Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 7 (1931)
- Issue
- 8 (20.2.1931)
- Date
- 1931-02-20
- Page
- Seite 148 (sequence 12)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 66% known words query
- IRI
…/4795427-8804643-8804655--06374-4801497- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
ליםערארישע בלעטער נומ 8 (055 זײט 148 לערנט א־ן אונ־לערם־שעט. און צו א־ר ז־ינען :עדךמען א סך חכר־ש אדן חדרטעס. און דא א־ן ר־ צוױ־ צ־מערן מ־ט דער קיך א־ז :עװק ענג. האט פא־ע געזזגנט, אז מען מוז האבן א נ־־ע ד־רד״ א :רעטערע. ד• טאנטעד האט שדן לאנג :עודאלט א :,־עסעדע די,־ד״ א:ע- ז• האט נ־ט :עהאט דעט מוט. זי האט געװאוטט ד־ דא;ע א־ן שםוב... אבעד אז די מאמע האט אל־־ן ארויטגעבראנט דעם שמועם װעגן א :רעטערער דרד״ א־ז די טאנטעד או־ך צוגע־טטאנען צו איד צד. םאיער האט פארשטאנען, אז ז״ זיינען :עדעבט. צו דעד טאכטעד קומען :עטט. ד איז שױן מעד ניט קיין ױנג קינד. ז״, אן אנדער װעלט - און ז״ אן אנדע־ װעלט. ״א א־ן די צודי צימעק ק־מט אויט יצו שטעק איינעד דעש אנדערן - און ער האמ אױך מטב־ם געװען, אז מען דארף א :רעטעױע דידה. איער ער זאל ז־ך ריכטן, אז די .צודי וױינער״ װעלין גא־ ד־נגען א ד־רד, עתעץ א־ן אן אנדער גזמנט - דאט א־ז א־ש :אר אין זינק ניט :עקוםק. די מאמע מיט דעד טאבטער ו״:ק אװעק און :ענומען א ד־רה א־ן עק םון שטאט. א־ן מא־עד ה$ט דך :עםוזט אונטעדגענן און ז־ך את־טצ״ען *־נדאנען. א־ט האט :אנג :עטןןן נאך ד־ שכניט און דעדהױשט האט א־ם :עארט, װאט װעט װעדן פון דעם קל׳יינעם אברד,םלען. - עפ װעט נאך ״<ן אים א״טװאקםן אן עם־־הארץ... א־ן מ־ט א ,־א־־א, װאם האט :עשם־לט אלעמאל, װען מען דאט עם דױי״אן. געטאן א ׳ט די׳י , דאד ב״ ױ שבנים, ק־נד אז אבעד פ־י־לעבע־ געװען דעב דעט אײנפאנן עלעקמרי״טן;עזעםן ב״ם פראםטן ט־ש און מ־ט נק אלע ור א כוך, וט געלעזן א נע,ץ ט־ש אן ־עדעד א״נע־ ד,* לאספ א: קנ״פן ־יא־ נאד :עהע־ט :ב אז :עדק שט־ל און םען האט דנעם־שט. לעטעד, װק רען האט ז״ אבע פ׳־ז ײ ב .אנגען צרגע• און איז א־־ך ק־:ד אז דא אהעד א־״עעקימען דאב ־ אזו־ א־ע־ א־ו־םנענ־מען פיץ ױ שאפעם אן פאד ז־ך צו א־נעב א װעלטלעבן בוך, אדעד א :רו־םע גמדא. װאם מע־ עם א־ז א־ם :עודק שװעד או־פצוהויבן דעם סםר, אלץ מע־ האט דאם םםר א־ם :עלאקט. די עלטערע הא,־אװ־צעפ האבן דאם באמעדקט און ז־ דאבן צוױשן ז־ך דך א־בעתעשמ־כלט. דאם ק־נד פלע;ט זיך א־־ך אװעקזעצן ב״ם ט־ש און או־ם־ עפענען דעם םפד אץ קוקן א־ן די;עד־־קטע א־ת־ות. א־ן או־נ עד האט;עזען, א־ עמעצעד םוז ד־;ר־־םע מ־שט א־נער א בלעטל, האט ער או־ך :עװאלט ז״ן א :רו־םעד א־ן או־ך א־בעדנעמ־שט א בלעטל. דאב מ־דל ב״ ד־ עלםערע הא־אװ־צעם איז שױן גערא־ן באלד נ״גצן ־א־. ד א־ז :עװ־ק ז״עד א גע־אטן ם״דל. זי האט שוין גע- ג:ה קאפעל/װארשע רער אווטאכואט ער א־ז