Literarishe bleter · 1929-09-06 · 36 (6.9.1929) · p. Seite 700

4?יסעד^דישע ב?סםסר 011. 35 (278) 9 זײם 677 פאר ׳טטחה — אז איך ײײן: דאם הארץ װעט פלאצו! פאר יטטחה, אז איך ניב עם נײעט א זבענק: איי. תנא זיםער, קוטט טיט םיר אין •עענקן און טאקע באאד... איך כאפ טיך אויך פארוװנדערט. א חאום;אד... דעי תנא איז פאו׳םװונד;. פארבאיבן אבער איז נאך א־ם די פרײד. די תקיפות, אז די תורה איז ׳טוין נרייט. ראם טצה-רערל װארט אויף טיר אין ׳טענקר. דאם איבעריקע — סײ װי סײ נעדענק איך און, ט״נט איר — װאם:• אין איינע צוויי טעת-לעת;עזען האט טען די פרות פון דעם נם: כיהאב אפנעטאקט רי •עטױועאעך טיט צאצקעם, טיט פאר״טע יםטעפ, אוימ נוםח יאן זאװאדסקי. דער יטררה האט באטראכט און פ״ן באצאאט, זעקם רענדאעך װי די בערן — פורע-נאאך / דערבײ האט ער אין בארד אריין נעשטײכאט, טײן נאטען און טײן בײנאטען פאדצייכנט. נעיבטײכאט אוי נעטאכט א קאטפאיטענטל דו האםט — זאנט ער — אן אטתן טאאענט, הײנט װער רעדט נאך אין װאריטע װען דו װײזט זיך — אין גאאר װאאכטו נענאננען. פאניע טײםטעח און װאם-דבע טײנט איר האט ער דאך געטון? באטיט אננעטאםטן? סיהויבט זיך;ארנייטט אן באיטטעקט, באאעקט, ארוטגעטאפט אוז — ױצא. פאי״בטעקט ז״ אין אײכױו ביי זיך אין אוצך פאראן אזעאכע ציטערן בײ זיי, רי נרויםע פריצים רופן דאםל טוזיי. — און — קוטט אטאא פאטאצקי טיט זאטא׳בקין, ראן אױפ; דינעך העאפן זיי זיך או־םטון. און רא;, טיט נרו־כער פאטפע פירט טעז זײ טיט טוזיקע ארײן אין דעם טוזיי, באטראכטן טײנע •טטױועאעך טיט צאצקעם, טיט פאאיטע יטטעפ, אויט נוסח: יאן זאױארסקי, יאבקע, 3—5 אויגובט •!192 ער זיצט און קאאפט. ער ארבעט טיט א טאאק ײ נאא — זי בא־צט, דער ׳צוכײעד-האטעד פאאגט. איך זיץ פא־כאפט: אץ ׳טוםטעו״םעד טאאכה די תורה באיצט און םינאאנצט די טזא-ברבה אין תנאם הענט דער ס־אט איז װי א װאקס, פ־ז טאא צי טאא רער ׳ער־ה־״בטױוא װאקםט, טײן יטיםטערעזיער נעזייה זיך צעיטײײכאט עוײטט איצט פאײטטיי איך יטוין אאײן דעם •טכא רבי ײחנן הםנדא־ האט נעטאכט דעם יטטױוא פונקט, ווי איך האב עם געטראבט, װ• א־ך האב טיטן •טכא עריטט פאריטטאנעז. נו — ױאם איז ־א צו רעדן; פאדט א תנא! און, אפיטר װאאט איך אויך נעטאכט אזוי... — דער עיקר אבעך רבי, איז דער זויא, ־י פאייטע •טטעפ, א בראנד אין זײער טאט;: װי טאכט טע;, עם זאא ז״ן נע׳טטעפט און גאאטיק? דאן זאגט צו טיר רבי ױחנן: טיין זון, פיאיז גאר ני׳טטא ק־־ן ני־ם אונטער דער זון. טיר אאכן פון רײן װאר״טע טיט איר טאדע. דו זאנ טיר נאך וװ חאאטםטו די־ן הנדה? דא באײב איך טאקע זיצן װי א נאך — א־ן פםחדיקן יטענקא, רבי — האך דעריאנגען א״ך — צעיטטײבאט ער ז־ך אײדא: טען טײנט נייטט ר• הנרה, נאר... דאם דדײדא איך זע: ער הויבט זיך או-־ ,א־ך זע: ער נ״ט, ער נײט צום יטענקא. קוק איר יטטוטערה״ט א *טטוטע צונג, א יטוםטער און רטזים און א־בע־פרענן — האב איך נייטט קײן העזה ע־ גײט צום יטענקא פםהד־ק נעיטיך און ב־עננט פון רארט צוריק א קאײז טכיטיך אין ־א עי׳טט — גואם — עפן איך ד־ אוינן: צו פאייטע יטטעפ ־אם טצח-רעדא טויג אים; אין — אננענוטעז װאםער א־ן א ״צעפ א־ן - א״ננענעצט ד• זויאן און — ער יטטעפט; ער יטטעפט אזו־, ווי איך פאעג רעדאעז טצ־ד,! ב.ר ו ך;? ןז סזוך פזןדיז מיסטטד דזשײמס נעסאאו פאדט א1יף לובד־אב1ח (ר ע ד זנ י י?? נ ב) איצט אײן טיט זײן יטארץ אזוי רעאיעף און בואט דעם אוטענד- אעך-יטטיא און אוטענדאעך-װ״טן היטא. ער איז אזוי אײדא און אזוי דין, דער נײער טורך אז םידוכט זיך אט-אט ברעכט ער זיך פיטוט א־בעד פו, ד־נקײט. או פאאט ארוניער אויפ ־ער ערר טיט עטאעבע;אאדענע קאאטער־יטטיקעך און דער בחור יטט יט, קוקט טיט א פאריםן פנים אין דער הו־ך און װונדערט זיך — װי איז דאס טענאעך... װי איז דאם טענאעך... ער האט יטוין אפנעאעבט, דוכט זיך א היפיטע פאר יאר אויפ דער װעאט און האט נאך ביז הײנטיקער נאבט ני׳טט נעײוסט, אז א ױננער י טואד קאן באזיצן אזא אוטנעװײנאעכע פראכט? טיאא. נאר טיטאטאא דערהערט ער ז״ער א זים נעזאנג. אט װערט עס אנט״טװינ;, דאס נעזאנג, און אט װערט עם װידער בא־ <םד־*ז טיט א צױײ טאג יטפעטעד איז די נאבט זייעד א וװנדעראע- בע און א פ־עכטיקע. דער ױנגע־ טואד איז אזו• ר־ן און יטאדס און אויכערגעװײנאעך — צארט. פון ה־נטע־ן םאםנע-װאאד ־טטעאט ער איצט זײנע ער״טטע טריט אויפן היטך און דער היטא... דער היטא איז ה״נט ביינאבט זײער באוי און ז״עד םאטעטיק און זײער *וייע *טוץ א בא־ יטעה, וױ ױאר האקכואן בראנדז״טעע דא אי־י; א ינעד אא״ן אין ײאאך א־אע װ״אע יטטעאט זיך ־ער הויכער אוז טאנערע־ בחור אפ. פונקט. װ־ ער ײאאט זיך אין עפעם א״ננע- הערט... נאר בםך-הכא ב־נדט ער דעטאאט פונדאםנײ אן זי־נע באיקן אן ־עם דינעם און או־םנעקרוטטן טעפער פונם טואך װאם ׳עינ״דט