Literarishe bleter · 1931-05-05 · 23 (5.5.1931) · p. Seite 443

זײם 443 ליטערארישע בלעטער נום. 23 (070 ׳* דרעמר האט ז־ך אױעעבעט א־ן אלע זײנע גל־דער. ער א־ז ז־ך אזױ שט־ל א״נגע־טלאפן, אדן שיהאפ ז־ך א־ב גענומע; חלזמע;, אז פלרצ־ב שט־־ט חנה פאר א־ש, אט ד־׳א פון דער טד־קאט־אזטקע, װאט א־ז ם־ט א־ט א־נא״נעב געװען א־ן רגנטד,רז; אט ד־*א ־נזלאנקע, בלאטע חנה ם־ט ד־ געדטטע ־טװארצע טרעםע;, א־נט קאלנעד - ז־ ל־גט יטן שװארצן קל״ א־דע אי־יז ־טטער א־ר װא־עמדעבע ד־נע האנט צו יבן א־ז עםעט אנד־ע־ש... ז־ד פא;עדענקט, וד אזױ חנה האט א־ט פארן א־עקטארן א־ן באגעגנט א־ן :אם. ער א־ז דעםאלט געװען שטארק ב-אר א״לט ז־ך ארף א דצונג פון זײער קאה־ונ-קעםערל... ז־ האט־ א־ט דעמאלט םארנע ערנטט געשטוםט די גער־טטע ברע* םען א־ן םנ־ם ארײן און געטענהט צו א־ם, אזױ װ־ אן עלטערער צו א ץגגערן: - ביהאב געהערט, לײבוש, אז דו האםט ז־ך פאררר״ט מ־ט ם־מע;. זאלםטו וױםן, אז מ־ר הי־בט עם נ־ט אן צו נעפעלן... ל״בוש האט ד־ גאנצע צ־ט געקוקט אױף ד־ נעזער פון א־רע שיך און ז־ך גער,אלטן א־ן א״ן ח־רוש;, װ־ אװ־ ז־ רעדט עש קלוג און מ־ט םארשטאנר. — לײב־ש, — ואגט וי צו א־: :אלדענע הענמ, א־ן א־ך װיים אז דאך א ־אט םיט ׳ר פאר א גוטז - ה־ ב־: מע האלב קאמםאםאלע־ן או־ך, נעםםטו א־נם־טן דערנען און רו פאר־ױ־םט ז־ך ם־ט אזא ס־םעמשלוק.... ער האט דעמאלט םאר חנהן עפעם גענומען פײאנטערן, או ער האט ז־ גארנ־ט ל־ב, ם־מען, םיא־ז נאר, װאם ער א־ז שטארק עלנט... ער האט דאך אםילו ניט ם־ט װעםען א װארט או־םר־דן... חנה האט עפעם דעמאלט א שטארקן צ־טער;עטאן ם־ט ד־ ל־פן ידער ראז־קעד צ־טער האט דך א־ש א־נגעק־־צט א־ן זברן...ן. ד האט א־ם אנגעבאפט בײ דע־ האנט און געװאלט ־א־ם עב-יעב זאגן... עד האט אבעד פונקט צ־ דער ם־נ־ט דערזק א־־פן ז״ :עד, אז ער האט ש־־ן היפש פארשפעט־קט צו רער ז־צונג, האט ער ז־ך שנעל מ־ט א־ר אפנעזעגנט און אװעק. אצ־נדערט בראדט ער ז־ך רא מ־ט אל־עםען או־פן זאםר א־ן פ׳באפם א־ם שױן װ־דער א־ם... ע־ שלאפט דאך קײן נעבמ נ־ט... ער קאן דאך או־ף א־ן ארנצ.. נ־םל לאבט שרן פון א־ש א־נמאל האלט ז־ א־אפנעלאזט צו דע־ ערד. אים, ל־בושן, ורלט ז־ך אבער ז־ער שלאפ;, ע־ וד־ס נא־ נ־ט, װא־ ל־יגט מען ז־ך דא צ־, לאזט ער ז־ך אראפ אזױ גלײך אױפן זאמד, זזאו ער א־ז געשט־אנען ־א־ן ע־ װעדט טאקע אנטשלאםן- דאם האט־ ז־ך אים געחלוםט. נ־ט םע־. נא־ אז ער האט ז־ך או־פגעבאפט, האט דך א־ם צוליב עפעם דערמאנט, וױ נ־םל טערק האט א־ם ם־ט א פאר װאכן צ־רק געזאגט־: - װ־םט גאד*װאס, לײבוש, דו האםט געדארפט אװעקװארפן ד־ שטיד, ם־ט םיםען... ביםע איז ניט פאר רר... ז־ װעט נאר םאבן א ר.ל פון רר... רו האםט גע־ארפט ז־ך פארשר־ב; ם־ט חנהן און פטוד אן עםק... עד, לײבוש, האט א־ם עפעם רעמאלט גענוםען שטאםל־ע;, נאר נ־םל האט דך א־ם צעלאבט א־ן פנ־ם א־״ן־ - נאר װאם ר ב־םטו א בלינדער ,װאלט דאך געקאנט דעד־ זען, וד אזוי חנה ג״ט אױם נאך ד־נע טרט, א־ז נעש א־ן פארקװעטש ז־ך ם־ט א־ר א־ן פיר װענט און פא־ט־ק. ל־בוש האט ז־ך דערםאנט און נאך אמאל א קלער געטא;: - װער א־ז פאד ם־ר חנה׳ז א שװעםטער... א־ן ־וגנטהו־ז עװען ר א־נציקע, װא-ם פלעג־י יי״יײא־4 און װאם געדענקט ער