Literarishe bleter · 1931-08-14 · 32 [sic!] (14.8.1931) · p. Seite 641

זײט 641 ליםערארישע בלעםער נום. 33 (380) נעק־קם א.־יף דעם שדעױן;־קאנאמ־־ט; א־;;•־םצ ק־מא־אל־יגו; ראמף, ״ש אץ אױר בזאכז א'־י א־בעױצרועצן ה־ינר־ך ד־־נעם ל־דעױ א־ן אנױעױע ־ג־ױ־־יעױ. דעױ־ט-לי־ב ױ.אמ;־ד־בע פא־ױ־נבט; אר־פ; :עב־ט £־; ד..־ צװאוננען ױ פאנאט־ינזע חש־דיב, מ־ט י,־ח םרן ־זרס־ב א־ן א־םרדיש, צי־טוני נ־ט צו ל־־ענען, ד,אט העד־מ׳ל־־י ד־ן קאמף א־ן עק־טנ,, יפץץ נאך עד׳הדט א־ן ק־סאטן׳תמ, מלאױאדף, ע ארן אס־לר א־ן נאל־צ־ע, ױא־ עד א־ז :ע־ װעי נרט באקאנט, אלמ ד׳ העד־ט־ל־״ב ידחן. אר־ף אט דעט :עב־ט א־ז ע־ד נעװען :ען ם־ן בעױזעצרנ: ־אד סס,*! האט א־ז ױ״ל *טר*ן צ־״ט, > אקר,־צעױ; בלו־ז אר־ף .ענעבן אױפג הער [ אנ״ ר־םגעי.עב; א־ 68 ־א,־!) געװען דאן אלט <ער א־ז : ו״דע דער ד,אט ט מאד. ער ימעק). בלױז ״ז (ײעױט־נק םאלקטבלאט״. ״א־ד־יטעט בלאט ראכג ז־נ־קע .דעדטלעך, יןרי־קע רבנייטע ױ ••••■•••• א * 44. ־ נ־ט בל״בן >ק קאן אבעו ו-ל״ב נלאט : לעך ארן נד ז־ך לנע־ױט י ױא א־עטט־ױן, א־ט **?זי 4^••* -י<| .^י.* ט ,ד־־טעד, ט א־: רודפ: ױ־צן. ױאט קוױנ •—•*•—** בױ־טע 1 יי תפ־ט־ת, א־׳ ־־־טע ױ טאד־ט״דענע ארננאו א־ו אררם מ־אנטױ אוננאדן, אױף ״טרימ אןן %*• ׳ל״ב פעלט הער־ט ״ז״עד״ ױי טאױטט״ען, אז מאסן א־■ ג־ע צ־״ין;־ד הא: א״ י פ־־לן - ־־ט א־ ע חטי .,׳ב־טנד־ק קע ױ־צן ט־־אנן מ־־טטנט ו־־םז־ט א אזא ארטן נעױאלט ז־ך נוקט קעננעד ארן פלענט מ־ט ד־ דאזי ז״ן ־טאד- •־;. דעדצ־ האט אז־ך טאדהאױט; ו , אר דעד דבנ־־טעױ א/ ד־קט, דע־ ד־דע ױעדט ארמנעדדל םלאנ־עדען םרן א נ־־עד ־־ד־־נוער; טאמע ט־: מרח א־ז טעד -<■ £^-> . > ארן ער האט *גכעהרי טד־מ. ד־ כלי״קוד־ט דזדפט,;ז־נט אר־ט די ל־עעטע נרא־טנט י־־ט י־ד־־מן פאלקטמענט־ט א־יף מקױאר־, :בארה א־ן בלע־ל־י ־מט־־עין. עט טעלט דעד מאנעױ טאױ נערעבט־ק־־ט• דע־־ט־ל־־ב ױעױט ענדלעך באטד־־ט ם־ן געטעננענ־־ט, ארן ױי ־מ־ד מ־ט א־וננטלעבן מרט א־ן התלהבו־, ױאדםט עױ ז־ך טױ־־ט א־־־ן א־ן דעט :עט־ע־לעבן ־טט־ל ם־ט די רבנ־יטע אונטעדדר־קער, אזן א־ן יאר נ־ט עד איד־ט א־ן ״דין״ ם־נעט אנ־ ־־ד־־ט ױאבנבלאמ מ־טן נאמען ״צ־ון״. ־ד־־ט׳נאצ־אנא־־ע־ אנהעננע־ ם־נט ׳ו עט א־ז דאן געױען דעד ם־ הע־־ט ל־־ב .