Literarishe bleter
- Journal
- Literarishe bleter
- Volume
- 5 (1929)
- Issue
- 35 (30.8.1929)
- Date
- 1929-08-30
- Page
- Seite 685 (sequence 11)
- Language
- Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 67% known words query
- IRI
…/4795427-8801019-8801098--04774-4799960- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
..7'םסר$ר'שס 012. 33 (278? '^ו ■1 י 0 ענוארע או; רעננרעכע — װי פ״ר;, װי ׳צראנגען-צונגע;... או; פצאנצו ארעררײ האכ; זיך נעטונל,ס אינס כאז־עערקע-װאסער — פ3אנצ;;ערטענע בײט א; אויסזע; פו; אזערכע ר־זיקע זײערס... או; הענגענ- ריקע נריקרעך זענע; געװע; אריכערנעװארפ; פו; אט רעס א־נזעיע או פ; ברעג, בײטיערעך קאר־רטע ראטטערנעס האכ; באזויטט זיינע כארכ!;... או; א־כעד דעס ארעכוע; טדאגט ז־ך תס־ד נאכאנאנד אדוס דער געװירצטעד ריה פון ט־י-ברוטע;, פו; רארבער-ברעטער או; פו; דער סירטוס טר־פארירטא — פון ד־ קרי־נע טא־אנצ;-בריטרעך, װאס אז מע; צערײבט ברויז זײעדס א ברעטר או־פ; פראך פו; דער האנט, •זו־ב; נרײך א; ד־ נאז-פר־נרע; פאנאנרעדצדספד״ט; ז־ך פוגס •כארפ; רעננד־ק; ר־ה, װאס װערט גר־־ך כאיעאפ; א־; דעד ר־פט או; צעד־נט נ״סט דעדנאך א ראננע, ראנגע צ־־ט... 7. עס א־ז או־ך געװע; דעכ־ארט — נעד־רט אפנ־ס צו א־נט־טע־ צונעראזטרײט דורך ד־ דער־נערונגע; פון דעד װ״טער הי־ס זײ- נעד, — װאס ט־ נעסאאו האט פרוצר־ננ דעדצ־־רט ױאר;, צוריב װאס ער, דער נרו־סער יעאננהא־ער כאנק־ר, האט עס אונטערנענ - טען א־ער זײן ראננע נס־עה — א נס־עה פון טויזנטער או; טויזנט־ע ־ ט״ר;. צור־ב װאס ער האט ז־ך אונטעדנענוטע; — טע; קא; זאג, אויז דער ערטער — דורכצוקרײצ; כטעט צװ־־-דד־טר פונס װערט- קונר, או; יכרעפ; זיך ערגעץ א־; אזא העק ארי־;. — ער איז געקוטע; אהער אוי־ קבר-אכות... — װי, אויױ קבר-אבות גאת, — ־א, אזי־ קבד-אבות. דערקרערט האט ער עם נייכט א; יכטארץ. געקוקט האט ער ביכעת-טעיעה ט־ט ז״נע בײדע ברוי-פ־יכטע אוינן כרײט אפ; או; קײרעכדיק - אגנעיטטערט אײ־ ־ואר;, — נעקוקט ט־ט ה־פ״כער זערבסטװירדע: — זעסט״ רענק-ז״כע נ־יבט, אז בײ ט־ר א־ז אר־ן נעימ, ארץ כ־זנעס... א־ך װײס אויך פו; א״דערערע או; העכערע נעפיר;. ױאר האט ז־ך דעטארט פו; א־ס דערװוסט, אז ערגעיז ני״כט װ־־ט פו; ה־, א פ־ר ׳כעה רײזע פו; װאר״כע ט־ט דער כא;, געפ־נט ז־ך רעב; דער װי־סר א קר״; ׳בטעטעיע — א ״כטעטערע נדויס װי א נענעץ: א ־בטעטער, פון װערכ; װי־ניק טענט״ע; אפירו דא אין פויר; האב; װען-עס-א־ז געהערט־. ־א, א ׳כטעטערע — נ־יכט קיי; כאר־טט־ס... סיקא; מדעפ;, אז ער אר־י; טר. נעסאאו, זאר אויך אטאר פארגעס;, װי עס הײסט; או; א־; אט דעס ׳כטעטערע זענע; באגדאכן טר נעסאאום טאטע-טאטע. — נעעטארב; זענע; זײ ״כוי; ראנג-ראננ צוריק ־ אװדא־ טימ א יאר פופצ־ק צור־ק... ער א־ז דאך נאך