Literarishe bleter · 1931-11-06 · 45 (6.11.1931) · p. Seite 846

ליװטראריפוט!לטװטר וגגו. ן392.) 45 זייט 846 * באצױבערט םיט איר פשטות, סיט דעם סאארן װארעמען שטראם, װאס ציט זיך שטענדיס ארום איר. איך בין ז״כער, אז בײ אוםות־ הע5ם װא?ם זי געווען פארעכנט װי א דוזע אין איר צײט. ביבער װאצט םען װעגן איר געשריבן, צידער געזוננען, און גרויםע םאלער װאאטן זי נעטאצט, זי םיט איר א״ביקער ױננט, װאס שײנט און שטרארט אדאפ פון איר. בינע איז דורך און דודך א ײדי׳שע, פון םא?ק געקוםען, צװישן פאדק איז זי אויפגעװאקסן און זיך צעװאקםן אין אזא נרײם און טיף. אדץ איז בײ א״ר ײדישם, — אירע באװענוננען, אידע אוינן, אירע הענט, איר דעדן, איר טאן. אן אמתע ײדישע קינםטאערין אין פואן זינען פונם װאדט. און דערבײ איז זי אזוי באשײדן, פיעוט, זי באאזט נישט פון זיך, איז אײנע פון די ערשטע אויף די פראבן. װאם קאנען די ראריע אױף אויסנװײניק, און זי איז צו־ פדידן און נליקיצעך, װען ם׳ זאגט װענן איר א נוט, װארעם װארט... זײ םיר געזונט, איבע בינע אבראםאװיטש! בינע, װאם איז בײ איר די פארזעצוננ פון דעבן. אז זי שפידט, פארגעםט מען װאנז זי שפיאט, עס איז נענוג דער פאקט, אז זי איז דא אויף דער בינע. אז איר זעט זי אםאל אין דעבן, אדער אויף דעד בינע, װעט איד זי שוין קײנםאל נישט פארנעםן. זי איז א גאטם־נעבענטשטע פעדוענלעכקײט. זי פאדםאנט אן אויםערגע־ װײגצעכן םאגנעטיזם. איר רערפידט איד װארעמקײט, װאם שטראםט םון איר. ארצאײנס, צי א־ר פארט מיט איר אין באן, צי איר זיצט םיט איר אין גארדעראב, צ• איד קומט נאר מבקד־ חואה זײן זי אין שפיטאה, װו זי איז נעלעיגז קדאנק. אין שפיטאר או־םן קראנקן־בעט, האט זי װעגן זיך, װענן דער קראנקה״ט, ק״ן אײן װארט נישט נערעדט. זי האט נא־ נעטרויםט װאס גיכער צו קאנען שפיהן, — אזוי פארציבמ איז זי אין טעאטער, און זי רויטהט זיך דאך אויך, װען ז• ־עדמ װענן טעאטעד. זי איז פון די דיבטער, װאם גײען זיך שטענדיק םיט זײער אײנענעם, אײננארטיקן װענ. אנדערע ציען צו, איבעראשן םימ די דיםאנאנםן, װידערשפרוכן, אויפברויזן. זי, פארקערט, רירט און י ס א ס 8 ס♦ אוץ רי זוליױױספ פוײורל פלמגפ אױגאוגץ ויפופ װארסױ, רי װאוװו ואל 9װװו\ וי פופראפץ, ןוי אױ באלד פװי\ אוװלאפך.). א בארוט גווואפוװ, צי אטבראכ\ א גלאו, וי ויצװ עװי\ אי\ פמװל אײרער װט\, אײרוור װאגו. װאב\ װאװטװ או\ װאװטװ באפולאװ\.• דאװ פאװ איו א\ אוװגליע אי\ הוי\■, װױו<ור\?יורער במלאו\, װיװטרװ װו\?יורער א װל, או װט\?ט\ אויף א?יוד ויטוװ בטטוױר\ רי פעל. וזאװ װט\ אר?ט רטװ װרטגטר באטיו\אר\ װיװ װרטר\, טר ואל דאװ װטװל באטוװאװ\, װט\ ואל טװ ויטוװ וט\ או\ ויטוװ וזטר\. וזאװ אר?ט דטר װרטגטר גטבאװ\.