Literarishe bleter · 1929-09-13 · 37 (13.9.1929) · p. Seite 713

ער זיםצצ: — א", א״, אײ... — װ״ב?! — שרייט ער דורך רי װ״טערדיקע דודרים צו דער קיך, — ווי רופט טען ריך דארטךי... װי קוטט פענעיז איצט א תייב.■;, האי־• זארסט אבטוננ נעבן זײו א־; חדי״ ראך איצט גאר ער דארץ טען דיר דאך נעזאנטן זיךאין פץ קיך ה״םט ב״ ער רזפט אחעי װ״בך ײעטען דאס ״ס״נדר זי ׳ס״נדרדעראננע (י אין הױז הייפט יסיינדך און דא דער היים ער צי- ינהער קוטען זיך אה צײט, װען די ק , כדי אין דער די ראננע) נויף, זאר זי דא ניטט פארביט; װער; טיט דיני באר־בטסטער טאב■ טער, װאס הייסט יטיינדרדעגרויםע דטיינדר רי נרוישע) או;. טיט א״נער פ■; די יטנור;, וױ<וס הייסט יסיינדרדעקר״נע (יסיינרר רי קליינעו. זינט פענעקכ טאטע איז אװעקנעפאר; ה״ר; די לראנקע י־עבעך קרינגט זי רי<ז אי; נרו־ס; װ״ס; הויז ט־ט רי ׳צריסערעך, טיירט-אויס אי־ע פארציעס רוי־פר״יע צו טיטאנ, רעבנט זיך טיטן קרעטעך טיט; קצב, טיט; טוטיצניק, ניט אדויס איע פדייטיק װ״ס צוג אויף די בעט; או; געב־עסטע סערװעט; אויף ד־ טייע;, ניט אב■ טוננ אי; קיך אויף בוני דעד קיב;, אוי־ פאראסינע דער יסיקסע, אויף יאנקר רעס פורטא;, אײף איעהסע דעב סטרוזיע או; אויפ קר״נעס פענעק;, װאס איז אויך פאירעבנט ניבער פא־ אקיך-טענטיעז, איירער פאר א •עטיב-טענטיע;. זי איז רעס ארטיק; א״נבינרעדס א טאכטער, א *ונגע נרויעה, א; עק־ע; — זי האט רי ער״עטע יעעה נאן דעד הופה נ־יעט נעװארט רעס טא;. זי ר־יענט טיט א פרוס-פניס טעיעה-ביברעך נעטט ז״ ארע יעבר ביי צוריק דעס פאקן-טרענע־ או־ף פי־אקאטן, און א־ז פא־ר־בט א•; זוכ־-דור;, ־עס ױננ; נעװעזע- נעס טרטך װאס האט פונקט אזא צעפרעט״עטע נעקנ״טיעטע נאז, וױ זי, או• איז אויך געגט טיט ז״ז װיי- פון דעד עד־עטער יעעה נאה ־עד הופה, און האט זיד אױסגערערנט באק; ב״גך — אדבעט ב״ ב״יע דער בעקערקעס פראקערדיק; אוױו; או; זינגט דארט גאנצי טעג: אין דער סאכע רינט טזר און ברכה.״ אי! איך ג״ ארויס אויפן נאניקר האס יעטעטא צי באקוקן... און האאבע נאכט, די רבנה האט צוגעיע״נט... ׳ע״נדרדעראננע, אז זי דערהערי.•, װי דער ײױרעבאס ארייז רופט זי, קוטט זי אר״ן טיט עריע-רויטע צעצונדענע באקן און טיט אן איבערגעיעראקן-בראסעד נאז, עכ דאכט זיך ברויז די צעפרעטיע- טע נעקג״טיעטע נאז האט אין הער עריעטער יעעה נאך דער .הופה נייעט נעװארט דעס טא; — אויסער הער נאז איז ־•״ א״נע־ פו; אירע איבריס אץ דעס נייעט יעורדיק. א־רע אוינ; -- ביז נא■־ ־״- יעכיקע, ביז נא־ יעױאדצע — זענען װ״מ נײעט אזערבע עקיענ־ס, װי די נאז. נאר פאדקערט, אדרבא... ז״ טוע; א קוק אויפ; בארעבאק צרות — עס ׳שטארב; ביי אים די עיטעת קינדעך די וױיבעך ער איז זיך אציין מתעסק מיט זייער קבורה. ער זאנט צו יעדן פו; זיי, ב״עעת טע ראזט זיי אראפ אין קבך ״נ-ירן זיך אינניכן זעןך ער האט יצוין עטרעכע טאר אפנעברענט, אוי ראך... טיט באזונדערע ׳עט״כרען ׳שט״כרט אין ז״ן פניס •עדע־ט״ר: סייעט״כרען באזונהער די װייס-נראע בארך װאנסיס אץ נרעטען, עס ׳עט״כרט באזונדער די קרוגע טאבעקע-נאך באזונדער — דאס נעטראםענע טויר אונטעה רי װאנסים, באזונדער — רי הארב-צונעטאבטע אויגן אונטער ד־ ברעמען; עם ׳שטייכרע• באזונדער ז־ נע אויערן און אפירו