Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 6 (1930)
- Issue
- 32 (8.8.1930)
- Date
- 1930-08-08
- Page
- Seite 605 (sequence 13)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 59% known words query
- IRI
…/4795427-8801021-8802090--05793-4800946- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
׳״: ר60 4׳?יס^ל^די^■} ב177ם׳*ר 011. 32 (327) 7 3 ם. ה י ז קינען גאר פײן או־סגעשרינקען און ךערבי־ באקוכיען א נמיאות חסדא — סיאיז אונובוענאעך, א װיצדער קאאנג. און צוריקנע־ערס, — פאסקין, דער נעװדאסטעניקער, האט געקענט אויך באװײזן עפעם ענאעכס. אין א ב־אביענס פון ראנג- װי־איקײס, אין א רנע פין פאדצװ־יפאוננ. איז אאץ בוענאעך. װער װ״ס יסװער צו זאנ;. יבפעט ב״נאבט חאט סוען :אך זײער װ״ניק װענן דעפ נ•*־ װוסט. ד• פייטאדננדיקע צ״טוננען האבן;אך ק״ן נ״עס;י־סט גע- בראבט. טען האט אבער דערפיאט, אז עפעס איז נע׳סען, באטת טרא- ני׳סס, ׳סוידערהאפטס. סיאיז אייך;״עט אויסנע׳סאאס;, אז אט באװ״זט זיך באאר פאסקין טיטן צינארעטא און שיף-ז־צנדיקן רערבי־ הוט. א״ א; עק צו ־ער ׳ערעקאעבע־ ט־אגעריע . — פאסקין איז אבער יט־־; טער או־פן טאנפא־נאס נ־יעט גע- קוטע;. ז״גע נאענטסטע פרי־נט האב; גייבט;עדא־פ״ ד״־צ״א. װאס ז״ האבן געזע; אי; פאסקינס אטעאיע א״ץ בואװאר קאי׳טי. *ע־ער א״יער אויפ; טאכפארגאס האט יטו־; נעװוסט, אז פאסקין האט ז־ך אויפנעהאננע;... ױאױס פאסקין איז נעבוירן אין בואגאר־ע דעם 31־טן טערץ ״אאו. זיין פאטער א ספרד״עע־ ייד, ר־ ט־טער א סערבין, נעבוירן אין איטאאיע;. ער האט ז־ך אנגעהו־ב; צו אערנען א־ן דער ײ־נער קונםט- אקאדעט־ע ״־םעעער אװעק ק״ן ד־־טיעאאנד, װו ער אנטװיקאט א טעטיק״ט אאס איאוסטראטאר א־; פאריב״דענע צ״טשריפטן א־; רעס גוט־באקאנטן הוטא־יסט״ס-סאטירישן ״םיטפאיצי- ס־ט־ם״ האט זיך פאסק־; או־סנעצייבנט טיט זיינע כאראקטעריס- ט״צע זיטן-ביאראעך פון א ספעצ־פ״סן ע־אט״סן זשאנר ראם זענעז געװע;, אזוי צו זאנ;, א״טטאטױון צו זיינע ־בפעטערע טאאערי׳סע א״פפאםוננען. סיפאר׳טטייט זיך, אז רייטשאאנד האט נ־יסט נעקענט צ־- פי־רניסטעאן אזא אוטרויקז ױנננטאן װי פאסקין. ער באזעצט ז־ך א־ן פאריז. רא זאפט ער אין זיך איין דעם אטתן שטאץ, דא אטעטט עי טיט די געהעריקע אופט — די אופט פון א טואוז-אאטרעק און ענאעכע סובטעאע קינסטאער פון יענער צ״ט, ײען טאנטארטר איז נאך נעװע; א־; טאנטארטר, און די דארטיקע קינםסאער — די קרויז פון דער אאװעאטאעכער באהעם. אבע־ נ״סט אבטנד־ק דערויױ, קען ז־ך פאסק־; ב׳סום אופן סטאביא נ״סט באזעצ; אוי״ איין ארט פאר־ז א־ז טאקע פאריז או; טאנטארט־ — די