Literarishe bleter · 1930-01-31 · 5 (31.1.1930) · p. Seite 95

4;״ס 95?'סער^ר^שע בלעסער;.?ס. 5 (500) ק ם $? $ ד $ (7 ס ק ' / ו7 א ר ש ע כ א ג ע ג ע גישז — ז#*נ, חנה אעװין, — .קאנ איך זי נעפרענט — די ניהס ׳טיסט טאהע? — זי שיםט, — װירהאעחי — י?(, ין*. זי האט אויםגעיטאם;. ר־ ניקם ה$ט טאקע געגענן א קנאר, און הנה אעווין האט ז׳ך גענוטען אדוטקוק;, צי סיהאט קײנעם נ־יםט נעיטא־ט דערנאך האט זי זײער הארציק און זײער אויפריכטיק. ׳ו׳ םיטרעפט אפט ניי חנה קעװין, נעזאגט: — זעםט, ארע האנן נײ אונז ניקס;. טיטוז האבן א ניקם; זי האט זיך נענומען אויױ רי פינגער צײאן װער עם האט אהיז ניקסן כאיטט׳טעװאצקי האט א ניקם. פעפד האט א ניקפ... רא האט ז• זיך פאוצאיננ דערמאנט, אז א־ך טראנ אין האנט א פײנטאעכע ר/זאיקװיע און זי האט אוײ= טיי א פטראיטע נעטון טיטן ניקכ. ד• יטטות, װאס זענען נאך גענריבן נײ טיר אין האנט, האנן א פאך נעטון ארויף און צװ״טן אונז האט ז־ך נער״גט א װײםער פאפי־ ־ענער װענ. נאר גאר פײן איז געװען צו זען, װי סיהאט ז־ך נאנעגנט ט־ים אוריאנאװעד מ־ט אםתר ׳טומיאט׳טעך טרים אוײאנאװער האט פון נעװוינה״ט א פרװו געטון אאע קנעפרעך פון א — קאפטר ביז צום קארנער ארויף, פיזאר ז־ך ערנעץ ני׳טט זען קײן פיצא נאקעט ר״נ. צו אסתר ׳טומיאטיטער איז זי צונענאננען מיט א ׳טטײכר: זי ־ערמאנט פארט אםאר גאטס נאמען. דערמאנט פאיט אמאר די ׳טטאט ירו׳טרים נאר, אז זי איז צונענאננען נעענטער, האט זי דערהערט, אז דער נאט, װאס ׳טומיאטיטער האט דערמאנט איז — אררא — און זי רעדט פון צרמים. מדים אוריאנאװער איז בר״ך נעװאח, זי האט א צי געטון די הענט אינער רי אוינן און האט ׳טטיר א מורמר געטון: — שםע י׳טראר, רי ארהינו די אחך יטרה רײזען האט פארדריפרעך געיטסײכרט•. נייטטא קײן ׳טרופ־בית. אבער ציריע דראפקין ארט דאם גארנייטט; ארום איר דר״ען זיך רי נאםן אין א האפטיקע קארוםער, זי הארט די הענט אין די זײטן, עם טראגט זי די היץ פון ברוט און פינרוםט זיך פארן אין װירבר . און אז םען פאדט צונויף דיכטערינם, װי אײן מין, אין אײן בוןך אדער אפירו אויף אײן זײטר, איז דאם ני׳טט מעך װי א פאר־ מערע צונויפשטערונג, װײר ״פרויען-דיכטונג״ איז א װארט־פורעם אן א רעבעריקן אינהארט — םיניט קײן קראננ נישט םיהאט אײנמאק א; אננעועענער ײדישער דיכטער נעװארט :אראקטערױירן אײנע א ריכטערין, א פרוי. ער האט גענומען אין ׳אנט א גרעקר, האט עס אננעבויגן, א װארף געטון ארויף, כד• ביזארן זיך א יטאט טון א םך זירבערנע שרויטרעך און פארן אײנם איבער אנדערם און קרינגע;. נאר דאס נרעקר איז שטום נעבריבן, ־ײר דאם, װאם ער האט געזאגט, איז געװען א ברויזער פורעם. אן . רעבעדיקן צינגך ער האט נעזאגט כערך אזוי: — זי שרײבט אין ארנעםײן, װי אלע ײדישע דיכטער־נם — פונקט װי דערמיט װאלמ שוין אין דער פורער מאם אנגע- יװן נעװארן כאראקטעך םטיר, מעמאטיק, פארנעם א. א. װ. ״פרויען־דיכטונג״ איז עפעם א מין כאראקטערראזער יר אהת, פו; װערכן, אנב, די דיכטערינס אר״ן הארטן נאד־נאר־גאדנישט. א־כערהויפט הארטן נישט רערפון זײערע רידעך זײ, די