• פיר דו?אװ\, װטװ טר דאװ פטװל באטוװאװ\. דטרװײל װארװ ויך א װטטװז א\\ װיגטטוטװ אוא ואך, או בײ אר?ט דטװ װרטגטר וטװװ רױט\ װו\ דאך. ריוװ פו\ אווז\יב א װראװ\, או\ װײװטר רטרואך װטרװ אי\ דאך בײ איװ גרטװטר או\ ברײװטר ראװ לאך, או\ פו\ באל?\ דטר גאװ װטרװ אלץ גרטװטר או\ גרטבטר, או טװ פליױיװ ווי פו\ בטבטר. האװ אר?ט דטר װרטגטר א װײלט גטװראכװ, גטװװט\ דאװ פאװ א\י\> די פלײבטװ או\^ןי\ טוװיבל גטבראכװ, או\ אװט?גטטוװטלװ װאװט אװ רארװ, װו פ\\ ראך וזאװ גטרווטך איו דאװ פטװל גטטוװאוט\ א פולװ, אווי װי א ברװט\. וזאב\ װטכװטרלטך אר?מװ גט?װאל\, װאװ אי\ טוװוב אױ איו א באר או\ װיאױ ואװ או\ איוװיװ\ רטר טוװוב טוװײװ א פאװ. וזאװ אר?ט דטר װרטגטר גטברוװװ או\ גטװױװ װיװ\?אפ.׳ — ״א וײט װציאוז, איך טוטו? אײך ראװ אפו״ או\ או אר?ט דטר װרטגטר וזאװ וײ\ רטכל פארריכװ, װיװ אברטװ, װיװ א טויורל, װיװ א\ אלװ\ גטװיכװ, איו װט\ גט?וװט\ איװ ואג\ או\ רופ\ או\ בטװ\. וזכלל בײ פיויט דטװ טווײדטר ריוװ אויך טװי\ ארײ\ י ־ או\ װאװט אריבטר רי בטװ\, קיעדיע?))?))זןןןסקי/ןןזןדזוע א מ ע ש ה מ אי\ א וזויף, אי\ א װיו?ל איו גטטוװאוט\ א פאװ א\ א רײב װטר װײװװ, צי פו\ וזאוי?, פו\ ביר, בי פ\\ וײף, גטװט\ איו ראװ פאװ אביװל לאװ, אביװל?רוװ, ואר א װבט אוא וזאװ טװ גטוזאװ.• פול װיװ וו\. א\\ אי\ וזויך וזאב\ בװטלך װטופװוװ גטװויוװ װיװ װײבטר או\?יורטר, א טווװװטר, א טװײרטר, א פוװיר, או\ א?לטוװטר א בלױרטר, או\ א\ אלװוװ, גטװײולטך, װיװ?ױדטר באטואװך או\ אלט ואך?לײ\. או\ אויװטר דטװ איך אלײ\, או\ אר?ט דטר װרטגטר װיװ װטכװטרלטך צװײ, װאװ האב\?ײ\ בטװ ויטוװ גטהאװ או\ גטטולאפ\ אויך טיװרוי. ואר ארװ ראװ רט\ טוכויװ, װאװ װיאיו װטװט\ באטוטרװ, האװ װט\ די װטכװטרלטך אר?טװ גטרופך■ די װײר\, װאװ ויב\ אוי\י דטר טרר. או\ אי\ הויך איו א װוװל גטפוװאוטך א האלבטר יאריד.• װט\ פורײװ אויף רי?ױרטר, װט\ טייװ או\ װט\ טויװ. ויהי, או דטר טױװװטר פלטגװ װטר\ אי\ כטװ אוי\י רי בויװ או\ פלטגװ פו\ בטו?ל א הויב װ\\ רי בארד או\ ראװ פויװ, א\\ װיװ\ ריװט\ אי\ האוװ או\ א הויכ\ גטפורײ, איבטר\ הוי\י א יאג װו\ ויך ואך וײ, פלטג\ די?יורטר אוװלויפ\ פו\ טװװװטרטו\ ריװט\ או\ כטװ או\ אלט ויך פט?לט\ אי\ פאװ. פלטגװ א גטלטכװטר רטװ פווװװטר באפאל\ — או אי\ פאװ, אױ פארפאלך או\ או פױיט דטר פווײדטר פלטגװ אי\ גריװצאר\?וװט\ אוי\י וײ\ װטכװטרל הארל א\\ פלטגװ פאר?לטװט\ רי האוװ, איודטרהויך װיװ רטר וארל, פלטגװ רי?לײוט אווי װי א װטװרי? װו\ אי\ פטװל א טיפרווג, האװ דטר פווײדטר א פוטה ואכאואור ויך גטביװך די בװג. *) פ\\ ב\ך ״גײט\ טייכטלטך אװט?, ו\\ רי װטלװ האװ א\ ט?ײ, װאװ אױ טרפוװ דטרפוױט\ רורך רטר צ.י.טו.א