Literarishe bleter · 1930-10-10 · 41-42 (10.10.1930) · p. Seite 791

41/״ס 791?׳£!ר^רי&ס 3?סססר 1^0. (336-37) 41-42? פארלאג ב. ללעצקיץ צום נײעם שרל־יאר אלח־ביר־זד ^זיז כרעסטאמאטיעס צ. פרעם — מ״ז ביכל, סארו עריסםז ׳סול־ימר, ר״ך אילוכםרירם ח. היזנפם, 1 און 2 צו 1.20 ם״ן רעבנבוך, פארן ערשפן לערניןזר —.2 פ. הןןהפערין — ער׳בםע םרים (כרעסםסםאםיע עארן צוו״םן לערניאר, טים פיל יזריגינעלע צ״בנונגען) —.3 ״ פעםםע םרים (ברעבטאםאםיע פארן דריםן לערניאר) —.4 דאט ווארם. םים וואנט־פאבעלן און מעטאדישע אנװ״זוננען 1.40 14 גרויםע װאנט־בילדער פאר דער שול 50 2 ח. ש. קאזדא) — פאר שול און ה״ם, 1 ם״ל —?ינדער —.2 ד האכבערג — די נ״ע שול. אילוסםרירםער אלף־בית םיט א גרויםן םאםעריאל צום ל״ענעז אלף־בית 1.50 א ח. יפה — דער שול־תבר. א ל״ען־בוך סארן צוו״םן און דריםן שול־יאר 2.00 אאנץ — דאם ״דישע ווארם, א ליםערארישע ברעסםאםאםיע פאר די עלםערע נרופן פון אװנם־שורן —.2 '.?. פרי1 — פאר קל״נע קינדער (נעזאננ און שפיל) —.2 פאר י־ננם (ב־עבטאמאםיע פון *־צעס ווערק, צוזאמעננעשםעלם פון א לערער־קאמיסיע ב״ם צ. ב. ק. אין װילנע) 3.50 פון פ״נע זברונות (פאר יוגנם) 1.50 פאר דער שול. 12 א״נצל־העפםן פון 30 ביז 50 ״ בלוםען, פאעזיע פאר קינדער ■—.1 קרילאװ — םשלים, ערשםער באנד —.2 צװ״םער באנד 1.80 פ. היילפעד״ ־— הבפר, לערנבוך פון הענרעיש פאר די ״דישע שולן, 1 ם״ל, םים פיל צ״בנונגען 2.50 הםפר, 2 ם״ל 3.75 פ. היילפערין או! ד״ר דאקם װיינרייך — ״רסקםישע נראםאםיק פון דער ״דישער שפראך, 1 ט״ל 1.80 . ״ 2 ם״ל 270 אריטמעטיה, אלגעברע אװ געןזמעטרע ם. ראק־םיכאילאװםקי — אריםםעטישער רעבנבוך פאר ״דישע ס*לקם ־ שולן 1.10 א. ם. אםםריאכ —!ןנשויונגם־גע&םעםריע 1 פאר צוו״טן לערניאר ־ —.1 2 פארן דריםן לערניאר —.1 3 פארן פערטן לערניסר ־־־.1 3.00 0.80 1.00 ק. פ. לעבעדינצעװ — *לנעברע א. קיסלעװ — עלעפענםארע געאטעםריע נ. ריבקין — געזןםעםרישער רעכנבוך ג ע ש י כ ט ע פראפ. ח. װיפער — אוראלםע א״רןןפע א־ן דער םזרח־לערנבוך ד״ר פאלאװייטשיק — יםודות פון דער עלםםםער ״דישער געשיבטע נן<פטור־װלםנשאפט און געאגראפיע פ. חייניכאן — פיזישע געאגראפיע סארן 3־טן און 4־טן לערני#ר 1.80 4 — 4.30 2.40 3 50 1.— 5.50 —.85 4 — 1.30 צוו״טער ם״ל פדאפ. א. שכועל — זאאלאגיע דער מענםש (אנאםזןםיע) א. װ. צינגער — עלעםענםאר־פיזיק א. נאלאמב — װאםער־נעװיקםן י. קארױםין — געאגראפישער אםלאם, 26 קארטעם י. ד. נאװאגרודזקי — פון אונזער נאםור, פארן 3־םן שול־יאר שולן און אװנמ־׳םולן — ראבאמ. אדרעם: ב2 13׳נו1£בא ,3״י523נ3^\ ״1€1(ם׳(13״ ב13סקיל 9ר'7ם$ן / ןדאד׳עע אן אױסשטעל־־ונג פװ דרײ םיאיז א דאדנע זאך ביי אונז: ׳סטענדיק װען עס קומם א קינםמלער פון פא־יז, ין״• ער האט םארברעננמ עבזרעבע יאך ני-־זן אונזערע קונםט-קר־ד-י׳יקע* אי־םגעפינען אין אים ע&עם אן איינפלום סין װעלבער םיאיז נאר קינםטלערייםער ׳בול אפסמאל .