Literarishe bleter · 1930-10-03 · 40 (3.10.1930) · p. Seite 761

זײם 761 ק 7 י פ עד ע ד י ישע 3?עס?ר נ*פ. 40 (333) ד צ ע ה א ץ (פפעגיעל פאר די ״לימערארי׳גע בלעטער״) פ•,; גרויסן שסיול בײ ער״ניס״: און;עקוהס, נעקוקס אויר א'ר, און סײנע אויערן האבן דור׳טסיק און פארװונדערט נעזוינן א־ן זיך דעם קראנג פון איר ׳שטיםע. זי זאנס מיר, זי האס זיך םיך פארגיע׳ססערס פונקס װי איך בין. זי האס גער״נס ארץ, װאפ איך האב נע׳סריבן, ז• קען ז״ע־ גוס אלע מייגע עריפסן, און אויסנעסאבס זיך א בירד פין סיר. א.־; ראס ביצד איז ריכסיק. נאר האס ז• ני׳סס געדענקט, או איך האב אזויפיר גרױע האד אבער דאס סאבס נ־׳סס אויס. איך בין ד א ך ױנג. דאס װ״סס זי נאנץ באיעטימט. נאר ז■ האס נ־׳עס קיין באגריך םון סײן יעסיסע דאס נ־ס זי סיר אן אנצוהעדעני׳ע, אז איך האב נאך גארנייעס נערעדס און זי ראכס. איך ראך מיס, איך נעפין ני׳עס װאם צו זאגן. א־ך האב ראס געפיר, אז א־ך רא־ך זאגן עפעס באר״סנריקב, אז ראב ״נגע סיידר׳עע װעזן מיט דער ׳עייניער ײננרע׳פער פינו־ װאב קען ארע סיינע שדיפסן און האט א פור׳עסענדיק בירד פון סיר, װאדס איצס פון מײן סויר זארן ארויםקוסען בארייטוננבפורע א־ן קראננפורע װערטער. און איך װיר ני׳טס זיין אוסבאד״סנד א־ך װיר ני׳עס ארויס- רערן פשוטע, נעװיינטרעכע ב׳טד ודסיעע װערסער ׳עכ־־יי׳י איך אין יטװיינ און װארס, זי זאר װייטער חער;. זי קוקט זיך ארום אין צ־סער, עסערס א סאסענס אפ א־רע בריקן אויך די בירדער, װערכע העננען או־ך די װענס פון ס״ן צי־ סער, און בארד סראנט זי זײ װירעך אריבער אויך סי־: ס־פיע בליקן, סיט א^רויםער פראנע אין זײ. און אס הע<ס דא־סן אויו* א פײנעד איראניע־׳שםײכר װײר איך כ-דענ נ־׳עט, — זאגס זי מיט איר ס־פער ׳עסימע,— ס״יז זי מיר שוין ארײן זאנן. פאדװאם קומט סען צו א באריסטן שריפטשטערער? נאסיררעך, זי האס ׳נװין ראננ נעװאהס סיך קענע;, אבער דאך נראס אזוי זיך װא<ס זי ני׳עס נעװאנס צו קוסע;. איצס אבער איז זי געקוםען װי צו א דאקסאר אדער אן אדװאקאס, פראפע- סיאנער, נאך א מײינוננ, נאך אן עצה. זי האס עפעס אויפנע׳סדיבן אין װיר האכן די קדיטיק פון אן אוימאריסעס. װיר איך זיך ססריח זײן? א-ך ענטפער העפצעך, העפרען־: נעװים, םיטן נרעםטן פאדנע- נינז. זי ראכט. א, זי נרזיבט ני׳עס, אז איר נע׳טדײב װעס סיר סאכן פארנענינ;. יסוין די האנס׳צר־פס ארײן — עסװאם איססעניעכס. זאר זי םיר םיר״כט איבעררײענע;? איך װא<ס נעװארס העין רעס קראננ פון א־ר יסס־סע. אכעד דאן װעס זי