Literarishe bleter · 1930-09-26 · 39 (26.9.1930) · p. Seite 743

4 1ײס 743?יםסר^רישב בלסבער נ•ם. 39 (334) װי אזוי עם ארבעט פראפ.שמעון דובנאװ (ז} שסןעס סים ס$פיא-17בנא1{״;1ר?יך) װערכע װערט אוײעטוש נערופן די צ״טוננ פין ׳טאפעדן א*ן ־א־אז־ט- קאזיטעט. אזוי טער־װ״ניק ג״ט דורך דער גװ־יעעהדיקער ארבעטה־ טאנ פון טיין פאטער — צי אויך איצטער ארבעט אייער פאטער טיט דער דאזיקער אינטענסיװקײט? — א, פאיקערט, ט״ן פאטער ארבעט א־צט זייער אעבהאפט און ער באטראבט די אעצטע יארן פאר זיין אינטענסױוסטער און גא״בצייטיק פראדוקטױוסטער ׳טאפוננם־תקופה. ראס דערקאערט זיך רעי־טיט, װאס ער האט אעצטנס ז״ער נוטע ארבעטס־באריננוננען. בעראין גיט איס רי טעגאעבקייט צו נעניםן פון די רייכע קװאאן אין די דארטיקע ביבאיאטעקן און דע־־ביי װוינס ער אין דער בעראינער פאייטטאט גרונעװאאד, װאס טאיט דעס א״נדרוק פדן א דארף. בכאא האט ט״ן פאטער יטטארק איב נאטור ער קען נייטט פארטדאנן רעס גרויסיטטאטייטן געפיארער און ער װ״זט ארוים א נענאטװוע באצױננ צו דעס טארערנעם, ׳טר״איקן אעב;. — א־נטעדעסירט ז־ך א״ער פאטעד טיט רער ׳טיינער אי־ טעראטור? — ער האט אטט״נסטן איב פאעזיע, אבער נאר פון רער אא־ טע־ יטוא. ער פארטראנט נ״טט די טאדעדניסטן. זיין באאיבטסטער ר־בטער איז וױקטאר הונא, אין װעאכן ער זעט דעס יטרײבער פון גערעכטיקיי.ט, יטטאיק א־ב האט ער או־ך די רוסי׳טע פאעטן: אער- טאנטאװ, פו׳טקין, ניעק־אסאװ. טיט נרויםער אנטציקוננ דדיקט זיך ט״ן פאטער אוים װעגן ה נ. ב־אאיק, פון די יידי׳טע פראזאיקער האט ער אטאיבסטן טענדעאע;, ׳טאוס־עאיכטען, פדצן און ׳טאום איט, װעטענס װערק ער קאן כטעט איע. טיין פאטער האט אויך זייער איב צו אייענען נאבאטאא די יטריפטיטטעאער װעאכע האבן אין די ױגנט־יארן או־ף א־ס נעטאבט א רו׳טם — ער װייזט בכאא ארויס א נרויסן סענטיטענמ צו ז־ין פארנאננענהייט. רער ׳טרייבער, טיט װעטענס װערק מיין פאטער יט״דט זיך קיינטאא ני׳טט איז — טאאםטאי. םיאיז איס נאענט און טייער טאאסטאיס פיטטות. צוא־ב דעס טעס טאקע האט ער ני׳טמ איב די טארערנע איטעראטור, װ״א סיפעאט איר פיטטות, און װ״א זי פאר־ העראעבט ראס פ־אדערנריקע אעבן פון רער נרויסע־ יטטאט, פון װעאכן רע־ פא״ער אנטאויפט. דע־פאר טיט אנדע־ע קונסט־נעביטן א־נטערעסירט ער ז־ך װ״ניקער ער קוטט זעאטן װען אין טעאטער ט״ן פאטער באהויפ־ טעט, אז רי יירייטע געיטיבטע איז פא־ א־ס דאס דראטאטייטסטע און אפיטד נאר טראנ־־טסטע ב־אר, א־ן רעריבער נויט־קט ער זיך נייטט אין קיין טעאטראא־דראטאטייטע עטאציעם. רערםאר האט טיין פאטער ז״ער איב טוזיק און הויפטזעכאעך יידייטע פאאקס־טוזיק. א ניי יידי׳ט פאאקם־אידא איז פאר א־ס טט׳ט א פרייד סאפיא דובנאװ־עראיך יטטעאט זיך אפ אויף דובנאװס ׳טטע־ אונג צו א ר״ אקטועאע פראנן א־ן יידייטן אעבן. זי בארירט אויך ־־ ׳טפ־אבן־פיאגע: — בכאא איז ט״ן פאטער נ״טט קיין אנהעננער פון איידנ־ ׳טאםטאעכע קאטפן אויפן ניעזעאיטאפטאעכן פארוס. אוט זיין טיינוננ, װע־ט פיא טע־ ענערנ־ע אװעקנענעבן רעס קאטף נופא, װי דער א־רעאאאג־ע, — רעס צ־א. ט״ן פאטער באדעכט־קט־. ביידע ״טפראכ;, אבער ער איז אן אנהעננער פון דעס ״ר״ט־װעאטאעכ; ׳טוא-װעזן אין רער פאאקס־יטפראך, אין יידייט. ער האאט, אז די ׳טואן טוזן אונטע־ר־כטעט װערן אין רער טאסן־יטפראך — װעאבעס פון ז״נע װערק באט־אבט א״עד פאטעד פאר יעס בעסט;? — די געיטיבטע פון חסידיזס. ט״ן פאטער איז איצט טיט א״ב און אעבן פארטון אין רעי א־בעט א־יס דעס .