Literarishe bleter · 1930-10-03 · 40 (3.10.1930) · p. Seite 764

ליפעדז>די׳*ע 73סםסר נ(ם. 40 (35?.) /ײפ 764?פ /? י ס / ״ ז) ד ש ע 0 א ל״ 9 א דער פדיץ זאלעםהי האט אקעד-פעקד טו־זנט מ$דנ ערד און װאקד א דרײהוגדערט, געםישטן פון םאםגענע, אלכעגע, דעדב, בהמות, — דעװיםע — אין ׳צטאקן און כטײגעס געפאקטע מיט פעדד, אין פאראבקעס אייגציק פא־מעג איז דאם גרא בע, דאס כאקשטשענע העמד... דער פריץ זאקעםקי, אז עד רײט אויפן פערד — דעד ־רי׳ז זאקעםק• אקײן פאדציטערט אונטער א־ם, .ױי םע זאנט, די ערד א.־; םיפארעטומט דעם פויערם געבײן; און װו גאד א עיקסע — מיקך און בקוט — פונ װײטגפ דערהערט ז״ן גאקאפ, מוז ׳שוין בארײטזײן אויב ב״טאנ נייעט א קניפ, איז בײגאכט זאק עד עעדן איר צאפ... און װו גאר א פויעד בײ ארבעט אין פעקד קוים גאר דעם פריץ דעדפיקט, איז פונקט װי א קאזע נעבו־גן פון װיגט — פארן קד״ץ דעם קאפ אגטהיקט. און כיזאק זיך גיעמ טרעפן, װי םיטרעפט זיך אטאק, גקאט נ־עט דערהערט, גיעט דערזען איז אקײן אפנעיבפיקיעט תחתונים און שגייד... פריץ יטגײדט ארײן קאנטעיקם א צעןן... דער פריץ זאקעסקי, װער קען אים ניישט, דער נרויפעד און מעכטיקעד פאן, א טאכטער אן אײגציקע האט ער, דער גרא־, א טאכטער — א צארטע ׳עװא;, איר קערפעד — א טאפאק — א־ז אײדק און ד־ן און יעקאגק, װי אין פעקד דער זאגנ, ראם פגים א בקײבם, װי א ניסן-טאג, אט ני׳כט מער װי א טרוים, א באגנ, און װען זי קד״צט א־רע הענט או־ה דער ברופט א־ן װ״פן געװעב געה־קט מאקט זי זיך פונקט, װ־ די מוטער, װאם קוקט אזוי ת״קיק אראפ פוגם ביק־ און מארקא דעד פאראבעק א־ז א ױגג א־ן םאק, א ױנג, װי א םטרונע אזוי, מ־ט האר א קאפ גאקדעגע—פקאקפן א פעקד... מ־מ או־נן — צװיי סאז׳עעװקעס בקוי. די באקן — אגטאגעװקעפ ראזקעך און רויט פוק, װי פיט צײטיקן זאפט, דער נוף, װי נעהאמערט פון בראנז אקײ;, פיט א ברופט, װי פון שטיין אויםגעקקאפט. און א האדץ האט ער, מארקא — א עטראמיקער קװאק, װאם קו־פט צו דער פאני אקײ;, מ־ט דלאגיעם, װאם גקעמן די ישקאפעפ אין ׳שמאק, װען עס נײט אוים נאך ״איר״ זײן געבײן... מארקא, םיװײכט ק־יגער אין פאקװארק פון דעם... מארקא דעד פורגאק בײם פא;, מאדקא איז אין דעד אײדעקעד פאני פארקיבט — אין אן אזערע א בדײטער קאן... די ברופט־קע שיקםעם מיטן פאגה אויף דעד הויט, מיטן װיקדן מאן אויף דער?יפ, עס זעט זײ גיעט, מארקא... זײ געמען אים גישט, און פרעמד אים דעד קאך ז״ער, שטיר•, און קומט אן א זוגטיק... פאד דעם קקױסטעד׳ש; הויף גאך אן אטפוםט פון זינדן באפרײט, א הארמאנ־קע קויפט אום אין מויק, הין-צוריק, װי א זעגק צעדזשינדזשעט, פאר׳שײט. א ביקיקע פ־דק... צוזײ מעצקעך... א פויק — א קאמאדםקע ״װפריםיאדקו״ הײ-ה״ן א יש״נעץ אקענן א ׳שיקםע פא־ישװ־צט צום טאקט צוגעקקאפט מיט א דרײ, ארום אין א ראד אנגענאםן מ־ט זון, מ־ט זומעד א־ן בײן און אין הויט געארעמטע נוים מ־ט נו־עם צענק־ט, פארנעםן אין פא;, אין דער נויט צוגעפקיעםקעט מ־ט הענט, מיטן מויק צונעפײפט. ה״זשע הא... הײזשע הא, תײזשע הא, א דידק די פאקעם — צװײ פקיניצ א־ן הענט, א טופע; אי יא םטארינאן א באבע — א־ן די באקעם די הענט אננעקענט ״הײ דױוטישינע װאט װאם אי װזשע, איר קאכט פון דעד באבע, די באבע א־ז אקט, טא נאט א־יך און זעט װי איך נײ1"... און פיהאצקעט דאס דערפק אהין און אהער: א פאקקע, א קאזאק... האפ, האפ, — נאר אײנער בקויז ישטײט, װי א נעט־שמאך נע׳צײמט... נאר אײנער כלויז שטײט אן א קאפ; כאטש שטױוק, — זײ גקאנצן װי רײנע־ קאקיר, כאט׳ש שטאנעס — א קאזאק און נאר. א העב־דק א ראז, א סאטינס, װי פון זײז־ — א קוטאס געשטר־קט, װי פון האר, מיט א בערדקד־ק באמבק, װאפ העננט זיך אראפ מיט א שקאציש, װויקײגנישן חן און נארנ־ישט... אין זונטיק צעטענצקמן טקוס פא,־חוש־ט אזוי שגגייט ער אקײן און זעט ניש־ט װי סישאדט פון טאנץ זיך אװעק און נענטערט מיט פקיושעגע טריט א ש־קםע, ,ױי דער זוגיקער זונטיק אקײן — א קארשנבוים אין פוקן צװיט, און פ־קט נ־ש־ט איר האנט, װי א קישן װייך, — א״ר נקעט, װי דער קינדער װיגט, און הערט נ״שט די דייד, װי א פקיפטער פון ט״ך, ,ױי א קויטער געבעט פון א ק״נד: ״עך, מארקא, האקובושקא, רידנענק־ סי, — מ,ארקא, א שמײכעקע ניבן מארקא מי םערדענקא. מארקא םײן זון, װעמע;, אויב נישט דיך האב איך קיב, וועמע;, או־ב נ־שט דיר װיק א־ך דינען געטרײ, װי מײן טאטן די קקיאטישע, דאם פערד א־ן פאר װעמען, אויב נ־שט פאר דיר װיק זיך ישפרײטן מײן קײב — פארן פויער די װארעמע ערדץן . א־ן סישרעננקען אראפ זיך פון האקז אידע הענט און נקעטן פארחקשט זײן העמ.ד: ״מארקא, צי דען בין איך דיר אזוי װײט... מארקא, ני װזשזש, אזוי פרעמדן גאר םיקוקט אויף איר מארקא נאר מאדנע אזוי, מ־ט אוינן צװײ אפענע... בקינד... די האנט װי אין חקום באװענט זיך, הויבט אויף — א פקינק בארירט פון א װינט — י