Literarishe bleter · 1929-11-15 · 46 (15.11.1929) · p. Seite 902

?יסעד^דיישיע בלעכ&ר נ01. 46 (289) ז״ס 902 * נעביטן. ער האט גע׳טריבן אידער, איבעמעזעצט א םך <ער איז נע- װען היינריך ה״נעם נרעםטער באװונדערער און אייערנעזעצט א גרויסן טייא פדן דעם יידײען דיכטעדם?ידער), פארעפנטאעכט ם־ינע און ט־ף-אריינדריננענדיהע עםייען װענן ניטשען, איבםענען, טאל- םטאיען, היינען און אנדערע. אין זיין ױננט האט ער נעהערט צו א האאב-םאציאליםטײען האוב און ער איז פארבאיבן א םאציאל־םט ביז איצט. אין םאציא- איזם זעט ער די אי־זונג פון דער עקאנאטייצפר נזיט, פון דער נע- זעאישאפטאעכער און פאאיטייטער אוטנאייכקייט. אבער ער זעט אויך א־ן םאציאאיזם די באפריױננ פון דעם יחיד ביי אים איז םאציא- איזם אבםאאוט ניסט קיין אפאייקענוננ פון דעם אינדױוידועאן ״איך״. פאדקערט, נאר אונטערן סאציאליזם, האלט ער, וועט עריטט דער איך אויפבליען פריי און פילפארביקי דער טענטס דאדך זיך פיאן איינם דיטן כאא, יזון אלץ צו העלפן דעם כאא, אבער דער כאל טא־ כ־יעט פארנעסן״ דעם יחיד, טאר נייטט טזן קײן זאך, װאם ׳כע- ד־קט דעם פואן גייםטיקן אויםררוק פון דעם איינצלנעם, געײים. טיט אזו־נע אידעען קאן האײעלאק עאים ניסט װערן קיין טיט- נאיד פון רער קאגװניסטיסער פארטיי,- אבער על־ם איז ניסט קיין אנהעננער פון קיין סום פארטיי. פארמייען זענען פאד אים א צו- עננע ראם, אין ער באטאנט עטלעכע טאל, אז ביי א פארטיי װערן די כי־טלען אפט דער ציא און נאך עפטער פארסאיננען ד• טיטלען דעב ציי איינם פון ד־ אעטצע װערק על־סעם איז ״רער טאנץ פון לעב;-. דא נעפינען ט־ר דעם קאליררייכן אוצר פון האװעאאק עאיםעם יעבנם-דערפאדוננ און רייפקייט. דאם בוך איז גע׳םדיבן נאכן ײעלט-קריג דער אאטער חכם אױ געװען צעװייט־קט און צע- טוטלט פון דער גרויסער װעלט-־אטקע. אבער ער איז פארבאיבן א ה כ ם עד האט א־יננעהאאטן דעם פ״ן און דעם כעס, און נ״עט או־פגעהערט צו נלויב;, אז ךער טענטיכ ג״ט פאדט פארויב אין רעם ״אעבנםטאנץ״ באטראכט ער ראם אעכן, װי א קונםט, װי א געװעב פון ריטטע;, ײאס װי צעריסן און קעננערי׳ט זיי זאאן ז־ך נייםט אויםװייזן אויך דעד אויבעדפלאך, קוטען ז״ דאך צו האדטאניע, און אין לעצטן סך-הכא זענען זיי — סיינק״ט. האװעלאק עאים איז איצט ז־בעציק יאר אלט. ער איז נאך געזונט פיזייכ און נייםטיק. ער װעט נאך זיכער באר״כערן די װעלט פון א-דעען טיט נ״ע ,ױערק, טיט נ״ע טדדנו־ פון סיינק״ט און האדטאניע. קאאפעראטױו ״ביכער״, װאריבע פויכטװאבגער ל. 2.50 1 טײל (גןלר זװן םאכט) ירד זיס 2 50 . 