Literarishe bleter · 1930-02-21 · 8 (21.2.1930) · p. Seite 146

4?יס^ד^דייש/נ ב5טםטר נום. 8 (303) /ײס 146 * ם. ב $ ר א (7 ס ק '*) מײז צוגאנג צר טעאטעד ו'םפעציע' פאי ״דיםעיאריעע ביעםעי״) היינער, נאר אזוי ד״יוטירט טײן טיןי-דודכטראכטן דאס טעאטער- פיזזכאעם. ו איך כין אן אוטבאדינגטער קעננער פון דעם טזמזטער, ױו דער רעזיסיסער איז רער הויפט-טאכטהאבער, דער דיקטאטאר. איך דאט אין זיך געטוזט פיא כאזיגן, א״דער איך כין צונעקוטען צו אט דעד סינטעטײטער אניסויאוננ װענן טעאמער װעיכע פאריעטערונגען ט״נע איך כאטראבט פאר די בעסטע אלן אטט״נסטן נערוננענע? — ״תהית תטתים״, ״דער עיקר״, ״די קאפנוננ״, ״ד• ׳עיױ פון די;ערעכטיקע״, ״דאנטא;״, ״די קאטעריען דאטע״ טימ דער נרענצנדיקער פיטייייקא-פאטאצקא אין דער הויפט-ראי, און ״פא- װער דעד עד־כטער״. דאס זענען פון די פריערדיקע. פון די רעצטע אויפפירוננען טי־נע האיט א־ך פאי א דרייסטן יעריט פארויס ד• אויפפידוננ פון נאנאהס ״דעװיזאר״. פונם קאטערארן דעפערטיאד (טעאטער ״טארי״) װער א־ך דערטאנען ״די פאר־זע־י;■׳, ״א טאנ אן ריננט״ און אנטאני םראניט- איך כין נעװויגמ פיק צו ארכעטן אין טעא- טעד. אכעי אטװינ- ציקסטן צו רעדן װענן טעאמער איבריקנם, ״טירעדט״ איצט אזוי פיר װענן טעאטער, אז סיאיז טוין כאטת ״יװעד עפעס טחד׳ט צו זיין . דעדן װענן טעאטער איז רעצטנס נעװארן א נעיטטאקער כיסן פאר ד*. װאס האבן קיינטאר ק״ן רעבעדיק טעאטער נ״סט נעיטאפן, און דע- ־יכער װארט איך נריי- נעד נעװארט ײענן טעא :א'אװ:קי סקיס ״דער װאר״סעװעד נענער״. צ• איך כין אן אנהעננער פונם עקספעריטענמארן טעאטעתי — עקםפעדיטענטאר-טעאטערן דא־ױ זיין װאס-טער, װייר טען טוז האבן טעאטער־ראבאראטאריעם, װערכע זאלן ארבעטן און זיך אנ־סטדעננען עפעס צו דערנרײכן; אין דעם פאי אכער מוז קידם-כר ד־ דענירונג קוטען צו הירױ. צ• איך א־נטערעסיר זיך טיט יידי׳ס טעאטערוי — איך אינטערעסיר זיך טיט יעדער נוטן טעאטער, און דעם רעז׳טיסעד דוד הערטאן הארט איך פאר איינעם פון די אט- טיינסטן טאלענטירטע טעאטער-טענט׳סן, װאם איך קאן. איר װעט נייסט פאדייר האבן אויױ טיינע צו-קורצע ת׳סו- כות. װי איך האכ אויבן נעזאנט, האב איך ני׳סט איבעריק ריב צו ־עדן װענן טעאמער, נאר צו ארבעטן אין טעאטעד, װער איך טאקע כאריכותדיק ענטפעדן טיט טיין אדכעט. טער בכרר נײסט רעדן. איך װ־י אכעד דאך אייער איינראדיננ ני׳סט אפװארפן און איך װער דעריכעד אין קורצע װערטער פ־־װן צו ענטפערן או־' אייע־ע פדאנ;. װענן טיין דעז־סיסער״סעד צעט״קײמי:■ א־ן ״פוירי׳סן טעאטע־׳ (צעאטע־ פארפקי—װאר׳סע) אר- כעט איך ׳סוין דרייצן יא־ און פריעד יאכ איך נעאדכעט 5 ־אר אוי- דער פ־אװינ׳,׳. דער װיכטיקסטער טאטענט אין ט״ן רעז׳ס־- סערייסער א־כעט איז געיוען דער איכערגאננ פונם קאטעדארן טע- אטער צו טאסן-״סיפר. איך האכ או־סנע״סטערט דאסטװאדאװםק־ס ״תהית-הטתים״, יעװרעינאװס ״דער עיקד״ דאס א־ז נעװען דע־ טאטענט, װען א׳ך האכ כאזיגט 95 פ־אצענמ פון טיינע קינסט-?ער״סע קעננעד, ײייר טיינע עריסטע ארכעטן אין װאר׳סע האכן ז־ך אנגעטראפן אוי־ אוטנעהי׳עיע ׳כװעריקייטן. :אך דעם אכע־ װי איך האכ אויםנע׳פטערמ די אויכנדערטאנטע זאבן, האב איך טכ־ס כאזינט 95 פדאצעגט פון טיינעד יעננעד די איכעריקע 5 פדאצענט״ א בריװ פול ד״ר מיכאל װײכערט צו די ״ריט. בקעטער״ בעסטער פדיינט רעדאקטארן צװיי זאכן קאן איך נ־״סט ןחוץ א םך אנדערע): ׳סרייכן אויױ כאיסטערוננ און רעדן װענן נז־עאטער גראט אין דער װערט אריין ןטעא־יע ברע״ז). האט-ז׳סע נייסט קיין פאריבר אויױ טיר, װאם איך װער טיך ני־סט באטייריקן א־ן טעאטער-נוטער םון די ״ריטערארי׳סע כרעטעד״, נ״סט טיט קיין טאטר און נייסט מיט ק׳ין ׳סטועם. עס װעט זיך נעװיס אינניכן נעפונען א גערעננהייט, װאם װעט מיך טאנען אדויסצוזאנן זיך. צו װעטען װער איך דאן רעדן, אויב ני׳סט זי• װעט יסוין טיין ארכעט קיינטאר :״סט איבעדציינ;, - דעדצו האכ איך קיין עצה נ־־סט איך כין זיי נייסט חויסד א•; ק׳ין בייזװיהיק־יט, נאר א-ך האכ דעם א״נדדוק, אז טיר נעפינען זיך אויף צװיי יעננזעצרעכע פונקטן. טיין צינאננ צום טעאטעד א־ז אן א׳נמואימױוער, פוק איט- פורסױוקײט׳, א טעארעטיסעד, און טיינע אנטאנאניסטל װכן א־נם טעאטעד כקיציקע נייעםן, זיי װכן דאס, ״װאם סיאױ נאך נ״סט נעװעז;״. א־כעריקנס, מיט טיין איבערצײנוננ, דעצידירט װענן טעאטע־ דער ט ה כ ־ און דעד אקטיאר, דעד דעזיסיפעד איז נאד ברויז ד• פא־כ׳נדוננ ציוייסן ד• צװיי אייננטירעכע טעאטער- ערעטענטן. דאס טעאטער, וװ סיזעט ז־ך אטטיינסטן ארויפ די א׳־כעט פונם רעז׳סיסער. כעכער נעזאנט, דאכ טעאמער פונכ רע- זיסיסער, װערט גיך אוטנאטירקעך און צונענעם;, װײר די צאר טעאטעד-פארטען איז זײער א כאנ־ענעצטע, און דעם קװערנ- דיקן יסט׳ראם פונם טעאטעד־רעכן קאן נעכן נאר דע־ טהיר און ־ער אקטיאד פא־ פ׳י װעט אפיסד טאדנע זײן דעד דאזיקע־ ׳סטאנז־פונקט טיינע רעזער אין די ״ריטעדארייסע כרעטעד״׳ז *1 כאװוסמע־ ־וילױעעד רעויביסער, כא־אנב מיט וײנע אויפ־ פירוגגען אין װאר״דעוועי־ .,מקאבער פארכקי״ און ״מעאמעי מאליײ (ךי- ־וײכערט.