Literarishe bleter · 1930-01-23 · 4 (23.1.1930) · p. Seite 64

.4?יסער$ררשע 3?עסער נ*ס. 4 (299) זײם 64 פארװאט האט י־ באװעגוננ :־ז א־צט אזא יטטאדקן פארנעב? א׳ד ־אכ א כך נעט־אכט װענן דעכ, אז; א־ך ראכ ט־ד נעטאכט א רר־יככן אײכפ־ך טײן טיינוננ איז, אז רער י־ד־־ט־ער נ־יםט לעבט־ א־צט ככי־י א־כע־ א תיויפדז כ־; :עדזדן. א כך ארטע ייד״עע אידעע; ראכ; געז־נט א־; אזנזע־ צ־־ט־, נאכ; ר,־־נ. אין רער כאייט״ט־ע־ ־ויעיט ־אטי טיען יצוין ־ו־ענ; ריעכ כ־ר גיע־־ערט. אכ־ע־ טיד זעע;, אז א־־ך א־; נ־־כט־קז זעכ;, נ־־צט־ נא־ א־; ב־אנקי״ך, נאד אויך א־ו ענניא:־, אין אטיע־־קע, יככ־״ט ז־ך ׳טיטיארק א ׳ם ריער א״נכיוכ כין ־ רן אי־~ נ־״עט-״ר;, אי; יעכ איז א; אכטיע רע־יט״נוננ, וויען נ־יצט-־־ר; גיעכ; ז־ך ר־ נ־עכטע ט־ ז־ך צו דיעדנע־ענטיערן צו א־נז א־; קאנע; נענ־כ; כ־; א־נזע־ קװאי אז־עיכע צייטן ראכ; טיר יצו 1 נעראט א־; א־נזיע־ גיעיצ־כט״ע ט־ר האכן עכ ארורכנעי־עכט א־; ט־טר- איטיעך ט־ר ראכ; עכ ־״טייעך געקאנט זעז צוכ םיה כו;;ו1-ט; ־איר־נריע־ט א־ך ט״;, אז א־־צט־ טאכ; ט־ד װ־ר־ער רורך אזא צ־־ט־, א צ־־ט, װע; דיעי ״ר״ציער נ־־כטי, ראכ ״ד־־צע ־צאכ; כאר־ער־צט ־־ —כן-װיערט־. ט־־נטי א־ר נ־יצט אזו־-.■ - ט־- א־ז עכ יצ־וע־ א־־ך צ־ זאנן. א־נעריעך, א־; אונזע־ ״־״צער ־ו־עיט־ גוכא. א־; יעכ קעינריק;, אטה; ייר־יצ; יצאכ; ז־ענע; נ־י־צט ר־ אוטיצטענר; אז־עיכע, אז ז״ זאר; רעריו־כ; או־ק אזא יצטארק; אכט־ט־זכ... - - אט ראכ א־ז טאקיע ראכ ר־אברט-טיערקװ־רד־ק־ע — צ־ט־ ־ו־־טעי ־ע־טאנר כרעג ז־־; א״ככ־ד ־ װאכ כעה אי; רער דרו־סנ- װעיט קע־יצט א ־צט־טוננ בו; רעדהויכוננ, כו; זינ פון ״ד־׳צז ג־־כט א־; א־ך גרויכ, אז רי ׳צט״טוננ ײעט ראננ רויער; — הער; ט־ך אז א־; רער ״ר־יצער װערט נוכא כא־כערט אכט־ אט־עכ. פאד- ״אכ ראכ נעיצעט אזו־. איז אינז. רי, װאכ יצט־יע; או־י ר־ער יר־ק צװ־־צ; רע־ ״ר־־צע־ ־וערט א־; ־ע־ רדו־כז־װערט •- ־צװער צ־ זאנ;. אכעד ט־־ כ־ר; ז־ך ז־כ־ע■־ או; פור ט־ט טוט־ או; האכנוננ אוי־ רע־ כר־ק... ־•־ ־אכ גיעיצב־־עך כא־ענר־קט ז־ך אזא .,אנ־ טאט־;״ כון א ״ך א נ״כט־״כ; *צ־יכטיצטעריעי א״טיאי כו; נוערע־יע ־וערק, כאקע כו; —״צז ייעכ;, װאכ האכן נעבונע; א יצטא־קז אבקראננ— אכיעי כא־ט ־ו״ט־ כו; אינויע־ א״ניעכ, אי; דיע־ כ־א־כ, א־ז א״כ־ ריוק א־; אכ־יו א־ז;־ע־אנקעננאננ, טוז א־ו־כי־כ; באריצ״דענע כהיצכו־ אכער יערטאני כייענ א־ז נא■־ א״נעד כון א נאנצ־עי ריי כאיאנט־־ע או; אוטכאקאנטע ״ר;. װאכ דעי ־ראננ צ־ יצאכ; האט ז־־. א־; ־־ ר־טעיאטור; בו; ר־ כא־־צ״רנכט״ע כיערקער און ריענרעך א־״עקניעיצטיעיט א״י ייע־ כ־־ק ציו־יצ; ייעי ו—ויסן-װערט או; אונז א■; ־ו־ ז״ זאי; ז־ך נ״צט ב־י; או־•־ אט רעד בי־ק — א ־צט״ר־ע ט־אנ־ע־־יע א־ז ־א בא־א;, כא־ ז״ אץ כא־ אונז א־ר װ־עט זי, א־כע־־קנכ, או־ך א־ו־ככ־ר; כץ אט רעכ ברײו צו ראץ או־כ־עד; ז־ך כא־ א ״־־׳:; יעזע־ א־־נ־עכ כץ ז־־. רעכ ז־־יע־ א־נט״עריע- כאנטץ אץ יצטא־ק אנע־קענטץ כראנצו־ז־־צ-־־ר־־צ; ־צר־כט־צ־טערער ע־טאנד כרענ. א. ־א ל ב ־ע ד י; װארשע אייו״־ירםע■ וזודזו־זקװ־נאל אונצע־ דע־ יעדאקונ״ע ראזאר קאהא; װאדקוע, יאנואי נונז. 1. דע־ ז-ו־נא־ יאני ־דעה ייד אנגע־; כ=עציע- מינו דעד ״די-ער װא--ע, =יצ װא״עע פץ אניאל א־1 פון א־צצ איו י־עב ־ע־הוצ; נימעי קו־ען אינוי־דעץ: אינז- י. כ־וטקין — די אויו־נאבן פ.־ו א װי־צקואבט־עבן יאנו; א־אײ כעדע,! —י יאן בלאך און די ״דן־פיאגע; איאי־ז נוו־וכייער — פייאבלעקען פון ״ד״־ן ״נזכהר; .רר. ע. ריננערבר־ב — װען זיענען ״דן גיעקוד־ען ק״ן װאיקוע; ל. יצטעונ- זא; — גען יא־ ״א־צ״ ־צעציק״־• ך כיגקיקרו־ט־ — די פאר״ניקנוע ״ד האנצװעיקע־־באנק אין װאיקוע. װא־קועװעי ״דן אין פינאנקן. אינ־ דובנוײע און האנדל; כון װא־יצעװער כאיקראך קיאדא '$ננ - מ.י; ע־יגצעי אויפני־ינו אין װארקוע א. א. — בר״ז ס,־. נראיצ; — אד־עק: װאריצע,;ארע־וק־ 32, װ. 10, טעי. 04־1יי3. האט דע־ ראז־קער א־נטע־עכ צ• זאנג־־־יכ כיך געטאכט א כאזונ- דערם יצטארק; רו־צכ א•; ־אט ז״ כא־װ־ג; ז־ך •<״ כא־ט־טכטץ װע;; ז״ער א־יגענעכ יצאכ;. ו,אט ז־ך רעטארט־ נעכ־נע; רװקא א כ־־טע־ ראטויי־קעך ־עי—׳ע־אקטא־ כץ דיער ערנכטע־ צ־־טיצ־־כט ״קא־ע רע רא קענזע;׳, רע־ כאקאנטע־ ׳צ־־בטיצטערער יצא־י בע;־, װער- כעד האט גענוטען צ־־ער; ז״נע יירי־צע כ־״נט צ־ ״צ־־יכ, או־ ־ ״ר־יצע טעטעכ. כץ ״ר־יצ; רעכ;, ״אנטכר״ז; ■ ״, ״צע נ״צט,ו . יע־ האט צוניעזאנט, אז יע־ *״עט ניע־; : .