װערן דוח־ די קריטיקער דערבואנט די נעפע;: טא־ ט־ם, פיקאםא, דערען, װלאמיננ, סאטען, קיםליננ און אנדערע אבער צי האבן די קר־טיקער נעזען כןזט׳ע די הערק פון די דעי־מאנ- טע קינסטלער׳:׳ מען ע׳־ייבט ניאט אין דער װעליט א־יי;, װייל װענן א״נ־ פצוםן איז זי״ער לייכט צו ערייבן םיאיז ני־בטא קיין קאנטראר. ני־פנצא קיין פאראנטורארטלעכקייט — סיאיז הפקר־פיעמי׳ױעקע ץט איז, למשל, אויף דער לעצטער אוים׳עטערוננ פון רער יי־ קונסט־ נעזעל״״׳א&ט ־ע&רעזענט׳רט א נייער מאלעך ה׳ד׳ע דאניעלעװיט׳ט. נעקונוען איז ער סון אנועד־קע און פון פאדיז. רער ראז׳קער ק׳נסט- לער האט א׳ן רער 6*ר׳זער קונםט-פעטדאפאל׳ע פארבראכט עט- לעכע ׳א־ און דעריבער מוזן ר׳ װאר׳צעװער קריטיקער ׳טרײב;, או ער איז אונטערן אײנפצ׳ס פון ר־םא נאט נויינער, װעי־ ס־האט אין פא׳־־ז נעזען די װערק פון ׳־יסא. דער װייטט, אז דאנ׳עלע׳ו׳ט׳ט ,האט ק״ן ׳צ׳ם צוזאנוענהאננ ניטט כויט א׳ם ריםא איז ־ער אפיהעך פרימיטױועד דאלעך װעלכעד האט זיך נ־ךעטיצט אויף -ער א״נפאבקייט און פעטק״ט אין ל״גן ד• פארב;, סאי־ב־נדנדיק עם דימ דע־ אימפרעהיאניםט־יטע־ א״פ־ פאסוננ פון סעזא;. הגם סעזאן איז;עװען רעד עקםפ־עפיאניםט א׳ן ךער פא־פ, און ריסא רער פר־מיטיװיםט, תאבן ז״ אבער א״ף א נעט״נזאמען איפן פא־קוטאנען מאדע־נע ".אלע־יי. דאניעלעוױט׳ט האט נרויפע פא־יטטענדענ־׳ע פא־ פטיליזא- צ־ע. מיט איינפאכע מאלעריטע םלעקן נעלונגט אי־ א־ויכצובאקו־ כוען די גאנצקייט• פון פארין־יטפיל. דאנ־עלעװיט״ט א־ז ני׳־״־ט• קייו םפעצ־עלע־ קאלא־׳םט, אבער ייען רערקענט• זייע־ בולט ב״ א־ם רי נ׳ואנםן סין פאריםי־רענע פא־ב;. ראניעלעװיט־ע איז נ׳״״יט ק׳ין קאניט־אסטן-מאלעך ע־ פא־מאנט :ייטטי דאם, װאם יוםא האט אי■ בעמענוטען ביי פעזאנען, עי איז יעטיל, רויק און א״םנעהאלטן. ראניעלעװיט׳נו פא־׳עט״ט זייער נוט און פילט דעם מאטע־־אי. ער סאו״םטייט גלענצגד צו אינטיערפדעט־דן די נעגג״״יטאנר,, ורעלבע ע־ ניצ׳ט אויס פאר זיינע קאמ&אזיצ־עם. א ד״םטע־ סון אק׳ואפא־טן א־ז עייאם נדאםמא;. ער אפע־ ־יהט א״בנעצייכנט מיט דער יזארטע־ נארל. רי פא־טרעטן אין פ״- זאז״״•; טיאנן מייםטנם אן איינהייטלעכן כאראקטעך רע־ קאפ א־ן ־ע־ פ״זאז׳ע זענע-ן ענלעך צי זיך א־ן דער אויפסאםוננ. אבער נראכ- דאן פארדאגט קרלט־ר אדן גע״״ידאק. ד• װענעצ׳אנער פ״זאז׳ען זע- נען דײך אין יסטא־ק אויםנעפאםט ז. קאדינסק־ס אוים׳טטעלזננ א־ז א רעטאםפעקט־װער בליק אײק די יטאפוננען פון דעם סיךיעריקז קינסטלעך דעד ױננ-פא־- ••״•טארבענער ק׳נםטלעד האט בד׳טך פון ז״ן קורצן יעאסיננם-װענ פ־ל ד״ײ־כגעמאכט. ער איז באוװסטזיניק דורכנענאננעי יעטלעכע מאי ־עמע ׳עול;. פין אנהויב זעען ד־׳ר בײ אים א פרוװ צו באקענען זיך מיט דער ״״•אפינג פון מארק ׳םאגאל. ׳עפעטער קומט ע.ר צו לעזיםע־ און אזענפאנט. דאם זענען די צװײ קוביםטן. װעלכע זענעז אל־ין א־ויםנעקיםען םון פ׳קאםאם ׳ננול. םי׳ל צײכנוננען טראגן איײי זיך ־יעם ה־תם פון ראכויע דער ױנגעך טאלענטירטער מאלעי איז גלײכצײטיק געװען באאײנפלדסט פון עטלעכע מײסטעך װעלכע יהאבן אים נעגעבן דעם אידפולם צו ׳עאפ; נאנ׳ז א־נטערעסאנטע זאכן ם״ די יעאגאליסטי־ יםע, םײ די קוביסטי״״יע זאכן זענען דורך קאד־נםקין גוט אנאליזירט נעװען. די גוט סאד״״׳טאנענע אבםטראקטע פארדען, ר• פאקטוך ר• דײכע איבעמאננען זענען א באװײז, אז ד־ר האבן נעהאט צו ט•; ״•ט ז״ער א טאלאנטױ׳טן מאלער און אז דיט א־ם האט זיך באד״ געענד־קט די קאנסטרוקטױוע מאלער״ צװ״שן די ײדי׳טע ק׳נםטלער א׳ן װאר׳טע. םיאיז בראי אונטערצושטרײכן, אז צװישן ז״נע הילעס נע- פ־נען זיך באסת ם״םסעףװערק אויסנעהאלטן אין דעד קאדפא- זיציע און אין דער םאחם.