Literarishe bleter · 1931-07-31 · 31 (31.7.1931) · p. Seite 599

זײמ 599 נום. 31 (378) בלעםער דישערארישע ־ םייזל / מינסקי ט א פ ל ע ש ל קאם הא־ און גלײנע או־נגעמו־עט־דטע אקםלען, או־ף רעלנע םיבעהן זיך מם־נ די אמאל־קע עםאלעטן, דאנ ־.אלדענע רףהל או־פן ,לעםט אוי דעד ט־יערער או־שלענדי־טעד אנצ־; א־ז אױך א נ־מן םון ל״טי־נזק־ט. נא־ דאנ א־ז אל־ן או־ינאױף. דר־נג ארײן ט־פעד צו א־נ א־ן האדצ;, און דעד ,דײנ ,דאנ םאד א נאל־טעל־נמ־שע ־טדינ ניהאנן ז־ך דאדט; פא־פ־דט. מ׳קאן זײן, אז עדגע־ן א־ן י־ז־נ- טא־ט ל־גט ־טו־ן נײ א־ם נ-אד־טטעקט א םארטנ־לעט... יטפעטער א דײלע, אז דער עולם האט ז־ך ־טו־ן נ־ט געקאנט א״נהאלטן אויף ױ שטולן און מען האט א־־נגע־טרען די טאסטן םדן אונטערן טיש, האט עד לאנג א־ן אויפמעדקזאם נאטראנט ױ נלאנדע ראןנע. זי א־ז געלעגט אננעלענט אױף ־ע־זעלנעד אטא מאנקע און אויםנ־עדר־געט מ־ט ױ ם־םלעך א םאקנטראט... דאןנען קאן ער, דאנט ז־ך, נעענטעד םון אלעמען, עד קאן א־ד םון ױ או־פגעהאםטע שם־צן נ־ז דענ קעמל מ־טן םאלדק נר־ל־אנט - זינע א םתנה םון דעד א״דאםעל־טעד ק־לטוד - נאד £־נדענט.דע;ן טרעף, דאנ ב״ אזא נקנה ט־ט ז־ך אונטעדן ־עקאלט־רטן נ־זיננ.. דעד זאמזאד א־ז דערםאד נענל־נן םא־זינטיק ניזן ם־ף. שד״גנױק אױםנעהעדמ אלע אנעקדאטן דעגן ם־נם־או״קן םלאן. דעגן דעד נענעראלער לינ־ע, א־ן מעשה ראגנם־ראטא־ צוגענאמ קעט אזוי, אז מען זאל ז־ך צ־ א־נ נ־ט קענען צוטשעםען... און ױ נאנצ־ע צ״ט האט ז־ך נעהעדט או־ם־וםן:- ״העדט, א־- האנ םאד אײך א נ־נדרד־,!״... נאד יע־ענ מאז* האט עד םאדנ־נן ױ ליםן און ױ טטע נ״נ ז״נען נ״ א־נ;ענל־נן שטעקן א־ז גא־נל... קײן ח־דרט ניט, דאנ ־א־צט, דען אלע ז״נען ז־ך צעגאנגע;, ולען ױ נום־ת מ־ט ױ םונט־ע םלאש; ז״נען שד־ן נאהאלטן א־ן ט־פעט. ד־לט דך א.־־ני.'נ; דאנ האד־ן ם־אדן א״נצ־קן ײענעד־קן נםש, דאנ איז םאדבל־בן א־ן צ״מעד - םא־ן ם־*עשל םון ליקעד. - העדרר, - דדײט עד ם־טן ם־נגעד א־ן דעד רנטוננ צונ א״ננ־עםאלענענ דעק, - םונט־ע נל־ דו, נלעזענעד מ־ח, הערדר! נ*,־דלמ ז־ך דע,־צ״לן, אז א־ן ױ העל־באלו־נטענ־ע גאנן םון נערלין א־ן םא־יז, םוטדאנען עד א־ז נא־־דאנ נעקןמ־ע;, אז ־אדמן האמ עמדאנ םאם־דט אזו־נם, דאס האט א־נעױ״עקעדט אל־ן קא׳ םו־ד מ־ט ױ ם־נ א־ויף, אז או־ב מ־ט א םאד חדשײנ צוױק א־ז עד געדע■ נלו־ז א קל״נער ודעױמל, דעלנעד האט ז־ך א־נדע־־ ש־ש־ל נענדאנז א־ן ז״ן קליינענ מ־נטקאנט;, א־ז עד שדין אצ־נד א הא-האן. מ־דא צ־ ,־עדטדאנטן רעד זאםזאד האט אם־לו אין נ־עדאנק - נ־זן םוף, ,דאנ ־ער איז אצינד... ז־ך א־ן ױ גא־ידיענ־ע םאלנט־ערט ז־ך ױ צ־נג א־ן םאדטשעם־עט ׳ח• י א םלזנה, א־ן נא־ז - מיר ז״נ־ען א מאנט, א מל־בה א־ן - מ־ד צ־ זײ?!! א םדאנ־ע, ־א א םראנ־ע, ד־עד א־ז שטאדק־עד ־ א,־ן א־נ דאנט ז־ך, עד װ־שמ אם ד־עם שד״נ םון שט־עדן אז ער האט נאר-,דאנ געד,אלטן א נדוינע ר־עדע, אױנױעױצ״־ט