Literarishe bleter · 1931-05-22 · 21 (22.5.1931) · p. Seite 406

ליטערארישע בלעמער נוס. 21 (368) זײט 406 םהה אין דער דעלכ א,־ײן ,.:אראדנער״, ״נידאדנישער״ אאז״װ• האנן די רעעדםלעך פון רעד ראדיהאלער רדסיעזער אינטעלינענץ אנגע- ד״־יבן פרעדיקן די אקצ־ע פדן קלײנע םעשים, פדן ד״נען דעס פאלק - זײן אסעלדשעד איז דארף, אדנעטן אין דער זעמםטװע אד״גל. - נײם א־נעדזעצער אנער האנן זיך דאם ״די קלײנע מע־טים״ פארװאנדלט אין ״נישטיקע זאכן״ - ״אין פעריאד פון נישטיקע זאגן״ (דאדט). (ס י ף ק י ם ם) דער ארנעט״ (ױא־ט;>. װען זיכדע האט ער דאס ״ארײנגעכאפט די פר״טע לדפט״? צ־ װאכ זיטע האט ע־ אד־ף אזא אדםן זיך :ע׳ דא־פט פעדערן? היקד: ״װ פעד־אדע ״םעלק־ך ד־על״ - אין פע־יאד פדן ״די קל־נע םעים׳ס״, ד״ה אין ־עם פעריאד, גלײך נאך דער דפלה פדן ד• פאלקםפ־ייהײטלע־ (אגנ ננדגע די טערמינק האט ז־ך דעד א־נערזעצער פדלקדם געיאנט פארלאזן אדיף אזא םדנא, װי ד״ר ד״ם זיט־טלאװסק־ א־ן זײן הקדטה צד ם. ראזג׳ נא־דה ״דעדדארן פוז א סאד־אל־םט׳רע־װאלדציאנער״ א־ן נ־ט נראקן לעבן אין רומעניע דאס ״דישע קודטור יו״־עז־ צװ זאל ד אדנטעדנעמערס עבעטן ײ״ ייךו■*׳ גען• פ־ן נױ־יאדק איז איצט געקודען קײן נדקארעשט דער נא־ ל־נגגםםעד שד־שפילער א־ן דדדענ־ע, ױסף נדלאװ. עד איז גדט נאקאנט א־ן רדדענ־ע פון זײן שפ־לן נײ די ״וױלנער״ א־ן רו׳ דענ־ע. צדזאדען מ־ט אים א־ז אד־ך געקדדען לידבא קאדיםאן, ל״נ קאדיסאן. עס װערט א־צט געשאפן א דראמאהישע טדדפע אונטער דער ארט־םט־שעד לײט־נג פון נאקאנטן שרײנער און ױניטער יעקנ שטעדננעדג. צד דעד טדדפע װעלן או־ך צדשטײן די ױנגע קרעפטן פון װארשע: י. מאנסדארף, דוד ל־כט, ם. וױינשטאק און רות טארד. ד־ פארשטעלונגען הײנן זיך אן אין נוקארעשט דעם 8ג־פן מא־ ד־ט פר. לאנגערם פע־ר־פע־ר־ע. א צװײטע טרדפע, װאם װאנדערט א־בער ד־ שטעטלעך פון נעסאדאנ־ע אדנטעד דעם נאדען ״װ־לגער״, נראש ד־ט א. שט״ן. אדאל־קער װ־לנער סט־אר. ױ מױפע נאשט״ט םון ױנגע קרעפטן. א־ן דער טרדפע געפינען ז־ך אד־ך מאנ־ע שלאםנעױ׳פ־קום אדן שמדאל שעפטל. אין רומעניע שפ־לט א־צט א גוטע אפערעטן׳טדדפע מיט א טאלענטירטער ױנגער םדנדעטין סיױ טהאל. זי איז אײנע פון ױ נעםטע ײױשע ס־נרעט־נם, װאם רומענ־ע פארםאגט. לעצטנם א־ז ז־ אנגאזשירט געװאו־ן צד ײױשע דײד־פ־למען. דאם א־ז ױ א״נ- ציקע אפערעטן־טרופע, װאס דאנט גלענצנױקע געשעפםן. א־ן נדקארעשט האט נישט לאנג געענױקט זײנע גאםמשפ־לן אן אמעױקאנער ארט־סט יעקנ רעכטצײט. ער האט או־פגעפירט א פאר אדער־קאנ־שע ײױשע אפערעטן א־ן א טעאטער םון צ־ענטעד, װאד מען שפ־לט נאר רדמעניש. ער האט געהאט א גרו־סן ערפאלי״ א־צ־ט א־ז ער אדו־סגעפארן אד־ף א