רידעך :ט״ען אפמ אײנע צו די אנדערע מיט א זײט, מימן רוקן און אפט :־עפן זײ זיך אינגאנצן נישט, זײ װירן זיך מ״ד;. אט א שטײנער האט זיך אמאר באנעננט רחר ה. קאר; מ־ט אננא מאדגארין. אננא מארגארין האט א שעמעריר נעטון מיט איר ירייד, װאס איז אונטער דער ריכט פון א ראמטעח געװארן ריריא ״ איז ״םײעררעך גענאנגע; זיך אנטקעגן, װי מינײט אנטקענן א; א־נפאנטע״. דאס פנים אונטער א מאפקע או; צװ״ שמאיע אויגן־ שפארטן האבןגעקוקט איראניש און נעניישטשעט װי געשייפענער שטאר. רחר ה קארן איז נעראפ; נארװעם און נעפאטשט מיט די נאקעטע פיס אין דער נאםער ערך זי האט א צי געטון די האנט צ• א צװײנ און איז אפנעשאטן נעװארן מיט װײם־ראזן עפר-צװימ. ־ר׳ר ה. קארן און אננא מארנארין האבן זיך אננעקוקט — װאם איז דאם פאר א װארקן? — האט זיך רחר קארן נעװונדערט אויף אננא מארגארינם ריריא-קרײך אננא מארגארין האט א הויב געטון פרײבע פיננער צו דער מאסקע פון פנים: זי האט דערשפירט פון רחר קארנם רײױנטענער קרײד א -ח פון פרישן קי-מירך. זײ האבן זיך נעמיטן א־ך ארײן האב זיך אמאי אויף א״ן זײטר נעטראפן מיט וז;ה יעװין. מיד זענען בײרע צופעריק ארויס מימ רעייקװיעם אין רי הענט. פון צײישן מײנע פיננער האבן זיך נעשאטן שםות פון אן איטן סדור און דער װינט האט זײ נעטריבן ארום מיך חנה רעװין יאט פױם נעטראנן א רענין אין אײן האנט אין דער צײייטער א כ־קס. רענין און א ביקס. איך האב זיך אביםר דערשראקן. םירא רענין — האב איך :איד דערזען איז א פאטאנראפיע — אבער די ביקם? ע ־ ר ן ני י י ם? י ן /?; ז* ר ש ע װאדם אין װעדטעד די נרידעד און עננרישער קרענק אין רי פיםרעך׳ וזו איז די בערזע זײערע, די פינםטערע הײר, װו ז״ קוםען זיך צונויף, די װערטער-זוכעך און באנײען םאדיםטישע אקטן א־כער װערטעך ציען זײ אוים די אויעררעך אײזרדיק, ײאס אײזרדיקעך נעמען ז״ אראפ פינגער פון די הענט, טוישן זיך מיט װערטער און נאטירן דעם קורם פון יעדן געניזוקטן און פארפײניקטן װארט׳■ װארום זײ הערן דאך נישט אויף זיך צו טוישן מיט דער װיסטער װערטעד־פחורה, און א װארט, װאם דו האםט הײנט נעזען כײ אײנעם פון זײ, דערזעםטו מארנן בײם צװײט;, און מיט איבער- נעדרײטע אוינערעך קוקט עם דיך אן און דאם פארכעװאטע קעפר נראנצט פוטערדיק און רחמנות־װעקנדיק, און וזארפסטו א בריק— דערקענםטו: עישט נעכטן עס נעזען כי• אײנעם א ו ו ע ר ט ע ר נ ק •װ נעמען זײ די אקע װערטעך װערטער אויף קוריעס, װער־ '־׳ע מיט הײקעררעך װערטער מימ ברוך און װערטער מיט חירי- ־ואם װירן זײ םון די װערטעח׳ און פארװאם באשטראפט :־ע פרױען-הענדרער און מען באשטראפט נישט קײן װעדטער־ ״ע־• ־עך װאס פאדפירן אומשורדיקע װערטער און פארקויפ; ז״ יייי י אנד אינם בוענאם־אײרעס פון דער נראפאמאניע? אדער זענען זײ שנארערם םון די, ײאם נײען איבער ד• '״ און זײ ננבענע; װערטער און מאכן זײ פאר קאריקעם. װיזײ ^י" װי עם טוען די שנארערם, װאם ננבענען קינדער און מאכ; -אי קאריקעם אויף צו דערװעקן רחמנות? װו נעמען זײ די ארע װערטעך װערטער מיט אויםנעשטא-. -<■' איינן, מיט קרעץ אויםן רײב, עפירעפטישער ציטערניש אי;