קוקן די גאנצע צײט אין דעס סאנוסקריפס און איך װער אירע אויגן נישס זען. און זי ניט צו; ״א־ך <ײען אבעד ׳ערעכס. ס״ן פאדרײענען א־ז נאך ערנער װי מײן ׳עדיפס״. און זי ראכס: זי װיר א״ך נאר- ני׳צס פאררײענען. רײענס זי א־צט פאר, װער איך גר״ך ארו־םקומען סיט מײן סײנוננ, און זי װעס סוזן אויפ׳עסיין און זאנן ״א גיסן סאנ״ און סער גישס קומע;. ז־ װעט בעםער איבע־לאזן דעס סאנובקריפס, און דאן װעס זי קומען — זי װיר דװקא קומען און הערן דעב ענספער, זי װ־ר א־ס ני׳סס ׳עריפסרעך. זי װעס נעװיס האכן א סך פדאגן צו ׳טסערן, װעט זי ריבער קומען — און איך װער נאסידרעך ני׳צס האכן איביעדגער״ענט, װעט זי םוזן קומען נאך אסאר אין נאך אסאר... זי רײנט ארויױ א קר״נעם סאנוםקריפס א״ף םיין סי׳ש און איך דערזע צום עחשטן מאר איר האנס. א קרײ;, ׳עסאר הענטר, א װײ- בע צארסע הויס, דורך װערכער עב זעען זיך א־ויס די קנאכן- ריניען, — פי־נע, ריבע קנאכן-ריניען איך נעס דעם מאנוםקריפט, באקוק דאם מיטרבראט, ק־ק אר״ן אין אנהויב, קוק ארײן איגמיטן, און פיר אירע טיפע ׳עװארצע אוינן אויף מיד. און הויב איך אויף מײנע אוינ;, טרעח איך זיך מיט איר׳ע בריקן און מיט דעיד נרוםער פראנע אין ז״ און טיט דער רײכסעד איראגיע. עטעץ האס א קראפ נעטאן אין טײן ■ענצטער איצט האט דזז פינסקי/ני ו־ין)ו׳ז ד י ש ז ו א עם רעגנט שוין צװײ טעג. א שטינש־, פאמערענדיקער רעגן, אבער אן אן אויפהער. אפססאק שסארקט ער זיך. ער ה״בט אן צו קקאפן איבעד םײן דאך מיט גדויםן כעם און שנעקקײט. דא;, דוכס זיך, עם װעט איצטנעמען א םוף. איצט װעקן זיך די נרויםע געדיכטיע װארקנם אויםר״דיקן, און דעד רענן װעט אויםהעדן. אבער דער נרוי- םער כעם רײנט זיך, אויף מײן דאך װערט ׳עטיקעד און שטיקער, דאך דער דענן יגײט און נײט, ׳טסיק און פאמעקעך. אפטסאק אזוי ׳נ״טיק, אז עס דוכט זיך ער האס אויפנעהעדט. דעסאקט קוק א־ך ארוים אין פענסטער מיט א קק״נעס ׳צסראק פון האפענוננ, אז א־ך װעק דערזען א קקערערן היסק. אכעד אן די אפטע, נישט-או־םהעדנ- דיקע רעדעקעך אויפן סראטואר פאר םיין הו־ז, דערקען איך דעס אײביקן רענן, דעס א״ביקן... איך קאן אראפ די פארהאננען און צינד אן די ערעקטריע. זאר ז״ן נאכט. און א־ך װעק זיך אװעקזיעצן א״ף מײן גרויםן שטוק ב״ טײן שר״בטיש און נאכנײן נאך מ״נע געדאנקען און טדאכטן און טדאכסן פון- םון ם״ן גריק — אדער מײן אומנריק?