Literarishe bleter · 1929-10-17 · 42 (17.10.1929) · p. Seite 823

זײם 821 ,?יעערע-י^■! כי נום. 42 (185) ק ג 1 ס ה $ ם ס ן ן א מעשה מ י ט א פארלעחנג (ד. ן ס ן ד ע : ק 1) נע־עראנן מיט ישטרוי, — און זײ האבן טיך געדאזט צורו. אין דראטען בין איך ארוים פון צונ און האב אװעקנע־טטערט טײן סאקװאיאזיע אויר א באנק. כיהאב טיך נעװארט ארוטקוקן אביסר, אײדער איך װער זיך ראזן אין ־עטאט אר״ן. איבעריקנם האב איך טיך אין דעס ראזיקן סאקװאיאז־ט נארנייטט גענויטיקט. איך האב א־ס טיטנעגוטען ברויז דערפאר װ״ר ביהאב נעהערט, אז טיט ״כאנאזיע״ איז רי־כטער צו נעפינען א נאםטהויז. טיין אוט־ גריקרעכער םאקװאיאז־ע האט ־עוין אננעזען א װערט פאר ז״ן ראננן רעבן און האט איננאנצן נ־יעט נעטוינט פאר א ר״זנדיקן ריטעראט; דערפאר אבער איז ט״ן נראנאט-קורטקע און ט״ן נאנ- צער אנצוג נעװעזן נייעט דער ערך אניעטענדיקער צו טיר איז צונענאננען א כאדינעי פון א האטער אין א היטיר טיט ציפער און האט נעװארט נעטען טײן סאקװא־אזיע. איך האב זיך אפנעזאגט דערפון און איס נעזאגט, אז איך װ״פ נאך אר״ן נייעט, אין װערכן נאסטהויז איך װער זיך אפ- יטטערן, — איך װיר אפריער זיך זען ט־ט אײניקע רעדאקטארן אין יעטאט, איך װער דאס הארטן די פאררעזוננ װענן ריטעראטור. — יא, — נאר א גאסטהויז דארר איך ראך פײ-װי-םײ האב;, טען טוז דאך װוהין-נייטט-איז פארפארן. טיט א״ן װארט, ז״ן נאסטהויז איז דאס בעםטע אין דער גאנצער יעטאט. ערעק- טריישע נרעקרעך, א װאנע, א רײענזאר. עס איז רא נאענט, טאקע אויפ דער נאם, רינקם. ער האט גענוטען טײן םאקװאיאזש. איך האב איס נ״צט געראזט. ה״םט עס, װער איך ארײן טראגן ט״נע זאכן אין האטעא אר״ן״ נו — יא, סײ-װי-פיי דארױ א־ך ג״ן אױך רער דאזיקער גאס, און װאס קען עס טיך ארן, אז איך װער נעטען אויױ נאטם- פיננערר רעס סאקײאיאזיצ און װער איס אװעקטראנן, דאטארסט עריטט האט דער ט־ערת אוי־ טיר א קוק נעטון און פאריעטאנען, אז איך בין נייטט פון די גרויסע פריציס. ער האט ט־ך אפנעראזט און אנגעהויבן אויסקוקן אויױ אנדערע פאםאזיטירן. נאד אזוי װי ק״ן אנדערע האט ער נייעט געםונע;, אױ עד װידער צו טיר צונעגאננען און טיט טיר אויױ דאס נײ גענוטען פירן אונ- טערהאנדרונגען. םוױ-כר-םוןז האט ער טיר גענעבן צו פאריעטײן, אז, אייננטירעך, א־ז ער נאר צואיב טיר נעקוטען אויפן װאקזאר. נו, אויב אזוי, איז עפעס אנדעריע. פיאיז ז״ער טעגרעך, אז דעס דאזיקן טענטישן האט נעישיקט עפעס א קאטיטעט, ײאס האט זיך דערוײםט װענן טײן קוטען; אפיער גאר דער ארבעטער-פארײן. עם איז נאר ק״ן ספק נ״שט, אז דאס אינטערעקטוערע רעבן איז אין דראטען ז״ער אנטװיקרט: ארע גײען-אויס נאך א נוטער פאררע- זונג, די נאנצע ישטאט קאכטן טיר א־י אפיאו א״ננעפאר;, אז אין דער הינזיבט ־עט״ט דראטען נישט דער ערך העכער פון קריסטיאניע. — יא, — סיפאריטטייט זיך, נעטט טיינע זאכן, — האב איך געזאנט רעס האטער-טשרת. ביי אייך אין האטער, נרייב איך, איז פאראן ײיין; טען דערראנגט װ״ן צום טיש? — װייןי פון בעסטן םארטי! — אויםנעצ״כנט. איר קענט נײן. איך װעא בארד קוטען. איך