װעדק. ער האאט, אז אויב זיינע פריערדיקע װערק פון אאנעטיינער ייר״טער געיטיכטע האבן זיך געיטטיצט אויף ׳טוין־פאראנענע קװעאן און זענען אין א נעװיסן זין קאטפיאאציע־ארבעטן, איז די געיטיבטע פון חס־ד־זס אנטרי א ניי װערק, צו װעאכן ער אאײן האט או־םנעזוכט די קװעאן. די דאז־קע סאציאא־רעאיניעזע באװענונג ביי יירן א־ז, אויט מיין פאטעדם טיינונג, כטעט נאכנייטט באארבעט געװאר;, און ער סאפיא דובנאװ־עראיך, רי טאבטעי פון ׳טטעון דובנאװ, איז באקאנט רעם ייד־׳טן אייענער פון אירע ארטיקאען איבער טעאטעי און איטעראטור, װעאכע װערן נעדרוקט אין דער ״פאאקסצייטנננ״ און אנדערע אויסנאבן. זי האט פארעםנטאעכט אירער און ארטיקאען אין דער רוס״טער ׳טפראך סאפיא דובנאװ־עראיך האט די אעצטע יארן פארבראכט אעננערע צייטן מיט איר פאטעד און ביינעװען ב״ זיינע נעש־כטאעכע איבעטן. איצט, צוס סז־טן צעבוירנטאג פון ׳ט דובנאװ און צו זײן ס״-יא־יקער איטעראד״ט־ײיסנ׳טאפטאעכער טע־ טיק״ט. איז נעװיס אינטערעסאנט צו ײיםן פון נאענטע פאטיאיע־ טענטשן, װי ׳טטעון דובנאװ אעבט אין זיין ה״ם און װי אזוי ער ארבעט. ' ■םרוי סאפיא רובנאװ-עראיך באזוך איך אין אטװאצק, א־ן דער ׳טטיאע װיאע, װו זי װוינט א־צט. אדאנק איר הא־ציקן און פיט־טן טאן פארבינדט זיך אונזער נע׳טפ־עך ״טנעא. פרוי דובנאװ־עראיך איז גערן טסכ־ס איבערצונעבן פאר די אעזער פון די ״איט. באעטער״ פרטיס פון אי־ םאטערס אעבן און דעס אופן פון זיין ארבעט. — פאר ט״ן פאטער איז קודס־כא זייער באראקטעריסטי׳ט ד־ געװאאטיקע רעגאטעםיק״ט פון זיין ארבעט. פינקטאעך אבט אינ־ רערפרי זיצט ער ׳טוין ב״ס ׳טר״ב-ט״ט, די פריטארגן-׳ט־עהן זענען .׳.י ׳׳0ג^. ׳**־ ״י ע. דובנאװ און ז״ן פרוי (אויגוםט 1930) זיין באאיבטסטע ארבעט-צ־יט. אזוי זיצט ער ביז צװעאף אן יטוס איבערריים און ׳טר״בט. נאך צײעא־ז טאכט עד זיך זיין ׳טטענדיקן יטאפציר, ני׳טט נעקוקט װאס פאר א װעטער סיאיז אין ררויסן. אויב דאס װעטער איז נוט, נעטט ער זיך טיט טאטעריאאן און ער אייענט ז״ אינס סאםנע־פארק אין גדונעװאאך ארוס צװיי ה״בטו זיך אן זיין טיסאנ-אפרו, װעאכעד דויערט ביז ארוס פי־ יטפעטער האט ער זיין אויפנאס־׳טעה. טאנ־א״ן טאג־אוינ קוטען אין דער נאבטיטאג־ ׳טעה צו א־ס די פאר׳טיירנסטע טענט׳טן פון די פאר׳טיידנסטע אענ- דעך די ראזיקע ׳טעה איז פאר טיין פאטע־ דער צוזאטענטרעף טיט רער אעבעד־קער װירקאעכקייט. אויב א נאנצן טאג איז ער פאר־ נוטען טיט דער פארנאנננהייט, טיטן נריבאען זיך אין די אעבנס פון פאמאננענע דורות, איז דער צוזאטענט־ע־ טיט די טענט־טן א באנענעני׳ט טיטן היינט. אין אװנט בא׳טטייט זיין ארבעט הו־פטזעכאעך א־ן םעגרענירן די פאר׳ט״דענע טאטעריאאן, װעאכע ער באראדף צו זיין סריטאדגן־ ארבעט. ביינאכט א״ענט ער צ״טוננען. בכאא קאאנט זיך ט״ן פאטעד דערויף, װאם רי צ״טוננען נעטען א־ס צו זייער א סך צייט און דע־יבער האט ער אעצטנס אויפגעהערט צו אייענען די נרויסע ציי־ טונגען און ער אייענט בעיקר די קאיינע, בעראינעד ״טארנענפאסט״,