Literarishe bleter · 1930-09-26 · 39 (26.9.1930) · p. Seite 745

זײם 745?יעעדיאדיישע ב27סער נזס. (334) 39 * ם? ך ר $; ן י ם ש א פויל־ישע משפחו־־ו פון דור־דורות דיכטער, מאל־ער את ארטיסטז ($ ב^זזך אי/ סעד-קא) םינאל 6אװל'ד,>)װשזי ער מיט ערפורכט געזאנט: ״אזוי װי אונזער הער דזיעדזייז״ און האט ׳נזוין אאץ פארשטאנען. * * * אט אזוי דארה אויסזען א רעזידענץ פון פאעטן. א היפיטע צײט פארט םען דורך אוראאטע אאעען, דורך רןאײנע בריהן א־כע־ קאײנע נארטן־װאסערן ביז עס װײזן זיך רי םויערן פון א נישט צו־ נרויסן פאאאץ. דער פאאאץ א־ז נ״ :עבויט, אבער זײן סטיא איז אויסגעהאאטן, אפיאו דאם או־ג פון אײנעם, װאם קען זיך ני׳עט או־ןי ארכיטעשטור, םעדקט כאאד די פויאייטקײט םון םט־א. די װענט פון די ציםער;, דורך װעאבע םען ג״ט דורך כיז צום אויפנעםזאא, זענען אאע װײם און באדעהט םיט ביאדעד, עם טאבט א םודעאאן א״נדרוק. דער א״ננטיםער פירט ם־ך ארײן א־ן א ריזיקן קײאעכד־קן זאא םימ דער כאראקטעי־םט־יטער אק־םט־ק פון אזעאכע זאאן, דא קענםטו רערן שט־א, נאנץ יעט־א, אז םען זאא דיך קו־ם הערן, װען דו ׳טטײםט כײ דער װאנט, און עם קען זיך דיר דאכטן, אז דו האםט פאוצים באקוםען א ש־ינעם כאריטאן, װען רו ־צטײכט און רעדםט א־ן םיטן םון זאא. דא איז או־םגענוצט נעװאדן אודאאטער םטיא און םארערנע טעכנ־ק, די װענט םאכן דעם אײנדרוק, אז ז״ וענען צװײ םעטער דיק, איער זײ וענען אינעװײניק הויא און פוא םיט קעםעראעך, און קעםעראעך פוא טיט ביכער און ביארער א־ך א־נפארםיר דעם ז״עד פרײנטאעכן הער ם־כאא פאװאי־ קאװםקי װענן ז־ך, װענן די צ־יטוננען און צײט״״יריפט;, א־ן װעאכע א־ך ארבעט ם־ט און א־ן װעאכע א־ך װעא אפשר שרײבן װענן דעם, װאם א־ך װעא זען און הערן א־ן םעדיקע. װענן פאאיטיק װעאן םיר כ״דע ני׳טט־ רעדן, םיר האבן ז־ך א־ן דעם פרט גאדני׳טט צו זאנן. א־בער־קנם א־ז אאץ אין אט רעם הויץ אויטער און או־טעדער אד- טיזם, און נאר דאס האט םיך דא א־נטערעם־רט. נענויער װעגן םעדיקע כין א־ך ׳טו־ן אינםארםירט פון פ־א צײטוננם-ארט־קאען, און רא א־ז עם ם־ר נענאננען אין אוםםיטא- כארע א״נדריקן. הער פאװאיקאװםקי אנטװיקאט פאר םיר די טעאריזג װאם האט אים באװוינן צו שאפן רעם פאראאנ ״ב־בא־אטעקא םעריצקא״; רער םאראאנ, װאס איז געגרינדעט נעװארן טיט דרײ ־אי־ צור־ק, האט ארו־םנענעבן כ־ז א־צט אבט װערק. אאע ר־ װערק יטטאםען דורכאוים פון פיטנאידער פון דער אײנענעד םשפחה. די טעאר־ע פון דער פאסיאיענצוגעהעריקײט, פון דעם אפהיטן די פאם־א־ען- טראד־צ־עם, פון רעם אורקװאא, פון װעאכן םען יעטאםט, דנם םען װאקםט און מען פאר׳טפרײט ז־ך א־ן פאחטײרענע ריכט־ננען, אט רי טעאריע װאקאט אפיאו אויף בײדע םיס, אויט םײן כאשײדענעם אײנזען. און פ־עוט דערפאר, װײא די װערק, װאם װערן רא א־ו־ם- געגעבן, זענען פון נרו־םער ארטיםט־׳״ער קװאא־טעט. עם װערן רא ארויםגענעבן װערק פון מיכאא פאװאיקאװםקי, זײן פרוי אעאא, א־ר ׳טװעםטער בעאטא אבערטינםקא, דער ׳טװיגער, דעי