11 (ײיז) 2-50 י״ . (העדצוג) 2.50 . ¥1 (נויד -שטראף) 1• 3— ױלי 1914 עמיל לודװייד 4 — הינטערגעסלעך מ• ראזומני 2.25 לאנד פון םויזנט געשטאלםן דאס .ך>2 1>1׳װע1ר>א ,6׳\\823־31י׳\\ ,"זפז1םץמ,. .ק5 .13.196 .0 .>1 .ק גןןלדםארב װארשע סארלאנ ש. ער׳כט דעריכינעןן װ ■מארגא־יט ד_־פ ר 1 י .ס ד י ג א םרײז —8 זלי י ראמאן ,"־ז6ד1ס׳(8,. .ק8 .23 1>1׳\\?)31א ,0/*\$23ז3/\\ ס .>1 .ק 13.196. אויםנערריקט. האט געהאט א פך צו פארדאנקען עאיסן. אויך דער פרוידיאניזם האט געבארנט און נעאערנט א םך ב״ דעם טערק- װירדיקן ענגאענדער זיגטונר פרויד האט דאם, אגב. אאיין צונע־• נעכ;. ב״דע נעלערנטע זענען גוטע פר״נט, געפינען זיך סטענדיק אין א נייםט־קן קאנטאקט. נאך נענטער צו דער טאדערנער םעקםאלאנ־ע א־ז האװעאאק עאים צונענאננען אין זיין נרויסער ארבעט פון זעקפ בענרער װאם ה״םט ״סטודיען אין דער געסלעכטס-פסיכאלאניע״. דארט דריקט ער אויס א סך פון די אידעען, װאס פרויר און פי־וידס תאט־רים האבן ־כפעטער אנטװיקאט װ״טער רארטן רעדט ער אויך וועגן נעסאעכט טיט אזא אפנקיימ און טיפזיניקייט. אז דאם גאנ- צע פראבלעם עדיכיינט נאר א־ן א נ״ איכט. ער רעדט אפן און טיט א טערקװירד־קע־ אביעקטױוער רויק״ט װעגן ר־ אזוי-נערו- פענע נעסאעכט-אבנארטאאיטעטן, און ער איז צװי׳כן די ע׳־יכטע אנצװוײזן, װי דין עם איז די נרענעץ צװ״כן נא־טאלק״ט און אב- נאלטאאק״ט אין נעיכלעכט-אעבן. זינט ד• פ־־־ר-ינ״אע אױ אויפנעקוטען, רעדט טען בככא אפע- נער װעגן נעסיעכט-זאכ;. טען װערט יכו־ן נ״כט יכאקירט, טען יכעטט זיך יכו־ן א םך װ־נציקעד אבער װען האװעאאק עאים האט אנגעהו־בן יכר״ב;. א־ז ז״ן אפנהארצ־ק״ט געװען אן איבעראיכנ- דיקע געװאגטק״ט ער האט טאקע צואיב יעם נעליט;. צואיי זיין עריכטן בוך אױ פא־פ־רט געװארן א פיאצעם אין אאנדא;, װו דער פ׳־אקיראר האט אט ד• װיםניכאפטלעכע איבעט עאיםעם באצייכנט אאם ״יכטיץ, אוטטאראיייכ און אויסנעיאם;״. אין אט יעם גרו־סן װערק ט׳יעט עאיס אויר װי א װיםנ- ׳כאפטםטאן און װ־ א פאעט, װי א ביאלאנ און װי א פאראיבטעד, וו• א פ-לאפאי' און ווי א זאטאער פון פאקט;. און דער רעזואטאט אױ א יכ״נע, גיינטאעכע געב״דע. װו ד■ ״צענטראאע פונקציע פון אעבן״ ונעיכאעכטן קוטט ארויס גא״כצייטיק א• װי די א״נפאכ- םטע, א• װי ר• קאטפאיצירטםקע עריכ״ניננ אין דער װעאט. ־ער טעטאד אין אט די ביכער אױ א װ ־ ם נ ׳כ א פ ט א ע - כ ע ־ עא־ם ברעננט א ־ם טיט פאקטן, א.