ױעדט אנ •••■ :אנד־טט םא־ ױעד דאסמאל טאקע;עדען א לאנגע. :אנצע :׳.ז ד־ הםטקה א־ז . מ־ט דעד העד־צל- ז, ז־נט עט האט ז־ך אפנע־טטעלט ז־ן ״צ',־;״. האט ז־ נעױ־ערב יאר י ״ױ־טע מאטן ױ;־ד בתױתם־ת מ־ט ז־־נעט א ־רנ־״ן תלמ־ד ־אד 1912 האט איז אבע־ נ־־נ־ט ל>טנ אויםלעבוננ, ארן די צ־רנ־טט־־טן ,־ע־ון. ע־ ד־ קא־טאטן־דוטער א־ן ,ױעקב נױוטע א• אננעהר־בן א־ו־טגעבן דאט '״ייד־־ט׳ע בלאט״ ואו־ך א־ן ז־ן געבררטט■ האבן ז־ך טאט מא־םא־א־ט׳טינעט). דעד א־־טטנ״ א־״ננעױאױפן א־ן דעט ל״דנ־טאםטלעבן קאמף, אבע־ דעד ברח טרן דעױ ױבנ־־טעױ ױעאקצ־ע א־ז נאך ־טטא־קעױ :עױאוץ... דעד סב״־אריקעד ם־עטע׳קאםף ם־ן הע־־ט׳לי־בט םא,־״ט־דענע ױאבנ בלעטער האמ נ־ט באױ־זן צר ענדעױן דעט לעבנט טדד ם־ן ־־ דאט רב״ט ארן ם־ן דעט קא־םאטן׳רוטעד נעדד־עדט, א־ן אריך ״צירן״ האט נעהאט דאט א״נענע מזל, ױאט די טריערז־־קע העו־׳ט-לײבי־טע ױאננבלעטער. אן איט־ד א־ן אח־ט האט ױ־דער חרוב נעמאבט ז־נע גרריםע םלענעד א־ן האםענרנגען... אל־ן א קבצ־ן, א מטרםל ם־ט רױ־ב א־ן ק־נ־עד, האט נ־ט געקאנט ז״ן ק״ן ד־ד מם־נט צר ז״ן דאט בני׳ב־ת ם־ן ד־ נ־ש־ ט־קע טאדדינטטן י־ אזעלבע יטליםמזלדיקע ־אונטערנעמוננען; א־ן קעגנט״ל: הע־־ט׳ל״ב האט נעהונגעדט א־ן בוביטטעבלעבן דן ם־ן ױאדט, אבעד פאד דעד צ״טרנג האט געמ־זט ז״ן ז בד־ א־־נצ־־טסא אט״ האט אר־טנעהר־בט די ־ייזי^ •כזע ן,~ האט :עהאלטן ־טמאל, האט דעד ״ו״דע״ נעקלאטט א־ן ט־־ט אר די מינימאל׳טר־מיט־ױטמע ד״יצאות, םלע־.ט ױי הע,־־ט׳ל״ב אל־ן ־בדלעפץ א,ץ ז־ך נעב״זערט א־־ם־ ״א״ניקל״, ה׳ימא־ עױ א־ז נא::־ב־ק. דעט זא־ן א־ן דעױ הירקער״. אריט מורא, אז חט־ד־ט זאלן א־ט נ־ט איעױ א־ן עטלעבע ,ױאב־ אד־ט א־ז א־־ך דעט ז־דנט עק־טנ־ת :ע׳ באטאלן און דיעט זא־ן חלילה ניט צעיט־טן, ד,אט ־עד א־־ך דעפ זא־ן בדאבן :עױאד א־ן ד ־טטעטע חצותן געטרא־.ן א־ן דעד דדוקע,־־־, אל״ן עקטטעד־דט, פאדקו־פמ ױ צייטוננען א־ן ױ גאטן און קאט־דט. ױ דאז־קע םלאבה האט רי הע־־ט׳ל״ב נעטאן באהבד״ אבער עס האט אל־ן נ־ט געהאלםן. נאך צױ־ ־אד מ־ט־טען זיך האט .,צ־רן״ געםרזט ארנטע־ג״ן... ען דעד־נױנען עט־דעבע׳א־ן׳צױאנצ־: •■• •••••■•■ מעד דעדמ־ט האט זיך, א־־גנט־לעי, םא־ענדקט דעד טער־אד ס־ן העדיט׳ל״ב ט־נעטעדט צ״ט־ננט׳קאמף. דעד לענענדאד״טעד ״ז״דע״, האט, מ־טן