טוז נאך אר״נג״ן אין רי רעדאקציעס פון די צײסוננען. ״ךז•*: זאמן ר״זען איך האב נעדארפט הארטן אין דראטע;*) א פאררעזונג װענן דער נ״עד קיטעיאטור. ט״ן ט״ן איז געװען דערפון עפעם צו פאד- דינען. עס איז טיר יסטארק נויטיק געװען. בפרט נאך, אז דאס איז טיר געײען ז״ער רייכט אויסצופיר;. און אין א יס״נעס זוטערטאנ זיץ איך טיר אין צונ, װאס טראגט טיך אין דעס דאזיקן ריבן יסטעטר אר״;. נעװען איז עם אין יאר 80או. אין דראטען האט טיך נישט געקענט ק״ן טוטער-טענטש און א־ך האב דארט אויך ק״נעס נייעט געקענט. אויך אין רי ברע- טער האב איך נ־שט אפנעדרוקט ײענן ט״ן פאררעזוננ; נאר א״נ- טאר זוטער, אין א טזרדיקער שעה, װען א־ך האב נעהאט גערט, האב איך זיך נראד נעראזט טאכן פינױ הונדערט יעטיק װיזיט- קארטן; און אט די װיזיט-קארטן האב איך טאקע איצט באשראסן אויפצונוצן און פונאנדעדצושיקן זיי איבער גאנץ דראטע;, אין ארע נאםטה״זער, שענקען און אין די נרעסטע נעשעפטן, כדי צו ראזן װיםן די דראטענער בארעבאטיס װעגן רעד נרויסער געשעעניש. אטת, די װיזיט-קארטן זענען נישט גאר אין ט״ן נעשטאק, ה״נט דער פאטיריע-נאטען ט״נער איז דארט אויך געײען איבערנעדרײט, נאר אז טען ײארמ װעק, האט טען זיך נעקענט אנשטוים;, אז דאס בין איך. און צוריקגערעדט איז טיין נאטען נעװען נישט אויױ אזוי פיר באקאנט, אז א קר״נער דרוקפערער זאר קאנען האבן עפעם א בא- ד״טוננ, — איטשט״נם געזאנט. ער איז טיר נעװען רא טערה ורא טוריר. זיצנדיק אין צוג האב א־ך נענוטען טאכן א חשבון פון הוצאה און הכנםה, און דאם האט ב״ טיר, תרירה, אויך נישט אװעקנע- רויבט ט״ן טוט. מיר איז אפט אויםנעקוטען צו פירן אזוינע נע- שעפטן און ארויםדרײען זיך פון זײ טיט װייניק נערט — אדער נאר אן נערמ. אויך איצט אפיקו בין איך נייעט נעװען נענונ רײך, איך זאר קענען אויספוצן ט״ן רייזע, װי םיהאט געפאסט פאר אזא דערהויבענער, עסטעטישער טיסיע אין א פרעטדער שטאט. נאר ב״ א נעװי־״ר; שיפארעװדיקײט האב איך דאך נעקענט בשירוס ארויס קריכן פון ארע שװעריקייט;. נאר נישט ק״ן א־בעריקע הוצאותן װאם נעהער ט״ן אויםקוטעניש, האב איך נעקענט אויפן בעםטן אופן אוטבאטערקט זיך אר״נכאפן פארנאכטרעך אין א ביריק שענקר און אפעסן דארטן; און פארפארן קען טען אויך אין די ״טעברירטע ציטערן פאר דורכפארער״ — און אט זענען ארע הוצאותן איך בין נעזעםן אין צונ און האב שמורירט טײן רעקציע איך האב נעהאט בדעה צו ר״ענען ײענן ארעקםאנדער קיעראנ־ ט״נע טיטפארער, עטרעכע פריירעכע פויער-ױננע;, ײערכע זענען צוריקנעפארן פון קריםטיאניע, האבן נעטאכט א שנאפס און האבן טיך אויך נעװארט טכבד זיי;, אבער איך האב געזאגט: ניי;, א דאנקן און שפעטער, נאר אויױ א באזונדער שיט״נער פון טענטשן, ײאס האבן נעטאכט א כוםה, און טענטשן נוט-הארציקע, האבן ז״ נעפרײוט טיט טיר װערן נאענט, אבער איך האב זיך נייטט נע- ראזט. רסוױ האבן זײ טשיטעות, רו־ט מ״ן באנעטען זיך און רויט די פיר באטערקוננען, װאם איך האב געטאכט, פארשטאנע;, אז איך בין א נערערנטער טענטש, ב״ ײעטען דער קאפ איז נישט אנ- .) א שטאט אין נארװעגיע.