באריםטער פו־אייטער דיכטער־ן םאריאא װאאםקא, דעם כױדער '. נ. ה פאװ־ איקאװפקי און דער באכעם װאנדא םאנע און איר בא־־םטן נעא־בטן, דעם ױננפאריםט־ארבענעם גרויםן פויאישן ײאאער אױטור נראטנער ־א צװישן די װערק פארנעםען אידער נישט קײן קאײנעם פאאץ. אז םען האט אן אײנענעם פאראאנ, זאנט םען זיך נעװײנטאעך נייטט דעם באריםטן פםוק ״אידער גײען גישט״, און םען נ־ט א־דער ־א ארו־ם, און דערצו םיט װאם פאר א פ־עטעט־. די װערק װערן ארו־פ- געגעבן א־ן קאײנע אויפאאגעם, אבער רי ביבא־אטעק נעפינט פאר- אינטערעםירוננ אין פויאן, און עם װערן שוין נעםאכט צװײטע איר קענט דאך אאע די נוטע באצױננען, װאס עם הערשן צװישן די פויאישע און ײדי׳נזע ׳טרײבער. א״דער אײנער םון די ערשטע דארף זיך באנענענען פיט א ײדישן שרײבער, קוקט ער ז־ך צװעאף םאא ארום, צי עם האט אים ק״נער נישט נעזען. הנם אין רער נשםה ציט עם אים א:ײט צו באקענען זיך און דערנענטערן זיך צו א ברודער, א דיכטער. צי א־ז עם א נעפיא פון אםתער ברידער- אעכקײט, װאס הערשט טאקע אויף דעם אינטערנאציאנאאן אאיםפ— אזויצוזאנן — צי איז עם באויז פאכגעפיא, עם איז אבער פארט אזוי: דיכטער האבן זיך שטענדיק עפעס צו זאנן. אאםיר אננעםען ראם צװײטע, אז דאם איז פאכגעפיא. םען װיא זיך מיטטײאן און םען װיא יענעםם סודות אויםפארשן. איך בין נעװען די טעג אין דערנאענט פון דעם נאאיצישן גרויםן דארף םעדיקע, װאם נישט װײט פון פש־עםישא. װ־יםן װײם איך םון אאננ, אז דארט א־ן םעריקע א־ז א צענטר פון פויא־שער איטעראטור, קונםט און פויאישער ג״פטיקײט. א־ך האב אויך נע- װוסט, אז דארט נעפינט זיך ד־ רעראקציע פון דעם פויאישן פאראאנ ״כיבאיאטעקא םעדיצקא״, װאס א־ר רעדאקטאר איז דער פויאישער שריפטשטעאער םיכאא פאװאיקאװםקי. איך האב אכער אויך נע- װוסט, אז די דאזיקע םשפחה פון ״דזיערזיצן״ פון םעדיקע איז אין אירע פאאיטישע אנשויאינגען קאנםערװאטװו. האט דאם דאויקע דװקא נעהאט עפעם א פיקאנטן טעם און איך האב באשאאםן צו באםיען זיך אויפגענוםען צו װערן דורך דעם דזיערזיץ פון םעדיקע, דאם הןיז אין םעדיקא דעם רעדאיטאר םון דער ״ביבאיאטעקא םעדיצקא״, דעם פויאישן ריכטער אין שריפטשטעאער םיכאא (דא אויף רעם ארט פעאט דאם װארט נראי*, אדער װ״ניקםטגס באראן, אכער דער, װענן ײעמען א־ך רעד דא, איז עס צופעאיק נישטן פאװאיקאװסקי. דעם כאזוך באשטעאט דער אײנציקער דאקטאר פון גאנץ םע- ריקע, פרוי דאקטאר װיאהעאםינא אסטערזעצער — האט איר זיך נעקענט םארשטעאן, אז אין םעדיקע אזש װעט זיך נעםינען א פרײנרין פון ײדישער איטעראיטור און דערצו אזא, װאם קען נישט קײן א״ן װארט ״דיש? ם. פאװאיקאײסקי איז נרײט אויפצו- נעמען, ער װאאט אםיאו געדארפט הײנט זײן בײם נאטארױם אין שטאט, אבער ער װעט רעזינגירן, ער שיקט אפיאו א פאר פערד צו דער באן. אנב, האט םען מיר איבערנענעבן, אז דער פורםאן םון די פערד האט זיך נײגעריק נעפרענט אויף דעם גאםט, האט מען אים נעזאגט, אז דאם איז אזא מענטש, װאם שר״בט אירער. האט