Literarishe bleter · 1931-07-17 · 29 (17.7.1931) · p. Seite 561

זײט 561 ריטערארישע בלעםעד נום. 29 (376) אויף א טאוול פון א גמרא םימדט ױד בא:כ א־; עם םאררױשט - םרעסטל, םרעםמל ױ באכױםט ו ־וננט-מרדםען םױהז און העל ודילמ דך שיץנען ױר נדץ זעל? דדלק דץ א*ן ױין געצעלט, זוך ניט טררמען נ״ דעד דועלט, זדך נימ סערל צױ־נון נייםמ - םרעסטל, םרעסטל די נאגױםטי. אט אזדי האנ איך כעטראנט, אט אזדי ד,אנ איך כע־טראנט אי; דעם רא־נםנדק-טױב; •־.זלאף אדן נאזדננען עד־ן דעט םוף ניז דד ם,־אסט כעקימק נ־סט - םדעםטל, םרעסטל די ׳נאג-סט! הײסעד שטראמט אין םיר מ־ן נלדט. כרעסער צימ דך ױ םינום. שודעבט םא־נענקטערהײמ א־ן תים אדן וד מיט א צרבער־&ױ־נ האסם ם־ין לענן םיר םארזיםט, - םרעסמל, םרעסטל זײ נאכױסט העלדן- מראנט אדן זײ.עד־מאכט נױט נײטאכ און מרדים נײנאנט שמאלצער נליק און סעםטער טרט ה־לניקער מ>ך א־ן קלארע ליד ,ױ דער קדואל נאזאנט, װאם םל־סט - םרעסטל, םרעסטל די נאכר־םט: םובות ־ מןןטיװ ...אדן ױלםמד, כעלנטע, א װיםן דעם סוד םו; דעם םייער, װאם םלאקערט העל ױ א מענטיק ,כעזאנג: אדן ױלסטו, א לנסטע, כעניםן ױ םרדכט, װאם עם האנן םאראקערט הונדערטער זײדעם זייף לאנכ; און ױלםמו, לנ הארץ פײנס נאגרי־םן ױ קראסמ םון דעד י,־כנמ, װאם מױנקט נאך זאםט םון ױ אוצרדת, װאנ האלט דעם תנכ, אמ דעם אײזערנעם-שטי־ם;, װאם שםירמ ױך צו תװת אץ קלנכט נאך, שאלט. ױ א ענא אין װאלד - - - רא; ק־ם א־ן דער ס־נה צדם זײק, א.ץ הער, װאם ער װעט ױר םא־ט־דק, שמ־אלנד מיט האםענ־נכ אד; מדט, סארנעם און ױר װעמ דך נאשײד; דער קװאל םדן םארנ־שוםטע טױען, װאם האנן געשםײזט אדנזער נלט... , א״ש עמיאל / ביאליםטאק מ. שאפיראס ערשטע לידער א־ן ױ ״לט. נלעטעך־ נום. 3 איז אםכעדתקט דעם םױ- צײטיק םארשטארנענעם נג שאםיראם א דערצײלונכ ״אין אםרד״, א,ץ ם׳איז גענראנט א נאטיץ װעגן דעם װנכן שױםטשטעלער, װאם האם לעצטנם געלענמ אין קיעװ. דער םארשטא־נענער איז כע- נױק אין װאלםע און כעלערנט אין ישינות. איך האלט םאר נײטיק צו פא־עסנטלעכן 2 לדער םון םק יו־גנט׳חנר נכ שאםירא, לדער - ױ ע־שטע סון זק פעד־ער, געשרינן אױםן טאװל פון א גםרא אין דער םלאנא־־קער ישינה אין יאר 1911. איך בץ דאן, אין יענע יאק, געװען םא־ אה די װנגע שםראצונגק דער גערטנער. כיבין געװען נג שאם־ראם חנר אדן לעדע־, איך האנ שדין דאן אנגעױזן ש. אנסקין, ,װעלנע־ האט נאזדנט ױ םלאבאדקער ישיבה און דך נאנכעסרעגט אײף ױננע טא־ לענטן, אז עסעם װאקסט א־ן דעם װאלםער נחדרל ם־ט ױ נ,־ע- נענױקע אדגן, װאם שױינט ױנע לדע־ אױף ױ כמרא-טא־לען. כ׳גלדב, אז איך דערםיל א קלײנעם לטערא־יש; אץ :אנ■ םער חנרשן חוב, װאם איך ג־ב דא א תיקדן אט ױ צױי ױכנט- לדער םון נג שאסירא. ױ שםימדנכק, װאם זײנען אין ױ ל־- דער אר*עדױקפ, װארפן א שײן אױף דעם געםיט־צושטאנד םון דעם ױנכ-אװעל^עגאנגענעם נג שאם־ראן אין יענע ־ונגע יש־בה- יאק. פרעםטל, פרעסטל, זײ באגריםט.י (גרם וטן סרןסם) ם׳האט םײן כײסט געװאנדערט לאנכ װננױק דעם דױנע־-קלאנכ םץ א שט־ם, װאם דד־נכט אין לפט, צ־ט צד דך און תםט א־ן תםמ. ם׳א־ז אנער כעװען א־מדםט - סרעסטל, ס־עסטל ױ נאכר־סט• פ׳האם מײן האד־ן כעפלאקערט שט־ל זדבנדיק דעם לעננם-ציל, אדיםכעצאנקצ אץ שטדמ־ק םײן ױ א ק־נד, װאם שלעפע־ט אײן אדן כענלנן לע־ און ױםט - סרעסטל, םרעםטל זײ נאג־־סט! אן א חבר, אן א מרײםט װאנדערסט אפ דײן ױכנט - ױיםט סיאיז סון ױר דער װעכ נאך װ״ט װערט דײן קד״ער דאז נאנײט. דעם נריװ, װאם איך האב געסונק אײף דעו־ ערד לעבן איר, האז מיר דערקלעדט ױ סינה םון איר פלוצימדיקן טויט. דער בױװ האט אנטהאלטן נאר עסלעכע שוײוג און ױ שוײת ױנען געװק אנגעשדיבן םיט אגלײנן םיליםעױשן נתב: ״םײערע םױנצעסין, איך נאדױער ױער, װאס איך קאן אײך ניט אומקעק דעם לעצטן טאג. איך געסין שוץ מער ניט קק קלוגע פרויען, װאם זאלן װעלן סיר אנטליק טענ. מײן טאכטערס לענן איז װײטער אין געסאר. איך װק• נאך אנער אנװענק אלע מיטלען, כױ אײך צו באםריױקן בק םוף־־. ײיי״ ג. מ.