Literarishe bleter · 1931-04-01 · 14-15 (1.4.1931) · p. Seite 266

:לעטער נומ• 14-15 (361) ל״טערארישע ױיט 266 ציאל־זב פירט צו ליקוזידידן די קלאסן און, דיײםט עם, צ־ דעד יײער סאדװידקלעכונג סון אן אלגעמײנעד סענטשהײט. ראמען יאלאן זאגט מיט א קױם-נאםערםטעד איראנ־ע, אז ״ריד, ניט װיסנדיק דאס, זינען אלײן די אשאסשאדן סון דער מע־.טש■ הײט״. נײן, טי־ערער םרײנד, דאם איז ניט אזױ. םיר װײסן אױםנע־ צײכנט כוט, אז םיר זײנען די קעםסעד אױף צו סאו־װירקלעכן די א״נהײטלעכע גרויסע מענטשהײט, און אז םיר סיק דעם דאזיקן קאמף אין נאמען פ־ן דעם אומכעהײעק תנ םון דער מענטשהײט. מיר װײםן אבעד בעסעד סון אײך, טײעדעד ראמען ראלאן, אז דעד אײנציקער פ־.־ער, דעד תנט־קעד, דאס היםט, אז דער אנשירעד פון דער אדגעטנתקעד מעטישהײט, כת צ־ ליקװיתק דעם סײנדלעכן קלאס און צוזאמען דעדמ־ט אױך ליקװיתק ת קלאםן גוםא - א־ז דער םדאלעטא-אט און ת אײנציקע לערע, און ת אײנצירךנ טאק- טיק ס־ם װעםעם הילף דעד פראלעטאריאט װעט דערםיק זײן קאמף דורך ניצודן, איז דער םאדקסיזם און ת מא־קםיםטישע טאקטיק. סען דאדף נישט יויען קײן ילומרשטע סתיתת צװישן אזנז אול אזעלכע מענטשץ, װ־ דאמען ראלאן. מען טאר זײ ניט אפ׳ שדעקן דורך פארשיידענע םעמינאר־שע חקירור״ וױ, למשל, ת, אז םיר לײקענען ד־ פעתענלעכע םתיהײם. כעד־ם .דען מיר טרעפן אן ־אויף עפעס אן א־דעאליםט־שן שק־רעדנער, װאם רעדש װעגן דער- הו־בענעב און ש־ינעם, קאנען מיר אויסן באזא־אוױשן שטײגער דך אנבלאזן און אויםלאכן מיט גדלות אש דאם שײנע אויך. נאר צ־ דען הײםש דאס, אז אין אונזער באװעגונג איז כארניש בנמײא דער מ־ן דערדויבנס און שײנם? אונזער באנעמען דאם שײנע און דערהו־- בענע איז בלויז םיל רײנער, תישלעכער א־ן העכער. אונזער פארשט״ן די פעהענלעכקײט און םתיהײט, װאם דארף.זאראײניקן אלע סענטשן- איז פשוטער, תינער, קלאדער, העכער, אײדעד ת כדערלײ ליבעראלע פלאפלעתיען. ראמען ראלאן דערנענמערש זיך אלץ מער צו אונזער שטאנד- פונקט. ט״ערער םרײנד, מיר האבן ליב אײער פערוענלעכקײש, װעל- כע אונטערשײדש זיך אזוי בולש און שאו־ף םון דעד פעהענלעבק״ש פון ד־ א־נטעל־גענשן, װעלכע איר האש אזוי טײםטעת־יאסט באשדיבן א־ן אײער ״לילױלי״. מיר באגריםן אײער םרײה״ט, װעלכע האש אײך דערלויבט אזוי ששאלץ צו םראשעסטיק קעגן ת אםגעמער *ן דער אײראפעלשער געזעלשאפמלעכער מײנונג און דך ארויסשלאכן אױף דעם װעג צו אונז. מיר װײםן, אז איר װילט תנק דער מענשש- הײט... * < העלד אץ םורגעניעװם *שןןטער ארן קיבדזגי■״. 11 1 ווילנער פארלאג פון 3■ קלעצקין פרידריך שילער געקליבענע ווערק אין 4 בענד ײײ״ םאלק היילפערין 1. יוילרעלם סעל — רריםע אין 5 *קסן. 11■ די יונגפרוי םון ארלעאן — * רןןל*נםי*ע סרזגזדי• *ין *ין 5 *קםן, 111. אינטריגע און ליבע — * בירנערלזכע דר*סע *ין 5 *קסן. עז. די םארשװערונג פון פיעםקא אין גענוא — * רעױנלי• ק*נישער סרײעי-שפיל יין 5 *קסן פרײז םאר אלע 4 בענד 22 גילדן געבונדן אין פראכט־בונד 32 ״ .23 |}1״״6|3א ,3״ע$23ז3׳\\ י״ז6י1סי(8״ .12>61ק5 קאםיטאליזם, פון דעד אורבאםתתקשקײש, םון רעם אתמיקן כאאם און פױ ת אידעען םון אנ״ער אויסנעדאלטענעד, גדאדליניקער סא- ציאלעד ארדעניננז, מערקמ ער זיך אן דעם װעג םון דעם אלטן צו דעס ניעס. א־ד װ־ אזוי-זשע