װײמער, לײבוש? עפעם אן אנגעוד־בערט ב־־דם-שמ־בל; מ׳ז־נגמ און ם׳לאבט... ער, ל־יבוש, לאבט ניט, ער שםײכלט נאר אדעמאל, װען נ־םל ג־סט א־ם אן א נײ גלעזל. ער שםײכלט װאם אםאל אל־ן גאר־שער, און נ־סל גיםט אל*ן װײמער אן... א םײדל מיט גלאצ־קע אױגן ז־צט בײ א־ם או־פן שדם, ד האלמ א־ש מיט א־רע ם־נגע־ ב־ם שפ־־ן נאז א־ן צ־מ א־ש ר נאו ארױף און אראפ... ער האט אל־ן א־ן א״ן שמײכלען... וױיטיער שורםט פא־ א־ש ארױם אזױ וד ב<ן א נעפל, װי אזוי מ׳האט א־ם דאן אפג־עגעבן כבוד: נ־םל ם־טן אנדע־ן םײדל האבן דך אװ־עקג־עװאלגעדט או־ף דער ־ערד, און ע־ ם־ט דער גלאצ־קער האבן געהאט פאר זיך עפ־עם א ד״־־קעררק בעטל ם־ט א שמוצ־קן מאטרא־ן... םעד האט ־עד שװ־ן נ־םל־ען אוױף אזעלבע זײנען זאכן נ־מ געפאלגט, כאטש ז־ װאױנ־ען א־נא״נעם און איז ד גי דאנ דא אפראני, נאר ג־ן ־־ ^ו׳ ײי *> ארן אױ״נ׳* אפררײהױן נ־ט מאכ;. חברם... נאר אט ד ם־מ־ע... אז םך-הבל, װ־ער האט א־ם באקאנט םיט םימען, װײט־ער נ־םל... - - ל־ב־ש האט רערפ־לט א פרעםדע שװערע האנט א־־ף ז־ן אקםר. ער האט ז־ך אײפג־עט,־ײםלט און דעה־ען פאר ז־ך דעם דאלןטזף־ שט״ן. דער ראקטאר א־ז א גראב־נק־ער און א ־אר־של־װער, ער רדיכערט שטארק י״־אבע פאפ־ראסן און טוט א־צט עטל־עבע ארבעטען מ־מאםאל: ער ה־םמ, שפײט, ח־־כערט און ט־ענהט ם־ט א ג־עפאכטעד שטרענגקײט צו א־ם, צו לײב־ש;: - א־ר װײםט, חבר, בײ אונז א־ז דערע־קר הע;, און א־־ דצט ניט אײן אױף קיץ ארט. א־ר ז־ענט שד־ן ב״ אונז, דאבט ז־ך, א װאכן צװײ... לײב־ש האט אנגעהרבן שטאםלען. - כ־ דאקטאר, א־ר פארשט־ט... אט ראם א... דקע... רער דאקטאר האט א־ש אב־עד ניט ג־עלאזן ־ע האט שװין געשאפעט גיך, גיך, נאך אפטער ג־עשפ־גן א געה־םט לײבושן שדן גאד, גארי שטרעע: - מיר װ־עלן דא, חבר, מימ?דך יח םך ־ ט.*ט נאר א ק־ק אױף ז־ך, ,װ־ אזוי איר זעט או־ם... מ־ר װ־עלן א־ב־עדגעבן א־ן ם־עםטקאם און םאדט דך ג־עזונטעדהײט... - אפ־ געזאגט און א־בעףגעלאפן צו אן אנױערן אפרױענױקן. לײב־ש א־ז שדן געגאנגק מ־ט א שזלדיק-אראפגעלאזטן קאפ, האט אױף אים לעבן *עםצ־םער ג־עװארם א צװײםע באג־עגענ־ש: ניםל א־ז שו־ן געגאנגען צורק פון ־עסצ־ם־ער אן אפגעגעם־עניער, ז״נע קאם־ע אױגעלעך האט ז־ך פל־נק און כיטד־ע א״נג־עבדערט גלײך צ־ו א־ם אין פנים א־ײן: - א־, ל״ב־ש, ל״בושז א ש־נעד אפהו-הו־ז בײ רר, און אל־ן ד־ כ־מעטשקע, האי עך, בהדער, בישט א יאל־! נ־סל האט שדן געהאט אננ־ענדםען לײבושן פארן האנט און גע־זאלט א־ם א־ײנם־דען עפעם א־ן ארער א־־ן, האם א־ש ל״בוש מ־ט אײן האנט אפגעשפארט פ־ן ז־ך און שנ־על ױך אױעקגעלאזט א־ן עםצ־מ־ער ארײן. 11. א־ן א פא־ ט־ענ אהפ האט־ זיך לײב־ש צװזאםען ם־טן גאנצ־ן <װיש אפ־ו־ענרק־ע געסל־אזש־עװעט או־פן זונ־קן זאםד בײ דער שאזשל- קע. ס׳א־ז געװען זז־םערד־ק־ער האלבער טאג... דע־ קל״נע־ ק״לעב- רקער זאםד-שטח א־ז באװאקסן ג־ע־דען ם־ט באזונטן ם־ענטש- ל־עבן לײב. פ־ס, הענמ, ק־עפ א־ן פלי־צעם האבן ז־ך געשפ־־־ט א־בערן ברענענרקן זאמד, א,ץ ־עפ־עס אזו־ װ־ ם׳װאלט נ־ט געװ־ען פארװאס צו שרײען, האט מען ז־ך א־בערנ־ערעו־ט שט־לע־ה״ט... א״נ־קע ױנק אװעק א־ן װאם־ער ארײן א־ן דא־ט דך געפל־ושקעט. לײב־ש א־ז געל־־ן א ביסעלע א־ן א רנצ א ל־־כט־ער ב״טאג־קער