Literarishe bleter · 1931-08-07 · 32 (7.8.1931) · p. Seite 623

זײט ן 62 ביר ליטערארישע כלעמעי־ נייר• 32(379) ■ ■ די ״דישע ביבדיאטעקן און דאס באריכטן. ידיעות, ר ר ע נ ד ר נ ג ע ן> ר.אט געעזפי״זמ די גאגצע ײ־־ייטע יײ^ײי ״לן, ודאס ז ״1ױמ •"!־ 0*1 א 1 פארלאנש׳װעזן װעלט. יעדעד א״נעד דזז דױט ז״נע מענדענק״טן קױפן ״ו״עזע ב*:ע-. א־ן ארער־קע האב א־ך נעזען במעט א־ן ־ע־ן ״ד״טן ד׳דז א נ־טל־אטעק פ־ן ״ד־־טעד ל־טעדאט־ד. א־ן י־־ א־נז? טיא־ז ־אך ק**ז :י*צט לנע קז־פט לחל־ט־ן זאנן: ױ ײױ־ט־י װ־ צז א חדשה יױלנע אץ : ן-־־טדאל א־ז נ־טא ק״ן ס־ םעד ״־ן װ• א־־ 2*נעד ג א־ז א־־״ז״ ^*י:ץ נער פדאױנ־ן, פײדעטםװענן האלמ ־אס ד װ־ל א־ן דעה; נזך-פדאדזקציע. א ה*2ינזע הע2ײע**גזז!ײס ־־טהא־ ־' א*צ״ [ ־ע־ לאז־ננ - ױזקא א־׳;ש ג;ידא־2צ ױעדץ א .־א־ עס י -<ו ׳צ*עש א־נזעדע ק־ייט־־-פאז -|<1 ״ןו - 1, <ן * < - ־ראכ אזז־ נא־ ואכ-ש״ ,עז;ד*כ .דעט פױװאטע און נ £ *•~**^*ז ו•**,^*, קז*2< - עק־׳ ־ט די א־־ט אזן נאד־ינע: נ־נ־־אטעקן: האלט .•׳״.* דענע ״ז ״קע!״ צו דארפן מיר דעם פאקט פארשװײגן? ־־;־ נדז־טעד אפק־יאננ א־ן דע־ ־1■טעדאט־ד־דעלט פ־ן ״.*־1זט טד־לאנ־ע ״פאדן םנזל־• א־ז דן־ד־דט נעדען ד־ ט־נד, ױאט ־־־טצזנענן עט א־ן א א פז־ד־־טז פא־דאנ ״דא־״ אז אפ־טאצזננ ־זענן דעט װעדט ױ־ן ע־נדאי האלט א־ך פאד א־ן אן א־נעדזעצזננ. ^*<<< '1 ־ 1 ׳*צזגגגג סיא*, ט-ון רע- ודב אדט נ־נד־אטעקאד אױפרעדקזאט צז טאנן א־־פן פאקט: א־ן פז־ל־־ט .א־ז ־ז ) 1 ־ ל ו ־ נ ע נ י א'צ2 2*! **%**>••••••* .ס<-י<י אײ ״ט־ט דעד דע פזן די־מ־ט... פ־יל־־טע פדע־־ע אזן פאדלאנן דא אפ־צטאד־ננ פ־ן א װערק פזן דעד ״ד־־טע עד נדיננ־טעצזננ אזן פאדאנטזננ, א־ן נעד־טע פז־ל־־טע קד־־זן צז א־נזעד ל־מע־ :ען נאטדאנט נאך א־נזעד ־־ד־־ט פאר... נ־־אנ ־ו ״ד־ו ■ *****••*••• ^•*••• 1* '1 א פועל טפדאד אנצונענן נ־ט א־נעדזעצן א א־ ז־טא־נא;. ־טעטט נז־ען ־ד־־ט ל־צזן. י־ז א־צט ז־נען אנע־ אזעלנע פאלן נע־טען טט־רא אן א־נזעד ־ז־טן א־ן קענן א־נזעד זױלן. ־א אנע־ ק־רט עט ר־ט ־עד דטנטה פון ־טלוט א־ט. אי־טנ טד־לאניע א־ז נע־טד־נן נע־־אדן א־ן —נז ני־טט א־ן א ־יאנ־ פזן א ו 1 'י 1 װען א־ן -ו טיא־ז נאטת א פאדדד: אי ר־ל־אנע; ״ק זאד ד־ ־טננזה־־קע פז־ד־־טע נאפע־קעדזננ ז־ך א־ן בא־ענען א ״ד־־ט נזך פ־ן... ד״ט־ט. האט דאך א־ן ז־־נעד צ״ט דעד ״־־־טע־ פען ק־״נ אז־פנע א־טט טלזט אז פאדע־ט ז״נע ט־טנל־דעד, צז פא־דאננען ב *ו =־ז ־־ט, אנצזנענן אז ט א בן, אז טא־ז נעטאן נעזזאר י ו ׳אך: א־ז דעד ד״ט־טעד ־א־נעדזעצזננ א־ז א־׳ טא־ז א־נע־נע־עצט פזן עט ד־נן ־ט א־ז נאך א בן׳ :־ך א־ן אז א־נעדזעצזננ א״ף פא־ל־דן ז״ן ״ד־־ט־ע אפ־טטארזננ ׳. ענעד ױאדט אױ־ז אן ענטפעד פזן יטי־נ א־ט. א. קראנענבערג נינליןסעקג- ס־ן דער נ!