היטיר און •ארמערקע אויף זיי; װ״ס-נדאען פאטראטע קאפ. תמיך אז ער כאפטי ביי טיכאר רעװין א ״דרייערר״, פארגעםט ער נ״סט א זאג צו געב;: — נפקה-טינה מיר דורך װעטען גאט ניט טיר אויף יטבת — דייר דיך צ־ דורך א נוי... טיט װאס ביסטו ביי ט־ר עדנער פיו נוי״ א״צט, פארב״ג״ענדיק האס עס-ציטעך טוט ער עטרעכע טאר ץ פאך ט־ט די ראנגע ׳סט״כרדיקע װיעס, און עס דאכט זיך: די װיעס זענען אזו• קטנ, אז פון הכטה פארהיקן זיי זיך אזיע: — טיכאר — טוט ער א יסטאדע, — װאס װירסטו פון דיץ טעזוניק/׳... .ױאס האסטו צון איםץ ער איז איט זיבן יאך דו ב־סט ארט פינף-און-זעבציק... זאר ער היר געבן צו פאר־סט״ע;, פארװאס טע דאר־ זי.ין פר״רעך•... כי;; א... קר״ניק״ט: אץ װי נייסט האבנדיק נעזאנט נארנ־־טט, פארישװונדט ער אץ טיר פון יסר״יב־ציטער װי נייסט האבנה־ק נעהעיט נארנייסט, בעט ז־ך דער ערט- סטער פונם דור און טוסרט דעס יוננסט;: — פענעק, ד■ טאטע האט ד־ך פיינט... פענעק געדענקט די אװעקגעפארענע טאטע ברויז װי רורך א זיפ, ברויז װי זי איז מיט ארע פיר נעזעםן דא אין עם-ציטער או־ף דער קאנאפע און איז נעװען אוטצופריד;, װאס זי האט א־ב, פענעקן, אויף דער װעאט נעבראכט•; ״קוקט — חזיריסע ריפן האט ער...״ אזוי האט זי נעזאנט. — פענעק, ראה און צירר האבן דיך פ״נט... פאר פענעקן איז דאם א ניים;?אה און צירך װייםט עך זענען ערטערע אויםנענעבענע ׳סװעםטעך ז״ װוינען דא א־ן יסטאט, ײי הארב-דערװייטערטע קרובים. — יסיינדר האט דיך פיינט... דאם איז די באר־בטםטע טאכטעך די עחסטע, װאם א־ז טיט פענעקן פון איין טאטן און פון איין טאטען; זי װוינט טיט איר טאן א װיארםט צװערי• פץ ראנען רעבן א גורארניע. — ױנה או; יסירום האבן ד־ך םיינט... פענעק נעדענקט נייסט סארא פניטער ז־י האבן — זיי װוינע; ב״דע רעבן ז״ערע ׳סװער-און יסװינער — אץ צװיי װייטע יסמעט. — פענעק. — רעכנט װייטער אוים דער פאטעך — פארעק אץ בר־וטע האבן ריך פיינט... פענעקן פאידריפט: פאיױק; אץ בריוטע: רופט טען אץ ־סטו: — ״די קינדער״. ז״ האט טען ה״נטיקן זוטעך װי ארע יאר אײעק־ אץ ראז; זיך בארר אראפ ײי ט־ט א יסבועה, אז רי טע׳סה ט־ט פענעק; קאסט זי נעזונט. איר קור איז, װי תטיך ־אייב-ה״זער־ק;- — פענעק?... צי ער איז היינט געװען אץ הדר אװרא• נע■ װען אין הדר... פענעק האט היינט ב״ס רערנען נעוייזן הי קינדער א קאמעד־ע טיט קעררעך פון קאר׳סן; א־ץ קעדך װ;;• ־״.־:׳־ זעט ני׳סט, אר״ננעריינט אץ אויעך דאס צװ״טע קעײ - באװיז; די קינדעך ״אט ׳סאוננ איך עס איץ דורב; טויך און אט נעם אי־ עס ארוים ז־ורכן אויער״. נעטאכט די קונצן אזוי יאננ ביז א־ין קערא איז געבאיבן ביי אים יסטעקן טיף אץ אויעך ־ער רב• האט זיך דערװוםט, זיך נעפארקעט און געפארקעט טיט אהאר-נא״ר א־ן נע׳סיקט אויפן ריטא;, אים — נייסט. פענעק נעדענקט, .ױי פאר; אװעקםארן האב• ז־י זיך מיט אים נער״צט, װאס ער באייבט אץ דער הי־ם. — פענעק — קרומט זיך דער פאטעך — ערעהיי איך האב דיך ׳טוין אויך ־יינט... עאעהיי איך בין שוין נע׳שטארבן... באטראכט זיך װאס ײעט דענסטטאר ז״ן?... דא קוקט ער זיך אום אויפן װאנט-זייגער — א נרויםער כרא- נאטעטאר טיט א נרויסן פאטערעך-פוירן אוטרו, ײי אויף דיװאק- זאק — און װערט באניים אויםער זיך — זןר׳שט הארנ םירן״