Literarishe bleter · 1930-06-20 · 25 (20.6.1930) · p. Seite 465

/'■ ס 405 ו?'±0רסר' £10 11/01/711 (■>£■ 5* /320) ד ו ר סטרגטלס^ן / 3עד?י/ דער ל-$ר דורר װעל־־כו אײנער האט פארל־וירד) עד, װעטען גדויסע גינקע עייטונגען ־אבן םקזזטה-צײט נע- האיהן אין איין אױהדיננע; איינע י״ דער אנדערער, האט פלוציט װי טיט א פאדנע חוליעות אויפגעהעדט צו ׳צרייבן און װי אויף אייביק פאדלוירן דעם חעק צו ערייב;. און אין דער זעלבער צייפ האפ איב דא אין עפאפ, במעפ אן א ״זיי נעזוגט״, אװעקנעװארפן זיין װייב אױוא אבדאפאװנע און אװ אװעקגעפאדן צו א־ר פעפערבורנער פעפחה — צו אירע בדידער און שװאגערה, װאה האבן ראדפ — צום פארבאפן די פאבפ - געהאפ זייער א נאענפ ־עייכות. פון האפ זי עה געקאנפ דערפאר, װאה אונפער דער װירקוננ פון די געיטעעני׳צן אין פעפעדבורג און אין פאהקװע, האפ זי דא אין רעד הייה אנגעהויבן ני־נזפ נאר זיך גיכער באװעגן, נאר אויך גירעי צו קראפן פיפ א־ר תפיד-ברייענדיקן פיהק?: — אין פעפערבורג אװ די הויפפ-זאך אפנעפון. — עה פוז זיך אנהויבן עפעה רעבעדיקס. — רא דאדף פען זיך אנגרייפן פיפע קארא־פן צום נאציא- גארן זופפ. — עה ־פפעקט פיפ פאדצייפיקע ־צטייענדיקע ריחות. פון האפ זי עס אבער או־ך נעקאנפ פ׳עוט רערפאר, װאה פון איפ, יאנא נריגארעװיטש;, איז זי ױנגעד אויזי גאנצע צװעיױ יאר ןער — דריי און פערציק, זי — איין און דרייםיק), און קינדער האפ זי פ־פ איה נ־־הפ — און װאה קאן דען אין א צייפ םון װערפ-אויפפרייםרונג בינדן א פאר-פארק אויב נייצפ קיין קינדער און ני׳הפ קיין ריבעזי אװ פילא. יאנא נרינארעװיפש האפ אפילו ני׳עפ געהאפ קיין השק צו טרייםטן זיך פיפ רעה, װאה זל האט נערעדט באנאל און איז אװעק באנאר. סיי װי היי איז זיין עדיטטער אופגריק געװען פיר גרעהעד או; האפ איינגעשרוננע; דעה צװייטן. װי א פענטש א בארענקפער, א שמירער און — דער עיקר— אן ארנאניזירפעד, האפ ער נישפ נעװארט פאכן פון דעה קיין פוטר, סיי קיין אויסעררעכ;, קיין קיין אינעװייגיקםפן — נישפ ברויז אין זיי; פירציפערדיקער אינפעריגענטיש - שרייבערישעד װוינונג האפ יעדעה פינדסטע קרייניקייפ באדארפט ריגן אדער שטיין-ברייבן דארט, װו עה איז פר־ער נערעגן און גע־צפאנע;, נאר אויך א•; איה, יאנא גרינאדעװיטשן גוםא, האב; אויך אלע געדאנקען או; געפיר; נערארפפ ריגן ברייבן אויף זייערע פריער־ דיקע ערפער. רא האפ נעהאפ פ־ר צו זאגן זיין קינדהייט, — זי אװ פאדבדאכפ געװארן אי; אויהראנר, װו נאכן טויט פון זיי; פאפער, דעה פאריטישן עפיגדאנט, האפ אים זיין מוטער (איצט א זקנה, אן אקושערקע אין קאזא;) אויפגעצוינ; אין א שטרענגער דייפשישער דיםציפרי;. א פאקפ איז, אז אין יענעם פריפארג;, װען איװא איז םון א־ה אװעקגענאנגע;, האפ ער, דער ״ארייננעבריבענער״ כםעט אן שום אויפדעגונג זיך נעשאקלט אין דער װיג-שטיר. די ברעמען כ־ט די נרויםע טונקערע הארן־ברירן זענען נאר נעבריבן ביי אים אביםר אונפערגעהויב;: רי ריפן — צונויפגעריינט און אויםגעצוינן, װי ביי א פענפש;, װאס װיר זאג;: — — נו יא... געװיה... מע קא; ראך נישט גיי; אקעג; דער נאמוח... א קיצוח זיי; עיקר־באפרידיקוננ אי; יענע טענ — זיין ארט אוגטער־ נעב; זיך דעם נורל — א שטירער פיראזאפישער ארפ. די הויפט־ פרייםט אװ רער גרינטרעך-שכרדיקער פארשטייע;: — דער אוםגריק האפ געםוזט נעשעע;. דעריבער אװ איבער־ק יערער פראטעםפ — אםימ פאכן א באװעגוננ צו פראפעםפירן — איבעריק און בם־רא אויך קאפיש. אי; רעם זינען איז ער דענםטמאר נעװען קאנטעט מיט זיך אליין— קאנפעט, װאה ער שאקלט זיך נאנצע טעג אין דער װיג-שטור אויפ; װייכן טעפיך אין זיי; שװערבאביכערטן קאבינעט,- ער מאכט דער־ ב־י צוה װייניקםטן באװעגוננע; או; דעריבער איז ער צום װייניקםט; קאמיש. אין נעפר פדעס; װערעה דעה דעגנריקן האדבהט—גייפש־קע װערעה, קיינער באפערקט זיי נישפ. רי שטאפ הייספ קיעװ — גרוים, ברייט־צעשפרייט. נאר װי אװעקגעװאדפן װארנערן ז־ך אירע קרױםטערה אויף די שפיצן פו; די בערג. איבער איר װערקנד־ק; הימר פדיע; באמבעה. דורך הויכשטאקיקע פענםפער זעפ עה יאנא גרינארעװיפש, ־ו■ בגנבה, כאפש ער א־ז דעד ״אײנערארײן״ א•; זיי; פאד• שפינװעבפער פיר־צימעדדיקער װוינוננ. ער איז הויך און בדייפ■-- א פאכינ־ע. פארװאקםן אװ ער שוי; אויך נענונ: רעד קאפ, די ־ואנםעס און רי באר־ פון שטענדיקער קערט א־ן זײנע פאר- שפויבפע פוםפע צימער; זענען אים זײנע הענפ פארגריװערפ ־ויטירעך, װי געשװאר;, או; ארײ; אװ ער שוין אויך נעײאר; ־ײפיעך או; פעפלעך און שטויביק-געשװאר;. װי א; ארעספאנפ ט־אגפ ער אין זיך דעה טעמפ; װײטיק, װאה ־אפרעפ אי; זכדון פ־ט; אנרענק פו; אײנעם א פרימאדג;, א ױננ;, א רעצפ-זוניק; זי האט פון פדימארגן אן נעפארפרט א־; שרא־-צימער, ־ענהטפאר, װען ער האט פאמערעך, פדידנסצײטיק אויפ; טעפ־ך א־; ז״ן שװער-באביכערטן קאביגעט זיך געשאקרפ א■; דעד װיג- שפוי זי איז נעװע; פריש צונעפודערט, װען ז• אװ נאבדעה דורכ- נעגאננען פאדבײ ער קאן שווערן: -- עה אװ אזוי נעװען: וי האפ דענםטמאר טיף אי; ז־ך א; א ק,־ר געזוננע; א זמ,־ר. א־ה, רעם פעםפן מאנסביר — אין זײ; פעםפער פונקר- ב־ויגער געשוירענעד בארד האפ זיך געפירט נישפ װ־יניקעד עקשנות, װי אין ז״; פעםט;, ציכטיק-נעשוירענעה הארז-און-נאק;— א־ה אװ גענאננע;, װי אין רעב;, נישפ אויםצודעדן ק״; אײ; װאדט, ז־ך װיגן רויק אין דער שטול, זיך װוגדעד;: — פשונה... װי גמיך איך האב צוריק מיט ערף יאר התונה געהאפ מיט אײנער פון אירע דר״ עלטערע שװעםטער. נאר ריב;עהאט האב א־ך די נאנצע צײפ דװקא זי — די ױננעדע. גי־אד א־ן יענעה פרימארנן האפ זיך שפאדקער װי תמ־ר נעראזט פיק איר ױנגער פעה און איר ױננער ריה, כאפש צוריק- גערעדט: קײן אכצן-יאר־ק פ״דערע איז זי ש־וי; אויך נישפ געװע;. צװיש־; זײ — מאן און װײב — איז פארנעקופע; דער שמועם: — ג״סט אװעק, אױוא? — איך נײ אװעק, יאני. — אויף שטענדיק, אױואלי — אויף שטענדיק, יאני. — זײ געזונט, יאני. — בר״ב געזונט, אױוא. אזוי האפ יענעד פריפאדנן זיך נעיאטדעט ב״ יאנא גרינא- ־עװיפש אץ זכרו;. רער אמת איז אבער, אז זי האפ א־ה דענםפפאר נישפ נע- ז־אגפ ״זיי נעזונט״ און ער האפ א־ר נישפ נעענפפערט ״ברײב נעזונט״. דער אמת איז אזא: א קארנ יאר צוריק — נאכדעה, װי די באדעעװיקעם האב; אץ פעטערבורג פאדכאפט די מאכט, — האבן אויף אײנפאר נע- פ־אפ; צװײ אומגריקן פיט ־אנא נרינארעװיטש;, דעה אינזשעניער ־ואם אװ בארד נאכ; ענריקן נעװארן א פובריציםפ, זייער א; אנגעזעענער, זײער א היציקער אץ טרעפרעך־ש־ראננדיקער (צוריב זיץ גרויםן בײםנדיקן טעפפעראמענט האב; אים אלע נאך אץ דער צא־ישיער צײט נערעכנט פאר א מאםקירטן עקםפ-רינקן): *) פון בוך ״צוגװינטן״, װאפ דערש״נמ בקרוב אין פארדאג קיעיקין.