Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 5 (1929)
- Issue
- 46 (15.11.1929)
- Date
- 1929-11-15
- Page
- Seite 901 (sequence 11)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 69% known words query
- IRI
…/4795427-8801019-8801110--05001-4800176- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
/ייע 901?ים2ר$ר'7?3 3? 289) 46 .011 1x0X1) או; א־ך האב ד־ר נ״בט נעדאנקט... נעב עס... א־ך האב ניעט קײ- נעב, װעטע; א־ך זאי עס נעב;... — דו װעבט רעב;״. גאידעיע... — נעב עם, כיבעט ד־ך נעב עם... או־ב א־ך װער יעב;, װעין כו־ר עס פארקו־פ; או; בו־ר װעי; בי־דע אװעקפאד; װ־־ט... זי־ער װײט... איבער; יס אויה א •עיה . א־ך האב נענוכיע; ראב קעסטעיע או; א װ־־נענד־קער ב־; א־ך ארויםגענאננע;. צוטארגנס איז גאירעיע נע־בטארב;, ראב קעסטעיע צ־רוננ.— עס האט זיך ארו־סגעװ־ז;, אז עס א־ז א־כ־־טאצ־ע-צירוננ טיט א נאניל קנאפ; װערט, אבער עס א־ז נעבי־ב; ב״ ט־ר זי איז נע- ־בטארב; איײ;, נייסט א־בערראזנריק קיײ קרוביב, קיי; טיספהה, און א־ך האיט עס ביז הי־נט או; האב עס נ־־בט װעטע; אװעקצונעב;. — דא האב איך קײנעב ני׳שט... דארט האב א־ך רעב טאט; או; די טאטע׳בי, — האט זי כטיעט טיט א נריקיעכן ־בטײכי נע- טורטרט און אירע אויג; זענען נאך אר־ו נעװע; פארקוקט א־; ־ענער פרעטרעך אוטבאקאנטער וועאט... די טכנטע איז ארוים. טיר זענע; נעבריבן ארײן. טיטאײנטאר האט זי עפעס אמיסנענוטע; פון הינטער; קייב; או; צו טיר אויסנע־בטרעקט א־ר קא״ן, ברייך הענטי װאס רי נענר דעדפו; זענע; ׳בוין נז1װע; יבװארצרעך-ברוי. — ־בייס אןיז יענע יבאנק. דא האסטו דאס ׳ב־ר־סערע. א־ך בעט דיך שר־ײ א,״־= א־ן נעב ד־ר ראס קעסט־ערע... א־ך רא־ז עם יבוי; ני־בט האב; טער... — װאס רערסטו. גאידעיד׳• — ה־זב א־ך א ־ע־יבראקענער נעזאגט, — דו װעסט רעבן... ניב נ־־בט אװעק דעב אוצר... — כיבעט דיך נעב עם צו... דו ביזט נעװע; נוט צו טיר י. ג .ל ז* נ ץ / { י ל־י א ר ק דעד ענגלישעד דענהעד האװילאמ עלים רויט רעד באראקטעריסט״ק, וואס דער באקאנסער אטערי- קאנער יבר״בעך ה. טענקע;, האט װעג; איב גענעב;, ־בטערט האװעראק ער־ס ט־ט ז־ך פאר רעב צ־װ־ריז־רטסט;, רעב קואטו- רערסטן עננרענדער םון א־נזער צ־־ט־. עי־ב א־ז ק־־נטאר נ־־בט א־־נ- ז־־ט־־ק. פ־רז־־ט־ק״ט, איזײט־קײט, א־ז זי־ן הויפט-־בטר־ך און עס איז רי ארז־יט־־קײט־ פו; רעב ה ב ב, ײאס זעט איץ א־ז אי; און טיט