Literarishe bleter · 1932-04-01 · 14 (1.4.1932) · p. Seite 218

ל־מגראריטימ גלט&וער וגגז. ן3\-4.) י ג א ל* ■5־■•^- אזגז רטרשיי\<ז\ 3\\;יי\ גייעגז לידטר־יבזג ״לירי?״ לעבן״ און פ־אט זיך דא, אין דעם ,װויאױנניש נו־אבױגנעיױי׳טער יאגד״, א פדעמדעד, א היעצטעד, א שסעסעד: אין םיד א ׳שפעטע״־ אװ:ט און אן אומעט גרויט. א ־עצטקי־ט און א שסעטקי״ט און א נדזמעץ שטייט. דעד דיכטער אעבט;אך אלץ אין דער לייטערקייט םון א פד־ער־ דיקעד װעצט. אין אן ״אאװעאט׳/ אין א װעאט, װו ״עריד און היסד זיענען;א.ך;עװען הי־ם. ד־ שט־בעיד זענען נעוזען קאיין אין אי׳ע האבן ז־ך א־בעידגעע;טפעדט אין די הענטפון נאט אויף אאע׳פאא״, א־ן א װערט, וװ ״א ז־ידע טוט נאך תה־יל־ם מ־שן און א חתן צ־ילט;אך;דךגעיט״.;ייצט שטענדיק, אבע׳ד, ״באוטויט די טדער פון פאדליבטעיד ׳טײגקײט״ נאכן פאדגא;נע:עם ׳טטילן און הײציקן שיין ״די טויט־ קײט פון טו־ט״, װאיס עם יטפ־רט ז־ך א־גם יעבעדיקן אדום... א־ן קרעם פון דעד היגער גרו־ער ׳עטיי;ע־;עד װאד;עמט ע־ ז־ך פ־רן ״עיטעד פון ד־ א,־־בעד;ע׳קוסעי;ע זײדעם, װאם יעבן דא אויף פעטע טדו־ע׳ד־קיע קעםט ביי ידי זאטע פדעמדע .ט־שן פון ד• ז־ז״• דער ־אוש נעמט פדעםן ׳טװערער און שװעידער. ״אויםנעטון ארע פאדגאכט־קע;ארדן האבן ישוין די דעכער״. אװעקנײן, פאדראזן א־יגעגע און פדענידע, — און אגטרויפן. אבעיד װוהין יויפט מען, װוה־ן אנטרויפט סען, װען איע װע;ן זענען שו־ן פאר&ראסטערט און פאדמו־עירט םיט יטטײן און אײז;, װען ביז ד־ טיפסטע ט־פענ־שן פון ד־ װ־לדםטע אוד־װעידעד יאנט ד־ך ׳טױן;אך ד־ טײװלשע מאיט־ן פון דער צ־וױייזאצ־ע? נישטא שוין הײנט קײנע באהאיטענ־שן פאירן דײנעם י־ד־ק־עד,;־׳:־טא שו־ן הײ;ט קײן עדי־םקילט פאר א־ם! עם בצ״בט איבער אײן אוייםװענ: דעזיגנירן, אײנבוינן דע□ קאפ פאדן שװעדן סדיויען ־אך, שמידן דעם ניעדואד ״אינם האסט פון דער קאכ־קער שטאט״ און — פארשװײנן, פארנעבן; אגנעטען ד־ האדטע, נדו־יע װא״־ און — שיום מאכן. און אויב ד־ מנושמדיקע ־עאי־טעט פונם אידום דערדד־קט, ב׳יײבט איבער א סדײםט א־ן דער ״דיגעד דעאריטעט פון חיום און ל־דעד״; און אויב עם פ״נ־קט ד־ קנאה צו ד־ זאמע צײט בײ ד־ טישן איון א־ן ד־ בעטן, װעט ד־ך דעדרײזן ד• הײי־קע א־עמקײט פון רעבן: א־ן מײן אדעמקײט ב־ן א־ך נע־ענן און בין דאדטן יי־בטיק;עװאד;. דעד ד־כטער רע׳זיננידט, בעט ז־ך א־בעד םיטן האר׳טן יאך. א־ז מקבל באהבה ד׳עם נרויען שטויביקן נורי. עד פארװינט זיך ״או־פן ק־ין;דאז פון זײנע ל־דער״. א קרא־ע הײל־קײט און א העיע, פדײדיקע דואיק־יט. ער גײט ביםרעכװייז אפ פון זיין ״או־פשדײען א־ן װייטיק״. ד■ שװעדק״ט פארט אידאפ פון זײנ־ע מ־דע בױעמען, און ער דערפ־יט ד• ױעיט װ־;אך קײנמאר ב־ז איצט: װונדער, װונדער. ריונד ארום א־ז לויטעיד