Literarishe bleter · 1930-09-12 · 37 (12.9.1930) · p. Seite 700

1'73ר8ר-70 190073 011 . 37 (332) זײס 760 ¥ אנם אויף די *כגענוםענע בללים. *וליב דעם ה*י איך זיך באגוס אויך טיט דעם ביבלישן ריטם, װאם איך חאב איבערגענוםען םון חענחני׳םן. פון דער װעלם־ליםעראטור, אחוץ *וילן, *ו װעלכע איך וואלם נאך *וגעדעכנט גאנץ מיגקעװיטשן, עםלעכע דראמעם פון םלאװאעק• (דער עיקר ״מאזעפא״) און פון דער פראזע, ד• נאװעלן פון קאנאפניצקא, וענען ם״נע באליבםםםע שר״ער גאגאל, טאלםטאי, הארדי, געטע, חויפםמאן, טאםאם מאן, װערפעל און לםוף םװען. פון די ״דישע שר״בער שעץ איך זייער חויך דעם שוין פיל־דער־ מאנטן פרץ, אפאטאשון, א פראזאינןער פון גרויםן פארגעם, דעם גרויםן ״דישן פאעט לייװיק, דעם געניאלן העברעישן דיכטער ביאלי?, װאם האט אויפגעלעבט די ביבל־שפראך און שאפט אין איר ט״סטער־װערע און דעם גרויםן ראמאניםט בערגעלםאן, וואס שםאמם פון אוקראינע. אויב איד פרענט טיך א ם״נוננ, װאם איז נוגע דער װ״טעד־ דינןער אנטװיקלונג פון דער ״דישער געזעלשאפם, וואלם איך געענטפערם, אז די אנטווינןלונג איז נאר מעגלעך אין די לענדעד, אין וועלכע זיי וווינען זינם דורות. אם די לענדער חאבן ז״ ז״ער פיל *ו פארדאנקען. טאלעםםינע —■ דאס איז א פאטא םאדגאנא, ײאם איז פול םים ווערסן פארן ג״סם און םענםימענם — אבער םער נישט אויםער דעם. באד גאשט״ן, אויגוםט 1980. איר פרעגם ײעגן דעם איינפלום פון דער פיילישער ליטעראטוד אויף םיין שאפן? אחוץ דעם שוין דערמאנםן פרוסן, וועלכן איך האב שטענדיק גע־ שםעלט העכער פון שענקעװיםשן, האם אויפן ״שםעטל״ געהאם אן א״נפלום ״פאן םאדעוש״. שפעםעת װיםפיאנםקים ״חתונה״, וואם האם אויף מיר געםאבם א גרויסן רושם בשעת איך האב געשריבן ם״נע ערשםע םימבא־ לישע פיעסעס; זשעראמםקי םים ז״נע ״חיימלאזע מענםשן״, און ״א שטראד״ און ר״מאנםס ״פויערן״. פארװאם איך שרייב נישט העברעיש? — דאם איז א הערלעכע און רייכע שפראך. אבער אורוויים און םוים. איך האב געםוזט שאפן מיר םיין אייגענע שפיאך — ווילנדיק זיך אינגאנגן אדויסזאגן. םיינע פאראויסגייער זענען געווען די גוו״ גרויסע דיכםער פרץ און שלום־עדיכם. אבער דער סםיל פון סי־פרן איז געווען אן אינטעלעקםועלער, מים װעלבן םיאיז א־מםעגלעך ארומזנונעםען דאם גאנדע לעבן און שלום־ עליכם װייםער האם זיך באנוזוט מעד םים א פאלקם־םטיל, פול םים לא־ קאלע װערםעת װאם איז גוגעפאםט *ו פאלקם־םעמעם. איך האב זיך ,דעריבעת נישם געקאנם בינדן מיט די שוין־בא־ שםימפע פא-םען פון דער שפראך, וועלכע איז שוין אזוי אויך געװען א פליםיקע און געםוזט אויםברײטערן די האריזאנםן, נישם ל״גנדיק קיין פת דער לונסט־אויםשטעלרנג איו װארשע (3 נראםטאן — א ״ד אין א םלית ה. דאגיעלס — פויערישע חייזלעך אין ברעםאניען!3 גראםסאן א גאס אין װענעדיג עליאס ם. נראםסאן היחם דאניעלאװיטש (דאניעלם) ה. דאניעלם *וגאנג *ו פארט־לואי 31 נראםמאן — היגםערן שטאם אין קאברין