Literarishe bleter · 1929-09-20 · 38 (20.9.1929) · p. Seite 741

?'םסר$ר'שס ב?2ססר נום. 38 (281) ז,דס 741 זז. 8? פ זז ר ן / פ $ ר ' ז א 1 י פ ן פ ד 7 א גײעד אגגדיף קאז פרענגעז ד• ראזייזע גייע פארראג-אינדוכטריע. דעז װעט פא־- יעי-אד; ררור,;, קאריניר;, ר״דן פון חבחור ־זעצער, דע; װעט אפיי פאריעפאר; יטרייב; — רער דהיר װעט צוריק װערן א זאנער. אר״נזאג; א״נדאר א־ז א פריטע, או; ער, או; ז״ז קור, או; זיי; װערק װערן דיטאדאר װער; צוזאדע; פא־א״ביקט. אדן ־אם ״פארקי װעט זיצ; כ״ א גרעזר טיי און העד; ז״נע •טרייבער א״נער נאכן אנדער;, א פריטע אריי;, א פייטע ארויה, נודער איינט, נודער דיײ. נוײער צװ״הונדערט זיי; און זעבציק. או; אזוי װייטער * * ױעז עב איז .רער׳עינען ר• ראז־קע ער׳עטע אנטאלאניע פ , ר דאדערנע פראנצויזי״״יע ריכטער אויי5... פריטעב, איז דען אר״ן אי, א בענטידענטאייטעט עב האט זיך צעפיאקערט אזא ד•; יענק־ ׳עאפט: — ידאי קאנע; דיר איצט נייטט חער; רי יטטיב פו; ראבינעז, ״אב איז ױ״זט א״ב נעייעז א־א ־יינע א־ז אזא ביבטערע׳■ פאד־ װאב זאי ־אב״ איצט נ־־טט קאנע; אװפיבט״; פאי אונז און רייע־ נען ז״נע הע־יעכע יבאפוננע;׳■ אי. װע; דעז ױאיט ■•״•״; דעדארט געפארן א.״* ־עי חדצאח פ•; יי פײטעבי או; דאײעי־. דיט װאב פא־ א פא׳־נענ־נ; .״איט דעי איצמ ניעקערט ד• נוטדוטיררע. פיב־טע ׳בט״ב פל; רעכ כאײדט; ־■-;ײ־ קעך ײ• עי יבפ־יט אי״; ז״נע אודיבטעיכרעכע קאדע־־עב. או;. •ואיטער ■ענע בארקאבט״בע, ווו ד־ט •בפ־װ ״בטעבנ־ ריקע יבט־ב א• ־וארט ראב ארי• ״עװע; א ג־־ײבער בו־פ־װי א•; עב ראט װך פארגרובט נאכדעך ידא• זאך ־• פריטעב ר־נע; נא־ דעי ײטעראטוך ידא• זאי; דיר האכן נאר אנטאיאג״ב פו; ״בי־פט״בטעיע־ א•; פא־יבפאײ צו דאטעײ ײך צו קויפן או: י״ענע; נא־ כ־בער פ•; פאעז־ע או; כערעטײבט-ק׳. פא־װאב -אר; אײך נ״בט ״רע־יב״נעז״ איעיכע ,כענדער״ נעיב־כטע אט א־ז יבוין פא־א; װענן דעב א יאנקרעטער פאריביאנ: אז דע; זאי אזוי אד״ניער; א•; פריטעב, יד־בך א ה־בטא־״בע פאו־ראדענט־זיצוננ ײעט דעז פא־״בפאי; צו ר״ענעז ־• באי־בטן — ז״ װערן װך אײ•; רייענע;, או; דע־ נעיב״כטע־״.