געװע; ד־עטארט, ־ענקערע, כטעט גאר א קינ־—ער נעדענקט דאך נ־״כט אפירו ז״ער אויסזע;... זײ זענע; אװעק פו; רער װערט כטעט נר־־ך א־־נער נאכ; אנדער;, ברויז טיט א קורצעד צװייכנצ־־ט או; כסך-הכר א פאר חד־ב־ס. ער, יענקערע, איז דערנאך דערצו־ג; געװאר; װי א קײרעב- ד־קעד יתוס פון זינט אן עד געדענקט זיך; ער האט דער־בער. — ער א־ז זיך איס, זײ; ראנדסטא;, אר״ן טודה וטתודה — ער האט דעדיבער כטעט א נאנ׳ן רעב; אפנערעבט טיט עפעס אזא טאהנעס געפיר: — ער װייפט נ־יכט אויף ז־בער, צי ער האט געהאט אטאא א טאט־ע-טאטע, צי נײן... כאט־כ ער נעדענקמ דאך אויך נעװיס; װי א ק־נד — טיט א ־אד פופצ־ק צור־ק, הײםט עס — האט ער ־א געהאט ערטער; ^ני״כט נעקוקט, װאס זײער אויםזען קא; ער ז־ך ״כוס-אופ; נ־יכט פאדיכטעא;), אכער דאס א־ז ״כוי; נעװע; אזוי ראננ צור־ק... סידוכט־ זיך א־ס אפט דעריבעה — אפ״כד איז די גאנצע טע־בה א; או־פנעטראכטע זאך׳.׳.. אפ״כר איז דאס ארץ — ב3ויז א דטױ; זײנעהי... איז אט ד־ דאז־קע געהאנקע; פרענ; איס, װ״זט או־ס, פ־; צײט-צו-צי־ט ב־בוס-אופ; ני־בט־ נעבן קײן רו... ביז ער האט זיך בא- ־בראסן אונטערצונעטע; אט די דאזיקע ראננע רײזע און כאזוכן דעס קבר פון זײנע ערט־ערן — אויב אין אט יענעס נענעץ-יכטעטר ב־י דער װײםר נעפינע; זיך נאך רכר-הפהות די קרענסטע סיטנים פון זײ, םון אט די קבריס; אײננעפארענע ברעטרעך פו; א ״כטיבר, א; ׳טאנגהאי — װיפיר צ״ט געהויעדט עס איננאנצ;?... אײנס און צװײ... אפירו אט דער זערבסטצופר־דענער, אפנעפרעפענער באנקיר... אפירו אט-א-דער טענטי־כ טיט דעס אזו־-זאטן קור — א קור א; א־־ר־קס א־; א פעטס; א קור, א־ן װערכ; עס האט ־כוי;, רוכט זיך, נ״טט געקרוננע; קײ; א־י; ־טום צאפר פון א בענק־צאפט; א קור, א־; װערכ; עס האט יטוין ראננ, ראננ נייטט געהערט קײן אײנצ־קער ציטער פו; א ני׳טטדערגרײכט; פארראננ — אפירו ער... איז ער דע; נעװע; אימ׳סטאנד אדאפצװוי׳ט; דעס גראנץ, ראפ צויבערה־קע ה־־טר םון אט יענע ב־רהער, װערכע עס האב; זיך אננעהו־ב; איצט ארויפ־טײרן פאר ױאר; — װי פי; אונטעד װ־־טע, פרעטהרענד־״כע או; פדיטארגנדיקע נעפרען ארוים? די יאפאנעז־־כע נארטנס... ז״ זענע; נעװע; ב״ טר נעםאאו פון עטרעכע סארט;. או; ױאר האט ט־ט הוננער־קער נײנ־ריקײט ז־ך צונעהערט צו יענעטס ר־־ד װענן דעס, אז עס זענע; רא ארעררי־ טיניפ נארטנס ־אפאנעז־יכע — א־ נאסע, א־ טי־וקנע או; אזוינע, װאס זענען פארפראנצט געװאר; אינס אויפנעט־רוקנט; בעט פו; א טײך — ארע, ארע זענען זײ נעװע; בײ טר נעסאא־ — אט ב״ דעס קאטי־ען קײרעכדיק; טענטיסר, פון װערכ; ־ואר האט קי־נטאר נ־יטט נעהערט; א טענט״כר, װאם זיצט פונדעפטװעג; אינס סאטע או־בן-א; פון װערט און יעבן... ־א, סיאיז געװע; ײי א דערצ״רוננ פונס נן-עד; התהתון... קארירטע פײפארביקע ראטטערנירעך האבן דארט או־פגעיכײנט א־י ד־ סאטע אוטהעדװארטע