Literarishe bleter · 1929-09-20 · 38 (20.9.1929) · p. Seite 747

זײם 747 ן?*סעדז^די׳שע בזסםער 1זס. 38 (281) ראניע האט זיך אױפגעזעצט און איבערנערוקט צו ריײטיטען, אנ־דערגערײגט א־רע בארײעסע םים נעבן רײוטיטעם. כטעט אנגע־ רירט כײט אירע פיפ ריײטיטעם און נעברענטי: —• איר בענקט נייטט אה״ם׳■ — איך האב נעבענקט. פזן בענקען איז נארנייטט ארויפ־ געקוטע;. — ׳א, איר טוינט א•"־ בפרות, — האט װידער ב״נייט נעזאנט. — איר רעדט כסדר פון א היים. טיך ײערט חברים. טע זיכט חברים אין ײען נייטט — איז אן און ער האט כזיט א״ן האנט אננעײיזן צו א פירקאנטיק, נרין אײפנענאנגען פעאד און טיט דער אנדעיער — צום םטעפ. זה די אקסן האבן נענריז׳עעט: — װערט הברים — האט ער װידער געזאנט — א ה״ם ײעט יעוין ז״ן אין רארי־. נאך א ייאנגן יעטיריםװ״נן האט כייריע זיך נעװענדט צ־ ראנ־עןי — אפיטר, רחל, זארן טיר זיך אודקערן טיט ז״ צ—ק א־ן קאנטאר אין בעטן, טען זאא אינז געבן רי טענלעכקייט צו בויען רי יםטוב נאך ה״נטיקן זוטער׳■ — אפיער, אז א יעטוב ײעט זיי;, ײעאן ז״ זיך יעפירן ה״- ט״םער אפיטר זועאן ז״ קוטען צוריק, — האט ראניע נעזאנט. און קוקנריק אז>ק ב״ני־םן, האט ז־ אין נעדאנק איבערנע- ײארפן ר• בחורים און טייד;, ײאס בויען ראס דאר־ז — פארט ט־ט אונז אין ״םטאט אר״ן; טירן פארן אינא״- נעם צוריק — האט ריײטיטע גאר אוטנעריבט ארוטנעכאפט ראניען — פארט טיט אונז אין יםטאט אר״;. ריײטיםע האט נעהאאפן טוליען א״נ״םפאנען און רערב״ נעראבט: — ב״ אונז פרענט טען א״ך רופן טוריע ראדעס און דאניע האט גארני״םט בר־ה׳ט נעהאלפן ב״ני״םן ׳םפאנען די אקםן. אין יםטאט זענען ו״ נעפארן: ראניע — ב״ בייני״םן אין ײאנן אין געלערנט זיך אנטר״בן די אקסן און זאגן; ״צאב־צאבע■■ און ר־װטיםע אױ נעועסן ב״ טור־עז אין װאנ;. — אױב טע ואר זיך א־וטטון פאר פרי, װעט טען נאך פארנאכט ארויספארן צוריק — האט ב״ניים געזאנט און ראניע האט נעענטפערטי: — — איך געדענק א״ך גוט, טען האט א״ך נערופן ביינ״ם כלאײנע דעם יםט־דס. און כראוונע האט פיראסאפ־רט, ׳םפימדיק רױוט״םעס ײ״ך ל־יב נעבן זין־• — ערד אױ ערד ערד איז ׳םװ״געײדיק... א ייד האט ט.ירא פאר ערד... ריײט״םע האט פאר זיך אריין נעראכט און אונטערנעט־ריבן די אקםן. נאויזיג 1 ליזצק־ז, ףזירעצ פרץ ד־זירשבײן אדץ־ישדאל א י נ ה א א ט; טפי״ער ילוט, איץ־י״ראל, — דאם גי״יבענם־גםע און פאר־ יטאלטענע לאנד, *ום קלאנג פון אעער אדן גיאבאייזן, :י?ט ק״ן זילבעייטטיקעי װעט איר אויםגעל״זט וועין, די פר״ד ןון סדיר, אגט טדיזנט, דיער יױדעײטי?, ב״ם קודאל פון אויטגעײ״טאקטעי פרייד, דער וועג צו יהידות, פון רייזיל פיז •גדיטנה, ירױטליפ, עטאפן םון ייד״טעי בענק־ •טאפט, די בת־יחידה, טוי און רעגן. עטאםן צו סאטע עיד. אדט ובהסה, די ליטטיקע אויג £,ין גליל, לעבן און היטטא־ ריע. אונזער דעטנארטענע צונג. ע-דציטעיני- איאיעד״ גייפ און אלטגעיזעםענע, ארום ט״טן ים, ביח לחם, •דבם און די יטוסױנים, נצית, אין לאנד םון ריזן, צםת, םאלק ״טיאל — פ־ײי 6 זל. — ׳םײיינעװדיקער ״ר הי קינדער האבן נעהאלפן אין קוז״םניע און איצטער זענען זיי דא. איצטער בויען ז״ א יםטוב. רי אלשװארנ העלפן צו אבער דער עיקר אט די א צװ״ זיי זענען א נאנצע נאבט נעפארן ער האט ״םוין איבערנעדד־סלט אזוי זיצנדיק אין װאנן. נאר זי אױ נעיםטאק נע״םראפן. ז״ האבן א סטעפ־װינט סיט זיך נעבראכט, ײאם האט ײא־ רעם אננערירט ראנ־עס פניס. ראניען האט עם א קלעם נעטון ב״ב הארצ;. איר אױ טיטאדאל