׳ דאס איז אזוי פקוצקיננ איבער טיד נעקומען, און איך װ״ב נייטס, װי איך זאק עם נעסע;. אײערנעכסן האס עם נעױברס אין סיר, אבער הײנט איז מיד טײן האדץ אזוי שװער, אזוי שװער... א־ך װ״ם, דאם ראזט אויף םיר אן דער אײביקער רעגן, דעד װ״נענדיקער און יאמערנדיק-נרויש שװארץ-נרױער דרויסן. אבער דאך בין איך אזוי אומרויק. פון אינעװײניק ארוים, טיף פון הארצן און דער ניעםה קומט עפ איבער מיר. און מיד דאכס, אז איך דארף אומרויקן זײן, און איך באנר״ף ני׳שט, װי אזוי האב איך אײערנעכטן געקאנס אזו■ םרײרעך זײן — און מיך פאדדדיםט, װאם איך קאן ני׳עט סעד אזוי פרײרעך זײ1. גאגץ פקוצקיננ. גאנץ פקוצרינג... זאר עס זײן ברויז םיט צען טעג צוריק? ברויז מיט צען טענ צוריק. ז י האס מיר נעבראכס א סאנוםקריפס, איך זאר עם איבער- ר״ענען און זאנן איר מײן מײנוננ. ױנג — אפ׳ער צװאנציק, און אפשר נאר אכצן. און שיין. — שײן? — יא, אפירו זײער שײן. װי א־ך האב איד נאר אויפנעסאכמ די טיר און דערזען זי, איז מיר עפעם נאנץ םאדנע נעװארן בײם הארצן. די אויגןן די טיםע שװארצע אויגן אונטער די נרויפע שװארצע ברעמעןן ז״ האבן מיך נרײך דורכגעהרוננען. איך האכ סיך פון ז״ ני׳טט געקאנט אפרײסן. און נאר אזוי זיך, אין האקב-באװוםסז״;, דיאב איך נעהאט אן אנוננ, אז די אוינן זיצן אין א לעננקעכן, שװאדץ- חנעװדיקן, זײער ױננן נעזיסס, און אז איבער א נירעריקן, צירקעכן שטערן ׳טטיפן עסרעכע שװאדצע רעקקעך, און אז די נאנצע נעשסארטי איז זײער שקאנק און בויניק, כםעט ״ננריש און איר שטיטע! װי א־דע אויגן טיף און פון א טונקערן קקאננ, און אזױ װאדעם. שױן װען זי האט נעפדענט, צי װוינט דא נישט הער זא-אינ-זא און צ• בין איך עם נישט אקײן? — מײנע אויגן און מײנע אויערן זענען נעװארן אזוי פור םון איר, אז איך האב כםעט פאר- געםן, אז איך דאדף זי נישט הארטן אין דעד טיר, אז איך דארף זי בעסן אדײנצוקומען. זי האט עם ארײן נעסא;. איז ארײן אין מײן צימער, ביז װ״ט אינמיטן, און איך האב ראננזאס צונעםאכט די טיר, נישט אפװענדנ- דיק פון איר די אויגן, און נעבקיבן שטײן װי היפנאטיזיירט, און נישט געװוםט, צו רארף איך עפעם םרענן צ• װאדטן, ביז זי װעט מיר זאנן, װעד זי איז און װאם זי װיר פון מיר. זי האט אויפנעראכט. טיף און װארעם און קראנגםור. םארװאפ בעט איך זי נישט זיצן? אך, יא, אנמשורדיקט. און איך, דעד םאטער םון א טאכטער בארד אין אירע יארן, בין דאכט זיך רויט נעװארן פון פאו־רעננהײט. איך האב זיך א װארף נעטאן אונטעדציוטראנן איר א שטור, אבער זי האט זיך שוין אקײן אױםגעקריבן אײנעם און אװעקנעזעצט. זי רעדט אויך װײטער, װעדרוג איך האב זיך אוועקגעזעצט אויף