קױיז פינס קינםטאעיי־שן אונ־װערס. די בריימע װזד׳ט איז אבע־ פ־א טיט א־טנעה״ער רייצנדיקע נפיסות, נעיסעענ״סן און באגענענייסז. אפנעזעסז א פאר יאר א־ן רעם ר״צנדיקן פאריז און װירער נעאאזט זיך זובן רעם טארננדיקן טאנ אין זיך אאיין פאר־ אירן אין די נרויס׳סטעט״סע דזיסוננאס. פאסקינם נסיעות זענען נעװעז, טער אד־ער ײייניקער, נראד- איניקע — פיז פארט צ־ פארט, וװ די ׳סטיקיקע אופט איז אננע- נאיט טיט ברוטאייםטע נאיםטונגען. װו ס״סטו־סז זיך אז טיט די עאנבויננס הי אוטרחטניהד־קסטע נעפיאן. װ־ עטיק, ־ויסר אין ז־נר האבז זייעיע א״ננאהט־הע, ׳סטארק-אויםנע׳ספראכענע פניטער איז א פארט פון א טארכעא, א האטבומ האט פאסקין ג־י• נעקענט ד־ װענז צו ד־ אטתע ערטער או; טענטיסן. די נעזעא׳סאפט פיז פראסטיטוטקעס און אייפאנסן האט אים זייער נערייצט, ד־ זינדיקייט — צוגעצוינז. די איפט — פא־יסיב־רט רא א־ז פאסקין נעװען אין זיינער סביבה אין זייז קינסטאער״סז טיאיע א־ז אז ט׳עז קוטט אן איז א זינדיקז פא־ט. נעפ־נט טען יסויז א־־ר פאױס״דענע ווענז צו אאעראיי פא־יאמענע ערטער פונם נרו־סיסטעט״סז *עבז, פאסקין האט ד־ אייע ־ועגז גוט נעקענט א־ז װי נעוזער־ק זיי אייםנענוצט ד־ זוא^יי״בע צ־־בנוננעז דערצ״אן אונז זיייער די״זאיעד ודענז ד׳עם ד־ צ״בנ־ננעז ױי סיפינורירמ יסטענדיה א״פז עײסטז פייאז ״ז *״, זי ר־ז דע־ נאס באי קאבארע, טאװע־נ־י א־ז בורדיעא -— דאס פאמא־וויערמע איז א נא״י־אטיק״ט באיסעפענ״ס. דאם ׳סוין ני׳סט טיידעאע אח נאר ני׳סט װייבעאע פאסקינס אויפפאסיננ פון אט דע־ גרו־סיסשעט״סע ג־־טאסיע י צ ח ק? י; ס נ ׳ש ט יי ן / ג ן ו י ן י ו ל י ו ס א פיינאעבע גע׳סיכטע װענן ױא־וס פאםק־ן, דעם בואנארייס; ••־ פון װידדין. א נע׳ס־כטע א פיינלעבע, נ״סט אייכטע צו דיערצ־יאן... אבער איצט, װען א־ך זיץ אין דעם אננערויכערטן רוי׳ס־קן :•אנפאמאסעד באר — איצט, װען פונם באויאעכ; דויך ׳סטופן זיך א־־־ס פאמס״דנארמיקע װיזיעם, נראד א־צט האב א־ך דערפ־אט ־•;אנצע טראנעדיע פון דעם ק־נםטאעד אזן דעאבסטטערדער דא, אין דעס זעאבן באר איז דאך פאסק־ן נעזעםן ט־ט ז״נע צאארייבע פריינט, צונויפנעזאטאטע פון אאע עקן זזעאט. זיין נייסט יסװעבט נאך איצט דא, זיינע פר״נט פארזאטאע; ״ך נאך אאץ אין דעם זעאב; ארט, טרינקען די זעיבע פראנצויז־׳סע אפעריטױו, און אםער־קאנער קאקט״אן. צ־־טנװייז דאכט זיך, אז אט קוטט אריין פאםקין טיטן צינארעטא אין די איפן, טיטן הארט; ־עבי-הוט, וװיאייננער״ס פארבוינן אויה אן אויע.