Literarishe bleter · 1931-08-07 · 32 (7.8.1931) · p. Seite 622

ליםערארײ&ע בלעטער נוםי 32 (379) זײט 622 די עריטטע יטפראצועען פון י׳ינע צווישן דאסקאלניקאװן און סא׳ ניען, און די מעגלעבקײטן די דאזיקע געםילן זאלן אנטסלעקט װעק. דרײ פאדצײבענונגען רײדן װעגן םאניעם יריװ צו ראסקאל- ניקאװן. ״םיט איד הײבט זיך אן אזוי - לײענען טיד אין אײנעד םון זײ - ער זאגט איד װעגן איר שדעקלעבער לאגע אויםן גאס, װעגן דעפ, אז םיטאד זיך נישט פא־לאזן אויף דעם גורל, װעגן רוםין וכדומד״ ער באקורש פון איד אבריװ, םרעםט זיך מיט איר בײ דעד מארמעלאדאװא, באגײט זיך םיט א־ד גראב, בױ נישם צו דער- לאזן זי זאל זיך אין איש פאדליבן. אויפן צװײטן טאג נאך א בריװ <אן אטדאפן לינע, נאי א־ן דער זעלנער זריט נבנעױקי״. אין דער נאט״ן דאנדלט זיך אפילו װעגן צװײ נריװ. ױ צװיטע פאד- צײבענונג רעדם װיײן דעש אינהא־יט פון נױװ. ״זי ד,אט טוף-בל-סוף א־ב אנגעשדיבן אנױװ: ״איך האנ לינ, א־ך װעל זק אײער קנעבט״. זי איז געװען געפאנגען פ־ן זײן שטאלין און אוםאפהענגיק־ט און זײן פדעדיקן, אז זי איז נישט דערנידעױקט״. דערנאך גײט אבא- מע.ײקונג: ״א־ר בױװ איז ק־נםטלעױש, עד גײט צו איר נאך דעם נד־װ. דעד װידוי פאר א־ד. זי ט,־״םלט זיך אפ״. םאניעס בױװ, װ־ נאװאופט, איז טאקע נישט א.־ײן א־ן ,־אםאן. צװישן ױ פ־ל װאױאנטן איז געװק אויך אפױאיעקט פון גאר אן אנדער םוף צום ראמאן, נישט אזוי װי אין דעם געדוװקטן נוםח. אין אײנעש פון ױ נאט־ין-ניבלעך איז פארצײבנט מיט נדו־םע קא- ל־גראפישע אותױד״; ״דעד פינאל פון ראםאן. דאםקאלנ־קאװ גײט ז־ך שיסן״. די נאטיין-ביבלעך פון ״פארברעבן און שטדאף״, װי ױ ענ- לעבע מאטעריאלן צו די א־נעױקע ראםאנען, םירן אונז א־ײן א־ן דעד שאפ־נגס־לאנאדאטאױע םון דאםטאיעװםקין. סין ררםים י* מ, םאס געפ־לדעדם. ער גײט אײן אויף דעס מאדד צװל־ב דער םומעד און שװעסטעד און נישט נאד צ־ליב זײ ״איך בין נישט דער, ,װאס זאל דערלו־בן דעס נידערםדעבט־קן מענטשן צו מאדדן ױ שוצ- ־אזע שװאבק״ט. איך נעם זיך אן ױ קױװדע. א־ך וױל ז־ך אגנעמען ד■ קױװדע. אין צ־ דעס צװעק װ־ל איך געװעלטיקן״. ״אװדאי, אוינ ־אם געװ־סן װעט םיך נאד ק;, איך נעם מ־ד ױ םאבט, א־ םאבט אלין צום גוט;. א־ך •*♦•*•* ול•^2 ייז■ אי געד קױג בותות ב־עני גליק. א־דאי, שטיץ ה־נטעד אנישטיק װענטל, אר״נקוקן פון ־ענער ד־ט װענטל, םקנא זײן, פאדהאםן און זיך נישט תקן ס־ן אדט? אנידעױקע זאךי״ .זאס, ד־דך פא־װ־קלטע און קאםפליצידטע װעגן, ־ישעױת האט זיך נ״ דאסטא־עװםק־ן .יעלעך צינויפגעלייגט ד־ פארט־קע געשטאלט פון ,־אםקאלניקאװן, אט אזוי, ל־אנ: -וד־״ו׳ ״אומנא- עלבער עד האט פונ־ע־סטװע:; נ־שט באז״ט <* 0׳|־^< •*< ״ ׳־׳׳-יא--| קינםמיױוד *:-•י1- ׳-ניבר׳עך נאװ־ ס ׳טאפונגסיפדאצעם. ״דער ק־נםטדעד ט״יט או־ םאםענט, אשטױך, תז,־ט דאס א־נעד אן א ־נױע־■ שט־םקײמן״. ױ נאס פון דאםטא־עװסד <'\ 1 *י '\ א 1 םאל. .װ־ עד װא־׳ט .װעלן דעױ־ף פ־קםיק זײן א־־ב-ם־עדקזאםק״ט״. .