Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 6 (1930)
- Issue
- 1 (3.1.1930)
- Date
- 1930-01-03
- Page
- Seite 11 (sequence 11)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 70% known words query
- IRI
…/4795427-8801021-8801120--05157-4800322- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
ליסעד&ד״שע בלסםסר 013. 1 (296) רס 11 הארדי: **, נײ1, (ער װ״זט אויפן בעט אין רעבטן װיגקל). ר#ום בעט א־ז מיינם. די בעטן אין דער צװײטער אקאפע האין ני׳פט נעקדי;; די א־נטעדט״לן,?יגםטו רןזרט] קזים אײז, אח פיז יײדע ז־יטן הענגען ריר אר$פ רי הענט און די פיכ איער צו- נידעריק טארםטו די פ־ם נייטט אױספיאז;, — ד■ •עט־שורעס װעלן דיר די ׳םטױול צענריז׳עע;; א ם ב א ר ן: האט איר דא א םך ׳םטישורעם? ה א ר ד י: כיײאלט געזאגט — גייאב נענוטע; — א; ערך פון צװײ מיליאן. אכער פאר־טטײט זיך, אז כיהאב זיי נאך נייעט אלע נעזען. (ער ה״בט אן אנצוטון די •טקארפעטעע און ארויפזויען דעם עםיװל). נוט. און טער װילסטו יםוין גארנייכט װיםן׳, אםבארן; האםט מיר נאך נארני׳שט רערצ״לט. ה א ר ד י: אדרבא, װאם װילםטו נאך װיםן: אםבארן: יא, װי האלט עם מיטן מ־אנ׳טײ־מאגאזין״ ה א ר ד ־; כארא זשװאװערדיקער זקן דו ביסט עס. עמעצער װאלמ געקאנט מײנען, אז דו ביסט ׳טוין אםאל נעװען א־ן דער אדמ״. (ער געפינט א צעריסן טטיקל צייטונג). אט האםטו: הונדעדט און פופצן ביקסן-קוילן... איך ײאלט זײ נישט באנוצט, װען כיװאלט געװען אויױ דײן ארט. זײ ברענגען אוב רעם דײטיט און האלטן אים אונטער א ׳טטענד־קן אננריף. אחוצדעם, זענען זײ בכלל פאר- זיטאװערט. דערנאך נ״ען פינף הונדערט מילימעטערדיקע באמבעכ, פיר און דרײםיק נומענע יטטיװל.. אםבארן: םיהײסט זיבעצן פאר... הארדי: א, נײ1ן;י׳נף און צװאנציק רעכטע און נײן לינקע... נא, זע. דא איז אלץ פארא!. (דערדאנגט אפבזזרנען רי רשיסהי אםבאר;. האסטו א־נטערנע־טריבן, װען דו האםט דאם איכערגענומע;? הארדי: נ״;, כירעכ;, רער םערזיטאנט-מא־אר האט ראם נעטון. םיאיז אליז אין פולער ארדנוננ. א ם ב א ר ן: כיגל״ב, סטענהאפ װאלט ד־ך נעװאלט זען, אײדער דו נ״םט אװעק. ער האט ׳טטענדיק ליב צו רעדן מיט זײן קאמאנדיר, װען יענער איז םרײ הארדי: װאם מאכט ער טאקע, דער טײערער ױננער בחורץ טרינקט ער נאך אלץ װי א םייט, פונקט וױ אלעמאל? אסבארן: םארוואם זאנםטו עס אװי? ה א ר ד י; זאל זיין, כאפט עם דער מיױול: םיאיז דאך נאנץ נאטיילעך אויסצופרעגן זיך ״ענן םטענהאפן ןער ר״םט איבער און קוקט נ״גיריק אויף אשבארן) װוילער, ארעמער אלטיטשקערן םיאיז שוין דיר נעװים גוט צונעגעםן צו ז״ן אין דער קאםאנדע דער צװײטער נאך א־ם, און דו ביסט דאך אזא יטטילער, ביכטערער אלטינקער. אם בא רן: ער איז די גאנצע צ״ט דער בעכטער קאמאנדיר, װאס מיר האבן אמאל געהאט ה א ר ד י: א. כיוױיס, ער אױ א וװילע־ ױננ ביחאב נאך אבער ק״נמאל נ״טט געזען, א ױננערמאן זאל עכ ארײננעמען אין זיך אזויםיל װיםקי, װי ער. װײםט דאך, לעצטנם זענען מיר נעװען אויף אפרו אין װאלנם; איז ער נעקומען צו אונז אויף אװנטברויט און דער- בײ אױסגעטרונקען א נאנץ פלעיטל אין א שעה מיט פערצן מינוט. — םיר האבן ריכטיק אויםגעדעכנט אםבארן: כירעכן, אז סיהאט אװדאי אלעמען אםוזירט, און יעדער האט אים באנריפט און באװונדערט זײן קונץ הארדי: ער האט גארני׳טט םארלאנגט, מיזאל ז־ך אזוי פר״- ען מיט אים... א ם ב א ר ן: מענלעך, אבער יעדער אײנער האט געײים גע- האלטן, אז דאם איז א גרויםע זאך (פויזע). נ־יטט אמת? הארדי: ריכטיק. קענסט נישט בלײבן נלײכנילטיק, נעםען רעם הוט און זיך אהײמגײן, נייטט באוװנדערנדיק א נוטן ברודער װאם קען אזעלכעס באװײזן א ם ב א ר ן: ײען אזא בחור װי םכענהאפ באקומט דא א יטב פאר א טרינקער, װערט ער פארוואנדלט