צו;ע;אנ:ען צום לאמטערן. א־ן ל־כטיקן קד״ז האט ז־ך:עשדא־צט אן או־םנעיו־נענער שאטן. דער מענטש א־ז :עװען אנידעדיקעד. די פלייצעם או־םגע׳ הו־נן, די הענט פארד־קט. דאם מויל או־פגעעפנט. א־ן װינקל פון די ל־פן ארא־צעלאזט. דער מענטש א־ז אדוים םון ליבט-קרייז. א־ן דער פ־נםטערק״ט א־ז עד געװאדן העכעד. דעד טדאט איז געװען דער זעלבעד. אלאננזאמעד טדאט אין פ־נםמערק״מ. און לאנגזאם איז דער מענטש צו;ע;אנ;ק צו אבאלו־בטעגעם אױטאםאט... ער האט דך אפנעשטעלט, לאנגזאם או־פגעהו־בן דעם קאפ. דער או־טאמאט איז געשטאנען א־יף אמאםױן;עלן פונדאטענט. דער םענטש האט זיך אויף אים אנגעשפאדט. ער ד,אט א־ומגענומען דעם ב״ב־קן :לאטן אויםגעפוצטן א־יטאמאט. דעד מענטש א־ז געזק הונגעױק. א־ן או־טאמאט א־ז געזען געלט, שאקאלאד. ער האט אנגענומען פארן הענטל. אזד״געטאן. אפנעלאון. דער או־טאמאט האט קלונ געקוקט או־פן מענטשן. דער מענטש איז םארשטאדט געשטאנע;. ז״נע הענט ז״נק גע״ װאוץ װי םון ל״ם. די או־גן םארמאבט. א?אלםע א״וערנע םאו״ליװערטק״ם האט אויםונעשמידט ז״נע ילידער. ־ער קאפ אױ געװען באפעםטיקט צום ברוםט. דער או־טאמאט איז;עשטאנען פול מיט םפרענזש־נעױקער סוםקולדיק״ט, מיט בתעז־־קער עלא־ט־שק״ט. דער מענטש האט א ו י ט א מ א ט י ש געצו־־.ן פאץ הענטל. דער אויטאמאט האט ביטדעדיק מעגטשלעך :עלאבט, און די״ נע שטאלענע;עדערים האבן דך שטיל באװאויגן... אלץ א־ז גע־ען, װ־;עװ״נלעך. נאבט. הענגענד־רע, לויבטנדיקע קוילן אין דער דודבדכט־־דעד בלויק־ט. נוענטש;. ה״זער. אשזא־צע פוםטק״ט א־בע־ ױ דעכעד. העלע ל־בט״לאטעב םון ־יט־ינעם. *אגנדיקע או־טאם. זיך :ל־טשנ־ אול דעד פלא־ן א־ז או־ך געװען אגעװ״נלעבעד: אםקיועדל, אדומגעצ־־מט דיט שטאבעט־עך. אויםגעדא־טע ק־ומע קליינע ב״מעד׳ םקעלעטן. ק״לעב־־קע לענטעב ב<ן טדאטוא־ן. ם־רקאנט־קע װינקלק *ן.־א;;. און אפש־ דעדפאד, װאם אלץ איז דא געװען אזױ אינפאך - ,־ן נ־שט אומגעקוקט. בױ נ־שט צו פא־שעדען ־עם פ־יאץ, האט מען אזעקגעשטעלט ד,אט אםאנטאן מ־ט מלאביםלעך. בהאט־ א?ב<,- ,־ד״מק װאם;עהאלפן. ױ מענטשן ד־נק אל־ן שנעל פא־ב״;ע;א;;ען. און דע־ שזא;, א־וגגעױנ־-לט מ־ט טשו;,־״ נענע רלאב־מלעך, האט זיך װי באל״ױקט און אויסנעהערט צו שבױק ט־ט ב־־ל־אנטנױק ־ואםער. װי אלע ראל איז או־ך א־צט דורבגעםאץ אטדאמװ״ און סיא־ז חרכגעפלו־גן אן או־טא. םיאיז געזאדן עלף אדיגער. צװעלף. דערנאך אפערטל אויף צ־ו״. ױ ליכט״לאטעם א־ן ױ װענם האבן זיך או־םגעלאשן. ד־ טש־״ גונענײ רלאבים האבן צעדטלעך געהא־׳זט דעם שזאן. ־י דאב־ט־׳ שע ב״םלעך האבן :עפ־בערט םון קעלט. ב־םלעכװי־ז א־ז פון דער בחיזנױקער חישיק״ט פארבליבן נלו-ז א סענטירענטאלער נעפל. דער מעכט־קעד גרויםשטאט-ױטם איז א״עק שלאםן. און דא ה״בט דך אן דאם טאג-טע־.לעבע, דאם;רו־ע. דאם אומגעװ״נלעבע ז פון װ״טן האט זיך עפעם געחרןט. לאנגזאם מיט אמענאנישן ט־אט האט דך ־עדנענטערט א מענטש.