Literarishe bleter · 1930-05-09 · 19 (9.5.1930) · p. Seite 350

?׳סעדי&ד״שע 3?7ם7י ײם. 19 <4\3} 9 3*0 : ער איז פון אאדן צו אאדן;עגאנגעז איז מיט דעם אלטן ננו; פון דער היים נעבראכטן װי דעם ז״דנם אין שוא רופן — דורך ד• פענםטער די טאנ־בשורה ארײננעװארפן: — יידן אין פעאד ארייןן די נאכט האט נעבאייכט, און דע.־ טאג שטייט שױן הינטער דער טירןן דער װייץ האט נערייפט און די זאננ האט אין שװערע־ ברכה איר קאפ נענירערט. און באאר האט מען פון די הייזער געענטפערט מיט א נע־ רודעך טירן האבן זיך נעעפנט און פארמאכט. א אאנגער נענעץ און אן אפניםן פון נענא-װאםעך עם האט ײער איבערן גאם היאכיק װאם נעםרענט, און א•- בערן נאס האט מען א היאכיקן ענטפער נענעבן. עם האט װער איבערן פאויט געבעטן א װיאקע צו אייען או; א־בעדן פאויט די װיאקע געאינן באקומען. שליםלען האבן געקלוננען און א שטאא-פרענט האט, בייכ אפ׳טאיסן, היאכיק אפנעקאאפט. און דער נאנצער דארף פון עק ביז עק האט זיך אפגעדופן אויף דעם רוף פון טאנ. און נישט י!אננ האט נעדויערט און פון א הויף האט זיד א לאננער לייטער-ײאנן ארויסגעשאעננאט. צװיי װיצקעם האנ; מיט די ציינער ארויפנעקוקט. ד• ״ננע פאר םרדות האבן. נאך דער אויםנערוטער נאכט א•; א פואער פארציע נעריטטן, אין די כחות אן איבערפאום דערפיאט האבן די פארצוימטע מ״לער שטארק אננעצויגן װי זיי װא<טן דעם װאנן ני׳טט מיט דער ברוםט, נאר מיט דעם מויא נע׳טצעפט און האנ; פון אומנעדואד געדרײט מיט די הינטנם, װי ביים כאפן א אײצע אונטערן עק, און נרײט נעװען ארויםצװוארפן א פאר פיס נאר קײן פים װארפט מען נישט. אט דער ױנג מיט דעכ טיכא אויפן קאפ געבונרן איבער די אויערן, ײאם האאט די אײצעכ שטײענדיק אין װאנן, האט א שארף אוינ און א נוטע בײטש דערויף געמיטן דעם דארף האט זײ דער ױנג די אײצעם אײכטע־ נעאאזן און מיט דער נאנצער איבערפאום פון די ײנגע כחות, האכ מען זיך אין דער נאכט מיט א שטארקן נערויש פון א אײדיקן ײאנ; צום פעאד אװעקנעאאזן. פון א צװײטן הויף האבן א פאר אאטע פערד זײער קאונ ־עם װאגן מיט דער שנײר-מאשין פון הינטן נעבינדן דורך דעכ שמאאן טויער אדורכנענומען, און פון דארף ארוים. אויםנערומ, האכ מען;עמ״נט דעריאנן דעם ערשטן װאנן. נאר דערמאנענריק זיך אין דער מאשין, איז מען אריבער אויף טראמ און םיט א שײנעם אאננ; טראט איז מען צום פעאד דעם טאנ אנטקענננענאננען. דערנאך זענען א פאר נרויםע אײגעננעהאדעװעטע אקכז אאננזאם מיט מאיעםטעטישע טריט פון א הויף ארויםגעטראטז האבן מיט זײער אאננזאמקײט דעם װאגן נאך א נרעםערן אויםזעל נענעבן. ערשט טרעטן זײ איבערן װענ מיט װירדע װי צו א פראצע- םיע, מיט שװערע און זיכערע טריט, װי די שװערע װאניקע ברכיז. װאס זײ נ״ען ערשט פון פעאד אויפן שײער ברעננען. באאד האבן זיך נעװיזן פון די הויפן ארוים טשערעיע- בהמות מיט זײערע זוינ-קעאבעך אונטערנעהאדעװעטע ייננװא־נ ׳םטיא און מימ אראפגעאאזענע קעפ, װי נענאננען צו א תפ־אך האט מען זיך אין דעם טונקא צום ארום-ברונעם געצוינן. ארומנע- קוקט און באטראכט אײנע די אנדערע, האט מען זיך שטיאערהי־■ מיט דער מארגן-ברכה נעביטן און אין פרײנדשאםט זיך צעאעקט עם האט װער אין מינוטן אאננװײאע פון װארטן א־ן אן אאטער שנאה זיך דערמאנט. דעם קאפ ביז צו דער ערד נענידע־ט. מיט א פארקרימטן באיק ביז באוט אין די װינקא-אוינן, םיט א פע־ דער׳טטע פוס דעם זאמד גענראבן, איבעח קאפ נעװארפן און מי= א רעװערײ ארײן אין א נעשאעג. צונויפנעקאיבן, פארפיאט דעם צאא, ארוים פון דארף אא דאס פרישיע פעאד-ריח דערפיאט, האט מען די קעפ געהויבן. " פײכטע טוי-אופט מיט נעשמאק און סיט א שטארקן שמאר טים רער נאז אין זיך נעצוינן און צום פעאר צו דורך דעם פארמאג-נעפיי א אאנגן מוה — נעשיקט און אזוי סוקנדיק