|י#נזמ־5יבלי#סעק *ין לןדזש י־טעד לן אנדעד דעד לז־טן פא-יטלאנ םזן חי ט. װ־נטעד <קאנ־ן> עפענען מ־ד א־ן די ״ל־טעדארי־טע נלעטעד״ א תנריק ״ד־ ־ידייטע נ־נל־אטעק אזן דאר ״ד־־טע נוך״, װאז מ־ד װעלן נענן ־דיע־ת, נאד־נטן, פאריטלאגן, װענדונגען פ־ן ד־ ״דײטע נ־נל־אטעקן א־ן פזילן אזן א־ן א־־טלאנד. חי מ. װ־נטער, דער אנפ־דעד פ־ן דעד ־־ד־יטעד נעזעל־טאפט- לענער נ־נליאטעק א־ן קאנ־ן, ־טדײנט אזנז: ״יעדע ײױשע נינל־אטעק נ־לדעט א :עװיטן ־ט־ד פאק ײדיטן נזך. אזי טארער קז־פט נ־־טט ד־ נ־נליאטעק ק־ין ײדײטע נ־נעד, םזט ד עס קעגן א־ד א־־נענעט ודילן, - רחטת א־ר יטװערן פ־נאנ- צ־עין םצנ... ד ״ל־ט. נלעטעד״ האט א־ן זײן צ־־ט פאדעפנטלענט ענטםעק פזן ױ לײענעד אז־ף דעד אנקעטע װעגן ױ נעלײענטע װאלט דענט נעװעזן צז עפענען אז עט א־ך נ־כעד.. א־טט ״ •^****• אננענענן, אז דאט נזן רחנר א־נערזעצט פ׳ו מ־ד װ״״ן י ־ז ־־— טנע צז פא דאטזד. טא װאט מען האט דאטזד א־ן זוע: אוז 'י 1 -?1 נ־־טט אננענענן, א אז ־עדעט ״ױ־ט :־פדאך ל־א־1 ט. י אין ױ ״ליט. בלעטעד״ א נאזזנױער װ־נקעלע פאד דעד נ־נל־אטעק׳ װעזן און נעבן ױ מענלעבקי־ט ױ נינליאטעק-טוער נױיטעד זיך ארויסצהאנן ,װעגן נעזױטע פ־אנן. אױף אט דעט װענ קאנען מיד פארגרעסערן ױ םרעקװענ־ן פון ײױ־טן נוך ט־י נ־יט ל־יענעד און טײ בײ דעד ניבליאטעק״. אננ, האט ד־ נ־נל־אמעק װ־ א־־ך ח׳ ם. װ־נטע־ נזפא געםאנט בא־טמעלונגק אז־ף נ־נעד, און ער פא־ז־נע־ט אזנז, אז ...־אט א־ז נ־־טט קײן פועל-־וצא פון דעט אױפױף״. א־ז אױדא־ נום: ח אפר־ט םאליטער, א־ן נאםע־ן פ־ן דע־ נינליאםעק נ״ דעט ״ה׳טזמד - הצעיד-אדגאנ־זאצ־יע אין יאנאװ <נײ טדערנא־ל־ו נױילט ם־ט: ״דער אזיפױף םון ױ ״ליט. בלעטעד״ זדעין דעט יטזזעדן םצב פון ײױ־טן בוך האמ אויף א טײל פ־ן אזנועד ־יננט געראט א געהעױקע ה־טפעד., - םיר מאנן יױ־טע אנ־טט.־ענ־.זנ:ען צו נאיטטעלן ײדייטע ביבעד״. - ױ ב־בל־אםעק נ־• *. ל. פױן׳פאױין א־ן ט־טאדטקאװ <ט.־ער- באװעלסקי, אפױט ־טװענדלו ־טד״נט אונז: ״םאױטט־־ם ז־ך, אז מ־ר זי־נען ם־טן נאנצן האדצ־ן םאד דער אקציע צו םארנעסעק דעם םצב םון ײדײטן נוך... ר־ד דאפן א־ן קורצן צז ראנן א גױיםע בא־טטעלזננ םאר דער נ־נל־אטעק. - םיר װעלן זיך אזיך באם־ען אין ױ נאענטסטע טענ צז םאד- א־נטעדעט־דן די נ־יליאטעקן א־ן א־נזער נעננט פאד דעד אקצ־ע אזן זען עפעס מר־טותױקם אױםצוטאן״. - ױ ײױ־טע םאלקס-נינל־אטעק אץ טאדנאנז־טענ <ד״ד זנר־ה ױדנער.' האט אזנז צזנעיט־קט א נױװ ם־ט א ריטםײלוננ, אז םיהאם נענזמען א־ן באט־אנט א־נזעד אז־פרזף אזן נעםאנט א נא־טטעלונג אז־ף ס״ז נילדן. - זלמן רײזען װעגן ביכער קריזיס ־א־ן אן אדטיקל ״דער ״ד״טעד נינעד רסחד״, ־טױיבט זלרן ױ־זען <א־ן ״װ־לנער טא־״״ו: ״דעד י־ױ־טעד נינער-םאדק ־קנם א־צט א־נע״ נײ אונז א קאטאטטד־אבע. אנער זאל רען נ־ט מײנע;, אז ־אט נײט נא־ אן ױ יטד־פט־טטעלעד א־ן ױ םאדלענעד. ױ ײױ־ט־ע ל־טעדאט־־ א־ז דעד באז־נ פאד אזנזער גאנצעד קולטזד, פא־ אזנזעד אײננאדט־קן נאצ־אנאלן ק־זט. עס א־ז דעױנעד א פראנלעט, װאם דארף פאד א־נטערעסיק ױ נױיטםמע י־ױ־טע נעזעליטאפטלענקײט נאט־ט ד־ צײט איז אזא ניטערע, טאר םק נימ לאזן אזנטעדני־ן ־עס ײױ־טן