Literarishe bleter · 1931-05-15 · 20 (15.5.1931) · p. Seite 384

ליטערארישע בלעםער נוס. 20 (367) זײט 384 אסך עזחיבעד אין ליאס־אנחעהד׳עס; אבעד א־ך בין םארנעסן. חעזעד. עט קליאפט ניט װ• םריעד. איז דאש דעד אנהײב םון סוףי אטד״ע פדײנד אין נו־ט איז ניט צו געםינען, געצ־לטע זיינען זיי געיצחבן אבריװ צד םרידרןינק. א־ך ל׳יג אםארטיפטער, איך בץ און אױך זײ :ײנען שװאך אויפן זבודן, װען אפרײנד א־ז אין אן נ״געחק צו םארעזםײן... אוםגליק. סיר א־ז אינטעדעםאנט װאס א־ז געװאדן ט־ט םײן הארץ... עם ליויםט דודך דאס גאנ־ן ל׳עבן... װאדוט ד־טאגט ז־ אװ־ פיײ? איך האב :עבעטן אנפדעגן חיר גד״נ- א חיום! א חלום:... ם. ו ו א נ ו ו י ל ד / װארדע זיל נישט אומזיסט קלאץ-קשױת׳ שפרוכן׳ שטימונגען, סענטענצן, מאקסימען און באטראכטועען ו. װעלכעס האט מעד װ־וקלעכקײט, די ליבע םון דעד םרוי, װאס מען האט זי געהאט, צי ח ל־בע םון דע־ £־,־־, װאס םען װיל זי האבן? צי זײנען דעאלער ח דערװארטינגעז םדן דעם, װאס דארף ערשט זײן, אדער ח דעדמאנינגען ם־ן דעם, װאס איז שוין געװען? האט מעד ממ־טות ח דעחנעחנג אדעד ח האםענונג? או־ף אלצחנג לדיעדט ח םאדגעסלעבק״ט. אין א־ך באהאלטן נא־ א קל־נעס ט־ל ס־ן דעס, װאט א־ך נעס אה־ן אחין. ,יױפיל האב א־ך ׳נזױן םארגעסן• דער צענטעד םון איעדעד יאדבט- ״ו ״*ץ א־נטע־עב אין ם״ן באדא־סטז״ן ־ט־רוםפט באדו אלעמאל, װען איך לײען ח מעחצינישע ב־נער אדער ח גע- זונטהײטס-ל־טעדאטור, האב איך פונקט און גענױ דעמזעלבן אײנ- דהק, װי דעמאלט, װען א־ך לייען ח טוסר-ספריס. קײנמאל איז דא־ט נ־־טטא ק״ן גענוג. װאס מען זאל נ־שט טאן, איז מען אלץ נישט ־וצא. נישט זד ק־יגסמ א גאראנטיע קעגן ח ז־נד פון חץ נשמך., אױכ באל־ א״פבנײ. אין יעה םאטענט פאדענדעדל ז־ך ח פאק־ טארן ארן סט־מולאנםן םון מ־־ן פאדשטעלונגב-ספערע, און דאס בל־ק- פעלד פון מײן באװאובטזײנס־צושטאנד א־ז םיד אוםםעגלעך לאנג א־־נצושטעלן א־ן א־ן באשטיממעד חכמונג. געמ־םס-שט־מונגען און גע־אנקען־קאנסטעלאציעס בײטן ז־ך אץ אנטחקלען ז־ך פאזע נאך פאזע און לי־גן זיך װי פלאסטן ש־כט או־ף ש־כט. דאב נא־־װאב געװעזענע באװאוסמז״ן װעךמ אדאפגעשװענקט פץ א נײעס בא־ װאוסטחנס-שטדאט. .