—״כער װעט װך פאריבפא־; צו דא- טעי־ז א•; איטע פאפ־ר• א, •א, ״ב־ר נ״בט פא־נעב;: עב װעט ראך ככרר נ״בט זיין ק״; נע״״״כטע־״בר״בעך אװך עד װעט אייינרעדן א־״נזאג; ארער אי־װבזאג; פױ רעב, װאב עב װעט זיץ א•; אנרע־ רע פי־טעב. או; אפיבי װעט דע; אװך אזװ. א•; אזא ״כאנדי גע־ יב״כטע. ״אר״נזאנך א נ־װבע יביאכט. ־אב ה״בט: א־״ניב״ב; — * * איך האכ כאדת נ״בט נעקאט ברעה אנצויבר״כ; א פעײעטא;. א־ך כץ ה״נט אינרערפי• גע״בטאנע; פא־ א פאקט: כדעט אי; ארע ײטעראר״בע אפט״רינגע; פו; ר• פראנצויז״בע צייטוננע; האט דע; װך צעיבר־כ; דיט פיי אנעי־קענ־ננ װענ; דער ״אנטאראנ־ע פץ רער דארערנער פי־אנצ־״בע־ ײטעראטור״, ײאב איז נאי־-װאב רער־ יב״נע; א.•'־ גראדאפאן־פריטעב אץ אץ א נאנץ ערנבטן טא; *װער; נעדאכט ר• אװכנרערדאנטע פאי-בראג;. נױ פױװע ראב אײו אוײ א וױיר אר־כערטראגן אץ א־נזער ק״ד״ב ׳בר״כער־װעיטך אץ אונזע־ אי־עדער דױבה פץ — כיז א״צט נאך—געדוקטץ װארט״. איז עב א נייער אנפאר אויך אונזער כוך פאר װעדע; עב איז א •בפאב, אץ פאר װעדען עב איז גאנץ ערנבט אר*ז צוזאדען פאר־ ריינט זיך אויפן אדעדע; בוך װאב דביפ־עט אזוי אויך ••״ײין קװכ ־אײז, ...אץ אט ־אין דיר א נ״עב אנפאר א״- רעב ארעדע; כוך ראכט ■יך קויכ, ײאר ער האיט װך כײ אונז, דדיב או ך י פ■נגער צ״רט דע; די ■״קזעדפאארן, אץ װעיכע א בוך ־וערט פאי־ קויפט. פריעי- איז עב נעװײז הער פירכ, װאיב האט בכרר נענודע; אװעקהרמינע; ראב רײענע;. ״בפעטער איז צונעקודע, דעד ראד־א, װאב האט זיך ׳בוץ פאררײגט אוי־ ארעדעז — אויף דוזיק, אויף טעאטעך או, א,׳ ך אויף א־טעראטוד. איצט האט איר א״ך א נ״ע ..כאקװעדרעכק״ט״: איר װצט זיך גאנץ געד־טאעך ביי װך אץ יבטוב, רארפט ני׳בט ניאכ; ק״ז ׳ביב אניבטרעננװ, ני׳בט ד״ב;, נ״בט זוכ;, ני׳בט אײעניין — דע; ״דעדיאנגט״ אײך נר־יט אן ״אנ- טאאאגיע פץ רער דאדערנעד א־טעואטורי. א.ץ נאך װי אזו*, א״ װאב פא־ א אננענעדער פארכ: ר• '״כטעך ־י ׳ברײכער אאיץ קוניען צי א״ך צו נאבט אץ א״ענע, אײך דאב בע־יטע אץ ־אב יבענפטע פץ ז״ערע װערק אאע פראנצויװיבע איטע־א־״בע צייט׳בריכט; זענע; א־צט פיײ דיט אויב־געזאננען פאר ו-ער נ״ע־ אנטאאאגיע פץ רי דאדער״ע פי אנצויז יבע דיכטעך ײאב איי נאר־װאס דער׳בינזן אװף... נרא- .יאפאן־פאיטעב ר• פאטע־געזעאיבאהט האט פארע־נט־ענט רעכ ערניט; בי־נר ןאז״ װעדט עב װעי־טיעך אננערופך פץ געזאד־טע װערק פץ די כאקאנטע פראנצװז״בע ׳בריפט״״יטעאעך פארנע־ יייענט ד.