Mannheim
Compact Memory

Literarishe bleter · 1931-01-16 · 3 (16.1.1931) · p. Seite 46

Scan of the page
Image: UB Frankfurt, Visual Library (IIIF)
Journal
Literarishe bleter
Volume
7 (1931)
Issue
3 (16.1.1931)
Date
1931-01-16
Page
Seite 46 (sequence 10)
Language
Yiddish
Belongs to
journal issue
OCR quality
69% known words query
IRI
…/4795427-8804643-8804648--06267-4801395
Visual Library
page viewer of the UB Frankfurt

No entity mentions on this page.

OCR text

ליטעראיײשע בלעמער נומ. 3 י350) ..זײט 45] פיל שד־י די בענקשאםט נאך די קאלעגן, עם איך ד,$ב דך ערשט נאר װא.ס דעשײ־ט מיה זײ. איך װאלפ :עק זיך אפגעױםן פון דער שטול און שנעל זײ נאכנעלאפן, ,יוײל איך קען זיך נישש םארש&על׳ן, אז פון הײנפ אן וועל איך שוין פארנלײבן אלײן אין מײן םאמיליק׳ קר״ז. ס דאנס זיך מיר נאך אלץ, אז מא־הן, איבערמארגן, אדער אן אנדערש םאל װעלן מיר אויפסנײ םא־ש־ק, ארעש בײ ארעם — שעלטנױק, רעזײנירטע, אבער אין אן ענגער מחנה. בגננה נאפ איך אבליק אויפן זײגערל. םיאיז ערשט צװײ שעה ז־נט איך בין אין שטוב, נא־ םידאנט זיך מיר,;לײך װי סיװאלטן שוין פארנ״ דדײ װאנן, ז־נט איך ד;אב נישט כעזען װילהעלמען און לודװיקן. און ענדלעך שטעל איך זיך אויף און;ײ ארױם אין פארער- צימעד נאנן מאנטל. ״דו װילםט נישט רעם הײנטיקן אװנט פארברעטען ציזאמען מיט אונז?״ - ע־עגט מ־ך ױ מאמע. , ״איך מוז נאך גײן אין ױ קאשארן אױין״, זאג איך אליגן, נד• איד נישט אנצוטאן דךן עגמת-נםש. זי באנל״ט ם־ך א־וים אויף ױ שטיגן. ״װארט - זאגט זי - םיאױ דא פ־נםטער, איך װעל אדויםנרעעק לינט״. גאט מ״ן א־נציקער: א־ך װאלט מיט עטלענע שפרונג געקאנט אדאפטאנצן פןו די שט*גן; דורך װיםיל אקאפעס און טונקעלע תגן האב איך זיך :עמוזט דורכק־־יגן אונטערן :עםאר םון קוילן-האגלען: אבער איך װאדט געדולױק, ביז װאנען ױ ראמע קוםט ארוים ם־טן ־1אמפ אין לײכט מ־ר צו. איך האב דאן דעם אײנדרוק, :לײך װי זי דאלט מ־ד געצעדטלט א־ן דער םינםטערניש. אױף איר קלײן און אײנגעשדומפן פנים פאלט אגאלדענע־ שאטן פונם אנאזשור. - גינ אנטונג, ערנעםט, םיזאל דיר עפעם נ־שט :עשען - שדײמ זי םיר נאך. איך בלײב שטײן. ״װאס קען סיד דען :עשען אין פאטעדלאנד, אין שלום-צײט, הא, מאטעי״ איך צעשמײכל זיך א דערשטוינטער. און פלוצים נעמט מיך אדוס א געפיל, װאס םארשאםט מיר אזש װײטאג. צי א־ז דאס אלץ פאר־בעד אן ש־ס שפור? צי בין איך אויםםנײ א ק־נד, װאס דאדף האבן ל־נט אױף ױ שטיגן, אילנגל, װעמען .סיקען עפעס :עשען אויף דער גאס? צי איז דאם אלץ בלױז גע- 1װעזן אטרוים - אװיזיע?! אבער דאס לינט פון לאמפ שלאגט זיך אם אן דער קלאמרע פון מײן םאסיק. איך בץ נ־שט ק־ץ ק־נד. איך טדא: אמונױר. איך לױף שנעל אדאפ פץ די שט־:ן, אדורכשםרײזנױק דױי טדעפ אױף אמאל, און מיט :עפילדער עםן א־ך או־ף ־אס םויער, נױ װאס שנעלער דך צו זען מיט די קאלע־״ן. צוס ערשטן באזוך איך אלבערט טדאסקע. זײן סוטער האט פארװײנטע אוי;ן. נו, דאם םוז שוין זײן אזוי און סיאיז נישט גע- פערלעך. אבעד אלבעדט א־ז אויך נישט דער זעלבער װאס פרער. ער װאלט :עמעגט ז״ן אב־םל םרײלעכער. זק עלטעדער ברו- דעד זיצט ב״ם ט־ש. איך האב אים שױן זײער לאנג נישט געזען, און איך װ״ס נאר, אז עד איז לאנג געלעי.