צום פעאד מיטן װענ פי! דארף זיך דערװײטערט. דער אעצטער װאגן איז שוין װײט אויםעח דארף נעװען פ" רערװײטנס האט זיך דאם אײדיק אנקאאפן אין א טעמפן עכא קױב צום דארף דערטראנן, אאעמאא װײניקער און אײנעשטיאט א•; רע־ נעבענטשטער שניט-צײט, ײען מען איז מוסיף ״מחוא אא תקודש״,א שטיק פון דער קומענדער נאכט צום שטײענדיקן טאנ, און א היפיטע שטיק פון דער שטײענדיקער גאכט צום קומענדיקן טאנ אץ נאכט תאט זיך דער ארבעטער פון ײאג און פון פעאד צ-זאמען מ־ט דעד נאאדענער ברכה אויפן שײער און גאאדענע װאנ פין צ־פד־דנהײט אץ הארצן צו הײם און צו נאכט נעקערט, אין ת״ם און א•; נאכט זיך נעטואיעט, א־ן נאכט און אין הײם פץ טאג אץ פון פעאד נעהאומט און אין נאכט צו אן נײעם טאנ דערװאכט. די נאכט א־ז אץ א־ר מיט נעשטאגע;. שטיא נעפאאסן און שטיא און צוזאמען מ־ט דעם באײכן אינגא-װעכטער אץ דעד שט־אעד נאכט אײננעהערט. ערגעץ האט נעםקריפעט א בעט. א בהמה האט איר צװײטע ״עטשעדע פאדענדיקט, האט זיך אװעקנעזעצט שװער און מיט א ק׳־עכץ. עדנעץ האט א פעיד שט״ענדיק אין האאב דדיםא מיט די צ״ן היאכ־ק די פעא א.״סנעקדאצט,און זיין האאז-ק״ט קאיננען נע- מאכט א בהמה תאט זיך נעאעקט, באאעקט און זיך אױפגעאעקט. פץ ערגעץ האט זיך דאס מעאה-גירהן פון די ׳עאף נעטראגן. שנעא מ־ט א געשמאקער ױכק״ט אין מויא און א ווייפער שױם ארום מויא א גדױסע מױז איז אדורך, און האט די הינער אומרויק נע- מאכט, און ע־געץ-װו אץ עק דארף האט א שטײן-יאשצערקע תאיב א־ן שקא־5 מיטן פאױט אויפן דאך ארויף, האט א רנע דאס קארמיט אײכט באװענן נעמאכט, װי מען װאאט אויפן דאך קאײנע שרויט אויפגע׳םאטן; אדורך אריבער און מימ דער הינטערװאנמ פארשוװנדן. עס א־ז צוריק שטיא נעװארן. די הינט האין שוין דעם ערשטן ד־־מי א־בערנעכאפט און האין ויך אייערן רארף צעשפרײט. װער עם א־ז א״סעין רארף ארױם, הערן װאם עם טוט זיך אויף גאטם װעאט אץ נאכשפ־ח, צי עס פארננבעט זיך נישט א פרעמד חיהאע צום י־ונעם-קארעטע. װער עס איז אדורך דעם הויף און נאבנעשמעקט, אויב עס א־ז נישט פארבאיבן עפעם פון בײמאנ-שירײם. און װער עס האט זיך מיט דעם װעכטער און זײן ״טור״ פאר״ניקט, שמיא אים פארוים און נאכנענאנגען און צוזאמען ש׳טיא א־ן דער נאכמ אײנגעהערט. דעױוײא איז זיך די נאכט אזוי אײכט און װײך װי אויף בוימא, געשװומען, און איר צװײטער העאפט ארײננעשװומען. א פערד האט זיך אויפנעשטעאט, אפגעװארפן מיםט, קרעכ- צנדיק און מיט הנאה אץ שאאף האט זיך עמיצער איבערנעקערט אץ װידער אײנ- געשאאפ;. עיגעץ האט א בהמר זיך אויפנעבאפט און היאכיק װאםער פנענאסן איז דאס װאסער-אפגיםן אדורך פון שטאי׳ צו שטאא •ט א גערױש אץ װידערקאאננ, אײנציקװײז אויפנעהערט אץ א״נ- נעשטיאט מיהאט זיך נעװעקמ, נעקאוננען מיט רי האאז-קײטן. די קעפ צים ט־ד נעװענדעט און נעװארט אויף פרישטיק אזן א־יעדן דאדף האט װך א טאג-טדױם, זוי אױף אײכטע *ו״סע פא־גא אדורכנעמראגן. דע־ עדש־טעך ײאם האט רי טאנ-בשורה פארנומען, איז גע- װען דעי װעכטעך ע־ אװ מיד געװען און נענאדט צום שאאף. אוז מיט ז״ן נאנעער קינדעדשקייט אץ באײך אויםזען פץ שאעכטן ב״טאג-שאאפן צו זײן טאנ-נאכט און צום שאעכטן בײטאג-שאאף נ־עצויגן. אץ װי נא־ ־אם רויט פאראאפן אוינ פון דער אבנה האט אץ דעס נעפא צום מיטן הימא דעדאאננט, די הענער האבן א צױײטן מאא נעק־״ט, און דע־ גרויסער װאנט-זײגער אין קאײן בית מדרשא תאט היאכ־ק איבער דעם איינגעשאאפענעם דארף שרײאעך אויסנע- רופן; — אײנסן צװיין האט דאם באייך איטװיש-פויאיש ייננא אין די קורצע רייט- הױזן מ־מ רעם אראבישן טיכא אויפן קאפ, װאס האט דעם פרידן א־ן ריא־קן שיאי פץ דארף א״ף זיך נענומען, אנגעגירט די אענרן אץ גענומען מיט געװאאד רעם מארגענדיקן טאג אץ נאכט און אץ ־ארף ארײנשאעפן י) *ג