ערטעד, פאר־כטעקט אין ארעררײ װ־נקרע;, אפדעכרעך פון דעס הארץ פינס זערט־ענעם ׳שװארץ-יסטאט־קן עכאנ־- בויס האבן זיך דא או; דארט או־פנעהויב; — בא־ב־ץ-ערט־עד פאר אט ־ענע זערטענע טעג, װע; עס פארט פאוצריננ ארויפ א ״כנ״... או; אוטעטוס א־בער; גארט־; — ׳כטײנער טאדנע, ה־פ״כע ״כט״נער ט־ט נעה״טער באדײטוננ; ״כטײנער או־סנעריינטע או; צוזאטענ- געהויפטע א־ז ארעררײ ״כט״ן-געװעבז, אי; ארעררי־ געאטעטרי״כע פיגור;, — יצטײנער, װאפ ז־יער עובדא איז צו דינען װי א; אפרו- ארט פאד די נײםטער פו; ד־ פאד״כטארכענע נאענטע ט׳עפהה-טיט- גרידער, װערכע װוינע; דא תטיד צוזאטעז ט־ט די יעבעדיק. — ״כטײנער ״כפ־צ־קע — נ־ט א־ס טר נעסאאו צו פאד׳־כטײן או; צו דערקרער;, אדן ער א־ז ׳טט־ארק צופר־דן םו; זיין רערערי״כער ראר — פאר ד־ פרו־ען-רהות... — ־כטײנער קײרעכיקע — פאר ד־ רוחות פון די נעיכטארבענע טאנסבירן-קרוכיס... כא-כא, אט אזערכע ט־־כיקאװע זאבאבאנעס זענע; עס דא בײ רי ״דז־־כעפס״... או; ארוס און ארוס אי; ז־י; נארט; א־ז אזוי נעט־טרעך, אזוי ה״טי־ע או; יסטיר, אז די בי־טער א־נס נערטנדר זענען אויך נעײע; אזערכע הײטי־־כע או; אזערכע נעט־טרעכע — נ״־כט קײן צפונדיקע ריזן-בײטער: סאנא-פארטעפ... קארר־קעס-בײטער.. בייטער, װאס האב; אויפנעזעז בסך-הכר װי היפ״כע קוסטעס. —- ־א... א נע־טנרר פאר א״נזאטק״ט א־ז עכ געווען, פאי אינטיטע טראכטוננע;, פאד יהידות, אבער װענ; װאס, א ״כט״געד, האט טר נעסאאו רא־ט גע־ טראכט, װען ער האט ז־ך אה־ן דערוו־יטערט או; אפנעזונדערט? װענן קרענערע דיװידענד; פאר ד־ אקצ־אנערן זײנע, װעג; נוט־ע באדנס, װענ; זיכערע יעערס, ײענ; פעטינקע אבריגאציעם, האץ און טר. נעסאאו האט ־עוי; כאר־ — טיט פאטעררעכ; ־עטארץ כטעט, אט פונקט װי ער ארײ; װארט עס נעװע; רער פראנ- צער פו; אט יענעס נארמ; און ני״כט ר• נעדוננענע נעניטע ־אפאנע- זי־־עע נערטנער, ײערכע ער האט פא־ ה־פיעע גערטער אױפנע־־כריב; צו זיך א־; ״כאנגהא־ — טר נעסאאו האט ־עוין בארד דערצײרט־ ױארן װענן רעס נאםן נארטן זײנעס: א נארט;, װאכ איז בא־עטאנע; דורכויס פו; א סאזיע־ערכע, א־; ײערבעד עס האט זיך ארי־ננעי־כטאכ; א קרײנער הארב-אינזר. או־פ; דאזיק; הארב-א־נזר א־ז נעײע; אויפנע״כטערט א קרײ- נער טעטפר, טיט אן־א-יעיער אנגעהאננענע נרעקרעך אוי־ ארע טורעטרעך — זערטענע גרעקרעך, װ־ רעבעד־קע בא״כעפעני׳ע;: בײם ריר פונס טינרסטן װינמר פרעג; ז״ אויפזיננע; און אויפקריננע; םיט א יעטיקר ׳עאטנדיק נעזאננ... או; אינטיט; סאזי־כערקע — א קרײ; אינזערע, די נרויפ אפ״כר בסך-הכר װי א ריז־ק א־י — ארוס אט דעס א־נזערע זענע; אין דער םאז״כערקע ארוטנעיעװיטע; ראטאפ- ברוטען (״א, איצט טוז; זײ ׳עוין אװדאי זײ; אין פורע בריונג״, האט װי בענקיעאפטרעך א קרעכץ נעטון מר. נעסאאו,) און ברעטער זערטענע ארעררײ: גרויםע און ברײטע ברעטער—נאנצע פראכטעס;