דאל דאשען דאלאן ניט ז״ן ששאלץ םיט אזא א־נד־װ־תאליזם. װי אזױ זאל ער ניט ־כשא־יצ־ק מיט דעד פר״הײט־, װאס זעט אויס טאקע וױ עפעם העסערם? נו, זאנט אלי־ן, חכתם גלאדקאװ און סעלװינסקי: װען ראמען דאלאן זאל :לויבן, אז עם א־ז גאד כ־טא קײן שום אינתװידועלע פתיה״ש, און דער מענטש דתרט פשוט או־ס ת א־נטעתעםן פ־ן ז־ן קלאס און געניג, - װאלט דאך א־ס, יו־ט פעדעװעדזעװם װעדטער *, אױםגעקומען אױף שטיענד־- צו פאדבל״בן אין ת ראמען םון זײן קלאס אויף שש־ענ- ד־ק - א קל־־נב־ת״־עד. און יעד װ־ל דאם נ־ט. ־אמ־ען דאלאנס ־ענטפעד גלאדקאױן און סעלװ־נםקין מ־ש א שמי־כד, אביםל אן א־ראנישן, אז ת■ קאמוניםטן ז״נען, אל״ן ניט־ ד־םנד־ק דאם, ״א־נתדידואל־םטן״, א־ז נ־ט ד־כטיק, מײן פדײנד. מ־ר ז״נ־ען א־נתװ־תאל־םמן, גאנץ באװאוםטז־נ־ק־ע, א־ד אבער םאר- שט״ט ל״סט א־נז־עד א־נד־װ־תאד־זס. אל־ן דאם קל״נל־עכ־ע און צד־ פעל־ק־ע א־ן ד־ער א־נתװ־תאליטעט א־ז אדעד ־עס האט ק״ן שום נאט־ט־נכ ניט, א־־עד עם איז פשוט שעדלעך. ת א־נתװידואליטעט װ־ע־ד״־־כט זיך, צעדאקםש ז־ך ב־ז ד־עם קאלאםאלםטן סארנעם, בשעת ו־ פאלט או־ס צוזאמען מיט ת גת־ם־ע סאציאל־ע שטרעמונגען סון א־ד צ״ט. אונז־עד אינתװיתאליזם ששעקט ניט אין ד־ פארשײ■ דענע קאפתזן, נא־ א־ן דעם גת־םן פאדשטאנד, און אינס ג־ו־םן װילן, װאס קלײנן ז־ך שעפעתש פונאנדעד אין ת לעבנס-דערשײנונ- גען און ה־עלפן אקטיװ דעס זיכ פון דעס םאציאליזש. מ־ד װ״כן דאמ ־א־יסג־עצ־״כנש גוט, אז אונזער ־אמף כאװעט או־ס אן אוםגעהײעדע א־נתװ־דואליטעט. צי .װאלט מען דען נ־ט גע- דאדםט לאכן, לאנן מ־ט דעם גתעסשן חוזק פון אזא אײנ־עט, װאס װאלט, למשל, גענומען ט־ענהן, אז א־ן מארקסן און ל־ענינען א־ז נימא קײן שפוד םון אינתװ־תאליטעט. מיר .־ױיסן או־ך, אז א־ן דער סאצ־אליםט־שעד ארדענוננ װעט דץ דאס סעדקװיער־יקע ארט פון די העלםט־ע און פארשײדנאהש־קע פעהענלעכקײטן, הגם צװישן זײ װעט נ־ט פאדקוםען ה״ן שום קאנםליקטן צוליב ראריעהע, װאם ת בדהשװאזיע האלט אדס אן אומבאתנגטן תנא• פאר דער א־נ- דױױתאל־טעט. און פונקט אזא מ־סםארששײעניש קומט פאר או־ך בנוגע דער ״מענטשלעכקײט״. םון ,״אמען .״אלאנם בתװ זעט מען קלאר, אז עד אדײן האט םײנש בתכל־ת-השנאה ת אלע ל־ידאקעס און א־ד־אטן, װאם װ־לן אױםבאהאלמן םון דעד נײ־עד מענטשהײט דעס קלאסן-קאמף. ־א״ בײ הײנט־קן טאכ א־ז ק״ן ש־ס כאנצע, א״נה־ט- לעכע כ־ענטשה״ט ניטא. עם איז דא אן אל־״עסײנ־עד הלאסן-קאמף. ־עם עק־־סט־דן צװײ באװאוםשז־נ־ק-פײנדלעכע לאכעדן: דעד לאכ־עד פוז דעד גת־ם-בוהשואז־ע א־ן א־רע נאכשלעפער און דער לא- ג־ע־ פון דעט רעװאלחדאנעק םראלעמאתאש און ז״נע אנהענ- ג־ער. לענין האש שוין געזאכט, אז אץ תם וױיט־ערתהז אנטװ־ק- לונכס-כאנכ פץ תש תװאלוציאנעק קאמף װ־עלן זיך אתם תר תװאלוצ־אנ־ערער פאן זיך זאמלען הינתרטער מיליאנ־ען םענששן, א־ז א־־ב תר פאן םון קאפיטאלױם װעלן בלײבן קלײנ־ע ה״פ־עלעך עקספלואטאטארן און ו״ערע ױצר-משד־ת־ם. אט א־ן װעס ז־ן ,״ײק מ־ר א־ן נאמען פון ד־ער מ־ענמשתײט. םיד זא־.ן בלויז אפ ת *עקס- פלואטאשאק אץ זתת תבש צו זײן אש״ל פון תר מענטשה״ש, זײ תנען תער אפפאל םון תר מענטשהײש, זײ ז״נ־ען ת שוגא־ם םון תר מענטשה״ש, זײ מוזן ליקזױתדט װערן אלס קלאס. דעד םא- * כאקמנסער ײםישער 8סיכ$ל$ג״קריסיקער.