Literarishe bleter · 1931-02-20 · 8 (20.2.1931) · p. Seite 144

ליטערארישע בלעמעד ־ נום. 8 (055 זייט 144 דעו פיד□ ״או־פן מערכיפראנט - ק״ן נייסי' קוכם מען ספעצ־עי קין פראנקר־יך :ד־ צו זק ךעש פילם, װאש א־ז פא־נאטן א־ן די־טשלאנד. רעמא־קס װערק, לויט װעלכן דער פילם איז;עשאפן;עװאר;, -,אמ שו־ן אזו־ או־ך;ענענן א דערש־טע־נדיק און גדױלעך נילד כון דעד סלחמד״ אנע־ דעד פ־לם ד,אס דערנאנצס דאס װעדק א־א־-ק ד־ ־.רויסע טעבנ־שע מ־טלען, אדאנק ד־ א־מם־טלנא־ע, לענעד־קע נ־לדער. דאס קרענצן און דאס שרייען פון די סאריואונדעטע, דאס;דו־לעכע דודזשען פון ד־ קו־לן, דאס נעהילך פ־ן ־־ שדערע דאד מאטן, דאס טו־נע;ע,־אל פ־ן ױ ארטילעױע-װאננס, דאס אל־ן כאשאפט אשרעקלעכע סימסאנ־ע םון מענטשלעכע ל־דן. ׳״ דער צושו־עד װעדט פאמעלעך אױיננעצוינן א־ן דעס פיינלענן כאאס, ער לענט אינער א־נטענסיװ ױ לײדן פון די ױנ;עלײט, װעלכע זײנען;לײך פון דעד שול־נאנק;עש־קט;עװארן או־פן פראנט. עד זעט, װי דער טעעפער לע,־ער רעדט די א־;, אז םידעדװאדטן זײ העלױשע אינערלענונ־״ק, אז ױ .װעלן ז־ך אוםקעק מ־ט .־וס, און אז םײדלעך װעלן זײ דעדםא־ נאװא־פן מיט נלומען. םיט טיפ־שן דײטשן •טטאלץ שרײנט אן דער לעדער או־ף דעס שול-טא־ול ױ מאנישע ,װערטער ״נאך פאױז־. ־ער;אנצעד קלאס צ־נדט ז־ך אזש אן פונס ענטוזיאזם. שפעטער זעען ם־ר ד־ זעלנע ־־נ;לעך א־ן ױ הענט פון דעס ח־השן סעלד- פענל הימעלשטאם, דעד :עדעזענער נױװ-טרע;ער, װעלכער פאד װאנדלט ױ אינוננען א־ן פשוטע טאדטוק. שפעטער קוםט דעד פדאנט. אין א פארמאכטן אקאפ. אומא־־פהעדלעכער :עפויק פון ױ קו־לנוזארפער. הוננער, װעױס. ,װאסעד ניזן;א־טל. ה־סטעױע־אנ- םאלן נײ ד־ ״ננסטע זעלנעד. דאס נײנאכטיקע אונטעדננכענען ז־ך דער פ־לס ״או־פן מערכ-םדאנט - קײן נײס״ א־ז נ־ז א־צט צװ די שטעכעױקע דראטן. און ענדלעך ױ אטאק. דער קאמף אױף שוין פארנאטן נעװאדן א־ן פא־שײדענע לענדעד: א־ן ױ־םשלאנד, עסטױ־ך, ־־;אסלא״־ע א״א. ד־ מאט־װן, צולינ װעלכע ױ ױיטשע פילס-צענזור האט פא־נאטן דעס פ־לס, ז־נען נאמה קאמ־ש און לעכערלעך. ס׳א־ז כדא־ צװ נרעכען עטלעכע פון ױ דאזיקע רא- כדון. א־ן דעס פ־לס ז־נען פא־גע־טטעלט דײטשע אם־צ־רן, נישט ,־אז־דטע און מ־ט צעשפ־לעטע. פא־נאכלעס־ק-נעהאלטענע םונױק. אהו•; דעס א־ז פא־אן אסצענע, װאו ױיטשע זעלנער סױנקען א סך נ־ר און א־־ך אמאמענט - דאו ױ ױ־טש״ע זעלנער נאװײזן ז־ך האלנ-נאקעט פאד פ־־־ען. סיאיז נדא־ צו נאמערקן, אז;ראד א־ן ־עד ־1עצטעד סצענע ז־נען ױ ־ײטשע ועלנער פאױ״עשטעלט פא־ ז־טיװ ■ ־,־־־ זעלנעד ז־נען אדורכנע־שװאומען אטײך, נד־ צ־ ניעננען שפייז םאר עטלעכע פדאנצויזישע מיידלעך. סיפא־שט־ט ז־ך, אז דאס ז״נען נא־ ױ אפ־צ־עלע מאטיװ;. אונטע־ זײ א־ז פא־נאדכן ־עד פאקט, אויף ,װעלכן די ױ־טשע צענזוד האט ז־ך נ־שט;עװאלט םודד, ז״;. דעמאדק א־דעאל־זירט נישט ד־ ױ־טשע ארמ־, עד שטעלט פא־ ױ מלדמה א־ן ױ טונקלםםע, ־עאל־סט־שע פא־נן, און ־אס האט װ״זט א־־ס נ־שט :עשמעקט ־־ פ־דעד פון דער דײטשער םילם-צענזור... אנעד א־ן די ־לענדעד, װאו דע־ פ־לס װערט א־צט דעמאנ סט־־דט. ־:: עד אדו־ס ־עס שטא־קסטן ענטוז־אזס. א־ן נ־ו-־ארק א־ז ־אס נ־לד;ע;אנ:ען אן אויפהעד עטלעכע הדש־ס, א־ן עס אײ נאװ־זן;עװאדן :ל־־כצײט־ק אין עטלעכע ק־נאס. אויך אין עננ ײאנד האט דעד פ־לס :עהאט או־סעתע־וײנלעכן עדפאלנ. - א־ן פראנקד״ך .װעדט דעד פ־לס ־עמאנסטױדט ז־נט עטלעכע .װאכן. א־ן סיא־ז א־נטע־עסאנט: פ־ן די נאענט־טע ־ײטשע :יענעץ-שטעט פאיל נו־מער (ל־א• א״כעס• . ■... עי־ך מא־־א ,־עםארק