אט דעד ױערשיטעדנד־קעד לויט זײן קראפט, -־עד שדעק- אזוי דעס ע־שטן ט״ל פון דאםאן תלוס ראסקאלניקאװס אי יעסע אפניס לאנג ס-אדפאלגט דאםטא־עװםרןי;. עד ש,־״נט עטלעבע מאל א־ן די נאט־ין-נ־בלעך דאס װאדט ״חלום״, שטד״בט דאם אונטעד צוגעננױק דעס אנאזונדערן װעדט. ױ פדיעדד־קע נאטיצן דעדמאנען ודעגן אגאנצע ד״ עפ־זאד םאמענטן פ־ן דעס דאםאן, װעלבע זײנען אדעד אינגאנצן נ־׳ א־ן אדײן א־ן ײ־עצטן װאױאנט, אדעד ז״נק דא־־קאײ געענ־ערט גע- .װארן. אט אזו־ גים דאםטאיעװסקי פאדשײדענע װאױאנטן דעגן די דיבטונג לעבט! ד א ם ו ו א ר ט האין ד י פאעטן די בבורה און א־ן זײן עדד גראנט זיך דער טו־טן-װארעס סון ד־ לעצטע, געצ״יטע טעג. פ ו יל צ עך לידעי־ביכער װערן װידער שטארקער געלײענט מעםטנױק לױט דעס בוכהענדלער־עק אפזאין פון מ־ינע אײגענע ליױגר-בינער פאד דעד לעצטער צ״ט, קען םען דױ־םט ד״דן װענן אשט״גערונג און דעיי פאראינטערעס־תנג מצד דעס לעזעד צו םא- דערנער דיכטונג. אכער ױ שטײגעתנג א־ז א־יך צו באםעדקן א־ן ױ ל״-ב־בל־א- טעקן. או־פן סםך פון סטאט־םט־שע מאטעױאלן קאן א־ך פעםט- שטעלן, אז די פאדעדונג פ־ן ל־דעד-ב־בער האט זיךזינט דעס ־אר 6צס1 גאר נאד״טנד זיך פאדשטא־קט. א־נע םון ױ גרעםטע ב־בליאטעקן א־ן ד״טשלאנד שטעלט פאר לו־ט דער ױי ױ אםמײנםםן געפאדערטע ױבםער. ױלקע, נעאהנע, לעדש, נען, עלזע לאםקער-ש־לער, בע- בעד, זינא זײדעל, קלאנונד, װערפע־1 און צעך. ױלקעם װערק ז״נען א־ן ־אד 31/1030 געפאדערם געװא,ק זס םא־1, בעת ױ פדאזע- װערק פון װאסערמאן האנן דעתד״בט 116 מאל, םטעפאן צװײג- און אדאנק דעס װערן 08, טאםאס מאן - 86 און פדאנק טהיס - .זא. א־ן פארנלײך מיט ױ פריערדיקע יארן א־ז אין דער לעצמער צײט שטארק געשםיגן דער אינטערעם פאר דער ױכטונג, - ױכ- מונג װערט װאם אמאל םער געלײענט. ערנםט װ-בערם א פאלק, װאס דעטראניזירט זײנע דיכטער שטארבט אפ ט א או־ף דעד דאז־קעד פדאגע םוז םען ענטפעדן נײן, װען דער ע־ט״ װעדט א־־סגעז־ױקט א־ן געלט. זי נ״ט־קם זיך אבער; ק״ן שוס ,־שי־בד״ װען דע־ .װעדט פון לעבן באיטט״ט א־נס עבן װ־רי,ן. א־ן מ־ד װעלן דאן או־פהײבן ױ הענם צו בא- גד־סן ד־ ־־בטעד, װעײבע שױינן ליױשע לידעד װענן םענם־טלעבן ב•־■; א־ן נ־שט װעגן ״װ־דטשאפט״, צװעק און צאל. בל-זמן מ־ר קע- נוענטװ קוב־י, םאס; א ־טט: ו ־וי׳ 1' ■ *••• ײ• *•*< .*א. <-<׳*<׳.' א: ׳וי'11 :ען :אך אנקױ % ג1 אדער צ״ £ױײז דר מאדק נ־־ס. :־שט ,יעבענענױק > גוטע א־־ף ז״נע ז־ד £■ <־׳■-' '1 1 ן••*** •*••**• ' פײ־טעדלעך; א או־פלאגעם - או־ף ז״נע ח־ פרעינדייו ••*•***•**••• , ■••*•••• •*••••• * ׳׳- ״י| ז ״ י ~*< ׳ '״*׳■< לאנג [ אזױ ן־לענן א־ן ט פו דעס .װעד ו••••••**•^• ••*•• אזר• ־4אנג כא: ע, ,װאם ־אס געבל־טער זעלב ל־ד דאס לא״ ליד״צע א־ז נא־ א־נז דער און דער ד־ח פון קינד יעץ פ־נס דאש •טנזײעל פ־ץ די נײמעד, ״נע םלב־ס דעטרא ״ו*ו נײום. אפאײק שטאדקעד, בעםעד, אנעד אפאדק, װאם דעטראנ־ז־דט ז״נע ױכטעד און זאגט צו זײ: ״גײט שטארבן, א־ר זענט אומנוצלעך אין אונזעד װעײטר-קק מעכט־קער און ױ־כער װעק, אבער עס האט סארקויפט