ן אין שפיטאל. ער איז דיל;עװארן און ער האט שײנע, רויטלעכע נאקן. - דאס מאנסטו, האנס: ניםט :װין :עזונט? - זאג איך א פױילעכער. - װי :ײט עם ױר עפעס? שטענדיק דעם קאפ ארויף, דאס? והסשך קוםט) :ד ערדיד ״או ־ער ה״ס, - און ױ מלחמה האט דאך ז־ך געעג- ־יקט, דאדף מען דאך נ־שט װײנען״. און עדשט דאמאלסט נא־ ען אויך פ־ן ד־ או־;ן געזאלצענע טרעק. ן י -<ן אד רעדק א־ך, אז .111 מ־ר האבן :עגעסן קארטאפל-פלעצלעך ם־ט א״עד און װאודשט- אהערלעך א־נט־בדו־ט: סא־ז שוץ פאדבײ צװ״ ־אד, דנט איך ־ײ־־ײ ׳יי א״, א־ן װער שמ־עסט סאדטאפל- פ־עצלעך ױצן א־צטע־ :אקװעס א־־ס אגרו־סן ט־ש. דער לאמפ ל״כט, דער קאנאר־ק שפ־לט, דער או־װן איז ־וא־עס און כ״ן הונט לי;ט אונטעדן ט־ש און שלאפט. סיא־ז אױי שי־ן, װי סיקען נאר זײן. - דע,־צ״ל, ערנע־סט, װאס דו האסט אלין א־נע־כעלענט - װענדכ ז־ך צו ם־ר דעד טאטע. פאר- יאץ ענטםעד א־ך - <׳ ײ<- <-* א־ך האב א־נ װאס - להמה ־י מ ו־נעוכעלענט. ישש מ איך *״אי״נ*׳ האב כנטלעך *ך. א־• טראנט ז נן? ~א א־בערלע: מען װאס קען — * יי—•**•—*• * ־״<' י <׳ ך נס־ ד.אמ דא אױפן דעס קאפ, קוםט מ־־;ארנישט עך ױך א־ך ב־ ד,;ב איו :ישט :ט קאן מען ־אך : ב<; פראנ רארט ־ד״ן : געדאנק. װ״ס אנרע־ש עפעפ ע, אץ ציװיל מיט ק״ן פאד־ - * -< •<׳<-^ מעד ——— .*.^ ליו^ ►5, ק די א־ד האט דא - ו• איו ױ ענטפער ־ער* . ד־ שדעםטער לעבט אייע,דנע א=ך ־ האבן — זי יא אויפן;עק־מען צ־ קױ;ן ד־ א.ע זאנן ז״ אנ שװעד סיא־ז צ״לי. װ־ אל1־; זײ ד״נזאנדארמען ז מאד האנ צװ״ ,ןי—י*** א״נט־ ה״נטיקן א״נ- ־אבן ל״ ״ י' מאל ו־ף. צוס דױטן : נאן׳ד. א״ב־ז <וײ י*י י**י.. < ־״<*׳ ־-' <| דאנן ישט םאלטן, ־עס ױא״ דקע פרן ־א״צע־ ־עד פ ינטער;ענ״ט א **: האנן קא־טאפ־ ך• יקע׳ איז א־ז אלטן ד יאר< גע״ א־ן אזו־ א־ז ינטערן ק: א ב־טל א איז ג<- <״>־״״י אלטא :עזק או־ד זײ דעדצ״ײן װ״טער, װאם סיאיז אלץ םא־כעקומען לעצטן א־־ל־י:. א־ך ינט מײן ד,<ר ז־ך צ־, אנער נאלד אנטלו־םן מ״נע גע׳) ־אנקען פון ױ ־אז־קע געשינטעס. פ־־ע־ האט עס געקאנט האנן נ-א־ מיר אנע״־סע נא־־ט־נ:, אנעי א־צט װאס ־אן םיך דאס -י ו אלץ אינטערעס־ק? אױ־ס דודנן פענסטעד. אויפן הויף אפאר;אטקעס אויף אשטױק. זײ װיגן זיך נרויע, א־נם איך שטעל זיך אױף, קוק ״, , . ד־ אן אנדער פון הינטער ׳ס דערש״נט פלוצ־ און סן אװ;ט - >1*■ װעש, קלאנגען צעהאנגענע :טטיקע אץ אוױיטע: ױיױע, א:עיגיפע; א־ן דעד ם־נ׳ די קאמפאניע מאױטידמ צקע, רמאי עפעס אד,א פץ א־ן אפגעבליאקעװעטע :לו־ע נדע-שע מ־־ס .,״1 ידנ־ש און * ץ א־בעוכעקעדטע אוינן - צעיצפאל^טענע ליפן א ,טלען, מיט מא: פי< די אױכן אװ״לע שט״ן נדײיט מיד ב־לד ױקע , — דאס דאי גאז ־ע הע::ענױקע :אטקעס און י־3 *־" '1' ־״ איו פארשװ־נדט. איז_ ויט מ״גע עלטעוץ, ם־פ דעד ס ******* *■ צוױק זיך פ־ל ה־נטעד א־ך דאס םױערױקע האט שוץ :עמ־טן, א־ך יק״ט. ויעעו .**^^+•**^**4• . א> <׳-)׳-ו .ו מ ו ױך אױס. ינג און דױי םארל״כטעדו *ז עפ־ל טדאנט מיט אג א־ן מיר. איך װאקסט אוים ד־־ד־ט און אומרו ־ער נאר אן א:; י-דיש: ש• ל. שגיידערםאן.

Text as recognised by OCR (ABBYY FineReader), without corrections. Entity mentions: TagMe (2021); their positions were matched to this text again.