רך י״ אאיץ אץ א־ע כאנריסן אײייבײיד י דעכ ״פאר- אענערי, א נעזװב; אנררע דעיװואך ־עב רױעקטאר פין ־ער פאט־ע- נעזעאיבאפט. רער ״באנד״ פאיטעם איז טאקע ארו הגעגעב; דיט ני־ויב פאר־ביטענרנ״ב •ערע פײטע אװ אײננעוױ ־טי אץ צװײ ״שער־באעטער״. אױף איץ ״בער־כאאט״ נעפ־נט א־ר א כאטא■ נ־אפיע פץ דהכך זיץ פאקב־דיײע אץ א ריבידה פץ ז״נע װע־ק אץ צװ״ט; ״■בער־כיאט י ריאט איר א קורצע כ־אנ־אפ־ע פץ דהכך דיט רער אנװ״װננ, אץ װעאכע פאײאנ; ז״ זענע; רער״בינע;. א״ך א קדיטיייבע אפהאנדאוננ פץ רעב װערק, װאב דעד דהיר װעט א״ך .קארד א־ יסאײענע; ,א־ך װ•־ נ״בט• זאג;: א־װבקוױטיבע;. א־״ק־ כורט״בע; — א־ץ אװ נעדאיט ,א־-ר״ט״...׳ פיץ דער פאיטע. און א אנװײױננ, װאב פאי אז ארט ראב נעגעכענע ױערק פארנעד:: רער :אנעעי־ ״:אפיױנ פץ דחבך ראב ה״סט דיד אנרערע װע־- •:עיך װאפ א־ר ־ארפט :אך אײענע; פץ רעב דחיך ככדי א•־ יא־ט יעבעי ת־פב זיץ ה• פאיטע, ארער אנדעריב: װאב פאר א;״ע ״כעניעו״ דיטי פײטעס עי־ װעין כקרוי דעי-ב״נע;. ככר א־ר זאאט יבוץ אאץ צוזאדען נװי׳ פאריבטיץ... איץ נאך דער ״הקדדה״—ד״בט• אויף רעב בפך א־ך דײן— יװט א דרײ דעכ נראדאפא;, אץ ד• יעצטע װערק פץ רי דאדערנכ־ טע יברײכער אייענען זיך יאי א״ך אײץ, אט א<וי װ• ז״ זענען אנגע׳בריבן דיט אאע פרטיס ודקדוק־כ, װאס רער דהכ־ האט אץ *״ נעװאאט אד״ני״ג;. א־ד האט אז ״אװנט פץ רער דאדערנער ײטעראטור״. דאיײב ראסטא; אײץ א״ענט• א״ך ז״נע אעצטע צװ״ פאעדעם פיער ־ע נאיאך א דיטנאיד פץ דער פ־אנצױז״בעי אקא- רעד־ע, רעציטירט א״ך זײנע אויי־נעזאננעז פאר דעב אאטץ גריכנ־ יאנך דארימ דאניי, א צװײטער ד־טנאיד פױ רער פדאנצויז״בע־ אקאדעדיע. א״ענט א גרעסער װערק ״ארוב רעד ״בװארצער קאץ״ א דיכטעך װאס איז אואטרא־דאדער;, פי־אנסוא פאריבע, רײבט אײך דיט אץ ז״נער א פאעדע ״קינא. דז׳באז אץ דאנסיננ״ א״ך צארטע טענער פץ רי ״אי׳טע נוטע״ צ״טץ זענע; פאראן אץ דער ״אנטאאאגיע״: א״נער פץ די א־נטידסטע דיכטער פויא ז״״יעראאדי רעקראדידט א״ר אויפז ״״•ט״נער פץ די א־טע ־אדאנט״קער רעב . אודעט פץ אאידפ״ איץ אזוי באעטערט זיך אויף <פארדא;: ״דרײט זיך אויף״ן פאר א״ך א ״באנד״ פץ די יעצטע ׳באפיננע; פץ ר• פראנצויז״בע דא- רעי־נע יבריפטיבטעאעך צו-װאס זיך דטריה זיץ צו א״ענע;. ג־ץ זוכז א כוך אויפיבנ״דן עס. ארײנטיפן זיך — א־ץ אױ נרײט פאר א״ך ןעס איז גאינ״בט קיץ חוכ, אז איר זאאט קענע; א״ענעז...;, ־ע־ דהכר קודט איץ זאגט א״ך אאיץ אפ זיץ הכוך אץ פארטראכט זיך נאר אויף א װײא ואויכ עב נאוסט זיך נאך אײך כ״ רעכ אאעס צו טראכט;), צו װאס פאר א יבאדות דע;