־; טיט א פריינט- יעבן יסמייכא פארנעטט ער ז־־ן ארט צײישן דער האאב-ניכטערער הפרה אאץ ײי געװ״נאעך — דער עואם קוטט אין גייט, איארעטט אין װיצאט זיך. סירר״עז זיך אמם די זעאבע ׳סט־ארק־נע׳סט־נקטע נע׳סטאאטן, װאס נעדענקען זייער נוט דעם נאסטפריינטאעכ; ניטנ־ ב־־רער פאםקין. א־צט, זיצנדיק אין דעם קאסטאפאאיטי׳סן פאריזעד באד, דער־ :יאנט זיך מיר א הייס-אנגענאיטער זוטערדיקער אװנט אויה דע־ ג־ע־אסע םון קאפע ״אעדאם״ ט־ט א דרייפיק טענ צוריק — דער ע־אם א־ז, װי נעװײנאעך, נעזעםן יסטיא און געאאםן. די טאג-טענאעכע א■; נאבט־נעכטאעכע ׳סטאם-נעסט האבן נאייכגיאטיק באטראכט ר־ דהנות, ״סוין נארני׳סט נא״בנ־אטיקע טוריסט;, נעקאיירעט אי; בעסט; עננאי־טן װאא און טייערםטן אטעריקאנער זייה טאנפארנאם האט נעאטעטט טיט אננענאיט; אספאאט, יסט־נקנ- ־-,; גאזאאין, צונויפנעט״סטן טיט הי בעסטע געראע;, קארא;, יסא- :עא און אנהערע פארפום-נער־כ;. און נערערט האבן יסויז נ״סט אזוי פ־א הי טענט׳ס;, װי ־אס א״םנעטרינקענע װײן, װיסקי, דזיסו;, קאניאק, איקיער און אנדע־ע ז־בע ׳סארפקײטן. טאנפארנאם האט נענאיט טיט בונטע פ״ער־יסטאנדעז איבער ״ האפעם. בארן און קאבארע;. אין אזא אװנט, ײי אאע אװנטן פו; א גאנץ ־אר, האט ז־ך איבע־; טאנפארנאס צעיספרייט א קאאננ — ״פאסקיז האט זיך אויפנעהאננען״... ק״נעד האט ני׳סט נעװאאט נאויבז, טע; האט עס אננענוטעז פא' א נענונ-פאאכן און זייער נ״סט נעאוננענעם װיץ. טען האט יסעאט״ס נעװינקט מ־ט אז א־ינא. נ־טטוטיק א־ן ־י־ביק נעאאכט — — א פ־ינער װ־ץ, אײנער פון די אוטגעאוטפערטםטע װ־צן— פאסהין און העננען זיךן און פונדעסטװענן האט טען זיך יסטארק פאראינטערעםירט ־י א״פרענוננ האט אננעהויבן צו װאקסז; ני׳סט נאויבנדיק. האט ־״״ יסוין נ״סט נעקענט איינזיצן או־ה די עדטער בײ טייסאעך ־ האש זיך יסויז ני׳סט נעטרינקעז. פאמס״רענע רעפאעקםן האבן אנ- ־.עה״ב; צו באוטרויקז װאם-אטאא ברייטערע איז ברייטערע קר״זן— — אויה פאםקינעז קען טעז מאבז פאר״סיידענע באבואים — ־אט טען יסוין אננעהו־בז צו ברוטען — אבעד העננען זיך, ניי;. ״־ןיןיץ ****** 1 טעז האט נע׳סאקאט ט־ט די קעפ, נעציקט טיט אקםאע;, *״.־'עבטיקולירט כייט די הענט• — אאץ א־ז דעי װעאט, יסיסן זיך, מרענקען זיך, אראפ- '״פ״נמן פון א בריק אין דער סעין... אאץ אין דער װעאט — אבער "•יניז פיסוט העננעז זידי דאס איז נאמייסט ענאעך אי־י* פאסק־נעז אפיאו די אאצװיםנדיקע צ״טוננם-רעפארטעח האבן זיך אי; ־;•ב הייסז טאטענט ני׳סט נעקענט אריענםיח. אפ׳סר איז דאס א־ינס *״ ־־ נוט-באקאנטע באהזזטייסע ׳ספיצאעך, װאם די קינםטאעי־ האבז א״י איב אפצוטון. סיהאבן זיך נעפונעז טענטיסן, װאם האבן נעזעעי ריייבקינעז, אויב ני׳סט נראד היינט, איז נעכטן — דער בעםטער :יט1: היינט אדער נעכטן (סיאױ יסװער צו זאנן גענוי), מיט פאם-