אלץ, דאנ איז נעװ־ען אויםן לוננ... - טויזנטער ז״נען ם־ר, צענ־ליקעד טדזנטעד, צעדארםן אי־ בעד אלע עקן םון לאנד. ־עדעױער םון_ אונז האט ז־ך א״ננעקלאמעדט א ש מ ו ע ם מ י דאנ םל־עשל, ,דאנ האמ זוכה נעדען צו האנן אזא נרויםן נבוד - דך דורנשםועסן אױג ארף אוינ מים אונזעד זאמואוױ• - א־ז געװען א געדײנלעך ב־טל םון ל־ק־ער: א קליינם, א נ״כ־קם םיפ א געװײנלעכן שװאחנן נלעזערנ־ענ ל״ב, דאם האט;עם־נקלט אנטקעגן דער עלעקטדישער לױםטרע ט־ט א שינ־דן ש־ערל. אן א״נזאםם, א םאדג־עםנם א־ז ענ געלעגן א־נמיטן ט־ש־ ם־טן צ־ע־ שוימטן טײלכד צונ ק״לעכױקן, צעש־םדײםן פלעק או־םן ם־ערװעטו ס׳האט זיך געםלט מיד א־ן א־נלדיק, װ־ דעד נאלענאם, װאנ א־ז נעזעםן א צונו־םגעדרײטעד װ־ א קנױל אדף דער צ־עטאםטשעט־ער אטאמאנקע. אין זײן םארנ־עםלטן קאם האט ז־ך נעםלאנט־עדט ־עם־עם א נעדאנק, און סיהאט דך א־נ ג־ענלוםמ מ־ט דעד גלונטענ־ש םון א קלײן קינד צו פלאםל־ען.... - גל־עזערנער מוח, - האט ער ז־ך עטל־ענע מאל גע־ װ־ענדט צופ אײננ־עםאלענענ תק ם־ן םלאש, - ה־ער, חי או־נגעקאר־ קעװעטע כלי, העררר... און דעדב״ נאדײמ־ננםול נעטײטלט מיטן נינגעד א־ן צדגע־ װאונקען טיטן האלב צוג־עמאכטן אױג. ם׳םל־עשל האט אנ־עד נעשװ־גן א־ן א־ז נ־עלעגן, םונקט װי ניט א־ם מ״נט ם־ען ־ענ, נאד מיטן במח־לה אויף א־ו־ף. םיאיז קענטיק געװען, אז דעם באלעבאם נעדאנק א־ז א־ס נלל ניט נונע, אז ענ האט זײנ־ע א״נענ־ע טדאנט־ענ־שן א־ן דאנות, .דעלכ־ע זײנעז אםשד םיל ודנמ־ק־עד, װי דע־ שינ,־,־עד שלומע־ םון אן אנג־עזו־םטן זאמזאד. און םיקאן גרײל־עך ג־עמאלט ז״ן, אז דאנ או־מעלײױקטיע םלעשל האט בעת־מעשה נאדנ־ט נ־עטראנט און םויל געדדיעמלט מיט א םא־טאגיקן דדעמל.... דער זאמזאװ האט אבעד געדא־םט האנן א מיטשםד־ענ־עד. א נאנצן אװנט, װען ם׳האנן ג־עקלוננען ױ אננעם־לט־ע נ־םות און ם׳האבן געהילבט ױ מליצהױקע טאנטן, האט ־ער ערנע־ן א־ן דעד טיף םון פאמ־ונקענעם באדאונטזײן א״ננעה־מ א״ן קלארן נא־ ג־ע.־: - דער עיק־ ניט ארױםגענן... קאנםפ־,־אציע...דאצ־ע... און ק־קנױק יעדן אײנצ״קן םון ױנע חשונע נ־ענט א־ן םנים ארײן, האט ער אל־ן נ־עדכט און געטאםט. - ה האםט ניט אמאל א שײכות צד תר געםעו? א באזונתרן םארדאנט האם בײ אים ארו־מעהםן םא־ק א־מאקאװימש, אט תר קלײנ־נק־עד און זשװאדער ,דאלד-האז מיט ױ לאנגע םאדשארפמע אויעדן און שטעכ־ק־ע לדםנרקע אי־געלעך... אן אײגענער מענטש אםילו, אן אױסגעפדודטער. נאר װער ,די־נ י זײ הײנטיקע צײטןל... תרנאך האט ער •אפנעשטעלט זײן בל־ק אויםן געװעזענעם קאם־טאן זאצעםין און איצטיקן םאױאנטװא־ש• ל־עכן םפעץ, װאם האט אן א־ײנטר־פ אין ױ הענםטע אנשטאלמ;, ׳אפילו אין מלוכה־פלאן. קוקסטו או־ף אים או־בן־או־ף, דאכט ז־ך אן אנשמ־ענױקער מאן, א ױקלעכער אזא מימ א גלאט־םא־קעמטן? * ר. םײזל — פון די געקוגסע ײנגע *ריספשסעלער *ין װײסױום• ל*נר. — •ון *ינסקער ,שםערן״. ד ע ו. ■*רםרעסער *ין ■**ריק.