םאכן בעפײטצטע מעצ אויץז ױם־טוב. אין תארבסט, גוען ס׳העוט אגגעהויבן ציו רענוענען — האט קיין יװאסעד אין אונזעד טײך נישס נעםעלט. <װי ינאד ם׳א״ז אגנזמומען דער יזוסער, תאס אונזער טײך באהאצמן זײן שטועזכ צוױשן די ברעגעס. .דער ס״םגו איז פארװאםסן נעױאדן םיט װאסעריעוױיטן, בצויז א פאר עזעה אין נתונ איז די םיצ נע־ נאנגען. װיגוטער, זוען דער אחו׳ם איז וסעװען סאדסאװעט אין אײז, פאדוױיט םיט עונ״ — ח1מאצמ האט די זאדג אדײזנסעחרוננען אין אונזער הײם און אלע אין תויז זענען אגטשװיגן נעװארן. צזױי נאנץ באזחנדערע צעבנם פומען אויף פאר סײן זכרון, װ״פלען אײן סיעע ערשטע יזינדער־יאדן: דאם ליכטיסע, זומעדדיפע צעבן אין ׳טטויב און אדיום ׳עטוב; און דאס ׳שוד״גנדיעע, זוינטערדיעע לעבן אין חהויםן או׳ן אין שטווב. איין אנהויב יזומער האגן פעחד און סי, הינער או,ן יזאטשקעם או״פנעסוגטערט דאס צעבן אויטן דערבײאיען נראז און װאסער; אין די ׳יזאירטשעם און אין די בײמער — אז.וי האס אויך דער זוסער אױפגעסונטעחט אי״עדן בײ אונז א״ן שסוב. רעד וײדיג װעסען עם האט אין די װ״נםער־סענ דס נעצװנן צו קלעטזודן אויפן װארעמען באק־או״װן — װי דעד זומער איז אנסעפוסען — איז ער נעױאדן א נוטעד ברודע־ מימן יחרויסן, רי ענינשאםט סון שטוב איז ארוים צום חד.ו״םן; א־יפ־עי׳עבט יגעװארן מיטן םו־ײען ח־ויםן. זוםערלעב האט עם שויז אאעםען נעצויגן צו שלאםן עחנעץ אונטער א בוים, צ• גאד אויפן בווידעם א״בערן שסאל אין די שמעקזזריקע היי סען האט נעטחונקען יװאםעד מימן םויל פון טײך; :עקל־בן שמשאװ פון צוױשן די ינדאזן, נעליעט אין סויל ארײן או.ןי נעקי״ט. ס׳האבן או׳פגעבליס די ׳וױ״נפעו׳לעך, סאלינעם — תאס סד׳ נעציןלט איעדן בליט און ׳נאבגעקוקט איעדן וױיבפערל, װן#ם ראט צמעזאנס אביסל פדיער צײטיק צו װערן. די סאמע אח ׳וױבציקער געשטאנען בײם שוימען. די קו האט גענעבן םילך, דיי הינער תאבן געלײגט אייער. פי״נל סו,ן װי״טע לענדער זענען אגנעקומען און מען תאט דערסענט איעדן םוינל באזונדער נאך זיין טשװיטשערן. געסוסען דער באטשאן און אויםגעזוכט צװישן די אלשענע יויטער איבערן סטאװ זײן םאדאלאריקע נעסט. זײן קליספערן םיטן שגאבל האט שטענד״ס סודיע נעװען זײן סומען. א״עדערעד האט ניעוואלם זען צום ערשטן סאל רעם בואטשאן דװסא א םליעגדיקן, אדער פאטש א נײענד״סן — כדי חאם סזל זאל זײן םליענדיס, אדער נײענדיק. חל״לה צו זען דעם פאסשאן צום ערשמן סאל א שטײענ־ ׳דיקן אויף אײן פום. ס׳מזל איז שויין רעטאלט א נאגץ יאר נעזוען א שטײענדיקם, א פאדשלאסנמ ןנװר?