Literarishe bleter · 1931-12-11 · 50 (11.12.1931) · p. Seite 928

ליסמבאריפיט ברטסיסו *זגי. 50 (־ד39.) 928 זייט — מאב איך ייך סיפער אײגגס?\?ס, א סיארפר גארי רפךבג גזזגגוךי זזז\ רא ריגסי טבוז באר דפר גאג אז\ זי, זזײ\ אלסיע, סיזסי פיזי\ ברזזזפך <זי\ לזיך זזיך פרײלפך זזיר אזזײס.- — זזזזי, אלזזפ זזײזט,?יזרפר, זזאבזז, זטנו, גואנז דטר זזאניט האזז פארדיזס, אז\ זזאזז טר האסי אזזײזזגטבראכזז.׳ א זזײזז\ זזארטר זזי א ראר. זזטי. באפ א זזטזבל יטזזזט־לאזז, א זזײזזט זזרטר גארד הטרטול זאג, דז ביזסי פז\ זי\ בי זזזזר רטזזד אז\ זזיסי א בטזטזז האסי זי זזיך בײזאכזז פז\ טזנוזב ארזיזזגטזזריבך איז זטסי איר רבי רא בײ זזיר רטר זזײזזטר סיארטר עזזי\ בארבריבךי״ אז\ זזיזז א טזזזײבל הארסי דטר לץ דטזז רב ראזז זזײזזט ליבזז אןטגך בטלאבזז רי זאבסי זיך אזיך א טזל אז\ זזײזזט טזזזײכרט\ ארט זזטגך לעא פינקעלשטײנם בוך: ״העגעל, מארהס אױ שפיבאזא״ אין צוזאמעגהאנג מיט דעם הוגדערמםטן יארצייט פון העגערם טויט איז איצט אין פאידראג ״בוכהאנדלוננ ם. העזיק״ דעדשינען א בוך סון לע^ פיז?טרטוסיײ\ א. נ. ״הטגטר, זזארןגז אז\ טזפיזאזא״ (אין דער פוירײטעד שפדאך). אין דעם דאזיהן בוך בארויבט דעד אויטאד ד• גדונט־פראברע־ מען פון העגעריזם, מארקםייס און שפינאזיזם, ער באםיט זיך דעד־ בײ אויםצונעפינען די דוויפט־מאםעגט;, װאם האבן פארשײדנאדטיק פאדמ״רט די פילאזאםישע ווערטאנשו־אוגנ םון קאדר םארקם. דעיד־ בײ װײזט דער אויטאד אן, אז אין שפינאזאס םיםטעם זענען שוין פאדאן ד■ הויפט־קעדנדרעך פון הענעלם און םארקסנם פיראזאפישע געדאנקען. א םך אדט װידמעט דעד מחבר דעד אױפקרעדוננ םון שפינא־ זאם און מארקםנם בריקן אויך די פדאברעמען פון ד׳עריניע, פיאא־ זאפיע און םרוכה, באנוצנדיק זיך דערבײ מיט ערשטראמיקן מא־ טעדיאר. אמא־נטעדעםאנטסטן זענען די שטערן, װו דער אויטאד נעפינט אוים די באריר־ און שײד־פונקטן פון די דרײ דערמאנטע פיראזאפישע םיםטעמען. דאם בוך מאכט אויך אויםעדרעך א גוטן אײנדדוק צוריב דעם עסטעטישן אויםזען. וער 400-טער נומעו ליטעואריש? נלעםער ו״_ די ״ריט. ברעטעד״ טרעטן איצט ארײן אין דעם 9־טן יאדנאננ. דער עדשטער נומער פון 1932 (דערשײנט פו־ײטיק דעם 1־טן יאנואר 1932) א־ז דער 400־טער נומעד. ם׳איז פון די זערטנסטיע פאלן אין דעד געשיבטע םון דעד ײרי־ שעד פדעםע, אז א ײדישע ריטעדאטוד־צײטשדיפט זאר דעדש״נען 400 װאכן אן איבער״ם. אין דעם 400־טן ױבירײ־נומעד װערן זיך באטײליקן די אנ־ :עזעענםטע ײרישע שריםטשטערעד. י אבאנירט באצײטנש די ״ריט. ב<עטער" אויםן יאר 1932^. דאס ליד פדכעם אײדלייװאלןש איך זזי\ א זזאלך, אז\ זזיאיז זזײ\ זזוסיאזז א פאל? פז\ גזאזזזז פדאזזנגזז היזסי. איך גײ בײזאכסי ארזיפ אזיך רזיב,?זזז זויסי רז בלאזדזזד עיסיזרזזנז־זזיזסי, — האזז האזז. האזז האזז, האװ האװ. הנזד, זזי רי האדבנזנג לבזה בילסו אראפ בז זזיד פאד לזיפזזד פרײר, אפ רי, װאזז פ־האפ דזזד אלפזזד גריך פאדהײלי?פ אי\ זײ\ בלזי גזזבנזסי, — האװ האװ, האװ האװ, האװ האװ. אז\ זזיבילפ א ײריזזזזזר פאזזסי.־ ״הגזי, אזזפזזדגאזג, הזזי, אזזסיטדגאזגז״ או\ אױ זזקנא יערע לויז, רעגז רעגךװארעזז או\ די עזלאזג.־ האװ האװ, האװ האװ, האװ האװ. איך בי\ א\ אײרל־װאלך א\\ װײנז, רער יעגעד איז געדעבפ, גערעבפ, אז\ זאד דער הזזזז, װי אלע היזזז — האזז זיך פארװאזרלפ אי\ זײ\?זעבפ.־ האװ האװ, האװ האװ, האװ האװ. איך בי\ א\ אײרל־װאלך אז\ װיל זאך גז יזפזע\ הײזסי אי\ װײזז געװײך אז זיעזסי — פארגײ\ אי\ אײג\ בלזסו אז\ זיטזסי פאר בװר אז\ געװײך• האװ האװ, האװ האװ, האװ האװ. איך װייזז, זואנז זזיזאגסי רי זזיסיךזאכסי.־ ״פארלעגר\ — ארער זײ\ באדלעזרסי־'. איך בי\ דער לעצס־ער אײדל־װאלף פז\ הזגרערזז־אכסװ ריגיזזעזסי.• האװ האװ, האװ האװ, האװ האװ. די באלאדע פדן העדשעלע אסםדא־ פאליעד מיט דער לבכה ־ד רער װעג איז סיזזעל, אז\ דער װיזזז האזז רעװ לאזזסיער\ אזינוגעלאעיך• א\יב\ פוײד־װפג פוסיײסו רי זאבסי אז\ בעזזלסי בליגדערהײסי א גראפזך פאר ארעזזע או\ קראנקע לײזז — פאר אורװיזז אי\ די זאבסי־אזילך פאר רי, װאזז בואז?װ\ זיו ארזװ אזיך װעג\?עג\ זײער װילך — װאזז זזכנזםיך הערפזל, זאג זזיר, האן ״א ס־אלערו״ — ״ביזוז אראפ פ\\ זיגעך אז זזאזזע לעכער איז דײ\ ר$י?, װז װעזזסז זאר אגזיגגז געפיזע\!״י ״הערס, רבי, אי\ א װזזזז־זאכס בי\ איך צזזז סײך אראסגעגאזגעך איז אזיך א לאזזער װערבע ראךס א װײגזט סרער אר^בגעה^זגעך