טורנע א־ן רדדענ־ע. א־ן נעםאראנ־ע געפינט זיך א־יך א טדדפע מ־ט װערא קא- ניעװסקא אדן פויל נרײטמאן. אין טשערנאױ־ן שפ־לן א־צט, א־ן מאכן נ־שקשה, גיזא ה״דען אדן שלמה פר־זאדענט אויף דעם זודער־םעזאן װעלן מ־ר האנן געםט: נאראטאװ, דדד זײדעדמאן, חנה לערנער אדן אנדעדע. אד־ך אדערקע װעט א־נז די הסתם צדש־קן נעסט. דיר דערװאדטן דאל־ פ־קאן אדן ־עקב קאליך, װאס לד־ט א ־ױעה, װאם ד־ר האנז נאק־מען, זײנען זײ אפגעםארן ק״ן א״ראפע. דאם אלץ קען א״ך א־נערצ״גן, אז דאס ״ױשע טעאטער א־ז א״נע פוי די ױרעװױקםפע דערש״נונגען א־נם א־עמען ײדשן לענן א־ז רומענ־ע. אין װאדשע האט פארנראנט א פאד טעג דער טעאטערי טדער א. שענפעלד, װאם א־ז געקדדען א־ן של־זדת פדן דעד נײער טעאטער׳אלנטערכעמוננ אץ בוקאיעשט. א־ן א *צבזזעש ר*ט אע״ זערן א ט״טארטעטער דאט עד .י<^ < >•. ו ■ ***\ . <׳ < דאם ײױשע קדלטור־לענן א־ן / 1 ,1 1,0, ס. — — , |0ו < , חו ו אדאפפאד־ א־ן איז א דאדענט דעדגאנגען צ־ א םטאגנאצ־ע. דעד או־פשװאונג פון ״; פדן ■>•••••* ■<- 1 י״' א- א־ 1 1 קדדטױר־דענן אי אדאפפאל א־ז א־ קדיז־ם א־ן ד־ ר״ען פון :־ז־אצ־ע. א־ז נע־אדאניע אדן ױו ץ •־<ר קודט־ר- פעדע־־אצ־ע, אדז קדדעז א־ן צדזאדענהאנג ס־טן די דלטד־־אדגא; ^רבי^צניר״ק ־ר*דו<ר דאז־קעד <• ••••>••■•> ס ••*> <^>, > ד׳אט נא־ ־ ד־ ־ױשע ,־אװ־נצן, װז א־ן ד־יפ •••ס •*• -י ׳״1<• -< םעלע א־ז ••<••••••■ •••ו 1 ־*<' '1- ־*1 י■׳״1׳־!! .־עװאדוצ־אנערן פאטאם, .דאם פאדדאגז? דאד םאדע כדעט דאכ גאנצע נ־םי פארדאגז. ־טי א־ז - ״א־נ ע־אג־־ט פון ד־ר מ־נאד דא געװעזענעד דעפ־טאט א־ז .־דדענישן פארלאדענט. ױ לײענעד זײ־ נען אדד״סטן א־ן נעםאדאנ־ע גדפא. דעד ט־דאזש — א ססס.8 טעג- לעך• ״ד־ נ־־ע צ־יטדנג״, א םאצ־אלדעדאקדאט־שע װאננ׳ נלאט א־ז טשערנאװיץ, געגױנדע־ט פ־ן דעם פאדשטאדנענעם םא־ צ־אלדעמאגן־אט־שן ט־ער ד״ד יעקנ פיםס־נעד. ־י צ״טױנג דוערט גע׳ פ־דט םדן א קאד־טעט. האט אן עדך ס״סו ל״ענעדם. ״טשעדנאװ־צעד נלעטעד״, װאכנױ1״ ״די ״ד־שע פדעםע״, װאכננלאט, דערש״נט א־ן דאדדאדאש נ־געט, טדאנם־לװאנ־ע. ד־ט א ט־ראזש פ־ן סססו: עקזעדפלאדן. דאכ א־ז ד־ ײ־־שע פדעםע א־ז רדדענ־ע. ד• ־דגנט לײענט כדעט :־שט ק״ן יױש. א־ן נעכא־אניע ל״ענט ױ ױגנט ױ ,חוס־שע פ־עםע. דע־ לעזעד פדן ד־טליאדיקעד א־ן עלטי ז־טן אכננדאט, א סססי״׳ עקזעדפדאד;. פ־עםע איז נע־קר ת■ , א״ נעאטעד האט־ א־צט א שװעד לענן א־ן דעד נאנצ;־:־ דאכ ו;ו עדט. דאכ קען דען זען פ־ן דעם, װאם רדדענ־ע א־ז געװאו א־ ־־דקלט פדן פא־ש״־־־נע ײ־־שע ט־דפעם. עם ז״נען פאדאן א־ן דדדענ־ע א ׳״•1 ״ױשע מדדפעס. ד־ אלע, װאכ ז־־נען אװעקגעפאדן א־ן אנדעױע לענדעד צ־ ז־כן פדנםד״ האנן א־נג־כן