Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 5 (1929)
- Issue
- 52 (27.12.1929)
- Date
- 1929-12-27
- Page
- Seite 1020 (sequence 10)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 66% known words query
- IRI
…/4795427-8801019-8801117--05126-4800295- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
!ײס 1020 7 ל'סבר^ררשב ב?סםער נום. 52 (295) װי צװי׳טן די צװ״ טענט׳ט; איז מיטאדא? ׳טטי? געײאר;, האט עד זיך ראפטופ אויפגע׳טטערט פון ז״; פארקנוילט ארט און ׳טאל- רענדיק טיטן קעפר — האט ער פאריםן דאם פײכטע נעזר ארויח וװ די צװײ טענט׳שן זענע; נעזעם;. זײ האב; געקוקט אויך זיך ט־ט ׳עװײנגדיקע, טונקעיע פריק;. יעפיץ האט זיך ט׳שער נעװע;, אז באיד װעי; ז״ זיך אויפ׳עטעי;. ער, דער טאן, װעט ארוטהירן זײן הארי; מיט א װאדעפ טוך, ארוט־ נעטע; זי אונטעדן אדעכ או; ׳טװײגנדיק װעין ז״ אװעקנײ; פו; דער יאנק. ׳עפיץ האט זיך ־עוי; אויםגעיערנט װים;, אז נאכדעפ, װי בײדע טענטיע; װעק זיך געזעננע; און נאכדעפ, װי זײ װעק זיך צעטײרן יעדער אי; ז״ן ציטער, װעט זײן הארין זיך אויםטו;, זיך װא״ק טיט אזא טין ׳שטעקעדיקײט, װאפ עד, ׳כפיץ, קאן ני׳עט פאד- טראנ; דעפ ריח או; טוז פון אים ניס;. דערנאך װעט פינםטער װער;, ד־ הארי; זײנע װעט רינ; אין דע־ הויך צװ־׳ם; װײפע בעטגעװאנט. ער װעט דריטיען צופיםנפ ב״פ בעט, דריטיע; אזוי יאננ, ביז די בארקאן-טיר װעט זיך יעוי; ארײן עפנען או; ער, ׳עפיץ, װעט דערפירן א װארעטען ריח פו; א באקאנטן טענט׳ע או; א נעזאיצענעפ בראז פון אויפגעעפנט; כארקא;. ׳עפיץ האט ני׳שט געװופט, אז ד• צי״ט איז אײננעטײרט א•; װאכ;, ־דיפ־ם או; יארן. ער האט נייעט נעח־עבונט, װיפק טאי די באיקא;-טיר האט ז־ך געעפנט און װיפיר טאר טע; אים אויפגעװעקט פו; ישראױ. נאד א״נטאר, איז ער, װײזט אויפ, פאר׳שראפ;. עד האט נארנ״עט נעהערט. סיטוז ז״ן דערפאר, װאכ איפ האט זיך געהרוטט, אז ער זיצט בײפ ים און כאפט פריג;. א גאנצע נאכט האט ער נע- ׳צרונגע; די פרינ;. עד־טט טיט; טאג צונרײך, װע; די דאזיקע טראכה א־ז איפ ־עוי; דערעס; נעװאר;, האט ער זיך אויפגעכאפט או; טײנענ- דיק, אז עד זיצט נאך אר׳ן בײפ ׳פ און ארופ איפ דרייט זיך אי; א דאד א גאנצע טהנה פרינ; — האט ער זיך א ר-ם נעטו; או; אײנ- טאר פאד ארעטאר געװארט א םוך טאכ; טיט די דאזיקע א״נגענע- םענע װעדעטרעך. אק טיט; איער האט עפ איפ א ר־ס נעטון ־צוריק. ער איז א האריע רגע נעבריין העננע; א•; הרר אויך דרײ פיםרעך. דאס פער- ט־ע פיסר האט זיך ני־טט נעװארט נאכנעב;, אזוי װי פ־װארט זיך געװען נערעטט־. יעפיצן איז עפ אויפגעקוטע; אויסםעדרייע. ער האט זיך צו- דיקגערוקט הינטערווײרעכטם או; אויפכנ״ זיך א ריכ נעטו; פארוים. דאםטאר האט ער איער דערפירט א װ״טאק אי; פיםר און א ראנ- גע, אויפגעיעט״פטע זאך האט געצויטט זײן יטפרונג. דאפ װ״םע אטראסענע פערעכר האט זיך אויפנעבראז;. ־טפיץ האט אויפנעדדײט דאפ פײכטע, ־טװארצע נעזר אהי;, װו דאפ פערטע פיפר האט זיך נישט נעװארט נאכנעב;. ער האט ני־עט פאר־טטאנע;, נאר נעזען האט ער, אז אדום ז״; פיםר איז אדוטגעװיקרט די נראנאטענע, אין דדײען-געװיקרטע, ז״- דענע יטנור, אוײױ װערכע ז״ן האר■; פרענט אים פירן, װאם זאר דאם באטײטן? האט ער געפרװוט נאכאטאר א יעפר״ז טו; או; אויך צופ דריטן טאר איז ער נעבריבן אי; מיט; װענ. דאפ האט ׳צוין שפיצן פארדראפ;. קודפ-כר דערפאר, װאפ ד• יטנור איז אזוי אײנגעעקיענט או; װיר נייטט אפראז;. און צװ״טנם, װאם זײ; הארין ריגט זיך דארטן צװיש; װייסן בעטגעװאנט און עם אדן זי נארנייעט זײנע אנשמרעננוננע;, ער האט ז־ך גענומען דרײען ארופ ז״; אײנענעם קעדפעדר. פאדדרײט זיך אריץ א־; דעם ׳ענור און אדויפ פון דער ׳ענור. םיהאט זיך א־פ נענוטע; טייען אין קאפ. טער האמ ער יעוין ני׳טט נעקאנט. פו; פארדרופ צי פון װײטאק האט זיך פון זײן קער ארויםנעריםן א יטאר־, יטפיציק בירעכר. אין א װײרע ארום — נאך אײנס — א העכערם, טיט א; אויבער-יעריוקעכםם־ר. פו; מינוט צו טינוט אױ דאפ אײגענע אויבעד-יטריוקעכםטר איבערגענאננע; אין א ציענדיק, הארב-זינגנדיק םקאטריע;, װאס האט דערטאנט אן אײנטאניק; קרעכצן בײ יעטירעד צאן-װי־טיק. ׳עפיץ האט ׳שוין טער ארופ דער זײדענער ׳ענור נישמ גע- קענט רויפ;. האט ער זיך אװעקנעזעצט אויױ די הינטערשטע צװײ פיםרעך או; פון רנע צו רנע — פארטיפט און פאריטפיצט דאם םקאטרערײ. מוז זײן, אז איבער ו־ער װאנט האט מע; דערהערט. מחםח ער;, האט עד בפידו־ע דערהערט, װי נאנט נעבן זיץ ציטער, צ• גאר אץ ־צ־טער נופא - - גדאברט עפעם. א טויזץ אפיעד א װינט אויפ; דאך׳ עד דאט א־ועקנעבוינ; די קארדדע. בײפ פענפטער איז דאפ גדאברע; גע־ואר; ־עארפע־ די האנט האט גיך אדו־פגעצוינ; דעפ דארעט. אויף יענער זי־ט פענםטעד א־ז גערענ; א טיפע, ׳ע־ראפנדיקע ׳עװארצק״ט. די יכנה, טוז זיץ, איז דערמרונקן געײאר; אץ ים. װאפיא האט אויפנעעפנט איץ הערפט באיקאן-פענפטעד דאם נ־אברע; א־ז געװארן גיך, נעדװעז. האט עד אויפגעעפנט די אנדערע העיפט פענכטער. פיא־ז געװען װאדעם. דער ־ם האט גע- רוט אץ דע־ פינםטעד א״דער דע־ טענטיע האט דערזען, האט עד פ—עד דע־העדט א יעטיר, ײיינענדיק םקאטר־ע;. דערנאך עדיעט האט א ־ע־װיפ געטץ א װ״בער, ק״רעכדיקעד אפגראנץ. — ־עפיץ — האט עד זיך דעד׳עראק; אראפגעבויג;. דאפ ה־נטר איז צוגעפאק צו זײנע יארװעםע פ־פ. םיהאט זיך געקנוירט װאם אטאר טיפעד אץ װײנענדיקעד. — טע; האט דיך א־ויםגע־־אדפ;׳. — האט ער נעפרענט אוי־ יורייע — נו, זאג, וואם איז גע־עעןץ װאם טופטו בײ טיץ פענםטעד-. יעפ־ץ אױ אויפנע־עפ־ונגע; צו אים, א״נטאר אץ נאכאטאי — נד, װאס, װאםץ טען האט דיך טאקע א־ויםנעטריב;? יעפ־ץ, זעענד־ק, אז זיץ יע־כ; ר־רט זיך נייעט — האט ער, א בײזעד יעוץ — פאוצרוננ אר״נגעכאפט צװי־ע; די ציץ א יעט־יק פץ יענעטפ אונטער-װע׳ע אץ אריץ גענוטע; זיך ציען צודיק. עדיע־ט איצט האט דער טענט־ע דעדיעפירט, אז דאם הינט־ר ־יפט־ א־פ ע־געץ. אפ־ער א־ז דער פרוי העדװיג נייעט גוט נעװאר;? ע־ האט גיך נעכאפט א־ו־ זיך דעם ־עראפדאק אץ נאך גי- כע־ — ארוים אויפ; בארקא;. עד האט זיך נ־־עט אפנענעב; קיץ ה־עבץ פאדװאם נדאד דא אץ נייע־ט דורך דע־ טיר, װאפ פירט אץ קא־ידאר אד״;. או־פ; בארקא; אױ ׳עפיץ אדויפנעיעפדונגע; אייפ; װענט־ר, װאפ האט אפנעט־״רט־ איץ צ־טע־ פ.ץ אנדער;. דער טענטיע האט א־יעדג־עפ־־יזט דאם װענט־ר אץ א־ז ־עטיץ געיר־בן פאד א הארב- אפענע כאיהא;-ט״ר, װאם האט געפירט אץ א פ־נפטער צ־טעד עד האט ני־עט־ געװאגט־ בר״טעד ־צו עפנע; די ט־יר אבעד יעפיץ האט־ נאכאטאר א נעפ געט־ון אץ ד־ ציץ א־־ץ א פארע פץ דעפ טענט־עם נאבט-טאנט־ר אץ האט א־ם אזו• ארופ אדײנגעצויג; אינ- נו־־ג־ק. םיהאט־ גע־עטעקט טיט בריטע; א.ץ ד־נעפ פעדפוב. א ׳ע־־ארצע װ״בק״ט־, אזו• װ־ דאם נרעטץ פון געדיכט־ פו- טער — האט• ארוטגענ־טע; ז־ץ פנ־פ. ע־ האט אויפגעצוינ; די הענט־ אץ פ־נםטעד; חרר אד־ץ. דא האט ע־ ־עדהעדט עדגעץ פץ א ברינד װינקר ארו־ם א געב־אב;, ציטערדיק קוק — װא—א—א— זיאן מיט דעד יעט־־פ איז עד נענאנגע;, װאקרענדיק זיך אץ דער — װאז־א — האט־ ער נאכאטאר דעדהערט, דאםטאר נעבן ז־ך — אץ א האנט, א ה״סע האט אננעדירט־ זיץ האנט־. ־ װא—א—זיא... די ־עטיפ איז זיך פארנאנגע; װאכ אטאר יעטירעד, ט־דער, כ־ז זי האט־ ז־ך אץ מיטץ אפנעהאקט, אזוי װי א פרעטר פץ א ריכט. א־בע־ דעד יעט־וב איז אדוטנעראפ; א ניכעד, געהאקטעד אטעם. א װ״םע זאך, א קמ־נע — האט־ זיך נעדדײט, נעכקאטריעט, רגע צו רנע טיפער אץ זיך אדיץ, ב־ז פיאיז אנ־דערנעפאח, אזוי װי אנגעיע־כורט־ ציפ־םנם ב״ם בעט־. פץ יענער נאכט אן האט־ יעוין ׳עפ־ץ טער בײ דער פרעטדער כארקאן-טי־ נ״עט־ נעגדאברט. אץ די קײע פאדנאכטץ, װען אי- בע־; יפ אױ געהאנגע; א ריריאװעד נעפר אץ ײאם־א טיט־ פדוי העדװינ זענען נעזעם; אפגעזונדעדט־ ערגיץ איױ־ א כאנק, איז יעפיץ גערעג; צופיםנס פץ זיץ הארץ אץ א־יננעהעדט זיך אץ איר ט־־פ- ־ע־פ־ץ האט נעזע;, װי דער טא;, בײ װעטענם ט־יר ער האט־ אנוטאט נעגראברט, רײנט־ אװעק א נרויםע האר־קע האנט־ אויף זיץ דא־ינם אקםי נעטט־ זי ארום אץ דעדט־ עפעם אריץ אץ איר פנים אויף א ר״עו;, װאפ ער, יעפיץ, האט ני׳עט פארשטאנע;. האט דאס שפיצן נישט געארט. נאר װען ער האט דערהערט־,