׳; אאזט נ״כט דורך דעם טינדםטן ־עטאי קיין יכום ״•כרעקאעכע״ ׳כ־ידעדונג פון געיכאעכט- אעכע־ אבנא׳־טאלק״ט א־ז פאר אים נ־יכט ״צו-יכרעקאעך״. ק״ן יכ׳ים באאבאכטונג — נייכט צו-אוטװיכטיק, ז־ צו פאיצ״בענע; אין אי־פציקאער;; אבעי דער ציא אין אט דעם װעדק איז א קינםטאערי״כער, א פ־אקטייכ-קינםטאעדייכער אויב טען קאן אזי• זאנ;. ער װ־א, אז טענטיכן זאין װים;, װ• צ• אעבן, זאאן דעד- זען אין א־בע ד• העכםטע קע׳־פעײעבע. אבע־ אװך די העבםטע ג״םטיקע פ׳־״ד ז־ין לערע אין ־עט װעדק איז: קעיפער און ג־יםט זענען א״נם. איין גאנצקי־ט, אין רי העבםטע פיזייכע און זעי״כע טד׳־נד א-ז א••;״ איבע אין ז״נע פ־אכטפוייע, פ־אכטפוא-געיכריבעניע ׳כטודיען טיעט עי אויך א-־וים פאי א נ״ער טאראי ער קעטפט קענן דעם אוטזין פון ״אוטגעזעצאעכע קינדע׳־״. ע־ איז פאי פרייעדע ה״ראט- פא׳־טען. ע׳~ פארט״דיקי די א־דעע פון נעבירט-קאנט׳־אי ער אטא- קירט דעם יכטאטם ־עבט, צו טייכן זיך א־ן דער פיאנע פון גע- ״כאעכט-פארהעאטענ״כן ־עם בר״טערן פ־באיקום אױ דער נאטען האװעאאק עאיפ באקאנט צואיב ז״ן ערקאערונג טיט עטאעבע יאר צור־ק, אז כדי ראם פאטיאיען-גאיק זאא אעננעד אנהאאט;, איז בעםע׳־ אז טאן אין װ״ב זאאן אעבן נ״כט אין א״ן הויז, נאר באזונדע־ ע׳- האט ראם טאקע אייך ד׳ירכנעפירט אין ז״ן יעב;. ז״ן פרו• <ז• אעבט נ״כט טער> אױ אויך געװען א טערקװירדיקעד טענטי•״׳. זי איז אא״ן נעװען א יכריפטיכטעאערי;, אין דער נאטען אידיט טערי איעם ןאזו■ האט זי געה״םן) איז נ״כט אוטבאקאנט די א״ענער פון דער עננא״כער איטעראטור זי איז ט־ט א־ם טעדסטנם נעװען א״ניכט־ט־ק. געט״אט ז״נע אידעען װעגן ה״ראט און פאטיאיע. ז״ דע־צ״אן ב״דע. אז דורך דעם, װאכ זיי האבן קיינטאא נ״כט דעראאז;. אז ז־יער צוזאטענאעבן זאא װערן װאכעדיק, פראזא״כ, האט ז״ער איבע ק״נטאא נ״כט אויפגעװעפט ז־ך. זיי פאענן װוינען אין באזונדערע דירות. אפט א־ן באזונדערע יכטעט, און דאם צונויפ- קוטען ז־ך אױ ׳כטענד־ק נעװען א טין באנ״וננ פון דעם האניק- הוד׳כ. עם װאאט געװען א טעות צ׳• ט״גע;, אז האװעאאק עאיס אױ נעװען באוױ א געיכאעכט-פאריכער אט די פאריכוננ אױ אפיכר זיין װיכטיקםטע א׳־בעט. ער איז אכער געװען טעטיק אויר א סך