אין א יטטיק אויםטערל־יט- קײט, כאטש נעם און יטטעל אים ארויכ פאר א יט״נדל יעדער װעט זיך לאזן קאסטן א נאנצע פלא׳ט װיםק־, צוליב דער קרענקלעכער נײנעריקײט צו זען איפ טריגקען האררי: ביםט נערעכט, אזוי איז עם טאקע. איר דארםט אים דארט, למען היטם, ארײנל״גן אין בעט אריין, װי נאר ער קומט אה״ם. אםבארן: כיהאב נעהערט, דא איז נעװען א נייטקשהדיקע ׳טלאכט. הארדי: יא, אין א נעװיסער מאם. קענםט אכער ק״נמאי נישט װיםן פארויס, װען דאם דארף פארקוםען. אפטמאל נײען אװעק לאנגע יטעהן און םינע׳טעט נארנישט. פלוצלוננ — ״ז־ א; דאן״ — ביקםן-קוילן, מינעם און יענע שרעקלעכע קײלעכלעך, װי די אנאנאפלעך — װ״םט שוין װעלכע. אםבארן: כיװײם. הארדי: םװײט״. םװיש... םװיש... — טראךו אםבארן: אלר־יט, אלרײט, איך װ״ם. הארדי: נעכטן האט מען אונז פשוט שיעור נישט צע- בלאזן אויף יטטיקער מינעפ — אזעלכע ריזיקע. אפשר א צװאנציק שטיק. זענען דרײ ארײן אין אונזער אקאפע... כיבין באמת צופרידן, װאס דו ביםט איצט געקוםע;. כיבין פיטוט נישט העפלעך צו ד־ר. א ם ב א ר ן: האט עס א גרויםן שאדן אנגעמאכס? ה א ר ד י: שרעקלעך. א שטיק ערד האט זיך א רים נעטון פון דער אקאפע און אר״ננעפאלן אין עמעצנפ טײ אר״ן מיהאט זיך דעמאלט שטארק נעלאנגײײליקט. אםבארן: כיװײם. נישטא קײן ערנערס, ײי בלאטע אין טײ אריין והארדי-. אנב, װ״סטו, אז דער נרויםער דײטשער אננריף װערט דערװארט א ליארע טאנ? אםבארן: א גאנצן חודש ריכט מען זיך שוין דערויף. ה א ר ד י: יא, אבער איצט האלמ עס שוין זײער נאענט. עפעם כדטונהדיקע זאכן קומען פאר אין באשנלאנד*). ב״נאכט, װען םיאיז שטיל, בין איך נעײען אין דרויםן און זיך צונעהערט צום ארום: םיהאלטן אין אײן אנקומען נײע טראנםפארטן, םער װי שטלנדיק. און פיטראנט זיך זײער געקלימפער איבערן שאם״ גאנצע נעכט אז,״. און די צונן ז״ערע — םאפען אפ און לאזן זיך צוריק אװעק, אײנער נאכן צװייטן, איבערלאזנדיק יעדעם מאל מחנות,' מחנות מענטשן א ם ב א ר; : ־א, סיקומט אן, און — נאר גיך שוין. הארדי: ביםטו נעקומען אהער אויף זעקס טענ? א ם ב א ר ן: יא. הארדי: אויב אזוי. מײן איך, או דו װעםט נאך כאפן א קויל נלײך אין קארק אר״;. אםבארן: לאז אפ קוב,?אמיר זיך אביםל אדורכגײן, דו װילםט דאך נישט זײן װײט פונדאנען װו איז די םאפע? הארלי; אט איז יי (םאפט *װישן די צ״טונגען אויפן ט״ס, און געפינט א צעײםענע מאפע). מיר האבן דא א פראנט־ליגיע םון צװײ הונדערט יארד םיר האבן נארװאם נעקרינן אהער א לואיכ- הארמאט און אט איז דער צװײטער, אין דער קלײנער אונטערנרא- בונג. דער װאכמײםטער שיקט אזעלכע, װו נאר א קרײצװענ איז פאראן. א ם ב א ר ן: וװ שלאפן רא די לײט? ה א ר ד י: כיװײם נישט דער םערזשאנט-מאיאר, װײזט אוים, שלאפט דארט (װייזם אן אויף לינקס). די דינערם און די םיננאליםטן שלאפן דארמ. צװײ אםיצירן דא און דרײ — רארט (ײייזם אויפן רעכטן םונעל). דאם איז דער םך־הכל פון די פינף אפיצירן. אםבארן: מיר האבן ב־ז יעצט געהאט בלויז םיר, ד־ נאכט איז אבער צונעקוםען א נײער. ער איז אננעקומען מימ דער טראנספארט-ליניע, ערשט מיט א טאנ אדער צװי־ צוריק. הארדי: כינלויב, אז איר האט מער נחת פון אײערע, װי איך פון םײן לעצטן אפיציר. באלד די ערשטע נאכט האט אים א קויל אדורכנעשאםן און ער איז אװעק אהײם. איצט האט ער נעקרינן א פאםטן: ער האלט לעקציעפ פאר װנגע אפיצירן װענן ״לעבן אויפן פראנט״. אםבארן: יא. עפעם שיקט םען הײנמ אהער אזעלכע משונהדיקע װננעלײטלעך. איך מײ;, אז אונז איז בעםער — םיר קריגן דאם ױגנװארג נל״ך פון שול. דאם זענען די בעםטע כאלדאטן הארדי. ריכטיק. איך בין אויך בײ דערזעלבער מײנונג. אסבאר;: םינף בעטן, זאגםטו? (ער באטראבט דאס בעב װאם ער זי*ס אויף דעס) איז דאם שוין ראכ בעסטע? *) באשנראנד — ד״מזזלאנד איבערזעצעי.