־דדעד גאנץ-פארגעסענע זאכן דערמאנען זיך דו םעגסט זיך דץ װי אפגעהימן און פרדס; נישט װ ק־יגסט א גא- ראנטיע קעגן ח דגד פון חין גוף, ח מעגסט ז־ך זײן װ־ םאדדכ- טיק און םא־געזען. ח ה־טסט אפ אלע געבאמן און אלע פאר- שחפטן און דאך קאנסטו גאנץ אזםשולדיק םארל־רן חץ געזונמ און חין לעבן. ח היטםט אפ אלע מצװת און אלע חנים, און דאך װט אסאציאציע-צוזאמעגהאנג, שטייען-אױף אץ דעד דעדינע- חנ; צו א נײ לעבן און דאן װע,ץ זײ צוחק פא־געסן. ח ליניע פון מײן אױפםעדקזאםקײט באװעגט דך נאר ב־ז צו א באשטימטן ג,־אד פון אינטענס־װקײט און קאן נ־שט אחבעד ־א־בעד;רענע־ן פון א געודםן באשד־בענעס ק־ײיז. װאס דײטלעבעו צי ח ליניע פ־ן מיץ געדאנק, א־גנאחד א־ך בב־װן אל־ן גחנם־ האסטו סארלױק חין חלק עולם-הבא און ח װעםט דארפן א״ביק לעכעד דעב גאנצן א־נהאלט, װאב בלײבט אױסעד דעד ליניע. בײ־װי ל״דן ס׳גיהנום. ׳־עדהאפט, א־־נ־ איז מעד דאד אז־־פ־ל פארגעסן אײנעד פ*ן מ״נע פרײנט האט אזױ ליב שלדם-עליכמען, אז עד קאן זיך בשוס אופן נ־שט צװ גלדבן, שלוס-על־כס זאל טאקע האבן ,יױרקלעך געשטאדבן. נאך אײנער םון ם״נע פר־ינט האט אזוי ל־ב שלוס־על־כמען, אז ער ק>ק דך בשװט אופן נ־שט צד גלויבן, שלוס- עליכס זאל טאקע האבן װידקלעך געלעבמ. א״נב א־ז װײנ־קעד ח־עדהאפם, פארבלײבן פארבלײבם קײן זאך נ־שט. מ״נע שלעכטע מעש־ס זײנען אלצא״נס עב מיך אן? א־ך הער-אױף צו זען װעדט־ :חװוגדלרי װא בא־גענגדעד. דטדאז. :ע־ענצן. אל־ן איז פא־ םיר גלי־כװערט־ק, גל״ צו בא- ח זעלבע ״ע־שײנונ; פ־ן פאדגעסלעכקײט א־• געש־כטע פ־נט כלל. שד־ן דאס ב־לדן ז־ך פ־ן געש־כטע קומט פא־ טעלעקטיװ און אויפן גדונט פון א דעדוקזרע- די שענסטע דעחנערונגען פ־י לעבן ז״נען אפט גראד יענע, װאס האבן אנגעהו־בן צו לעבן ערשט א־ן דער דעחנעחנג. פראצעכ און יא. אן פאנטאזיע א־ז נ־שטא קײן א־בעדדלעבונג, אן א־בערלעבונג קאן ניש־ט חן קײן סאנטאדע. א־בערלעבן הײסט ארוםפראגן דך םיט ,־עאל־טעטן װ־ מיט ודדעמ, א־ז טרדמען ה״סט א,חםטראגן דך םיט װיזיעס, וױ מיט רעאל־טעטן. יב• ג ' או־ב דער טטער מענטש א־ז א מלאך, אדב דער שלעכטער מענטש איז א טײװל, טא װעלכער מענטש איז א םענטש??))!)ותז^ושג ^וס^ק* ($111 א־ז דאך אפילו ח גאנ- :ע פ־ן דעד פענטשהײט אירדעלעװאנט, אן באח־טונ:. ״| דאס שײקזאל פוגס ־ת־ד ם־ט חן אינחװיחעל-מענטש- לעכן װעג א־ז פ־נקט אזײ ז־נלאז. דער יצד-ה־ע םיט זײן ״?קזג0! ו״6|!)״ און דעד יצר-טוב ס־ט חן ״לםען תלך בדרך ט־בים וארחות צחקיב ־ שמוד״; דעד דשע מיט חן ח ו £ 1ו 16 1 ס וח ס ז ק 3״ א־ן דער צחק מיט ז־ן ״שמור מצװת יחיה״; יא, בײ ח םוגנבהאפםיק־ט, סײ ח זינ־האפטיקײט, ב״דנס א־ז באמ־ א גל־כגילט־קע, אומװעזנט׳ לעכע זאך, אן אחאפאראן. את־י ככלות הכל, צ־ א־ז דאב ניש־ט דאב גרעבטע װאונ- דעד, װאס גדןך אזעלכע ם־ני פי־אבאפ־שע םעחטאצ־עס מאכן אײנעב פאר אן אױסװאורף און א צװייטן מאכן ח פאד א ה־לקן? *,־ ו,ז}.^ר1^דויו^ד:>.^ו