אוטעטיק נעײארן און זי האט געזאנט צום ברודער: — בעט א־ב, טוליע, ער ז־ך אפיםטעלן דא. ראכט כי־ר, אז בױ איצטער האב איך נאך סיט ק״נעם נ״םט גערערט נאר בייני״ם ט׳םערניאק איז אל״ן אראפנע״םפרונגען פון װאנן און פארן שטריקל אראפנעפ־רט ז״נע אקסן פון װעג, האט ז״ אויםגעיםפאנט און אפנעלאזן אין םטעפ, ער האט סיט ז״ן רעקל פארהאנגע;, אז די זון זאל ני״םט ברענען רױוטיםע;, ײאס איז נעיםלאפן נע׳םסאק סיטן פנ־ם אראפ: זיך צונעועצט צו ז״ און קורץ און ״םאר־־ א זאג געטון: — איר טוינט אויק כפרות, חבריב. אז א־ר האט געהאט נעלט, האט איד ני׳םט געוײסט, אוי־ ײאם פאר א װעלט איר זענט. און אז איר זענט געבל־בן ביים בייט׳םל, זענט איר או־ך נייםט קלינער נעװארן. אזו־נע ײי איר, טוען נאר און רודער;. אװעק צוריק אין יםטעטל אר״ן. ססתסא נאך נעליבן א פאר קערבלעך פארן פינ אינספעקטאר ב״ אונז ׳םסועסט סען, אז א־ר ײעט ו־ך אױך נייםט א״נהאלטן אויפן ערד־חלק. סול־ע האטי אפנעהאקט און נערװעז א לאך נעטו;. ב״נ־ים האט באסערקט דאניעס בארײעסע פיס און דערקענט, אז נ״םט נאך נאר געפרװוט זענען ז״ צוב דארנדיקן סטעפ. זי האט דערפילט זיינע בל־קן אויןז די בארײעםע פים און האט דער־ ״םפירט זיינע סחיםבות. תחילת האט זי נעוזאלט די פ־ס ארונטער־ נעסען אונטערן קליידל. נאר אוסגעריכט פאר ז־ך האט זי זיך אנ־רערנעל״גט, אויםנעצוינן דעב קערפער, די ברוסט צום היסל און אפנעדעקט די פיס בױ צו ד• קני, די זון זאל ז״ ײארעסען. אין זי־נע ר״ר איז נעװען נאקעטער, ׳םטעכעדיקער אסת, ײי נאקעט און יםטעכיק םיאיז דער ײילדער םטעפ. סיט רױוטיםע;, ײאס יםלאפט אין װאגן, האט זי נאך נארנייםמ נערעדט; נאר איצ־ טער װען ריײטיםע כאפט זיך אוי,,* און קוקט אראפ פון װאגן, װאלט זי זיך צעלאכט אײפן הויכן קול, זיך ארוסנענוסען און צע־ קו״םט סיט איר, אזוי, אז רױוט׳םע ײאלט אפילז ני״םט פאד״םטאנע;, װאס אזוינם איז סיט א־ר פארנעקוסען... — נ״;, דאס סאכםטו א טעות — האט ״םטיל סוליע נע־ זאנט — ז״ זענען אײעקנעפארן, אבער... — אז סע איז יםטארק — לאזט סען נייםט — האט ביי־ ניים איבערנעיםלאגן — איבערר״סן אײו' ׳םטענריק סיטן נעכטין און סיט די נעכטיקע טעג איצטער וענען ז״ אװעק. סארגן װעט איר צו ז״ פאר;. סע לאזט ני׳םט פאר;, װי איך האב סיינע אלט־ װארנ ני׳יםט נעלאז;. דא איז איצטער זייער אדט דערװיילע האט זיך רױוט׳םע אננעהויבן צו ײעקן און ציען און דעריםפירט, אז סען פארט ני״םט א־רע הארװי איבערגעטריקנטער פלאקס, זענען איר נעקראכן אין די אוינן אר״ן איר פאריםן נעזל איז נעײען אפנענאסן סיט זון. אויפן פארברוינטן חאלז האט זי נעטראנן א רויטן בענדל פאד חן ײענן. — אװו זענען סיר׳• — האט זי נעויםסורעט די ברײנלעכע אײנן. — אט, קוב אראפ, סען ״םסועסט אביסל. זאלן די אקסן א נרױיםע טו;, — האט ב״ני״ם נעזאגט זי אױ אדאפנעקראכן און זיך אנידערגעזעצט אן א זייט ז• האט זיך צונעהערמ צוב יםלאח, ײאם אױ סיט א ל״כטער קעלט געקראכן דורך א־ר הויט. — און איר ײעט נאך דעב זוסער האבן א ה־יב — האט רא־ ניע א ואנ געטון אוי־ רױוטשעם ז״ט. דױוט״םע האט נייםט נעוײסט ײאס צו ענטפערן. האט פאריבט די האר אויפן קאפ, גלעטנדיק ז״ סיט ב״דע הענט. — נייםט אזוי א ה״ס — האט ב״ניים געענטפערט,—אפ׳םר ײאלט סען ני״םט באדארפט איצטער אװעקל״נן די כחית איי־ז א יעטוב, נאר איר פאריםט״ט, ארוב און ארוב אױ װיסט און פוסט. אז סע יםטעלט אר״ן נאך א ״םטוב אין רער יםורה ה״זער — איז די נאס קענטיקער נ״םט רי יםטוב — דער רארז אױ דער עיקר.