יק; אזעיכע ־וע־ק כץ כ־אנצ״ז״צ- ״ד״טע ׳נ-יפצצצניי■;' אץ ז־ץ צ״ט״צ־־כט. יצא־ר ביענ־, האט טיע; ניעיו־כט, יאט ניע אט כ<כט״ - ו.וי <. ע י,א— ז־ך נ־־צט ניע־אנט נאך א טץ ׳עק־אט״צר״ט ׳ע יאט אר־ץ <■ נכט ז־ך כא־נ־טיע; ט־ט בא־״צ; ־אכ יי־״ציע נ״כט־קיע ייעב; יאץ ״צאכ 1 אץ האט גיעווארט אץ זיץ צ״ט״צ־יכט כאקיענע; ר־ כ־אנצויז־יציע קירט *עייע יויעיט ט־ט ר־ כיע א־צ־ ־ כץ ״■ ״צ, נ־־כט. טיט ־עכ טא־ע־נעכ ־־ר־־־צ; ״צאב;. א־נט״ע־ ־עכ ־אז־ק; א־־נכרוכ האײ א״נ־קע י־ר;, יציץ ־עטארט כאקאנטיע כ־אנצו־ז־״ציע ״צ־יכטיציטעיעך ז־ך גיענוטיע; כא־ט־כ; א־׳ ייר״צ, ייעכ,, אץ ״■ ״צ, ניעכ־י י ׳עריצטיע זאכן זיעניע; ט״אקיע אבניע־רוקט ניעװא־; אץ ״קא״ע ריע רא קענז־ע; . יעכ ־אב; ז־ך א קיע־ ניעטץ צו ־יע־ ״ר״ציער וויעיט אנרריע־ כב־ך זיצא; ר״צא־ד כיאך ״א־ך אי־ץ — זאנט ע־טאנר כיע;- האכ רעטארט־ אבנעררוקט אץ יצ־ארר בענ־כ צ־־טיצר־כט א באעטע אינט״ע־ רעכ נאטיע; ״•צ־טע ״צראר , ו־אכ האט געטוזיט יצטא־ק אב- ה־רכ; אץ א״ע־ כץ כ־אנצו־ז־־צ; יעזעך אץ אזו־ האב; ט־ר אנגיעהויכ; יצדייב; כץ אינזיע־ א״ניעניע־ גיע־אנקע;־ אץ גיעב־ר;- װעיט. װאכ א־ז אונז. אץ הוך ג־ענוטע;, אטנאענטכטץ. זאר ז־ץ, אז יעכ האט זיך יצוץ ׳צביעטיעך נאכן ק־יג, גיעיצאכ; א נאנציע ב־אנצו־ז־־צ-־־ר״צע ר־ט״ע־אטוך אכיער כ״ א־נז, רץ יואכ האב; א־־־כניעטאכט ריעכ יע־יצט; ב־אציעכ כץ ריע ואב־נג, א־ז ־עכ ״צוץ יצבעטע־ גע־ציע; גאנין כטיכ״צ, ־אכ, װאכ ט־- קיאטע־; ז־ך אץ אונזער ־צי־י־כ; א; ־עכ ־יר־׳צ; יעכ;, א; רער ״ר־יצער װערט אץ א־ריע י ׳ע יצ״נינניע;, ׳ אכ א־ז ר־ע־ ק־-כטריע ״צ״ע א״כ ־־־ ־ץ אונזיעי־ע ט־ככטיע איכיע־ייעכ־ננע;, ,יועיכיע ט־ר טוז; ארורכטאכ; צו־ ר־כ ״ע־ נאנ־ז נאט־ררעכער כ־כך װ־־ר ט־־ ב־ק ז־ך צונ־־כגע- כונר; אץ צונו־בניעקנ־בטי ט־ט ריעכ, ״אכ יעכ ניע״ציעט אץ ריער ״ר״צצ־ וויערט. א״ך, א טז־ה-״ך וויעט יעכ אכיצר או־כזיע; אכ־כר כריעטך איר וויעט כ־יענ;־. וייער קיע; אונז, וזיער רי״ענט אונז אץ ריער אטת־ע־ יי־״ציער וויערט, צ־ו־יצן רי נער־כטיע ייר־״צע טאכ; אץ טזרח-א״־אב־ע, װאכ כ־ק א ק־ע־נר־ק ״ד־יצ ר־עב;.. -- אטה, אזעיכע טהיצכות טוז; ז־ך רערװעק;... — אכע־ — זיאנט־ ־ו־יטער ע־טא:־ בייעג ט־ט א; אבנע- האקטיע־ יצט־כ, כץ װ־עיכע־ עכ ־ר־נגטי א־ו־כ כ־ר זא־נ אץ .היצכץ- הנכיצ — אכעך ר־ ע־־צט״ע כי־כט אץ ד־ עי־־צטע נו־טװענר־ק״ט כץ א ק־נכטרעך כץ א יצר״בער א־ז ז־ך או־כצ־־־־ק;. דעי־ אב־ קראננ, װאכ ט־׳־ גיעב־נ־ע; ט־ט אונזע־ יצר״כ; יצט״ט־ אויכ; צ־ו־יטץ ברא;. יעכ א־ז זעיבכטבא־״צטענררעך ז־־־ע־ טדו־ער־ק אץ ׳צטעיצרעך כא־ א ׳צי־־כט״צטערע־ װע; יע־ האט נ־־צט־ ק־־ז אב- קיאנג בץ זיץ יצװע־ע־ טץ אכע־ ט־ט־ א־נז, ב־אנצויז״צ-״ר״־-־ע ־צ־־כט־צטיערעך א־ז ־עכ נ״צט אזו־ יציעכטץ ט־ר האב; ד־עכ אב- קיאנג. טע; ר״יענט־ א־נז א כך ז־עניע; כ־־ ־אך ע־ות פץ א יצטארק; א־נט״ע־עכ כץ כ־אנצי״ז״צ; ״רנט־ב, אץ א־־ך כץ כ־אנצו־ץ בכרל כא־ א־נזע־ ״צאב;. אץ נ״צט נא־ אץ כ־אנק־־־ך, או־ך בץ װ־־ט״ע ריענריער, װו עכ ־װ־נ־ע; כראנצו־ז״צ-־יע־נ־־קע ייר;, באק־טע; ט־ד ר־עכהאבט־ע אב־־כ; װעג; א־נזיערע ,װערק. ־א. רא װעט טיע; ק־ענע; טאכ; ר־ ב־צ־ט־יע באטעי־ק־נג, װאכ רוקטי ז־ך אי־ו־כ בץ ז־ך אר־ץ: ראכ א־ז ־אך טאקע ר־ ״־ייי־צע טא־עץ װעריע היע־״צט אזוי יצטא־ק א־־ה רעב ב־אנצו־זייצ; כ־כער-טא־ק; נ,ץ ײ־ר א־ך א־־ך װ־ענ; רעב זאג; — צ־ט ײ״ט״ע־ ערטאנר פרענ ראכ געיצבי־עך — אז ־עכ א־ז ז״עי יציו־ער צו רערקרעק, פאיװאכ אט־ די י־ד־יצע טארע האט־ ז־ך אזי־י יצט־א־ק כא״צב־־יט קייניע־ ײעט• א־־ך נ״צט ק־ענ־ע; ט־ט־ ז־כ־ע־ק־־ט אנװ״ץ אויך ־־ כ־כ־ת. כא־װאכ עם הארט נאך װ״ט״עי א; אזא ־צטא־קיע־ א־נט״ע- רעכ אץ רער כ־אנצו־ז־־צער ר־ט״ע־אט־וד צו ״י־ד״צ״ע״ כ־כעך זעיככטבא־״צט״גנ־יעך יצאי־־ט א־נז, — אנ־־ע כב־׳־;, ניכטיאװ קא;, זיצא; ר״צאי־ר כיאכ;, ט־ך — ב־ר כיץ ד־ ״־־ר״צ־ע״ כ־כיעך װ־ אץ ־ערער כאװענונג ז־ענע; ־א בא־א; ביצ כ־ר־קיע או־סנוצערכ,