Literarishe bleter · 1930-02-07 · 6 (7.2.1930) · p. Seite 109

זײס 109?יסעדעדימע ב?סססר נזס. 6 ($01) אנאטאדזד (לינקה) ארן ז״ן בױד״ר 6אױל אין מלארדע אין יאד 1900 אנאהאיגו, זיין ניוי און זון (אין י11(11) טעאםעד־נוםער ~ליטעדאדישע בלעטעד״ דעד :וכוער 8 (3ו_ו!:ו ״ליטע־א־״עע ביעטעד-, װאב דעד־עיינט אין ע װ$כן אדרב, װעט זיין נערוידכיעט רעב יידייען טעאטער טיװערן יןוטען אדטייןרע;, אייערזיבטן, א־נטעדװױען טיט רעזיעי־ כערן און ארטיסט;. װאפ ער ׳פדיייט פיי צו ז־ינע פייינט. ער איז ׳עטענדיק װאך אויןי יערער ל־טערארישער פאסירוננ אין נאר דער יידישער ײעלט, פארנט :אך װי יןיינער נישט פון אונז נאך יעדער נייער נאװעלע, ליד, אדטיקל. ער עינדט זיך נלייך א;, װערט נערעגט און אויפגערעגט ארן טייטאט־ טאנט און װארנט. װען טיר האבן עוריק טיט א זעקם יאר אננעהויבן ארויסעו- נעבן די ״ציט. בלעטער״, איז אפאטאשו, פארשטייט זיך, נעװען רער ערשטער, װאם האט זיך אפנערופן טיט א לאננן ברױו-באגד־םוננ. און עװייטן אנדערן האט ער גע׳םדיבן: ״׳..םיאיז געװאדן א טאדע ער װיינע;. טיר װעלן טן הםתם האבן נאר אינניכן פראפעסיאנעלע בבינים, װאס װעלן פארן איבער לענדער טיט פארטיקע ״איבהם״... טיר נ״ען נישט, טיר װילן נייטט אונטערניין■׳. און אזוי ביי יעדעד באזיטיװער, בו־ענדיקער ארבעט אין אטעריקע און אין דעד ״אל- טער היים״■ איז אפאטאיעו שטענדיק םון די ער׳עטע, װאם טונטערט, ־ופט עו ארבעט און טען וזייסט ״עוין, אז ער װעט ני״עט נאד טיט- נ״ן, נאר אויך טיטרייםן זיינע נאענטע, טיט־טטויםן ז־י. און דע- ־יבע־, ביי ־עדער געפלאנטער אויםגאבע איז שוין לכתחילה קלאר, אז אפ׳אטאשו, נישט נאד װאפ ער װעט געבן זיין הייםע ברכה, נאר ױעט אויך עוליינן זיין פלייעע. ער אױ פון די װינעיקע ב־י אונז יעעפער װאס קאכט זיך נישט בלויז אין זיין איינענעם יעאפ;, נאר ט־אבט בםדר װענן דער נאנעער יידישער ליטעראטור די פראזע ״ע־ װארפט איבער בריקן״ איז בנונע צו אפאטא׳טו קיין פראזע :״טט. ער האט זייעה פיל טיטנעהאלפן דער פארייניקוננ פון דער ייד״טער ליטעראטור אין פאר׳טי־דענע לענדער און פון דער פאר- ב־ורערוננ פון פאר׳טײדענע ׳טרי־בער דא און דארט. װי אין זיין לעב;, אזוי אויך אין זיין ׳טאפן פאדיטטעלט נייטט דאם נאנצע די פרטים, און איינעלהייטן ציען נייטט אפ פון דעם גאנצ;. אין דער פיל-׳טטאקיקער קונםט-נעביידע ״אין פוילייטע װעל- דער״ טיט די אלע זייטיקע נעבן־׳ט׳טאקן און אפטיילן זענען טיט גרוים אויפטערקזאטקייט באארבעט און נעטייםטרעװעט די אלע ראפיטלען-ציטער;. יערער קאפימל פאר זיך א־ז פארגאנצט, און דע־ דיבטער-טייםטער האט אים נע׳טענקט אויפטערקזאטקייט און פ־עטעט װ־ דעם בנין אינגאנצן. לאטיר זיך נאר דערטאנען, װיפל פאריט־ידענע פביבות, נעיטטאלט;, סיטואציעם, טאטױון, ׳טטיטונ- נען עפ זענען דא אין דעם װערק. און אלץ אזוי נעטאקט און נע- יטלייפט, און אוטעטום אזא טין באהאװנטקייט און פאטאם. בקיאות און פאטאס — דאם זענען די צװ״ עיקר-עלעטענטן אין אפאטא־טום יטאפן. איבערהויפט אין זײנע נעשיכטלעכע ראטאנען און אין זײנע נײע עםײען-נאװעלן ״די בויער פ,ין ײדייט״. װער פון אונזערע ײדייטע בעלעטריםטן א־ז אזא בקי און למדן אין אלטע ייד״טע םפרים ײי אפאטאיטו? און װי טאדנע עם פאדט זיך טיט דעם קינםטלער-פארפאםער פון ״א ראטאן פון א פערר-ננב״, ״פון ניו-יארקער געטא״ און אלע אנדערע אונטעדװעלט-דערציילוננע;. אפאטאיטו פארפלײ׳טט, ניט צו חוט-ה׳טדרה די אויםנעװ״קטע י־די- יטע נופים. און ער באזעלט, פארגײםטיקט די גראבע נפיטות, ד• בידים, עם-הארצים. עם קוטט װי א דערנעענטערוננ צװי׳טן די צוױ• עקםטרעטען אין ײדי׳טין לעבן אין די װערק פון אפאטא׳טון. אי־נע ־וע־ן אראפגעצויגן פון זײערע ״העכערע״ עולטות, און די צװייטע װערן דערהויבן צו דער טדרנה םון טענטיטן. אט אפאטאיטו איז פון די נעצ״לטע ײדי׳טע ק־נםטלער, װאם בא־לאזט זיך נישט דורכוים אויפן באראט פון דער אינמױציע, אז זי וועט װי עם איז ״ארו־םשלעפ;״. װיפל טאלענטפולע, פילצוזאננ- ־יקע קינסטלער האט די אינטויציע בײ אונז פאדפירט, און די ד־כ- טער זענען פארװעלקט נעװאח נאך אײדער זײ זענען פאנאנדער- נעיואקסן. אפאטאיטו האלט אין אײן בארײכעדן ז״ן װיםן, פא־- בדײטערן זײן פארנעם און פארפולקאטען זיין טייםטעריטאפט אין װי אפאטאיטו ארבעט אויף זײן שפראך, אויה זײן םטילן און ־וי ער גראבט זיך יעדעם טאל אין נײע אינהאלטןן זאל ער אונז געזונט און ׳טטארק זײן, דער געװנטעד. ׳טיטאר- קעי אבאטאשו, און זאל ער אויך װײטער ׳טאפן און בויען טיט דעד פרײד פון ׳טאפן און טיט דעם תענונ פון בויע;, װי ער האט ביז- אהעד נע׳טאפן און נעבויט, נעבויט און גע״טאפ;. 23482353232348235353535353234853532348232348235348 8919305925^304829172^97307199468