איץ. או; פרוײט צו פאר־בטי־; איץ באט־ב עס איז בטעט ני־בט־א ק״; נעגניבטאנך װענ; ווערכ; האװיראק ער־ס האט נ־־בט נע־בר־ב;, א־ז עד ראך אטטערסטן בא- קאנט ט־ט־ ז״נע פאר־בוננע; פו; רעב נע־ב־רעבט-רעב;. פו; רעב געיברעבט-פראברעב. אט ד־ פאריבי־ננ א־ז פר־ נעװאה ער־סעס הו־פט-א־גטערעס ד• עריבטע אנרענונג א־ז צו א־ב נעקוטע;, װע; ער א־ז. נאך נעװע; גאר ־וננ, װע; ער האט ארס רערער א־; אויסטראריע נעהאט צ״ט ז־ך צוצוקוק; צו דער נאטור או; צו־צוהער; ז־ך צ־ רעב ר־טב פ־; ז־־; א״גענעב א־ך ער־סן — א־; ראס *ז פאי■ האװעראק;עיטרעכט. פעקס, א בח פון רעבן. ־אס — דער צענטדארער פו; זײז פדיסטער ױגנט - ארץ, ײ־אס א־ז או; נרונט־עריטײנדנג פזן ײיכטייוסטע פראברעס, די ר; טער־צץ ער האט בא־ב־ראס; צו ־ב־ט־ד־?עבט צזי־־ב רעס האט עי ־־; פדאפעס־ע. דעד צו פראקט־צ־ד; ז קיינדאר ני״טט נעטיאבט א־ז נע־וע; צ־ ז־" יבטודיר; טער־צ־ז אײנציקער צײעק פי; זיין קאטפעט־ענטער א־ן זי־ן גױ־סער או; נר־נטאעבער פאריב־ננ פו; יעב גע־ברעבטס-פראברעב או; אזו־ זעעז ט־ר א־ב א־; א טע־־צ־נ־יבע־ ־ב־ויע, ערט־עך װ• דע־ דורכ־בנ־טיעכער טיפ סטודענט, א פאד־בענדיק;, א ר־־ק; א ג־־ענד־ק; ר־דעקט צו ז־־; צ־י רע־נאך הו־בט ער א; צ־ יבר־יב;. ע־ נ־ט א־בער או־פ; פא- פ־ר רעב רעזורטאט פו; ז־־נע פאר־בונגע;. אײנס פון ד־ ער־בטע ב־בער פון אט רעב ט־; א־ז ״טא; או; װ־־ב•׳, וװ ע־ װ״זט א; א■־־ ד־ נרינטאעבע אונטער־ב־־ד; צװי־בן רעב טענט־ב-כ־א; א־; טענט־ב-פרו־. נ־־בט נאר זענען אט ד־ אונטעי־־ב־־ר; או־סעררעבע נאר א־נעררעכע נ־־סט־קע. זערי־בע ער בא־באפט א נ״ע טערט־- נא־אגיע. ער באצ״כנט אט ר־ א־נעדרעכע אונטער־ב־־ד;. ײ־ צװ״טע או; דריי1ע וסעקונדערע או; טערצ־ערען. ער װ״זט א״ך א; אין דעב בוך װי די דאז־קע אנדערע ־ נ־־בט-או־סעררעבע— אונטער־ב״ד; ט־־ב; זיך צונו־ך װ־ א טא; חאן באז־צן א ר״ װ־־ב- רעכע א־יגנ־באטפ;, או; א פרו־ — ר״ז־טענרעכע א־; רעס ז־; א־ז ער א פאררויפער פון דער נ״ער ־בורע אי; םעקסאיאג־ע, פון רער טאדערנער פאר־בוננ בנונע ד־ נעיברעכט-פדאטרעטע;. אטא װ״- נ־ננעך דער נ־־סטר״כעד ־•ר־־ב-ד־יט־בער ױננערטא;. װאס האט אננעיבר־בן ראס באר־טטע בוך ״גע־־ברעכט או; כאראקטערי׳, װו ענרעכע א־רעע; װער; או־־ א װונדערבאר-א־נטערעסאנט; א־פ; עס זענעז פאראן טענט־ב;, װאס יבטער; ט־ט זיך פאר א טערקװירד־ק-אינטערעסאנטע או; אנטצ־קנד־קע נאנצק״ט, דאס ײד־׳בע װארט ״חכב״, ראס עננר״בע — ״ס״דו־ב״, א־ז פאר זיי װי אננעטאםטן. זיי קוקן רויק אויפ; רעב;, ז״ ראז; ז־ך נ־־בט ט־ט- ר״ס; פון כעס, אנטיי־בוננ, דורכפאי ז״ זענע; ני־בט קיין דרו־סנ- דיקע כאאבאכטעך ז־י זענע;, פאדקערט, ־בטארק פאד־נטערעסירטע כ־יטקוקער אי; רעב;, אבער ז״ זעע; ראס גאנצע, ני־בט ברויז א ט״י זיי זעע; אי די בייטעך א• דעב ײארך אזא טענט־ב איז נעװע; דער נרויםער ד״ט־ב געטעי צו דעב ט־פ פון אזא טענטיב דערנענטערט ז־ך ־בטארק דער א־צט ז־בע- צ־ק-־אר־קער עננרענדער האוועיאק ער־ס. א־ן דעב בוך װעגן אט רעב טערקװ־רר־ק; טענטיב, װאס רער באקאנטער ײד״־ב-ענגר־־בער ׳בר־פט׳בטערער א״זיק גארד- בעמ האט נ־־בט ראננ צור־ק אננע־בריב;, געםינע; טיר א סך א־נטערעםאנטע פאקט; או; באאבאבטונגע; װעג; האװעראק ערי- סעס רעבן און ־וערק. ב״ טך נארדבערנ; א־ז עס, קענט־ק, נעווע; א; ״ארבעט פון י־בע״, או; ד־ װארעטק־־ט פון אט רעב געפ־ר יו־כט דורך א־; דעב גאנצ; באנך האװעראק עריס א־ז א נאנצער כיענטש, װ״י עד זעט דאס רעב; און ד• נאטוך װי א גאנצקײט, א הארטאניע ני־בטא בײ א־ב, וױ עס א־ז ני־בט געװען ב״ נעטע;, ק־יז צעטײרונג צװי־בן ד־ ער־ב״־נוננע; און א־־סדרוק; פון רעב;. װ־ געטע א־ז אויך האװעראק ערים א קינםטרעך א ד־בטעך ב״ געטען א־ז די דיכטע- ר־יבק״ט נעװען דער הױפט-אױסדרוק פון ז־־ן פעדזענרעכק״ט. או; די װיסניבאפט א ט•; צווייטע ז״ט פו; דעטזערב; או־סדרוק. ב״ האױעראק ער׳נה א־ז דער פראצעס א פארקערטעך די פארס פו; זיי; או־סררוק א־ז הו־פטזעכרעך ײ־סניבאפט. ד־ ד־בטער״ב- קײמ פארנעטט ביי אי; א קרענער; אדט. נ״בט א״ זײן רעבן או; אויך נ״בט אין דעב עצב פו; זײן פערזענרעכקײט, נאר װי א; אויסדרוק-פארב. האװעראק עריס זעט אויך די פורסטע הארטאניע צװייבן רעריניע או; ײיסניבאפט. בײ איב איז די װיסנ־באפט דער ײענ צו דערנ״; צוב זיז או; צוב תטצית פו; רעב;. ער זעט סודות און אוטפאריבטענדרעכקײט, אבער ער פיאט, אז דער טענט׳ב־ קא;, װעט קאנע;, אט די סודות באנעטע;. נ״בט ברויז דורך דער ארבעט אי; א װ־סניב־אפטרעכער ראבאראטאריע, דורך װעג;, טעסטז, אנאריויר;, נאר או־ך דורך דעב געפיך דורך דעב הויב פון און פאי־ ריעב;, װאס דער טענטיב באזיצט־. דערפאר האאט האײעאאק עאים אזוי פיא םו; קונסט. װ״ר װאס ט ו ט דע;, װאס א י ז דע; דעד קינסטאעוך ער א־ז דעי טענט״ב, װאס בענקט צו נעפינע; א ז־ן פאר; אעי;, א,־; או־ך דער טענטיב־, װאס איז איטיבטאנד צו נעפינע; די פ א ר ב פאר אט דער .בענקיבאפט.