װופ,) נזרז \זירםרײ\ אי\ א ײריפיער?אלאוינו א״\?ריפ ויסבפו.) זייט 236 אויסגעזען. סײן סאכיע שיינע, אדער שי״נדל, װי דער טאטע האט זי נעדופן — זי איז נעװען װי א פוינ׳ק ריטעלע; שסאל־פניסז־יק ם־ט נומע, טונקעלע אויגן און מונקעלע האר. ם׳תאט םיר געחידושט, װי זי — נאדנישמ אזוי שטאדק — און וױ זי טומ א טאנצן טאגן קאכט און װאשט און שלעטט שװערע זאכן. דעדיבעד האט עס מיד אין די נא־ ױנגע יארן אונטערגעזאנט א :עפיל, איך זאל דער מאמען הערפן איר טראנן דעם עטער װאסער א־ן שטוב אירײן; אינטע־־ נ״רץ וזירנמביװ או\ וײ\ פאפנור ואי\ 4\9ו\ טרא;ן א הארץ, װען ז• האט :עטדאנן יהאלץ א׳ן שטוב ארײן. די שטוב איז געװען פארבונדן כײט דער מיל. ארײנגײן אין שטוב — איז מען נענאגגען דורך דעד טיל. א וואםער־מיל. דערי־ בעד איז אונזער שטוב געשטאנען אויח םלופעם איבערן װאםער. אז די מיל איז נענאיננען, דאם װאםער פון יסטאװ אייז אננעסוטען דורך די אפענע זאסטעװסעם, געפאלן אויף די לאפעטסעס פון די ׳.־עדער און די םיל איז אװערמעגאנגען — תאט דאס װאםער גע־ דוישט אונטערן שטוב. אלע װענט חאבן נעציטעו־ט, װען די םיל האט פדײלעך :עסלאפט. װאםער־נע־יויש, װאםער־זנעםורסל איז שמענד־ס געװען אונמעדן שטויב, װאם אח באשסאנען סון צוױי הרדים: א שטוב טיט א סאסעד, אפנעצאטט איינם פון אנדערן טיט א װאנט־אויװן, װאם האט א־ן װ־נטעד געװאדעסט רי שסוב און טיט א כאק־אוױח, װאם יעדן פדי״טיס האט מען אים געהײאט צװיי נואר. די פענסמעד זענען ארויסנעקומען צום ט״ך און צו, די לאנסעס. פון ד•;חו״סע ק״נדער אין שטוב — איז געװען מײן בלאנדער, פאיװארידיקער, זײעד פרוםעי־ בדודעד קלטן; די לעבעדיקע, ספדיטגע שװעסטעד בעבל און :אך א״ו־ — מײן בסודזט־ טשה — װאם וזאט די מיל ליבער ינעהאס ס־ן חרד און ׳דיעדפאד האט דער טאטע אויף א־ם אסטטאי נעקדקט מיט בדונז. מײן עלסםער ברודער בנ״מין חײם, א תויכער, מ־ט א בילאנדע־ בארד, יער האט שוין דעםאלט נ׳ערעבמ אין שטעטל מיס יזײן וױיב און קלי״ניע קינדער. פון שטעטל האט מען בײ א.־:ז אין שטוב נישט נערעדט קײן םך. דאס שטעסל איז נעװען סאר אונזעדיקע א סרעטז־ע װעלש. די שטעטרשע כיענטשן — פדװסחאלטער. דארפישע פויער־ם און א סך סון ד• א־ומ־קע בער־־גופים — זײ תאבן צום סײנםטן;עבראכט צו אונז א־ן מיל או־ײן זי״ער תב׳ואה צו סאלן און סון וזיי תאט פען נעצויגן ח״ונה, באטש פון צי״ט צו צײס האבן שטעטלשע סעל־קרעטער דעם סאטן געגעבן אביסל ׳וױיץ צו בײסלען.