וװנדער. ב׳װ״ם;ישט װ־ דו האיםמ די הימייען, כ׳װײס :ישט ד־ דו האיסט די בער;,;אד דו ב־םט א שטארקער און א גוטע־, נאט, דו ביסט דאך אזא ש־טארקעד און א גוטער, אי־ן דו װ־רסט ם׳זאל שײן ז״ן, און דו װ־יסט טיר דודכייויבטן ד־ אוינן, און ב׳זאי שטײן א־ן דײנע װונדעד אײננעפראנטע־ט, װ־ ׳א הידש מיט זי־נע הערבעדדיקע צװ״נן אין די צוױינן פון א װילדן בוים. ם׳א־ז א װונדערבא״־־ע װיזי׳ע. פאד דעם ד־כטערם או־פנעיו־כ־ טענע אויגן צעשיײעדן ז־ך איע ט־מאנען, — און א־ן דער נרו־סעו־ 3 קאב־קער װעיט־שטאט;־ו־יארק דערזעט ער מיטאםאל דעם קלײנעם, קלײנשטעטיד־קן, ״ארטמאדישן״ גאט... :ױ־יארק וױערט אים אור־ זײם 218 ׳הן נ. י. ג # ט? י ב / ם א ג ד. ד ע #? י. י♦ ס א־ן דעד ײד־ש־ער מאדערנער ד־כטו;; פארנ־עמט ־. ־. ם־נאי א באזונדעידן אי־מ. עד פארמאגט זײז א־־נ־ענעם םט־י און אויך זײן אײנענע, די־רך ד־יכטעיי—שע װ־־ט־קן א־־םג־עקדיסטא־־י־־טע װעיט־אנשו־וננען. י. ־. ם־נאי האט ש־ון באװיזן ארו־פצונעבן פיר ה־פשע י־דעד־ ב־כע׳ד. און א־צט, ב־־ם חאנד פין ־עדיצטן ־אי־־צענדריק פון ז־ין י. י. גזיגאל שאפד;;, א־ז ־ער נעקומען מ־ט א פ־נפטן,;־ו־םן ר־דע־־באנד, א בוך פון דדײ הי־נדערט ז־עקס און צװאנצ־ק ז־יטן. דאפדאז־ק־ע יידע־־בוך ״י־ד־ק״, — קען ד־נען אים א ם־ופ צו א;עװ־םע־ שעפע־־שע־ תקופה א־ן ם־נארם ד־כט־;;. ם־נארס ד־בטוננ־װערט פי־ן ז־־ניע פי—ע־ד־קע י־ד־עיד־ב־כער, װעלכע האט זיך נאך נעהאט נעפונען א־ן א צושטאנד פון ־ו־י־ו;; און אויפבדו־ז, האט ז־ך א־ן א־צט־קן י־דע־־בוך אײננעשט־ערט און א־יננעשט־־ט. ם־נארם י־עבנם־או־פאם־;; א־ז •־־־ף;עװא׳־ן, ז־ין פאעט־שיע־ א״־מדו האט דא נעפ־נען אן ענדנ־יט־קן תיקון, — און לו־טעד איז נעװאי־ן ד־עם ד־כטע־ם פא־װאיקנטעד נ־עמ־ט, ז־־בער א־ז געװאדן ז־ין שפי־אך, נעצו־מטע־ — זײן װא־ט, און קאנדע:־ ם־דסעיד — זײן ליד. אין ״י־דיק״ דאמ־נירן א רײ מאט־װ;, װ־ע־כ־ע שנ־דיען ז־ך דודך דודבן;א;צן בוך, קומען ז־ך צונו־ף און;ײיען ז־ך פאנאנדעד, קרײצן זיך דורך און פאררירן ז־ך װ־דער, ביז ז״ באנענ־ענען ז־ך אויפסנײ או־ף ד־ לעצט־ע ז״טיעך פו:ם בוך. רידאזיקע הו־פט־מאט־װן זענען: פאריײקענו;; פון ד־עד א־צט- קער אי־ומיקע׳ר װאר, בענקשאפמ :אכן םא־נאנניענעם, פארלו־־נקײט און דעפ־עסיע־יצט־מוננען, אײננארט־ק־ײדישע־ פאנטע־זם, טו־ט און;אט־דע־קענטעניש. ם־נאל ז־ננט זיך או־ס דודך ד־דאז־קיע ארע מאט־װן או־ף ז־־ן אײנענ־עם שטײגיעד: א־ך בין ארײן או־ף דײ:ע רעצטע ב־־ענן. א־ך;״ שו־ן אויך אפ א־ן פ־נםטע־נ־ש. אט מיט אז־עיכע דעזיננאצ־ע־שורות עפ:ט דער ד־כטעד אויף דאם בוך ״איריק״. ע־ א־ז איי״ן או־ף ד־ יעצטע בדענן פון אן אפגײענד־קעד װעירט^ ע־;ײט אדום ארײן, קײנעד זעט א־ם :־שט. עד גײט אירום ״בײם סאימע, םאמע בדענ פון היגן טויבן, .־ו־יען