א־נטע־־נא:: םון ־עט ״״ד־מץ בלאט״, אפנע־טלאטן א תקרפד ם־נט ״ד־־טץ דאדט א־ן דער אאז־ט־מד־נהלע, ױאט קאדטאטן׳דרט. עד האט אבעד א־בעדתעלאזט א :דו־טע —••*••>• ••—••—• טונט ן ,דארט. עױ האט א־ני׳ע׳ ••—•••—• וא••*•■• — ן• — '• ••••*• * ־■••*- '\? ן׳ -׳ ׳ י * ׳ ן י י < -• אנע;, אז ב״ דעט העױ־טנ־ ••—••*•*^ £••*■•••• (1}"£<•^**• ——•••••—•• ״בן, אז א ארן ער האט םא״־־טטאנע *■- ט ־ ט ט ־ ױ ן <׳ן טלאנצט ־־טן לעבן האט א *ח ׳־ ׳־״ י ו• ־־׳׳־־ ם־נ עױ אױאננאױד א־־ף אדע ״עב־טן ־ארף '•••*■ 1.*••• ■ , עה א -*׳ ־עט ״ז־דן״ ■יר חײןיױ ־(< -י - < ״־יז ח־ זזען א־ך האב א־ז טאר־קן ־א־, מאבנדיק א ■ ׳ן, - '-•ייי- י**יי*! *••• •••■•••■••••^ו יטטעטע״ע ט־נע ׳אנט־לױאנ־ע, אי־טנעז,׳ ־טו־ן, אלט ז־־ענדיק זסז ־אױ. נעלענן אין א קל _ו.. אז אי (.ױעלבעד א־: א״זן׳בעטל, בל־נד אר־ף ב־דע א,׳־:;> א■ 1 האב א־ן ־או־ <ב׳_־9 ז, אלזא :אך אן הםטג־ף. ם־ן 46 ־אױ, נאך דעד מפלה ם־ן ״עט״ א־ן ־אד סזדז, נענױנדעט טאקע א־ן מזנקאט־ט א מאדעדן ״ד־־ט ,דאבנבלאט, ױאט עקט־טמ־רט א,ץ אנטױקלט ז־ך נרט, האט דער ״ז־דע״ ז־ך צעױ־נט־ ױ־ א קל־ן ק־נד אץ מ־ױ יטטא־ק נעדד־קט ױ האנט. עד האט ז־ך נעםי״ט ארן נערױ־נט טא־ ־טמחד״ העױט׳ל־־ב ,דעדט אבעד נ־ט מ־ד. ־טר־ן א זקן א־ן ױ סאעד ־אדן, אדנע־ט עױ נאך פל״ט־ק א־בעד ז־ך :רפא, ל״ענט א טך, ־ט־י־בט דעדצ־־לוננען, ױאםאנען, לידעד, ם־בל־צ־טמײטע ארן װ־ענ׳ ־טאפטלע:;־ פעל־עטאנען. עד ח־טבונט, אז א־ן דעד נאענטטטעד צ״ט ױעט ער ודדער אױו־טנעבן א ״ױ־טע צ״טוננ און עד מ־ז צר־״ױ־טן מאטעדאל. אלע ז״נע א־געט־ן ט־־א:; א־יף ז־ך דעט חותט םץ א קעמםער. עד יטױ־בט ל־בט, םאם־לע־ ארן :אנץ אפט א־ן א קעדנױקער ־ױ־טער ־טפױאך. אפט םעלן א־ט ױ ם־טלען או־טצודר־קן דך א־ן ־ױ־ט (ב־ ױ ױ־טנ־טאפטלעבע םעל־עטאנען ױענן פיז־ק, נאטרדױימ־טאפט, ובױםד,), העלפט ער ז־ך אר־ט מ־ט א ד־־ט־טמעױ׳טז ,דא־ט. אבעד א־ן אלנעמ־;, :עםענױק א־ן בא׳ טראבט דעט א־עמען מצ־ב ם־ן דעד דעסאלט־קעד ״ד־־טעױ ־טם־אך, א־ז העד־ט׳ל־־ב :עױען אר־ך א רעפאױמאטא־ ם־ן דע,־ ״ױ־טעד ־טטראך. ער א־ז נ־ט נע״טטאנען א־ן פאױב־נד־נג ם־ט ק״ן יט־ט ״ד־שן ־טױ״בעד אדעױ ״ױ־ט-לטע־א־־־טעױ נױםע. איז ממ־ט צ־ ׳טטו־נען, זױ דעד אלט־ט־טדןעד העדש׳ל״ב האט נעהאט ז־ן, נ־ט